20210628 Gemeente Tilburg gemeenteraad

gemeente Tilburg Verslag van de veertiende vergadering van de raad Maandag 28 juni 2021 Aanvang: 13.00 uur

Agenda

1.

Opening van de vergadering

2.

Vaststellen van de agenda/procedure

3.

Mededeling ingekomen stukken

3.1 Teksten insprekers Perspectiefnota 2022 3.2 Informatie n.a.v. informatiesessie Perspectiefnota 2022 van 21 juni jl./ingediende schriftelijke vragen 3.

Resultaten van de vragenlijst/inwonersconsultatie perspectiefnota Tilburg

4.

Algemene beschouwingen over Perspectiefnota 2022

5.

Sluiting.

AANWEZIG: de heren F.J.C.M. van Aarle, M. van Asten en E.J.M. Blommestijn, mevrouw J.T.M. van den Bogaard, de heer M.M. de Brouwer, mevrouw L.R. Carlier, de heer Y. Çelik, mevrouw I.M.E.A. Couwenberg, de heren R.R.H. Cremers, H.M.J.M. Denissen, C.J. van Dijk, J.J.V.D.M. van Esch, A.Q.M. Gimbrère en C.W.L.M. van Ham, de dames S.M. Heijndijk en Y.B.A. Heutmekers-Linders, de heren D.J.P. Heuvelmans en P.H.J.M. van den Hoven, mevrouw A.C.M. van Huffel, de heren B.A.H. Jansen en P.M. Janssen, mevrouw E. Kostermans, de heren R.G. Kuipers en H.H.F. Mandemaker, de dames P.L.R. Mieris, L.E.C.P.M. Oerlemans, H.W.M. Oostelbos en A.W.S. Pals, de heren F.J.J. Reffeltrath en Y. Sazak, mevrouw E.P.J.M. Smit, de heren M. Smolders, N.J.L. van Stappershoef, J.A.G. Stoop, H.C.A.M. van Tilborg, M.W.T. Timmermans, B.W.T. Verberk en M.F.L. Vriens, mevrouw E. van Wijngaarden, de heer J.M.J. Zieleman en mevrouw A. ZouridisVeldhoven. VOORZITTER: de heer Th.L.N. Weterings, burgemeester. GRIFFIER: mevrouw N. Kanters. TEVENS AANWEZIG: de heren R.W.F. Dols, O. Dusschooten en H.J. Grashoff, de dames M.T.M. Hendrickx en A. Lahlah en de heer B.W.W. van der Pol, wethouders. AFWEZIG: de heren K.H.J. van der Krieken, J. Peternousek en H.A.J. Smolders. 1. Opening van de vergadering De voorzitter opent de digitale vergadering met een kort moment van bezinning en heet daarna allen welkom.

Er is sprake van een hybride vergadering. Fractievoorzitters zijn in de raadzaal op anderhalve meter afstand van elkaar aanwezig en voeren het woord via het spreekgestoelte in de raadzaal. De andere raadsleden zijn digitaal via de computer aanwezig. Op 1 juli a.s. zal er digitaal gestemd worden. Bericht van verhindering is ontvangen van de heren Peternousek en H. Smolders en Van der Krieken. Mevrouw Smit heeft aangegeven dat zij om gezondheidsredenen niet in de raadzaal aanwezig is. Haar plaats in de raadzaal wordt ingenomen door vicevoorzitter van de D66-fractie, de heer Zieleman. Vervolgens geven de in dit verslag vermelde raadsleden aan dat zij aanwezig zijn en tevens in beeld te zien zijn. Er zijn bij aanvang van de vergadering 40 raadsleden aanwezig. Mevrouw Heutmekers-Linders moet zich nog aanmelden.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 1

Vervolgens neemt hij afscheid van de heer Van Weegberg, die wel in de raadzaal aanwezig is, maar niet meer als raadslid. De heer Van Weegberg heeft als raadslid al afscheid genomen, omdat hij op 12 juni jl. is verkozen tot dagelijks bestuurslid van de FNV een functie, waarbij onafhankelijk wil zijn. Daarom stopte hij na diens verkiezing tot FNV-dagelijks bestuurslid als gemeenteraadslid. Bas is voor de studie Bestuurskunde van de Brabantse Kempen naar Tilburg verhuisd en daar heeft hij ook politieke activiteiten ontplooid. In 2018 is hij voor de GroenLinks-fractie in de gemeenteraad gekomen en heeft hij zich met name ingezet voor een betaalbaar en duurzaam wonen, luchtkwaliteit, goed openbaar vervoer, genoeg ruimte voor fietsers en voetgangers en een beweging naar de circulaire economie. Hij heeft ter inspiratie voor het Stadsforum de raad kennis laten maken met de autoluwe binnenstad van Gent. Bas staat bekend als een rustig en doordacht mens, een raadslid dat de samenwerking met andere raadsleden opzocht om zo samen met elkaar de stad beter te maken. Naast het raadswerk was Bas actief bij Dwars, onder meer als landelijk voorzitter. Tot voor kort was hij voorzitter van de jongerenvakbond van de FNV, Young & United. Hij verlaat nu de raad om als lid van het dagelijks bestuur van de FNV aan de slag te gaan.

De ambitie is een sterke, strijdbare en moderne vakbond die het verschil maakt. Hij dankt hem namens de gemeenteraad voor het gedane werk en de gepleegde inzet en wenst hem veel succes en plezier als bestuurder van de FNV. Als afscheidscadeau ontvangt Bas het tafellinnen van het Textielmuseum en een bos bloemen. De heer Van Weegberg zegt dank voor de mooie woorden. Zijn ouders zijn in Tilburg opgegroeid en zijn opa’s hebben de stad gediend als chauffeur en politieagent. Een van zijn opa’s moest als kind vanwege te weinig kolen voor de kachel bij de Ringbaan-West en de Hart van Brabantlaan kolen joepen, voor hem een belangrijke motivatie om van kolen af te komen om de stad te verwarmen en te zorgen dat geen enkel kind in de stad meer in armoede opgroeit. Hij is dankbaar voor het raadslidmaatschap en vindt het eervol die functie een paar jaar te kunnen hebben bekleden, welk werk niet mogelijk was geweest zonder zijn collega’s, zijn fractie, het college en de griffie. De portefeuilles Afval en Parkeren raadt hij voor nieuwe raadsleden aan. Op een andere plek gaat hij door met het werk voor een sociale en groene samenleving, maar hij blijft in Tilburg wonen. Zijn opvolger wenst hij veel succes. De voorzitter deelt mee dat de opvolger van Bas van Weegberg, Jos van Gerven, op 1 juli a.s. geïnstalleerd zal worden. 2.

Vaststellen van de agenda/procedure De voorzitter deelt mee dat de volgorde van spreken om en om gebeurt door vertegenwoordigers van de coalitie- en oppositiefracties. De spreektijd is 10 minuten per spreker. De reactie op een interruptie gaat niet van de spreektijd af. 3. Mededeling ingekomen stukken 3.1 Teksten insprekers Perspectiefnota 2022 3.2 Informatie n.a.v. informatiesessie Perspectiefnota 2022 van 21 juni jl./ingediende schriftelijke vragen 3. Resultaten van de vragenlijst/inwonersconsultatie perspectiefnota Tilburg 4. Algemene beschouwingen over Perspectiefnota 2022 4.1 Algemene beschouwing door fractievoorzitters De heer Zieleman (D66) merkt op dat vandaag een bijzondere dag is vanwege het eerste debat vanuit de nieuwe raadzaal van het nieuwe en prachtige stadhuis, een moment waar hij erg naar heeft uitgekeken. Fractievoorzitter Beppie Smit wenst hij veel sterkte en beterschap toe, evenals de heer Hans Smolders die vandaag zijn

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 2

vierde longoperatie ondergaat. D66 kijkt uit naar de dag dat de raad in volledige samenstelling de pannen van het dak debatteert in het nieuwe huis van de stad. Vandaag wordt vooruit gekeken naar de jaren 2022 tot en met 2025. Meer dan ooit is het van belang om verder te kijken dan het komende jaar. Tilburg staat voor een heuse schaalsprong in de stedelijke ontwikkeling. De komende twintig jaar biedt de gemeente plek aan 40.000 nieuwe Tilburgers en 25.000 woningen; metropool Tilburg! Een grote uitdaging, maar tegelijkertijd een enorme kans voor een inclusief, duurzaam en vitaal Tilburg voor iedereen. Dit alles speelt zich af in een onzekere tijd. De coronacrisis in Nederland lijkt onder controle, maar heeft diepe wonden geslagen en de ongelijkheid in de samenleving vergroot. En boven de hernieuwde vrijheid hangt de sluier van een eventuele opleving van het coronavirus in het najaar. Daarnaast vraagt de financiële situatie van de gemeente om scherpe keuzes. Keuzes die ervoor zorgen dat Tilburg zich ook de komende jaren op een evenwichtige manier kan blijven doorontwikkelen. D66 wil we niet terugvallen in oude pré-corona gewoonten, maar de kansen grijpen die corona biedt. Vandaar de unaniem gesteunde motie om hiervan te leren en vooruit te kijken.

Mevrouw Oostelbos (SP) herinnert aan de vorig jaar juli met D66 ingediende en aangenomen motie over een duidelijk afwegingskader, nodig om te begrijpen welke afwegingen dit college heeft gemaakt om tot zijn keuzes te komen. De perspectiefnota licht niet toe waarom bepaalde keuzen zijn gemaakt en de voor- en nadelen daarvan. Zij vraagt wat de heer Zieleman ervan vindt dat met die motie niets is gedaan. Men weet dus nog niet waarom bepaalde keuzen zijn gemaakt. De heer Zieleman (D66) herkent in de voorliggende perspectiefnota het Cebeononderzoek, de benchmark om het financieel tekort op te lossen. Daarin zijn richtingen gegeven over te halen middelen, intensiveringen en waar Tilburg achterloopt ten opzichte van andere steden. Dat geeft D66 richting. De keuzes op grond van die benchmark kan hij steunen. Verder daagt hij de SP uit die vraag ook aan het college stellen als zij vindt dat het bepaalde zaken niet genoeg heeft onderbouwd. Hij ziet dat echter anders. De heer Van den Hoven (LST) memoreert dat D66 de afgelopen drie jaar verkondigde dat het nog nooit zo financieel goed was geweest in Tilburg. Hij vraagt de opmerking over financiële keuzen maken in de toekomst toe te lichten ten opzichte van wat D66 daarover de afgelopen die jaar heeft gezegd. De heer Çelik (PvdA) vraagt op basis waarvan D66 keuzes maakt als grootste coalitiefractie.

Bezuinigen gebeurt niet integraal en blijft op het sociaal domein staan, maar wordt op andere onderdelen wel doorgevoerd. Hij vraagt of dat de keuze is waarvoor D66 staat. De voorzitter deelt mee dat mevrouw Heutmekers ter vergadering is gekomen. Mevrouw Couwenberg (CDA) reageert op de heer Çelik door te stellen dat wel degelijk een integrale afweging is gemaakt. Er zijn bewegingsrichtingen op alle onderdelen, niet alleen op het sociaal domein. Bij een integrale afweging hoort ook het sociaal domein. Stellen dat een keuze voor een bezuiniging en investering in het sociaal domein geen integrale afweging is, is volgens haar onjuist. De heer Zieleman (D66) heeft altijd gezegd dat de financiële situatie van Tilburg nog heel solide is. Er is een heel goede vermogenspositie. Er is vanaf 2018 ook een grote financiële opgave, met name in het sociaal domein. Die opgave is nu op te lossen. D66 wijkt niet af van het altijd gehouden verhaal. Altijd is geprobeerd via de hefbomenaanpak in balans te komen. Daarbovenop is ook een autonome groei op te lossen De vermogenspositie is nog steeds heel stabiel. Over financiële meevallers leest hij in de perspectiefnota dat er eerst 2 miljoen euro wordt teruggepakt op de overige steden. De heer Çelik vraagt of dat het afwegingskader waarvoor D66 staat. Volgens het Cebeon-onderzoek is dat een heel logische analyse.

Met name op de duurzame stad loopt Tilburg achter op de rest van Nederland en dat vindt D66 problematisch en niet goed. Met name over de inclusieve stad wordt gezegd dat daar best wel extra geld in zit en daar zou een deel

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 3

van de oplossing gevonden kunnen worden. D66 wil dus een evenwichtig verhaal vertellen en anders gaat de stad in vergelijking tot andere steden uit de pas lopen. Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt de heer Zieleman te reageren op de schuldenquote die van 20% naar 80% is gegaan. De heer Çelik (PvdA) informeert waar de balans is als met de hefbomen 6,2 miljoen euro aan bezuinigingen wordt doorgevoerd. Ook zijn er 7 miljoen euro aan andere bezuinigingen in de perspectiefnota opgenomen. Daar 1 miljoen euro als investering in het sociaal domein tegenover stellen is dan een hard gelag. Hij vraagt de heer Zieleman of dat eerlijk en rechtvaardig is en het met deze keuzen gaat over solidariteit. De heer Zieleman (D66) erkent dat de schuldenquote oploopt, wat komt door investeren in de stad en een zachte landing maken in het sociaal domein. De oplopende schuldenquote is volledig in lijn met andere steden. De gemaakte afweging is volgens hem eerlijk op basis van het onderzoek, de ruimte die D66 ziet en de gemaakte afweging. Het gaat niet zozeer om bezuinigingen, maar om efficiënter en beter werken voor de inwoners. Er is volgens zijn fractie sprake van een gewogen afweging. Dat de heer Çelik daarover anders denkt mag. Twee maanden geleden werd een schets gelanceerd voor het toekomstige Kenniskwartier: drie woontorens die samen 013 vormen.

De discussie die erop volgde liet zien dat deze torens niet alleen letterlijk, maar ook figuurlijk symbool staan voor de fase waarin Tilburg zich bevindt. Want de discussie ging niet alleen over de esthetiek of de kwaliteit van de woontorens, maar juist ook over de identiteit en het dan van Tilburg. Wie zijn we en waar willen we als Tilburg naartoe? Vragen die beantwoord worden in de voorliggende perspectiefnota. Voor D66 is duidelijk dat de gemeente de juiste koers te pakken heeft: Tilburg raakt steeds meer in trek, staat door haar investeringen, durf en lef nationaal en internationaal op de kaart. Inwoners vinden Tilburg aantrekkelijk om te wonen en te ontspannen en zijn tevreden over hun buurt (zie de inwonersconsultatie). Voor D66 staat hierbij voorop dat Tilburg een sociale en inclusieve stad is en blijft. De gemeente investeert in wat kwetsbaar is en in het omhoog stuwen van Tilburg als geheel. Alleen zo beleeft men met elkaar het positieve verhaal van Tilburg. Dit D66-geluid is terug te zien in de perspectiefnota: in de zoekrichtingen voor het structureel financieel tekort en in de extra investeringen. Inhoudelijk wil hij op drie thema’s extra aandacht vestigen: ervoor zorgen dat Tilburg van en voor iedereen is, nog ambitieuzer zijn in het aanpakken van de klimaatcrisis en nog meer aandacht vragen voor de gezondheid van de inwoners.

De coronacrisis maakt de sociale ongelijkheid extra zichtbaar en versterkt die ook nog eens. Dit heeft hem aan het denken gezet: hoe zorgt men ervoor dat de investeringen in de stad echt ten goede komen aan alle inwoners? Denk aan de bewoners van kleine appartementen, kinderen die moeite hadden om thuisonderwijs te volgen door een gebrek aan faciliteiten of de Tilburgers in sociaal isolement. D66 is dan ook blij met de extra structurele investering van minimaal 1 miljoen euro in de sociale basis. Hij is bezorgd over de toenemende kansenongelijkheid in het onderwijs door corona, ondanks de enorme inzet van al die leerkrachten. Daarom is het belangrijk om de extra inzet op herstel en perspectief vast te houden. Ook stelt hij zich de vraag hoe duidelijk te maken is dat Tilburg van en voor iedereen is. Vorig jaar vond in Tilburg een grote Black Lives Matter-demonstratie plaats. Hij hoorde openhartige verhalen van Tilburgers die nog vaak het gevoel hebben er niet bij te horen. Het gaat om Tilburgers, die in hun leven vaak te maken hebben met racisme en discriminatie. Maar denk ook aan arbeidsmigranten. Een onderbelichte groep helden, die de digitale economische motor liet draaien toen de online verkoop belangrijker was dan ooit. Het is een groep die echter te vaak met de nek wordt aangekeken, als ongewenst wordt gezien of van de menselijke waardigheid wordt ontdaan.

Hij vraagt wat het college gaat doen om ervoor te zorgen dat deze Tilburgers en vele anderen het gevoel hebben erbij te horen. De passage in de perspectiefnota over diversiteit vindt hij te mager en onvolledig. Daarentegen wil hij

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 4

het college complimenteren met de inzet voor de lhbtqi+-gemeenschap. De kracht en support die uitgaat van de zichtbaarheid van de regenboogvlag in de publieke ruimte kan naar zijn mening niet worden onderschat. Hij roept het college op deze aanpak te verbreden naar andere groepen. De coronacrisis heeft de aandacht afgeleid van een nog veel grotere crisis: de klimaatcrisis. D66 wil voor volgende generaties een leefbaar, schoon en gezond Tilburg achterlaten. Daarom wil hij nog meer inzetten op verduurzaming dan nu gebeurt. Uit de Cebeon-benchmark komt naar voren dat Tilburg fors minder besteedt aan de duurzame stad dan de hiervoor beschikbare inkomsten uit het gemeentefonds en de referentiegemeenten. Daarnaast is te zien dat 2023 de begrote lasten voor klimaat en energie fors dalen. D66 vindt dit niet in verhouding met de enorme opgave. Hij vraagt hoe het college dat ziet en of het bereid is om richting de begroting of de nieuwe bestuursperiode inzichtelijk te maken hoe de gemeentelijke inzet kan worden geïntensiveerd, hoeveel middelen hiervoor nodig zijn en hoe deze middelen te organiseren zijn. Vorig jaar diende D66 een motie in om het klimaatfonds te versnellen, want van geld in een potje wordt de stad niet duurzamer.

Hij is benieuwd of het college de motie nog eens wil afstoffen en ook het komende jaar wil doorpakken met verduurzaming en vergroening met inzet van het klimaatfonds. Hij wil het college een steuntje in de rug geven met een motie over operatie Steenbreek, om Tilburgers te motiveren stenen te verruilen voor groen. Ook ziet hij kansen voor het vergroenen van nog meer schoolpleinen. Hij vraagt of het college bereid is te zoeken naar een oplossing, zodat ook de laatste schoolpleinen kunnen worden vergroend. Iedereen verdient de kans een gezond leven te leiden. Mensen die een prettige en uitnodigende leefomgeving hebben, gezien worden en kansen krijgen om mee te doen, zijn gezonder. De coronacrisis heeft dit nogmaals benadrukt. Preventie is hierbij cruciaal. Daarom is hij blij met de extra investeringen in de sociale basis, waar ook de voetbalclub, de muziekvereniging en het buurthuis onderdeel van zijn. En daarom dient hij een motie in voor buurten die uitnodigen tot ontmoeten en bewegen. Het is simpelweg niet ingewikkelder dan het bekende gezegde: voorkomen is beter dan genezen. Hij maakt zich ook zorgen over de gevolgen van de coronacrisis voor de mentale gezondheid. In het bijzonder bij kinderen en jongeren. Hij steunt dan ook de extra investering in de weerbaarheid en mentale gezondheid van deze groep.

Deze investering sluit bovendien goed aan op de uitkomsten van de inwonersconsultatie, waarbij extra aandacht wordt gevraagd voor het tegengaan van somberheid en eenzaamheid. Van dertien herdgangen naar een metropool Tilburg. Een Tilburg van en voor iedereen. Goed voor het klimaat en waar gezondheid voorop staat. Tilburg een thuis voor iedereen. Wat een wenkend perspectief! De heer Van den Hoven (LST) vraagt of D66 het met de LST eens is dat er grote problemen op Tilburg af komen door van het gas af te gaan, zoals overbelasting van het energienetwerk. De heer Zieleman (D66) staat voor de transitie om van het gas af te gaan, maar wel op een realistische en betaalbare manier. Als er nog geen of te dure alternatieven zijn, bijvoorbeeld bij de proeftuin in Quirijnstok, wordt er een pas op de plaats gemaakt totdat de technieken goedkoper zijn. Tegelijkertijd staat D66 voor de doelstelling die zij wil behalen. Bij de Transitievisie Warmte kan men laten zien hoe de klimaatcrisis op een acceptabele manier op te pakken is. Als hij deze opmerking van de heer Van den Hoven zo mag zien een aanpak te ondersteunen waarbij er oog is voor Tilburgers, maar de uitdaging wel aan te gaan, ziet hij dat als een handreiking en kijkt hij uit naar de samenwerking met hem. De heer Van den Hoven (LST) merkt op dat de LST realistisch is en kijkt waar de mogelijkheden liggen.

Op korte termijn ziet hij klimaatverandering niet gebeuren. Hij gaat graag de discussie met D66 over alternatieven aan. In Tilburg-Noord gaan drie flats van het gas af en worden bewoners geconfronteerd met extra kosten. Bewoners begrijpen dat niet. De coalitie is niet in staat om die uitleg goed te geven en dat die

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 5

omslag goed is voor het milieu en niet slecht is voor de portemonnee. Mensen zien de problematiek in Amsterdam en andere grote steden, waarbij het netwerk overbelast is. De heer Zieleman (D66) meent dat D66 nog realistischer is dan de LST, omdat hij ziet dat opgaven moeten worden opgelost. Mensen van de Mozartflat zijn volgens hem hartstikke blij met de oplossing voor de verduurzaming en de pui die voor hun flat wordt gezet. Hij was daar samen met mevrouw Kostermans op bezoek. Het zijn heel redelijke mensen en hij voerde daarmee heel prettige gesprekken. Samen met de LST wil een goede oplossing. De heer Van Aarle (LT) werd getriggerd door de opmerking van de heer Zieleman over arbeidsmigranten als nieuwe helden. Zij hebben een belangrijke taak in de gemeenschap, maar hij heeft zorgen over hun huisvesting. Met name geldt dat voor de korte termijn-arbeidsmigranten. Hij vraagt of D66 die zorgen deelt en inzet wil plegen om misstanden te voorkomen. De heer Zieleman (D66) deelt die zorgen en zet daarom samen met het college in op grootschalige huisvesting, zodat arbeidsmigranten niet in slechte omstandigheden worden gehuisvest. Misstanden die er in de tussentijd nog zijn behoeven aanpak. Hij trekt op dit punt graag met de heer Van Aarle op.

De heer Van Tilborg (50PLUS) vraagt hoe D66 aankijkt tegen de aankomende crisis over verduurzaming en de crisis op het punt van gezond en gelukkig oud worden. De heer Zieleman (D66) heeft gevraagd met een visie op ouder worden in Tilburg te komen, vooral voor de lange termijn. Hij ziet die uitdaging ook en daarom moet o.a. naar de woon- en zorgopgave en de klimaatcrisis worden gekeken. Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) hoorde van D66 een positief verhaal met veel vergezichten, waarmee zij de heer Zieleman complimenteert. Zij is ook blij met het door D66 benoemen van de kansengelijkheid, die in de coronacrisis onder druk is komen te staan. De tegenstelling tussen enerzijds groen- en klimaatdoelstellingen en wonen en anderzijds een logistieke hotspot in Wijkevoort vraagt om een verklaring. De heer Zieleman (D66) ziet dat er voldoende woningen, groen en banen moeten zijn. De komende twintig jaar groeit Tilburg met 40.000 inwoners, waarvoor er ook voldoende banen moeten zijn. Als dat lukt die te realiseren is het voor iedereen fijn en prettig vertoeven in Tilburg. De heer Van den Hoven (LST) had zijn betoog positief willen beginnen met een bericht van zijn partijleider. Als hij dat bericht alsnog krijgt kan de dag voor hem niet meer stuk. Hij wenst mevrouw Smit ook sterkte en gezondheid toe. Perspectief is een punt van waaruit iemand naar iets kijkt of waarneemt.

De LSTfractie heeft op een aantal terreinen een andere kijk op zaken dan het gezond en gelukkig-college. In de nieuwe nota 2022-2025 met als titel ‘Stad en begroting, naar een nieuw evenwicht’ zal er volgens hem heel wat gewicht in de schaal moeten komen om de begroting de komende jaren in evenwicht te krijgen. Op het financiële deel komt hij bij de begrotingsbehandeling in november a.s. terug. Het college wil zichzelf voor de gek houden, maar daar trapt de LST niet in. Het college potverteert en het resultaat zal daarvan duidelijk zijn in de komende jaren. De Tilburgers komen daar achter als ze worden geconfronteerd met lastenstijgingen en minder service, het gevolg van het financiële beleid. Mevrouw Couwenberg (CDA) kent dat verhaal van de LST, maar wijst op de perspectiefnota, waarin wel degelijk ook gestuurd wordt op een duurzame en financiële balans. Zij adviseert de heer Van den Hoven daarnaar goed en objectief te kijken, zodat te zien is dat er wel degelijk wordt gestuurd op een financieel goede positie. De heer Van Asten (VVD) verwijst naar de accountantsverklaring, waaruit blijkt dat de gemeente het hartstikke goed doet. Hij vraagt de heer Van den Hoven te reflecteren op de beoordeling van de accountant van de gemeente.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 6

De heer Zieleman (D66) ziet dat het in Tilburg hartstikke goed gaat en zich razendsnel ontwikkelt, terwijl de LST al acht jaar hetzelfde verhaal vertelt. Hij vraagt waarom de LST niet optimistischer is. De heer Van den Hoven (LST) is veel te verwijten, maar niet dat hij geen jaarrekening kan lezen. De schulden bouwen zich razendsnel op, ook kortlopende schulden. Hij is voor investeren in een stad, maar wel met een snelheid die de stad aankan en die de stad financieel kan dragen. Bladzijde 5 van de perspectiefnota vermeldt dat in het zomerreces de informatieset wordt opgeleverd met besparingsmogelijkheden op het totaal van de begroting. Daarin wordt aangegeven dat iets wordt gedaan om de kosten in de hand te houden. Het verbaast hem dat de wethouder Financiën van VVD-huize met zo’n snelheid schulden maakt en blijft zeggen het goed en beter te doen dan andere gemeenten. Mevrouw Couwenberg (CDA) concludeert dat er wel degelijk aan een te ontstaan tekort gewerkt wordt en er daarom besparingen en kostenreducties plaatsvinden. De heer Van den Hoven (LST) hoort mevrouw Couwenberg ook al meermaals roepen hoe goed de gemeente het doet. Hij is blij dat zijn vrouw niet zo’n financieel wanbeleid voert als de gemeente Tilburg, omdat hij er dan slecht op zou staan. Bij de begrotingsbehandeling komt hij daarop zeker terug en zal dan nogmaals de vinger op de zere plek leggen.

Mevrouw Kostermans (GroenLinks) attendeert erop dat veel gemeenten moeilijk hun begroting rond krijgen omdat het Rijk achterblijft met financiën voor het sociaal domein. De reservepositie van de gemeente is in vergelijking met andere 100.000+gemeenten enorm goed en de schuldenpositie is laag. De heer Van den Hoven (LST) realiseert zich dat ook, maar wil daarom juist waakzaam blijven. De stad was financieel heel sterk, maar dat kwam door gematigd beleid. Ontwikkelingen wil hij ook, maar niet met de sneltreinvaart van het college. De schuldenopbouw van 600 miljoen euro vindt plaats, wat de accountant heeft bevestigd. Dat noemt hij vooruitschuiven van de problematiek. De heer Van Asten (VVD) maakt zich ook druk over de financiële gezondheid en vraagt wat de LST voorstelt om de gemeentelijke financiële positie nog beter te maken. De heer Van den Hoven (LST) heeft al heel vaak aan de orde gesteld dat het college geld uitgeeft zonder te controleren. Als voorbeeld noemt hij de overschrijdingen en de kunst- en cultuursector. De coalitie heeft de LST uitgesloten en die moet nu de LST niet vragen om ideeën. De heer Van Asten (VVD) wil met de LST samenwerken en zal dat in de toekomst ook blijven doen. De hand blijft dus uitgestoken. De LST komt nog met een aantal concrete voorstellen en die wacht hij verder af.

De heer Van den Hoven (LST) vervolgt dat ellende vooruitschuiven een kunst is die het college tot topsport verheft. Wethouder Dusschooten zal een en ander wel weer recht praten. De wethouder moet zich net als de LST zorgen maken over de schuldenlast die de gemeente Tilburg opbouwt en de snelheid waarmee dat gebeurt. Twee wethouders zagen niet zoveel perspectief meer in de stad. De LST-uitsluiters vertrokken met mooie legpenningen naar een nog beter betaalde baan zonder zelf hun karwei in Tilburg af te maken. De perspectiefnota is ook wat dunnetjes. De heer Zieleman (D66) vindt het ongepast over personen te spreken die zich voor dag en dauw voor de gemeente hebben ingezet en zich niet kunnen verweren. De voorzitter stelt dat het college zich wel kan verweren, omdat het college eeuwig is. Niemand is weggegaan zonder de gemeente niet goed achter te laten, maar raadsleden kunnen daarover wel hun mening geven. Nu gaat het echter over de perspectiefnota. De heer Van den Hoven (LST) valt het op dat er vrijwel niets over het perspectief van de mooie dorpen Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel staat vermeld. Ook de ouderen komen er deze keer weer zeer bekaaid vanaf. Wellicht is er geen perspectief

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 7

voor deze inwoners of hangen zij er zomaar wat bij. Misschien zijn zij alleen nodig als stemvee in maart 2022. Veelzeggend is ook dat er maar één inspreker was op de meetings over de perspectiefnota, wat iets zegt over het vertrouwen van de burgers. De LST maakt zich zorgen over het perspectief voor de linten en de binnenstad bij het lezen van de drie opties voor de Cityring. De LST pleit nogmaals voor beter onderzoek en vraagt nog eens te kijken naar betere alternatieven. De LST wil daarover graag meedenken, maar dan moet er wel serieus naar gekeken worden. Ook is hij bezorgd over het toekomstige OV-aanbod. Daarover dient hij een motie in, vanwege zorgen over de ontvangen nieuwsbrief van Arriva. Leefbaarheid is een vaste kernwaarde sinds de oprichting van de LST. Het gaat dan niet alleen om het gebied rondom het stadhuis, maar met name over de wijken en dorpen. De perspectiefnota vermeldt hele passages over het belang daarvan, maar voor bladzijden aan oneliners kopen de inwoners niets. Het gaat om daden, wat nou net het probleem van het college is. Hij vraagt zich af wie er gezond en gelukkig van het college worden: niet de gewone man in de stad. Vaak wel zijn dat de bekende subsidievragers en de overige bekende usual suspects, die altijd rondom de collegeleden hangen.

In sommige delen van de stad is sprake van veel verloedering en straatintimidaties, die hij wil laten aanpakken. De burgemeester kan met steun van de raad daarover een signaal afgeven dat men dit niet wil in de mooie stad Tilburg. De LST dient jaarlijks meerdere moties in om zwerfvuil en hondenpoep aan te pakken. Bij de laatste begrotingsbehandeling in november 2020 werden moties met de strekking even opzij gelegd vanwege een totaalaanpak. De heer Van Asten (VVD) wijst op de recent in gang gezette aanpak tegen straatintimidatie en vraagt wat de heer Van den Hoven daarvan vindt. De heer Van den Hoven (LST) noemt die aanpak een heel klein begin. Wat hem betreft kan de aanpak niet fors genoeg zijn. Duidelijk moet zijn dat in Tilburg straatintimidatie niet wordt gepikt. Er staan mooie oneliners in de pakketten papier, maar wat de LST betreft kan de aanpak niet hard genoeg zijn. Na bijna een jaar is het resultaat van de aanpak tegen zwerfvuil nul. Daarom dient hij wederom moties in om dit structurele probleem aan te pakken. Hij schaamt zich namelijk kapot als hij ziet hoe delen van de stad er bij liggen. Het college gebruikt de term ‘burgerparticipatie’ te pas en te onpas en wil de stad mee laten praten over allerlei ontwikkelingen en doelen. Dat vindt hij een goed initiatief, maar dat mag slechts totdat het lastig wordt.

Dan is het college stokdoof voor wat burgers inbrengen en wordt er daarmee niets gedaan. Dan is het vertrouwen weg in het bestuur van de stad. Een prachtvoorbeeld van niet luisteren naar de burgers is het dossier Wijkevoort. Perspectief voor bewoners van Wijkevoort en de Reeshof is dat na de burgerparticipatie 80 ha volgebouwd zal zijn met blokkendozen ten koste van het mooie natuurgebied. De LST wil de burger wel perspectief bieden in dat gebied en dat is de toezegging dat Wijkevoort nooit en te nimmer zo massaal te grabbel zal worden gegooid als de LST na de verkiezingen aan de knoppen mag draaien. Hij doet dus een keiharde toezegging aan de bezorgde Tilburgers. Op het sociaal domein zijn stappen gezet. Vandaag houdt hij een paar punten uit het sociaal domein tegen het licht vanuit de vele debatten. Veel burgers hebben nog steeds moeite om hun weg te vinden en de juiste hulp te krijgen. Het sociaal domein lijkt een jungle van loketten. Die ingang is De Toegang genoemd, maar daarachter ligt er nog steeds hetzelfde doolhof. Dat loket is niet af, maar wordt wel geacht om aan alle wensen te voldoen. Dat is volgens hem erg riskant. Daarin zijn veel instanties op zoek naar het antwoord op de hulpvragen van inwoners. Het politieke beleid wordt afgestemd op geluiden van instanties, instellingen en professionals.

Geprobeerd wordt alles te meten waarvoor tientallen indicatoren en andere hulpmiddelen worden gebruikt. Door data en statistieken te analyseren en te destilleren denkt de gemeente steeds weer een passend antwoord te vinden. De tijd staat echter niet stil en haalt de papieren werkelijkheid vaak in. Daarover hoort hij graag iets van de verantwoordelijke wethouder. Soms zijn er bijstellingen en ingrepen nodig. Het is goed naar instituties te kijken en bezien of ze waar voor hun geld bieden. Dat is

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 8

namelijk geld van de burger en wordt in de vorm van subsidie naar vele organisaties geleid. Inmiddels is het duidelijk dat de gemeente kritischer en strenger moet worden bij impactgericht subsidiëren. De LST vindt dat de organisatie meer en beter de vinger aan de pols moet houden en die op de zere plek moet leggen. Het blootleggen van de schimmige wereld rond de zorgcowboys was hoopgevend en heeft geleid tot een ander inkoopbeleid. Op dat gebied kan het college wel op de steun van de LST rekenen. De LST blijft bij het grondig onder de loep nemen van het sociaal domein en kritisch daarop blijven. Zijn fractie heeft de Rekenkamer geadviseerd om de gebruikte subsidies rondom het sociaal domein wat nader te onderzoeken. Dat kan belangrijke handvatten geven voor de toekomst. Door gedwongen geldgebrek zijn bezuinigingen nodig en daarom is het hefboomsysteem geïntroduceerd. Slimmer werken kan tot iets leiden. De eerste signalen zijn niet ongunstig, maar uiteindelijk moet de totale casus worden afgewacht. Inwoners vragen een luisterend oor en vinden dat vaak bij de LST. Zij willen serieus genomen worden. Zij vragen om aandacht en oplossingen voor kwetsbare burgers, zoals armen, daklozen, probleemgezinnen en ouderen. Zij vragen om veiligheid, zekerheid, duidelijkheid, concrete hulp en bestaanszekerheid.

Vandaar dat de LST een aantal moties over het sociaal domein indient, waarover zij graag het debat aangaat. De heer Zieleman (D66) probeerde in zijn termijn de verbinding met de LST te zoeken en die de hand te reiken. Hij vraagt waarop de LST trots is. De heer Van den Hoven (LST) is trots op het laten horen van het geluid van de stad in de raadzaal en zal daarvoor bij de verkiezingen van 2022 worden gewaardeerd. De LST heeft bij 84% van de voorstellen meegestemd. Op de rest reageerde de LST heftig. Wel wil de LST het geluid van de burger in de raadzaal laten doorklinken, wat volgens hem aardig is gelukt. De heer Zieleman (D66) mist inhoudelijke punten bij de LST. Het gaat hem om concrete zaken. De voorzitter merkt op dat die vraag al is beantwoord. Mevrouw Couwenberg (CDA) vindt het belangrijk om het geluid van de stad te laten horen. Als dat gebeurt zonder nuance en verbinding en het samen met iemand te willen doen leidt dat alleen tot populisme en wantrouwen ten opzichte van de politiek en elkaar en helpt dat de stad helemaal niets. De heer Van den Hoven (LST) verbijstert het dat mevrouw Couwenberg juist na 2018 durft te zeggen dat het vertrouwen van de burger in de politiek goed zou zijn. Het zal veel werk vergen om in maart 2022 meer dan 44% van de kiesgerechtigden naar de stembus te krijgen. Het CDA zou zich in een hoekje moeten gaan schamen.

De heer Van Aarle (LT) roept de LST op mee te denken met een initiatiefvoorstel van Lokaal Tilburg over een aanbod van 115.000 m² aan bedrijfsruimte, dat nu via Funda wordt aangeboden. Dat zou een oplossing kunnen zijn voor de hectaren op Wijkevoort. Hij wil laten onderzoeken wat er daarmee kan gebeuren, mogelijk als alternatief voor Wijkevoort. Hij vraagt de LST hem daarin te steunen. De heer Van den Hoven (LST) heeft al een dergelijk initiatiefvoorstel gedaan, maar wil ook Lokaal Tilburg steunen. Nut en noodzaak voor Wijkevoort is niet bekend. Hij wil als raad en college aan de stad laten denken in plaats van aan de eigen positie en samen alle zeilen bijzetten om het vertrouwen terug te winnen. Aan de LST zal het niet liggen. De heer Van Asten (VVD) complimenteert de heer Van den Hoven dat die durft te zeggen dat een aantal dingen goed gaat. Concrete zaken van de LST hoe de financiële positie van de gemeente beter kan worden heeft hij echter niet gehoord. Door de moties van de LST zonder onderbouwing wordt het financiële probleem volgens hem alleen nog maar groter. De heer Çelik (PvdA) hoorde in de betogen van D66 en de LST twee verschillende werelden. Beide waarheden moeten ook een nuance kennen en de echte waarheid

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 9

kan ook wel in het midden liggen, namelijk bij realistisch begroten. Hij vraagt of de heer Van den Hoven het daarmee eens is. De heer Van den Hoven (LST) bevestigt dat, maar hij voelt zich in de raadzaal een roepende in de woestijn, omdat de coalitie andere zaken in het vooruitzicht stelt. Hij erkent dat partijen naar elkaar toe moeten bewegen. Het gaat hem erom dat de burger niet het kind van de rekening wordt. Reagerend op de VVD heeft hij iets duidelijks gezegd over Wijkevoort, zorgcowboys en geld besparen op de cultuursector. De subsidiekraan staat volgens hem alle dagen open en kan wat meer dichtgedraaid worden. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) dankt de heer Van Weegberg voor zijn inzet voor de GroenLinks-fractie van Tilburg in de huidige periode. Hij gaat op een andere plek in Nederland de wereld een stukje groener en socialer maken. De zieke en afwezige collega-raadsleden wenst zij veel beterschap en sterkte toe. De perspectiefnota is gemaakt in onzekere tijden. Ook GroenLinks ziet dat de gemeente voor flinke opgaven staat. Er zijn niet alleen financiële opgaven, want Tilburg is nog niet af. Zij staat volledig achter het centraal blijven staan van het bestuursakkoord en te blijven investeren in zaken als Bestaanszekerheid, kansengelijkheid en gezondheid om zo op een goede manier uit de coronacrisis te komen.

Er wordt nog volop geïnvesteerd in de PACT-wijken in Noord, West en Groenewoud en alle andere wijken samen met inwoners met behulp van de wijkagenda’s. Daar staat GroenLinks volledig achter. Sinds de coronacrisis hechten bewoners nog meer aan een fijne en groene leefomgeving en de waarde cultuur. Het gaat om een rijk cultureel aanbod. Met de stadsregionale parken, het vergroenen van de wijken en binnenstad worden bewoners steeds meer op hun wenken bediend. 51 van de 63 basisscholen hebben inmiddels een groen schoolplein, waarvan zij alle schoolkinderen wil laten genieten. Zij wil daarom laten bekijken om dat ook voor de laatste scholen voor elkaar te krijgen. Zij wil in rap tempo voldoende goede, duurzame, betaalbare woningen laten bouwen voor de woningzoekenden, 25.000 woningen tot 2040. De heer Van den Hoven (LST) mist in het rijtje over groene zaken Wijkevoort, met name vanwege het signaal over het ernaast liggende Prinsenhoef. Hij vraagt of GroenLinks ook blij wordt van Wijkevoort, evenals van alle andere groene zaken in de stad. Voor mevrouw Kostermans (GroenLinks) staat het ontwikkelen van bedrijventerreinen niet bovenaan haar wensenlijstje. Twee bedrijventerreinen in ontwikkeling was niet acceptabel voor GroenLinks en zij wilde niet meewerken aan Zwaluwenbunders.

Wijkevoort is dan de minst slechte plek voor een bedrijventerrein, waarbij zij sterk vasthoudt aan een aantal voorwaarden daarvoor. De heer Van den Hoven (LST) is dat duidelijk, maar dat zal niet in dank worden afgenomen door groen Tilburg. Hij vraagt of GroenLinks van koers gaat veranderen gezien het komende initiatiefvoorstel over de huidige vrije ruimten op bedrijventerreinen. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) denkt dat de inwoners ook blij worden van alle mooie en groene ontwikkelingen, zoals Landschapspark Pauwels en groen in de stad. Er is nu niet meer voldoende plek op bestaande bedrijventerreinen. De keuze is dan waar er een bedrijventerrein moet komen en haar keuze valt dan op Wijkevoort onder een aantal voorwaarden. Richting het bestemmingsplan moeten het stikstofverhaal, de MER en duurzame en groene eisen op orde zijn. De heer Çelik (PvdA) vraagt of GroenLinks in de raad wil herhalen te kijken naar de stikstofdepositie en -berekening. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) heeft dat in de raadsvergadering van 14 juni jl. ook al aangegeven. Het stikstofverhaal is voor haar geen papieren werkelijkheid en moet kloppen. De heer Çelik (PvdA) vraagt of GroenLinks bereid is om Wijkevoort mee te nemen in de discussie over stikstof. Ook wil hij weten wat er te leren is uit de crisis.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 10

De heer Van den Hoven (LST) vraagt of GroenLinks op de rem trapt als de stikstofdiscussie negatief uitpakt. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) herhaalt dat alle aspecten op orde moeten zijn en daarvoor een ondergrens moet worden gehanteerd. Naar aanleiding van de coronacrisis moet men blijven nadenken over het op een goede manier vormgeven van de samenleving. Daarbij zijn er allerlei opvattingen. Met elkaar probeert men op een goede manier uit de crisis te komen. Dat wil zij integraal doen. Daarbij wil zij kijken naar het ecologische, economische en sociale verhaal en daarin een evenwicht vinden. Er is een grote opgave voor de stad om voldoende woningen te bouwen en zij vraagt of daartoe op termijn de transformatie van de Kanaalzone meegenomen kan worden. Verstedelijking en klimaat moeten samen opgaan en de ontwikkeling van Koningswei en het Fabriekskwartier zijn mooie voorbeelden van hoe dat kan. De parkeergarage in de Spoorzone vindt zij daarvan een wat minder goed voorbeeld. Zij vraagt hoe het college de noodzakelijke vergroening en verdichting in balans vorm wil geven. Met een motie vraagt zij natuurinclusief bouwen te versnellen. Bij de groeispurt van de stad en de toenemende taken en verantwoordelijkheden vanuit het Rijk horen een passende een meegroeiende begroting. Die begroting knelt nu en hoe lang dat duurt is niet bekend.

De tekorten zitten met name in het sociale domein, omdat het Rijk niet voldoende compenseert voor de oplopende zorgkosten. De gemeente heeft dat lang kunnen doen vanwege een sterke financiële positie, maar wel heeft zij zorgen over de besparingen. Inhoudelijk wil zij ook stilstaan bij de grotere bewegingen en de enorme transitie van het zorgstelsel. Het is steeds gelukt om de kwaliteit van de zorg centraal te stellen en zelfs verbeterslagen te maken. Er is lef en creativiteit getoond door het college, de organisatie en welzijns –en zorgprofessionals, die ongekende flexibiliteit tonen in het hart van de wijken. De omslag in hoog tempo bracht ook de nodige kinderziekten met zich mee. Er zijn lange wachttijden, bureaucratie en een wildgroei aan aanbieders. Dat moet anders en effectiever. De nieuwe ingeslagen richting wat betreft de zorginkoop is daarom welkom en onmisbaar om het zorgsysteem drastisch te verbeteren. Dat anders organiseren levert ook besparingen op en die zijn mooi meegenomen. De financiële opgave is wel heel fors en zij vraagt de wethouder aan te geven wat dat in de praktijk betekent en of het gaat lukken om de kwaliteit en de beschikbaarheid van de zorg overeind te houden. Er is ook goed nieuws over de extra middelen voor jeugdzorg. Zij hoopt dat die snel tot meer duidelijkheid leiden voor de toekomst van de Tilburgse jeugd.

Zij vraagt of het lukt de crisis op korte en lange termijn het hoofd te bieden en hoe zich dat verhoudt tot de nieuwe inrichting van het zorgstelsel. De nieuwe inkoopstrategie in de zorg kan alleen slagen door meer lichte en informele steun te bieden in het gewone leven. Een sterke sociale basis is nodig. Met preventie is winst te behalen. Zij staat achter het extra in de sociale basis te investeren, maar zij vraagt zich tegelijkertijd af of dat zal volstaan voor de gewenste kanteling naar preventie en laagdrempelige hulp. Zij roept het college op om concreet uit te werken welke inhoudelijke versterkingen nodig zijn voor een stevige sociale basis. Tot slot vraagt zij aandacht voor de culturele diversiteit van de stad, welk belangrijk onderwerp beperkt terugkomt in de perspectiefnota. 30% van de inwoners heeft een migratieachtergrond en discriminatie en uitsluiting op basis van afkomst en religie zijn hardnekkige problemen, die ook nog steeds in Tilburg voorkomen. Dat laten de stadsgesprekken en de Black Lives Matter-manifestatie, evenals de bijeenkomst van platform Full Colour Tilburg goed zien. De raad heeft vorig jaar een uitspraak tegen discriminatie gedaan en het college gevraagd het onderwerp nadrukkelijker op de agenda te zetten. GroenLinks wil graag weten hoe het college hieraan concreet verder vorm gaat geven.

Verder kondigt zij twee moties aan over de digitale ethiek en brede welvaart als toetssteen voor de opgaven. Het financiële plaatje is volgens de laatste berichtgeving inmiddels alweer een stuk rooskleuriger dan de perspectiefnota laat zien, maar de gemeente is er nog niet. Er is

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 11

ongetwijfeld nog het nodige kunst- en vliegwerk nodig om aan ambities te kunnen blijven werken, op basis van een meerjarig sluitende begroting. Het is belangrijk om dat op een verantwoorde manier te doen, wat zij ook graag terugziet in de begroting. De heer Van den Hoven (LST) proeft een gedeelde zorg met de LST en vraagt om een toelichting op een verantwoorde manier een begroting opstellen en rond krijgen. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) bedoelt de tijd nemen om tot besparingen te komen en die op een goede manier tot uitvoering te brengen. De heer Van den Hoven (LST) hoorde dat mevrouw Kostermans het had over kunsten vliegwerk, wat niet echt overtuigend klinkt. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) verduidelijkt dat is geprobeerd zelf gaten te dichten, omdat het Rijk geen middelen beschikbaar stelde. Het plaatje van compensatie door het Rijk is nu niet scherp en zij hoopt dat dat bij de begroting wel zo zal zijn. Mevrouw Oostelbos (SP) wenst mevrouw Smit en de heer Smolders beterschap toe. Zij hoopt hen na de vakantie weer in goede gezondheid te kunnen zien en dat met hen weer een debat kan worden aangegaan. Zij constateert met de voorliggende vierde perspectiefnota van het college weer een nota met veel wol en weinig garen, met veel mooie woorden maar weinig daden. De nota leest als een sprookje, maar de werkelijkheid is toch echt anders.

Dat heeft zij recent ook kunnen lezen in een brief die het college heeft ontvangen van het Advocatencollectief over de vele onterecht afgewezen bijstandsuitkeringen. Dit college is ruim drie jaar geleden gestart met een behoorlijke ambitie, met zes wethouders waarvan er inmiddels drie zijn vertrokken. Zij vraagt of zij niet meer geloofden in de ambitie van gezond en gelukkig. Perspectief is een punt van waaruit je naar iets kijkt. Zij vraagt of dit college vanuit het perspectief kijkt om zoveel mogelijk stenen stapelen of vanuit het perspectief om zoveel mogelijk mensen mee laten doen in de gemeente. Kijkt het college vanuit groen of vanuit logistieke dozen? Kijkt het vanuit het stadscentrum of naar de wijken? Hoe gezond en gelukkig zijn de inwoners nu na drie jaar aanpak van dit college. Hebben de inwoners er iets van gemerkt? De heer Van Asten (VVD) wijst erop dat veel meer geld wordt geïnvesteerd in mensen en voor hun zorg dan dat er naar stenen gaat. Mevrouw Oostelbos (SP) ziet het anders vanwege een stadhuis van 120 miljoen euro, MindLabs van 28 miljoen euro en een te kopen parkeergarage van 23,3 miljoen euro. Dat zijn heel veel stenen. De heer Van Asten (VVD) wijst erop dat die stenen door mensen gebruikt worden en stelt dat bedragen in het niet vallen bij bedragen die worden besteed aan zorg voor mensen.

Mevrouw Oostelbos (SP) is het daarmee niet eens en blijkt het dat investeringen in sociaal domein niet genoeg zijn, omdat er nog steeds armoede is. Die armoede is zelfs nog opgelopen, evenals het aantal daklozen. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) vraagt of de SP ook ziet wat er gebeurt in de PACT-wijken met de sociale initiatieven, de fysieke ingrepen en wat er gebeurt bij het opknappen van winkelcentra. Mevrouw Oostelbos (SP) ziet dat ook, maar vindt dat niet voldoende. Initiatieven vanuit de wijk dringen niet door tot het gemeentehuis. Iemand is twee jaar bezig om te proberen een voetbalkantine tot een huis van de wijk te maken. Er zijn inderdaad initiatieven in de wijken, maar die komen niet door in het gemeentehuis. De gezondheidsmonitor komt er nu pas aan na drie jaar. In vorige begrotingen kwam het woord ‘gezondheid’ nauwelijks voor, terwijl volgens de SP gezondheid in alle dossiers een grote rol speelt. Waar blijven de oplossingen of verbeteringen voor het armoedeprobleem in de gemeente? Een probleem dat alleen maar toeneemt op dit moment. De tweedeling

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 12

tussen arm en rijk wordt steeds groter. Het college benoemt het elke keer elke begroting, elke perspectiefnota etc., maar wanneer wordt het concreet? Waar blijft de concrete aanpak voor de woningnood? In de perspectiefnota van drie jaar geleden stond al te kijken naar een actiever grondbeleid voeren en of bestaande grondposities kunnen worden ingezet voor de woningopgave. Al drie jaar zegt het college dat plannen nog niet hard zijn. Zij vraagt wat dat betekent, waaraan dat ligt en wanneer het college actief wordt. De heer Van Asten (VVD) wijst erop dat het afgelopen jaar de meeste bouwvergunningen van het land voor de bouw van woningen zijn uitgegeven. Mevrouw Oostelbos (SP) vernam dat projectontwikkelaars die bouwvergunningen krijgen en niet de starters en studenten die een woning zoeken. De heer Van Asten (VVD) heeft keer op keer aandacht voor de middengroepen en mensen met een laag inkomen gevraagd. Als de SP het anders stelt is dat feitelijk onjuist, wat hij betreurt. Mevrouw Oostelbos (SP) ontkent dat, omdat er anders geen probleem voor starters zou zijn. Zij roept de wethouder op grond te zoeken en iets te doen aan jarenlange leegstand van panden. Onteigening duurt volgens het college te lang, maar niets doen duur nog veel langer. Starters hebben nu geen mogelijkheden. Zij zijn lang op zoek naar woonruimte, maar verdienen iets te veel voor een sociale huurwoning.

Starterswoningen in Berkel-Enschot kosten echter vanaf 300.000 euro, wat voor hen ook niet haalbaar is. Het vergunningentraject om te bouwen zou volgens de wethouder ook te lang duren, omdat te weinig mensen werken op de afdeling Vastgoed. De wethouder Personeelszaken moet echter 1,5 miljoen euro gaan bezuinigen op personeelslasten. Zij vraagt verder wat er concreet is ondernomen tegen de klimaatcrisis. De heer Zieleman (D66) deelt de zorg van de SP over starters en heeft daarom een initiatief over een starterslening ingediend. Er worden in de stad concrete starterswoningen gerealiseerd. Hij vraagt wat de SP voor oplossing voor de woningnood heeft. Mevrouw Oostelbos (SP) wil het college zelf het probleem van de woningnood in de hand laten nemen en dat niet over te laten aan projectontwikkelaars. Vanuit het klimaatfonds is 1 miljoen euro voor vergroening van de binnenstad vrij gemaakt op een begroting van 1 miljard euro. Zij vraagt zich daarom af hoe belangrijk met dat bedrag het klimaat wordt gevonden. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) is benieuwd of de SP ook gezien heeft dat er in de binnenstad groen en groene perkjes en parkjes oppoppen. Ook gebeurt er veel met landschapsparken in het buitengebied.

Mevrouw Oostelbos (SP) ziet dat ook, maar leest ook in de krant dat groen volgens de wethouder al jaren de sluitpost van de begroting is, terwijl GroenLinks al lang deel uitmaakt van de coalitie. Groene parkjes zijn heel goed, maar dat is niet genoeg. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) bestrijdt dat de gemeente maar 1 miljoen euro in groen investeert. Er gebeurt namelijk veel meer, zoals ecologische verbindingszones en nieuwe natuur. Groen in de binnenstad is een langjarige opgave en kost tijd. Het kan ook haar niet snel genoeg gaan. Mevrouw Oostelbos (SP) voerde in oktober jl. actie voor de speeltuinen in Tilburg en het college zou snel in actie komen. De oude speeltoestellen in de Gerard van Nunenstraat zijn weggehaald en verder is er niets gebeurd. Zij raadt aan te kijken in de Lieven de Keystraat of de Jan Evertsenstraat, waar het er ook niet uitziet. Impactgericht subsidiëren waarbij de burger centraal staat is doorgevoerd bij ContourdeTwern en bij de wijkgebouwen. Het initiatief als Samen Sterk in de wijk Oerle krijgt daardoor geen ondersteuning meer. Dat was een samenkomst van buurtbewoners die niet veel te besteden hebben en kinderen uit gezinnen die het niet breed hebben. Het project hield een knutselclub, een keer per maand samen ontbijten en eenmaal per week gezamenlijk koffiedrinken in.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 13

Arbeidsmigranten zijn heel hard nodig voor de economie. Zij constateert dat de goede aanbevelingen van de Commissie Roemer nog niet worden ingevoerde en wordt gewacht op landelijke invoering daarvan. Arbeidsmigranten krijgen ook geen oproep voor een coronavaccinatie en er wordt hier ook weer gewacht op landelijk beleid. Onlangs waren 59 arbeidsmigranten van een distributiecentrum van AH in quarantaine vanwege corona. Dan is de gemeente volgens haar ook niet goed bezig voor de ondernemers in de stad. Overal ziet zij uitstelgedrag, zoals bij Attila, Kunst en Kracht, het Olympiaplein, bij Stappegoor en het zorgbuurthuis. Zij noemt daarom dit college het college van de stilstand. Er gaan ook zaken goed, zoals bij de waterberging, een groot project dat gaat voorkomen dat bij enorme hoosbuien de straten niet onder water lopen. Er is een fietstunnel aangelegd onder de Ringbaan-Zuid, helaas wel weer met een forse overschrijding. De Voedselbank heeft na veel teleurstelling en stress eindelijk een nieuwe bestemming gekregen. Ook waren er de zogenaamde wijkdoorbraken, zoals de Community School in West en de omvorming van de voetbalkantine in Groenewoud tot een buurthuis. Zij vraagt zich echter af wanneer het college concreet wordt. Mevrouw Couwenberg (CDA) wordt een beetje verdrietig van de lange lijst van opsommingen van zaken die niet goed gaan.

Zij vraagt of mevrouw Oostelbos denkt dat het echt beter gaat als de overheid zelf gaat bouwen. Mevrouw Oostelbos (SP) is ervan overtuigd dat dat meer betaalbare woningen zal opleveren. Wonen is overigens een grondrecht. Spreekster is er van overtuigd dat zelf bouwen betaalbare woningen zal opleveren, waardoor winst niet naar projectontwikkelaars zal gaan. Zij vraagt wanneer er weer geïnvesteerd zal worden in mensen in plaats van in stenen. Nu is het college weer bezig met het Stadsforum, dat extra duur wordt vanwege de gewenste hoogwaardige kwaliteit. Het college zou moeten stoppen met aankopen als MindLabs en parkeergarages, wat niet bij de maatschappelijke taak van een gemeente hoort. De SP roept het college op om lef te tonen en in de actiestand te komen. In maart 2018 is er een initiatiefvoorstel van de SP aangenomen dat ging over lefgozers bij De Toegang. Het was een oproep dat medewerkers van De Toegang wel eens konden afwijken van de regels. De SP roept nu het college op om lef te tonen en niet alles vanuit landelijk beleid af te wachten, maar zelf de regie te pakken, van regels te durven afwijken en te investeren in mensen. De heer Van Asten (VVD) denkt ook meer aan bouwen en vraagt hoe de SP aankijkt tegen de rol van de woningcorporaties, wier rol in het aanbod van betaalbare woningen essentieel is.

Mevrouw Oostelbos (SP) beaamt dat, maar zij kunnen alleen bouwen als er grond is. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) wijst erop dat de gemeente heel veel investeert in mensen om hen verder te helpen, zoals Bestaanszekerheid en vraagt of de SP dat ook ziet. Mevrouw Oostelbos (SP) beantwoordt die vraag bevestigend, maar vindt het heel erg lang duren Mevrouw Kostermans (GroenLinks) stelt dat ook andere factoren voor het oplossen van problemen van belang zijn, zoals landelijk beleid. Mevrouw Oostelbos (SP) ziet dat ook, maar ziet stiekem ook bezuinigingen voor mensen die zaken het hardst nodig hebben. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) herinnert eraan dat de SP achter het nieuwe zorgsysteem en de nieuwe manier van werken stond om excessen te kunnen aanpakken en vindt het nu jammer dat zij zegt daarin te weinig te investeren. De heer Van Aarle (LT) herkent een deel van de zorgen van de SP over de woningmarkt en herkent de oplossing van meer de regie in eigen hand nemen. Juist in stenen wordt geïnvesteerd om mensen te faciliteren. De parkeergarage in de

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 14

Spoorzone komt er omdat bewoners aldaar al jaren om een parkeergelegenheid smeken. MindLabs is een prachtig initiatief dat ook meer werkgelegenheid biedt voor stadsbewoners. Mevrouw Oostelbos (SP) stelt dat een andere partij dan de gemeente een parkeergarage zou kunnen exploiteren. Zij vraagt zich af waarom de gemeente het gehele risico van MindLabs op zich moet nemen. Het wachten is nog op een grote bijdrage van de universiteit. De heer Van Aarle (LT) wil de wethouder op die opmerkingen laten reageren. De heer Van Asten (VVD) stelt dat er licht gloort aan het einde van de tunnel van de coronacrisis. Men is druk aan het vaccineren en zo knokt men er zich samen doorheen. Dat knokken hebben inwoners van de stad, ondernemers en vele anderen de afgelopen tijd gedaan. Levens zijn enorm op zijn kop gezet. Mensen gaan met frisse moed hun toekomst tegemoet, maar zien nog wel een aantal uitdagingen. Veel ondernemers, met name in horeca en de cultuur- en evenementensector, hebben het zwaar gehad. Veel van de inwoners hebben gelukkig gebruik kunnen maken van landelijke en lokale regelingen, wanneer zij dat nodig hadden. Hij is wel bezorgd over wat er men hen gebeurt als de regelingen stoppen. Financieel en maatschappelijk gaat dit nog haar impact hebben.

De eerste vraag aan het college is dan ook hoe het de nasleep van corona op dit moment aan het voorbereiden is, zowel financieel als maatschappelijk. Is de gemeente erop voorbereid of heeft het college van de raad nog wat nodig? De VVD ziet ook uitdagingen voor de eigen gemeentelijke financiën. Ze blijft daarom kritisch kijken naar de uitgaven. De VVD staat als partij voor financieel duurzaam beleid en dat streeft hij ook na richting de meerjarig sluitende begroting. Het zal dit jaar richting de begroting de uitdaging zijn om de balans te vinden tussen enerzijds doorgaan met de ontwikkeling en verbeteringen van de stad en goed op de portemonnee letten. Dat is niet makkelijk, maar beide zijn belangrijk en goed voor de stad, de dorpen, maar vooral voor de inwoners. Niemand is in de afgelopen periode in het sociaal domein in de kou komen te staan, maar de gemeente is dingen wel slimmer en efficiënter gaan doen. Die verandering wil hij blijven doorzetten. De heer Van den Hoven (LST) vraagt de heer Van Asten concrete voorbeelden te noemen waar er in het sociaal domein slimmer wordt gewerkt. Hij hoort in de stad zegen dat het geld niet terecht komt waar het nodig is. Daarom wil hij naar geldstromen voor zorgclubs laten kijken. De heer Van Asten (VVD) kijkt met de nieuwe inkoopstrategie in het sociaal domein of het geld goed terechtkomt.

Bij ‘Tilburg investeert in perspectief’ wordt bezien waarmee mensen echt geholpen zijn, evenals bij Bestaanszekerheid in plaats van waarop mensen recht hebben. De heer Van den Hoven (LST) vraagt waarom dan de rijen bij de voedselbank in Tilburg groter worden als het geld goed zou worden besteed. Hij wil graag met de VVD optrekken om dat probleem te bestrijden. De heer Van Asten (VVD) erkent dat probleem en zet daar ook op in. De gemeente geeft daar ook budget aan. Die oplossing is er niet van de een of de andere dag, maar de VVD heeft daar wel miljoenen voor over. Investeren in preventie vindt hij belangrijk, bijvoorbeeld bij gezondheid. Als mensen íets hebben geleerd in de coronacrisis is het wel hoe belangrijk het is om te sporten en te bewegen. Dit draagt bij aan de verbetering van de fysieke en mentale gezondheid en dat gunt de VVD iedereen. Hij is daarom blij te lezen dat er bijvoorbeeld aandacht is voor sport en bewegen in de openbare ruimte. Naast een inclusieve en sociale stad streeft de VVD ook altijd naar een veilige stad. Hij is zeer verheugd met de extra aandacht voor de aanpak van straatintimidatie. De campagne draait inmiddels en ook het meldpunt is in de lucht. Via deze weg moedigt hij het college aan niet te verslappen bij de opvolging van het beeld van de meldingen.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 28 juni 2021

pagina 15

De VVD is ook een partij die staat voor de ontwikkelingen in het fysieke domein en is voor een goed mobiliteitnetwerk voor alle vormen van vervoer. Per fiets, trein, schip en auto moet de stad optimaal bereikbaar zijn. De netwerkanalyse heeft laten zien dat dat een economische impuls oplevert. Tilburg onderscheidt zich op het gebied van goede bereikbaarheid en een divers winkelaanbod. Zo blijft de hele stad bereikbaar en blijven de winkels open. De gebiedsontwikkelingen zijn in volle gang en de VVD moedigt deze van harte aan. De VVD volgt met veel interesse de uitdagende projecten als Stappegoor, Spoorzone, Koningswei en het Stadsforum. Bij die projecten is er aandacht voor de woonbehoeften, de economie en het milieu. Hij blijft positief-kritisch op de uitgaven die hiermee gemoeid zijn. Investeringen zijn nodig en krijgen zijn ondersteuning als deze volledig onderbouwd zijn en revenuen opleveren op langere termijn. In de perspectiefnota leest hij weinig over zwerfafval en daar moet volgens hem een tandje bij. Wat is het perspectief op dit vlak? Er zijn daarnaast in de afgelopen coronaperiode veel klachten binnengekomen over lange wachttijden bij de milieustraat. Dat kan en moet echt beter. Naar een derde milieustraat moet echt serieus gekeken worden als het aan de VVD ligt.