13042023 Gemeente Tilburg Gemeenteraad
Tekst van het document
gemeente Tilburg Verslag van de derde vergadering van de raad Maandag 13 april 2023 Aanvang: 19.30 uur
Agenda
1.
Opening van de vergadering
2.
Vaststellen van de agenda
3.
Vaststellen van de notulen van de raadsvergadering van 13 maart 2023
4.
Mededeling ingekomen stukken
5.
Raadsvoorstel Programma 013 parken
6.
Raadsvoorstel Deelname oprichting Stichting Waarborgfonds (Veiligheidsregio)
7.
Raadsvoorstel Benoemen lid raad van toezicht Opmaat groep
8.
Raadsvoorstel Bestemmingsplan buitengebied Haaren, 4e herziening (Winkelsestraat 17-Gommelsestraat 12)
9.
Raadsvoorstel Bestedingen reserve natuurontwikkeling 2023
10. Raadsvoorstel Bestemmingsplan Goirkestraat beschermd stadsgezicht 2012, 2e herziening (Goirkestraat 176) 11. Raadsvoorstel Fase 1 volkshuisvestingsfonds Wandelbos 12. Raadsvoorstel Kadernota Integraal Veiligheidsplan 2023-2027 13. Raadsvoorstel Addendum Woonagenda 2020-2025 14. Actuele Motie 1 D66, ONS Tilburg, GroenLinks, 50PLUS, de PvdA, Voor Tilburg, Forum voor Democratie, Partij voor de Dieren, ‘Een zorgvuldige implementatie van de inkoop van zorg in het sociaal domein’ 15. Actuele motie 2 SP, Inkoop sociaal domein 16. Actuele motie 3 ONS Tilburg, inkoopstrategie 17. Sluiting. AANWEZIG: de heren F.J.C.M. van Aarle en N. Agović, mevrouw A. Aboulkacem, de heren H.F. van den Berg en O.H.T. Broeders, mevrouw I.M.E.A. Couwenberg, de heer C.J. van Dijk, mevrouw A. Dunning, de heren J.J.V.D.M. van Esch en D.J.P. Heuvelmans, mevrouw Y.B.A. Heutmekers-Linders, de heer P.H.J.M. van den Hoven, mevrouw A.C.M. van Huffel, de heren S.J.A. Jansen, P.M. Janssen en J.M.A. Kokke, mevrouw E. Kostermans, de heren A.J.F. Kramer, P. Kooke, S.M. Koster en F.A.M. Kriellaars, mevrouw P.L.R. Mieris, de heer J.A.C. Molenaar, de dames H.W.M. Oostelbos en L.E.C.P.M. Oerlemans, de heer I.F.J.M. Otten, de dames S.C.M. Schampers, F. Schellekens en E.P.J.M. Smit, de heer H.A.J. Smolders, de dames K. Sol en S. Spinnewijn, de heren R. Spieringhs, N.J.L. van Stappershoef, J.F.M. Sweep en H.C.A.M.
van Tilborg, mevrouw A. Vlasveld, de heer N. van Wanrooij, mevrouw P. Wijnans, de heren B. Yilmaz en J.M.J. Zieleman en mevrouw A. Zouridis-Veldhoven. VOORZITTER: de heer Th. L.N. Weterings, burgemeester. GRIFFIER: mevrouw N. Kanters, griffier. TEVENS AANWEZIG: de heren M. van Asten, Y. Çelik en H.J. Grashoff, de dames M.T.M. Hendrickx en A. Lahlah en de heer B.W.W. van der Pol, wethouders. AFWEZIG: de heren M.J.M. Antens, M.F.L. Vriens en A.A.H. Zegers.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 1
1. Opening van de vergadering De voorzitter opent de vergadering met een kort moment van bezinning en heet allen welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van heren Antens, Vriens en Zegers. 2.
Vaststellen van de agenda
De voorzitter merkt op dat er vijf A-stukken en vier B-stukken, evenals drie moties actueel te behandelen zijn. Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) doet het voorstel van orde om de moties actueel apart en niet gezamenlijk te behandelen, teneinde er het goede debat over te kunnen voeren. De voorzitter reageert dat de bij het afstemmingsoverleg aanwezige fracties hebben aangegeven dat gelet op het snelle verloop van de vergadering het mogelijk zou moeten zijn om de moties actueel tegelijk te behandelen. Het voorstel van orde van ONS Tilburg om de moties actueel afzonderlijk te behandelen wordt bij handopsteken in stemming gebracht en aangenomen. De agenda wordt vervolgens vastgesteld. 3.
Vaststellen van de notulen van raadsvergadering van 13 maart 2023
De notulen worden ongewijzigd vastgesteld. 4.
Mededeling ingekomen stukken
De heer Van den Hoven (LST) wijst op een ontvangen tweede pittige brief over de Korenbloemstraat, die zowel naar het college en de raad is gestuurd en vraagt wat het college daarmee zal doen. De voorzitter antwoordt dat het een brief betreft die nog niet op de lijst van ingekomen stukken is opgenomen en kondigt aan de raad zo snel mogelijk te laten weten wat het college daarmee zal doen en wat de afhandeltermijn daarvan zal zijn. Zonder stemming wordt besloten de ingekomen stukken onder A voor kennisgeving aan te nemen, over het ingekomen stuk onder B het college te verzoeken om een raadsvoorstel/advies voor te bereiden, de ingekomen stukken onder C te betrekken bij raadsbehandeling, evaluatie of informatie-/debatbijeenkomst en over de ingekomen stukken onder D het college te verzoeken de brief te beantwoorden met een kopie antwoordbrief aan de raad. 5.
Raadsvoorstel Programma 013 parken
De heer Van Aarle (LT) blijft waakzaam dat de balans tussen klimaatadaptatie, leefbaarheid en het economisch functioneren van de binnenstad niet ondergeschikt wordt aan de vergroening van de historische wegenstructuur, maar is voorstander van het raadsvoorstel en zal daar dus ook voor stemmen. Mevrouw Vlasveld (PvdD) is groot voorstandster van speelnatuur, waarin de focus meer ligt op recreatie dan op biodiversiteit. Dit betekent echter niet dat hier alles kan en mag. Biodiversiteit blijft een onderwerp waar de Partij voor de Dieren kritisch naar zal kijken. Desondanks vindt zij dat elke euro besteed aan groenonderhoud en de ontwikkeling daarvan een goed bestede euro is. Zij kan daarom volmondig instemmen met het voorliggende plan. Mevrouw Dunning (D66) is ook groot voorstandster van het plan, ook vanwege de nieuwe verhalen over de drie lijnen. De heer Van Dijk (LST) is positief verrast door het prachtige stuk en denkt dat nu een begin gemaakt kan worden met het beeld dat Tilburg verdient. Er zijn echter drie tot
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 2
vier rapporten, wat wel een probleem zal worden. Het gaat om een rapport waarin iets staat over de weg naar 2040, en daarnaast is er het rapport over het goud van Tilburg. Sommige dingen komen onduidelijk over en kunnen verwarring brengen. De raad moet dikwijls kijken naar verband tussen stukken. Heel belangrijk is dat daarin duidelijkheid komt en dat er overzicht komt over wat in welke stukken worden behandeld. Hij staat wel positief tegenover het voorstel. Mevrouw Mieris (PvdA) merkt op dat het Programma 013 parken een forse vergroenings- en verkoelingsprogramma betekent voor de stad en voor de dorpen. Nieuwe parken worden aangelegd, het worden koele plekken op pantoffelafstand en bestaande parken worden gerevitaliseerd. De verstedelijkingsopgave gaat samen met vergroening om de stad leefbaar te houden. Dit alles verbonden aan het historische verhaal van Tilburg. De PvdA stemt van harte daarvoor. De heer Sweep (50PLUS) is blij dat de wethouder een passage heeft toegevoegd inhoudende dat ook de dorpen met dit raadsvoorstel in beeld komen, zodat hij volmondig voor het voorstel zal stemmen. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) is heel positief over het plan. De gemeente is al bezig om Tilburg flink te vergroenen en met het 013 parkenplan komt daar nog een flinke schep bovenop. Zij geeft complimenten aan het college en de organisatie die hieraan hard hebben gewerkt.
Er ligt nu een inspirerende visie op de vergroening van de stad. Groen krijgt hiermee een volwaardige plek. Maar het is niet alleen een visie, het is ook een concreet programmaplan met concrete doelstellingen. Zij vindt het ook mooi dat inwoners daarover concreet kunnen gaan meedenken en mee kunnen gaan doen. GroenLinks is hier ontzettend blij mee en zal dan ook van harte voor stemmen. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 41 stemmen voor tegen 1 stem aangenomen, met de stem van FvD tegen. 6.
Raadsvoorstel Deelname oprichting Stichting Waarborgfonds (Veiligheidsregio)
Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 7.
Raadsvoorstel Benoemen lid raad van toezicht Opmaat groep
Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 8.
Raadsvoorstel Bestemmingsplan buitengebied Haaren, 4e herziening (Winkelsestraat 17-Gommelsestraat 12)
Mevrouw Wijmans (PvdD) is heel blij met de voorliggende transformatie. Waar oorspronkelijk een veehouderij stond, die weliswaar al een tijd buiten bedrijf is, komt nu een koude kas voor potplanten. De hierdoor vrijkomende stikstofruimte wordt helaas wel verkocht, wat zij graag anders zou zien, maar dat is juridisch nu de situatie. Zoals nu voorligt ziet haar fractie graag meer wijzigingen in bestemmingsplannen die bijdragen aan de eiwittransitie en ontwikkelingen richting plantaardige en duurzame landbouw. De Partij voor de Dieren stemt dus voor het voorstel. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 41 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen, met de stem van FvD tegen. 9.
Raadsvoorstel Bestedingen reserve natuurontwikkeling 2023
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 3
Mevrouw Mieris (PvdA) vindt de aanleg van vele ecologische verbindingszones van natuurgebieden en natuurpoorten, het planten van vele bomen, hun ecologische watersysteem voor Pauwels etc. zeer positieve ontwikkelingen voor de gemeente. Zij wil de gemeenteraad niet laten vergeten al die inzet op de fiets of te voet te gaan bewonderen. Mevrouw Vlasveld (PvdD) is blij met het voorliggende stuk, maar is en blijft echter kritisch op vooral de uitvoering. Daarom heeft haar fractie ook eerder informatieve vragen gesteld. Zij spreekt zich uit voor de voorliggende financiële verdeling. Ook hier geldt dat elke euro voor natuurontwikkeling wat haar betreft een goed bestede euro is. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) is voor het voorstel om met forse investeringen in de natuur en ecologische verbindingszones de biodiversiteit te versterken in en rond Tilburg. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 41 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen, met de stem van FvD tegen. 10. Raadsvoorstel Bestemmingsplan Goirkestraat beschermd stadsgezicht 2012, 2e herziening (Goirkestraat 176) Motie M 10-1 ‘Groenimpuls Goirkezijstraat’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: -
er op het perceel Goirkestraat 176 een woonzorgcomplex voor dementerenden met een bovenwoning, twee appartementen en drie grondgebonden woningen gerealiseerd gaan worden;
-
om dit bouwplan mogelijk te maken er meerdere bomen gekapt moeten gaan worden, waaronder bomen met een klimaatwaarde;
-
bewoners van de Goirkezijstraat zienswijzen hebben ingediend tegen de kap van deze bomen en daarmee de aantasting van hun groene leefomgeving;
-
er ter compensatie van de bomenkap een landschappelijk inpassingsplan met een nieuwe groene inrichting voor het perceel wordt vastgesteld bij het BP Goirkestraat 176;
overwegende dat: -
in aanvulling op het landschappelijk inpassingsplan Goirkestraat 176 het gewenst is om het groengebied Goirkezijstraat een impuls te geven;
-
een groene leefomgeving bijdraagt aan het welzijn van bewoners, een aangenaam klimaat, de biodiversiteit, wateropvang en het tegengaan van hittestress;
-
bewoners van de Goirkezijstraat voor hun leefomgeving denken aan maatregelen als de aanleg van een tiny forest, leilindes, fruitbomen, groene daken, groene gevels en maatregelen om regenwater vast te houden;
-
het programma 013 Parken goed aansluit bij de wensen van de bewoners van de Goirkezijstraat;
draagt het college op: -
om bij de uitwerking 013 parken de Goirkezijstraat en de bewoners nadrukkelijk te betrekken;
-
met de bewoners tot een afspraak te komen wanneer de Goirkezijstraat ingepland kan worden;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 4
Namens de GroenLinks-fractie: Arne Kramer. De voorzitter stelt motie M 10-1 over de groenimpuls van de Goirkezijstraat aan de orde. De heer Van den Hoven (LST) vraagt of hij de motie als een motie van wantrouwen richting het college moet zien, omdat het gevraagde eigenlijk heel normaal zou moeten zijn. Hij vraagt waarom de indieners een dergelijke motie indienen. De heer Broeders (VVD) informeert naar het tijdpad voor het komen tot een afspraak met bewoners over de inplanning van de Goirkezijstraat. Hij vraagt hoe de wethouder tegen de motie aankijkt, ook in relatie tot het bredere 013-parkenplan. De motie wekt bij hem de indruk dat het plan prioriteit zou kunnen krijgen, wat geen recht doet aan andere, bredere ontwikkelingen. Hij hoopt niet dat de motie als een losse compensatieregeling wordt gezien. De heer Van Aarle (LT) sluit zich aan bij de vorige sprekers en vraagt zich af wat hij met de motie aan moet. Het dictum is sympathiek, maar gezien het vastgestelde Programma 013 parken is het gestelde in de motie al vastgesteld. Met name de participatieparagraaf in het voorstel is wat hem betreft prima in orde. Hij ziet het nut van de motie niet in en informeert dus naar de toegevoegde waarde ervan.
Wethouder Grashoff beaamt dat de motie strikt genomen niet nodig is, omdat het college met het 013-Parkenplan met name in de tweede categorie, kleine buurtinitiatieven, in alle ruimte voorziet om dit soort initiatieven naar voren te brengen. Wel heeft het college begrip voor de motie, gezien tegen de achtergrond van behandeling van het bestemmingsplan Goirkestraat. Het college kan daardoor de motie omarmen. Die past naadloos in het Programma 013-parken onder kleine buurtinitiatieven. Via de omgevingsmanager/wijkregisseur zal het college het overleg met bewoners openen. Dat betekent overigens niet dat elke door bewoners geuite wens ook een op een kan worden gehonoreerd. Daarnaar zal het college kritisch moeten kijken. De plek ligt in het focusgebied van het 013-parkenplan. Hij omarmt de motie en gaat ermee aan de slag. Mevrouw Mieris (PvdA) ziet de motie als aanmoediging voor extra vergroening van de Goirkezijstraat. Zij dient de motie in voor de bewoners, het groengebied en om alles wat daar leeft te versterken. Wat betreft het tijdpad denkt zij dat het goed is dat college/ambtelijke organisatie en bewoners er met elkaar in alle redelijkheid uitkomen. De planning wil zij overlaten aan bewoners en de gemeente. Het onderwerp past prima bij het Programma 013 parken en zij vindt het passend om het onderwerp bij dit agendapunt in te brengen.
Het Programma 013 parken is flexibel, zodat er steeds gebieden bij kunnen komen en kunnen afvallen. Bewoners hebben over de stedelijke ontwikkeling Goirkestraat 176 aangegeven dat ze zich zorgen over het klimaat en hittestress in hun woonomgeving en daarom is de motie ingebracht teneinde een extra impuls aan het gebied te geven. De heer Van den Hoven (LST) herhaalt dat het gestelde in de motie sowieso hoort te gebeuren. Hij zal wel voor de motie stemmen, maar beschouwt die als voor de bühne. De heer Van Aarle (LT) sluit zich daarbij aan, maar steunt de motie wel. Motie M 10-1 van GroenLinks en de PvdA over de groenimpuls van de Goirkezijstraat wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. Stemverklaringen over het collegevoorstel. Mevrouw Schampers (D66) merkt op dat de raad en stad hebben gekozen voor inbreiding boven uitbreiding. Men wil zuinig zijn op de schaarse ruimte en inbreiding leidt op bepaalde momenten onvermijdelijk tot spanningen met het bestaande groen. Welke keuzes worden er op welk moment gemaakt als woningbouw en groen elkaar raken? Een goede afweging is daarbij cruciaal. Moeten er bomen alleen wijken als er gecompenseerd kan worden in hetzelfde gebied? Met de zojuist aangenomen motie en het Plan 013 parken ziet D66 deze compensatie terug in het plan en ook in
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 5
de nabij gelegen vergroening. D66 gelooft in het zwaarwegende maatschappelijke belang van de zorgwoningen voor dementerende ouderen, maar ook in de combinatie met appartementen en grondgebonden woningen om te komen tot een diverse mix die past in het profiel van de wijk. D66 zal daarom voor het voorstel stemmen. De heer Kramer (GroenLinks) heeft best even geworsteld met het voorstel. Hij ziet het maatschappelijke belang van de woningen, zeker voor dementerende ouderen, maar ook de bomen met hun klimaatwaarden hebben een zwaarwegend maatschappelijk belang. Uiteindelijk is in het debat de toezegging gedaan dat de toepassing van de Bomenverordening wordt aangescherpt en de organisatie duidelijk en veel meer vooraf richting initiatiefnemers zal communiceren. Het is niet of-of, maar en-en: ontwerpen om de bomen heen, zodat de woningen worden gebouwd en die bomen worden behouden. Daarom stemt GroenLinks voor het voorstel. De heer Van Tilborg (50PLUS) is zeer tevreden met ontwikkelingen aan de Goirkestraat, met onder andere een woonzorgcomplex met 18 wooneenheden voor dementerende ouderen. Dat noemt hij een welkome en noodzakelijke aanvulling op het woonprogramma. Helaas is de omgevingsdialoog matig verlopen. Het leidde tot een discussie over wat het meest zwaarwegende belang is: bomen, vergroenen of wonen voor ouderen en kwetsbaren.
Wat 50PLUS betreft is het en-en, zoals ook in dit project tot uitvoering komt. 50PLUS stemt daarom voor het voorstel. Mevrouw Vlasveld (PvdD) vindt het tijd worden dat we mensen hun leefomgeving ook gaan zien als een zwaarwegend maatschappelijk belang. Eén boom kappen is jammer, meerdere bomen kappen begint al problematisch te worden, maar als bij bijna elk nieuwe bestemmingsplanwijziging bomen worden gekapt, dan vindt zij dat er echt een groot maatschappelijk probleem is. Het begint met bomen beschermen als de raad zich een keer uitspreekt tegen het kappen van bomen bij bestemmingsplanwijzigingen, bijvoorbeeld vandaag. Daarmee begint de Partij voor de Dieren nu, zodat zij tegen het voorstel stemt. De heer Van den Hoven (LST) weegt zaken tegen elkaar af en laat de balans in dit geval doorslaan naar de behoefte aan een wooncomplex voor ouderen. Hij zegt daarmee niet niets met bomen te hebben. Er is een Bomenverordening en er is regelgeving. De wethouder zei in de informatiebijeenkomst zorg aan bomen te zullen besteden. Dat geeft voor de LST de doorslag om te kiezen voor een goede plaats voor dementerende ouderen, waarbij zeker ook wordt gekeken naar het groen. De balans slaat voor hem door naar de ouderen, zodat de LST voor het voorstel zal stemmen.
De heer Kooke (Fvd) stemt tegen het voorstel en begrijpt de noodzaak van het maatschappelijke belang en het bouwen van geschikte zorgwoningen in het betreffende segment. Burgers hebben echter aangegeven dat zij slecht zijn meegenomen in de omgevingsdialoog en hen wil hij een stem geven, zodat hij tegen het voorstel stemt. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 39 tegen 3 stemmen aangenomen, met de stemmen van de PvdD en FvD tegen. 11. Raadsvoorstel Fase 1 volkshuisvestingsfonds Wandelbos De voorzitter herinnert aan de gemaakte afspraak eerst te beginnen met het behandelen van twee verstrekkende moties die behandeling van andere stukken niet nodig zou kunnen maken. Daarna komen het amendement en de andere moties aan de orde. Als eerste wordt motie M 11-1 behandeld. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) was niet bij het afstemmingsoverleg aanwezig, maar wijst op het gebruik om te beginnen met het behandelen van amendementen. Zij hecht er daarom aan amendement A 11-1 eerst te behandelen. De voorzitter wijst erop dat behandeling van moties en amendementen plaatsvindt in volgorde van verstrekkendheid. Als motie M 11-1 van de LST wordt aangenomen is
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 6
het niet meer nodig het voorstel te behandelen, omdat de raad dan zegt dat er een ander voorstel moet komen. Hetzelfde geldt als motie M 11-2 van het CDA, VT en LT wordt aangenomen, die zegt de gelden op een andere manier te besteden. Die uitspraken zijn van belang voordat je overgaat tot behandeling van het voorliggende raadsvoorstel. De regel om verstrekkender moties eerst te behandelen wordt dus altijd toegepast. De heer Smolders (LST) wil ook eerst het amendement behandelen, wat altijd al zo is gegaan. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) voegt toe dat zij met haar collega’s heeft gedeeld dat zij overwoog een punt van orde in te dienen om het onderwerp van de agenda te halen, wat na overleg met de griffie is omgebogen tot een amendement. Zij hecht eraan om dat amendement daarom als eerste te behandelen. Het voorstel van orde van het CDA om amendement A 11-1 als eerste te behandelen wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 14 tegen 28 stemmen verworpen, met de stemmen van VT, de LST, de PvdD, FvD, LT, ONS Tilburg en het CDA voor. Motie M 11-1 ‘Postcodeloterij valt duurzaam in de wijk Wandelbos’ De gemeenteraad van Tilburg in vergadering bijeen op 13 april 2023, voor de behandeling raadsvoorstel `Fase 1 Volkshuisvestingsfonds Wandelbos`; constaterende dat : •
het college voorstelt om aan bewoners van koophuizen geen financiële tegenprestatie te vragen voor de verstrekte subsidie, vanwege onder meer het feit dat de woningwaarde niet zou stijgen en de energierekening nauwelijks zal dalen;
•
het college de mond vol heeft van “een eerlijke energietransitie”;
overwegende dat : •
indien er (nagenoeg) niet bespaard wordt op energie en er volgens het college (nagenoeg) geen toegevoegde waarde voor het huis ontstaat, er geen sprake is van efficiënt beleid;
•
slechts een zeer select aantal Tilburgers kans maakt op gratis geld (30.000,-) om hun huis te verbeteren, terwijl dit voor andere Tilburgers niet is weggelegd. Dit begint meer op de Tilburgse variant van de Postcodeloterij te lijken;
roept het college op: •
om met een nieuw voorstel te komen voor een “eerlijke energietransitie” zodat alle Tilburgers met een huis hetzelfde behandeld worden;
•
om bij uitgaven die worden gedaan met betrekking tot verduurzaming en de energietransitie in brede zin, altijd eerlijk en verantwoordelijk om te gaan met belastinggeld;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de LST-fractie: Harry van den Berg. De voorzitter stelt motie M 11-1 aan de orde. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) vraagt zich af hoe de LST erbij komt dat de mensen van Wandelbos-Noord de Postcodeloterij zouden winnen. Een derde van de inwoners daar leeft namelijk in armoede en een kwart van de bewoners aldaar heeft met energiearmoede te maken. Als mensen met die problemen te maken hebben kunnen ze heel moeilijk een lening aangaan en kunnen ze moeilijk denken aan het verduurzamen van hun woning, zodat men alles moet doen om hen te helpen. Het gemiddelde inkomen van een inwoner van Wandelbos-Noord bedraagt 16.300 euro per jaar, zodat hij de titel van de motie heel misplaatst vindt. De heer Kooke (FvD) deelt mee de motie graag mede in te dienen.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 7
Wethouder Çelik memoreert in 2020 een bijdrage uit het Volkshuisvestingsfonds voor de wijk Wandelbos te hebben aangevraagd, welke aanvraag ook is gehonoreerd met een bijdrage van 12 miljoen euro. Een vereiste daarbij was dat de gemeente 5,6 miljoen euro aan cofinanciering beschikbaar zou stellen. In zestien prioritaire gebieden in Nederland staat de leefbaarheid ernstig onder druk en daar stapelen problemen zich op, zoals werkloosheid, armoede, onderwijsachterstanden, woonproblematiek en slechte gezondheid. Daarom is Tilburg-West als focus/PACTwijk benoemd. De problematiek is hardnekkig en vereist iedereen mee te krijgen bij de energietransitie. Dat moet met woningcorporaties, maar ook met de particuliere woningbezitters, ook omdat er bij hen geen investeringsmogelijkheden zijn om te komen tot verduurzaming. Gesteld is te gaan voor een eerlijke energietransitie, waarbij alle inwoners kunnen profiteren van duurzame, comfortabele en goed geïsoleerde huizen en schone energie. De stijgende energiekosten motiveren het college om zich extra in te zetten om de energiearmoede tegen te gaan. Daarvoor worden plannen gemaakt, zowel voor woningen van woningcorporaties en particuliere huurders, evenals voor goedkope koopwoningen.
De uitgaven in de wijk worden met een gebiedsgerichte aanpak gedaan en zijn bedoeld voor energiebesparing, verbetering van de leefbaarheid van de wijk en het tegengaan van energiearmoede. De heer Van den Berg (LST) gaat in op de vraag waarom de term ‘Postcodeloterij’ is gebruikt. De LST is van opvatting dat elke Tilburger hetzelfde behandeld moet worden als het om dit soort maatregelen gaat, zodat iedereen recht moet hebben op het geld. Het is volgens hem niet eerlijk om 30.000 euro belastinggeld aan bepaalde mensen te geven. Nog erger is het dat er bewoners zijn die vorig jaar bijvoorbeeld 15.000 euro hebben uitgegeven aan nieuwe kozijnen en/of dakisolatie. Dat zijn meevallers voor de gemeentelijke begroting, omdat zij geen cent van de gemeente krijgen. Andere wijken in een vergelijkbare situatie krijgen dat geld niet en zij wachten op het moment dat de gemeente daar ook gaat investeren. Daarom heeft hij in de motie ‘Postcodeloterij’ gebruikt. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) meent dat de gemeente heel veel doet om Tilburg te verduurzamen, zoals in Quirijnstok en met de regeling ‘Zon op je dak’. Er zijn talloze initiatieven voor mensen met verschillende inkomens om te verduurzamen. Er is een enorme verduurzamingsopgave, waaraan het voorliggende voorstel gestalte geeft.
De heer Van den Berg (LST) erkent dat er heel veel voorstellen aankomen en vraagt wat de heer Van Wanrooij vindt van mensen die vorig jaar 15.000 euro hebben geïnvesteerd in hun woning en nu niets krijgen, wat een meevaller is voor de gemeentelijke begroting. Wat hem betreft moeten alle Tilburgers gelijk behandeld worden. Mevrouw Mieris (PvdA) wijst erop dat bewoners in deze PACT-wijken met lage inkomens niet de mogelijkheid hebben om te investeren. Zij vindt het wel heel eerlijk om als overheid mensen in armoede te steunen. Ook andere PACT-wijken komen aan de beurt en voor andere wijken is er een andere aanpak op het gebied van duurzaamheid. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) attendeert erop dat heel veel rijkssubsidies aan andere doelgroepen is gegeven, zodat het goed is dat de doelgroep van particuliere woningeigenaren in het Wandelbos nu een keer aan de beurt komt. De energiequote, het deel van het inkomen dat mensen uitgeven aan energiekosten, bedraagt in het Wandelbos 17%, een percentage dat dateert van voor de Oekraïnecrisis. Elders is dat 7% of 8%. Daarom is het volgens hem wel eerlijk om deze maatregel te nemen. Mevrouw Vlasveld (PvdD) is verbaasd dat de LST op deze manier in het dossier staat en met de motie komt, omdat die fractie heel sterk en goed aanwezig is in het armoededossier. Zij had juist verwacht dat de LST het raadsvoorstel zou omarmen.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 8
De heer Van den Berg (LST) verklaart dat hij eerlijk beleid wil, zodat alle arme Tilburgers recht hebben op dezelfde regelingen. Ook rijke woningeigenaren in Wandelbos kunnen 30.000 euro ontvangen. Het gaat hem om eerlijkheid en niet dat de LST mensen geld niet gunt. De energiearmoede wordt naar zijn mening veroorzaakt door partijen in Den Haag die de belasting op aardgas in een paar jaar tijd verdubbeld hebben. Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt of de heer Van den Berg denkt dat iemand met heel veel geld een voormalige sociale huurwoning zou kopen. De heer Van den Berg (LST) kent inderdaad dergelijke mensen persoonlijk. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) informeert of het de LST gaat om alle Tilburgers met een koopwoning gelijk behandelen of alle Tilburgers in een vergelijkbare situatie gelijk behandelen. De heer Van den Berg (LST) is niet voor het collegevoorstel en wil dat de maatregel voor alle Tilburgers geldt. Het college schiet zichzelf met de voorgenomen maatregel nu in de voet, omdat er in arme wijken nu niemand gaat investeren, omdat bewoners wachten op investeringen van de gemeente. De 30.000 euro gaat naar huishoudens, waarbij er geen woningwaarde wordt toegevoegd en er nauwelijks iets wordt bespaard. Het voorstel kost € 25.400,-. per ton CO2-vermijding. De richtlijn van het Rijk is dat dat 74 euro mag kosten, zodat hij concludeert dat het voorstel niet goed is.
Het raadsvoorstel is een factor van 345 keer minder efficiënt dan dat de rijksoverheid zelf als stelregel opgeeft. Motie M 11-1 van de LST en FvD, ‘Postcodeloterij valt duurzaam in de wijk Wandelbos’ wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 7 tegen 35 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST en FvD voor. Motie M 11-2 ‘Daadwerkelijk tegengaan energiearmoede’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: -
er een voorstel voorligt om getrapt 895 koopwoningen in de Kruidenbuurten en Kleurenbuurten in Wandelbos te isoleren;
-
de raad voorgesteld wordt om voor de eerste fase van 101 koopwoningen en de voorbereiding van de volgende fase in totaal 3,34 miljoen euro beschikbaar te stellen, waarvan 1 miljoen uit eigen reserves;
-
de geschatte totale kosten voor rekening van de gemeente Tilburg (de cofinanciering) voor dit project bedragen 5,6 miljoen euro bedraagt;
-
het doel van het voorstel volgens het raads- en collegebesluit is bijdragen aan CO2-reductie, het tegengaan van energiearmoede en verbetering van de sociaal economische situatie in Wandelbos;
overwegende dat: -
deze doelen volgens het college niet bereikt worden omdat “het financieel voordeel van isolatie beperkt is, de waarde van de woning niet stijgt en de energiebesparing (en dus CO2-reductie) minimaal is, mede omdat bewoners al zuinig omgaan met hun energieverbruik;
-
het project dus volgens het college zelf al niet kan bijdragen aan de doelstellingen, waardoor de 5,6 miljoen euro voor deze doelen aanzienlijk doelmatiger ingezet kunnen worden;
draagt het college op: de 5,6 miljoen euro daadwerkelijk in te zetten voor het terugdringen van energiearmoede bij alle Tilburgers met een laag middeninkomen en hiervoor nog voor het zomerreces een plan aan de raad voor te leggen; en gaat over tot de orde van de dag, Namens de CDA-fractie: Anne Zouridis-Veldhoven.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 9
Namens de VT-fractie: Ivan Otten. Namens de LT-fractie: Frans van Aarle. De voorzitter stelt motie M 11-2 aan de orde. Mevrouw Schampers (D66) gelooft dat de te treffen maatregelen wel energie besparen, dat de CO2 wel gereduceerd wordt, dat het financiële voordeel van isolatie wel substantieel is, dat de waarde van de particuliere woningen er wel op vooruit gaat en het project daarmee wel bijdraagt aan de doelstellingen. Zij vraagt of het CDA ook gelooft dat deze maatregelen effect hebben. Mevrouw Oostelbos (SP) sluit zich aan bij mevrouw Schampers en denkt ook dat de doelen wel bereikt worden. Mensen stoken nu niet, omdat ze geen gelden. Als ze door isoleren wel in een aangename woning zitten wordt de energiearmoede wel opgelost. De indieners willen de 5,6 miljoen euro inzetten voor het terugdringen van energiearmoede bij alle Tilburgers met een laag middeninkomen. In de beschikking staat dat bewoners 30% eigen geld moeten inleggen, wat betekent dat de rijkssubsidie kan worden terugbetaald aan de overheeft. Zij vraagt wat mevrouw Zouridis daarvan denkt. Mevrouw Mieris (PvdA) noemt de motie pijnlijk. Het CDA lijkt alles uit de kast te halen om rijksgeld voor de PACT-wijken, zoals Wandelbos, ten behoeve van verduurzaming van sociale koopwoningen in Den Haag te laten liggen. Voor de PvdA is het voorstel juist zeer gewenst en sociaal.
Het betreft een isolatieoffensief voor mensen met een smalle beurs. Zij vraagt of het CDA haar doelen wel zal behalen. De PvdA denkt dat men met het vragen van een eigen bijdrage daarmee een drempel opwerpt en juist geen mensen met een smalle beurs bereikt. De heer Van den Berg (LST) vraagt tot welk inkomen de PvdA mensen wil ondersteunen en geen eigen bijdrage wil vragen. Mevrouw Mieris (PvdA) gaat het nu over de PACT-wijken, waar mensen met lage inkomens en geen of nauwelijks spaargeld wonen. Zij is niet voor het controleren van mensen, wat veel geld kost. Daarmee wordt ook een drempel opgeworpen. Mensen met een laag inkomen en geen spaargeld gaan bij een eigen bijdrage niet aan maatregelen meedoen. Het rijksgeld is bedoeld om te investeren in kwetsbare wijken, waar Tilburg er drie van heeft. Zij is er trots op dat Tilburg dat doet. De heer Van den Berg (LST) wijst erop dat iemand met een koopwoning en een laag inkomen die juist in een andere wijk woont dat geld niet krijgt. De LST is voor een eerlijke behandeling. Mevrouw Mieris (PvdA) vindt het juist heel eerlijk om geld aan mensen met lage inkomens te geven. De afgelopen jaren waren er allerlei subsidieregelingen waarvan voornamelijk mensen met midden- en hogere inkomens gebruik konden maken. Mochten er mensen in Wandelbos met hogere inkomens zijn, dan kunnen zij de maatregelen ook betalen.
Wethouder Çelik beoogt met de voorgestelde aanpak een bijdrage te leveren om het probleem van energiearmoede wat te verzachten. Er gebeurt ook wat aan leefbaarheid en energiebesparing. De voorliggende motie M 11-2 vindt hij onverstandig, omdat men daarmee rijksmiddelen door het putje heen spoelt. Zonder gemeentelijke cofinanciering moet de gemeente namelijk 12 miljoen euro van het Rijk terugbetalen, waarmee bewoners van het Wandelbos er nog verder op achteruit zullen gaan. Op verschillende momenten en plekken hebben mensen moeite om mee te komen met de besparing en ontbreekt een handelingsperspectief. Het college komt ook met een plan van aanpak tegen energiearmoede. Bij de begrotingsbehandeling heeft de raad het college unaniem de opdracht gegeven om dat plan van aanpak verder uit te werken. Dat voorstel zal het college de raad voor het zomerreces aan de raad aanbieden. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) merkt op dat energiearmoede een ernstig probleem is, maar niet alleen bij mensen met de allerlaagste inkomens. Zij pleit er
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 10
daarom voor meer aandacht voor de lage middeninkomens te hebben. Volgens het raadsvoorstel doet het college het voorstel aan de raad om energiearmoede in de wijk Wandelbos tegen te gaan en de CO2-uitstoot te verlagen. De definitie van energiearmoede heeft zij opgezocht. De meest gebruikte definitie gaat uit van een te hoog aandeel van het besteedbaar inkomen dat wordt uitgegeven aan energie, waarbij een huishouden in energiearmoede leeft als meer 10% van het inkomen opgaat aan energie. Het gaat dus om een financiële definitie. Het gaat om de hoogte van het inkomen en de hoogte van de energierekening. Dus niet dat men energiearmoede oplost met het verhogen van het woongenot van mensen en het verhogen van leefbaarheid in de wijk. Mevrouw Oostelbos (SP) meent dat de energiearmoede wel wordt opgelost als mensen met een energierekening waarmee meer dan 10% van hun inkomen opgaat niet meer in de kou zitten. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) is het daarmee oneens. Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt of het CDA of sprake is van energiearmoede als men de energierekening niet kan betalen. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) merkt op dat in Wandelbos volgens TNO mensen 16,8% van hun inkomen aan energie uitgeven. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) ontkent niet dat in Wandelbos sprake is van energiearmoede en vraagt hoe de wethouder de percentages ziet, wat niet in het voorstel staat.
Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) denkt dat mensen die in de kou zitten last hebben van energiearmoede. Zij denkt echter ook dat men energiearmoede niet oplost als het college aan de financiële rekening van deze mensen niets gaat doen. Het gaat volgens haar niet over het woongenot van mensen of de leefbaarheid in de wijk, omdat men daarmee de energiearmoede niet oplost. Het effect van de maatregelen is volgens het college financieel beperkt, omdat dat alleen energetische maatregelen betreft, die beperkt rendabel zijn. De energierekening zal nauwelijks omlaag gaan, omdat mensen nu al zuinig met energie doen. Dan doet men dus niets aan energiearmoede. De coalitie profileert zich als groen. Als het verbruik niet omlaag gaat, stoot men ook niet minder CO2 uit. Zij denkt dat er wel degelijk een financieel voordeel is voor inwoners. Het raadsbesluit vermeldt dat de vaste kosten voor de gasaansluiting komen te vervallen en er een voordeel op de energierekening zal zijn door betere isolatie van de woning. Het CDA is er ook van overtuigd dat de woningwaarde van particuliere woningen hoger zal worden. Er zit volgens twee door haar geraadpleegde makelaars een grens aan de stijging van de woningwaarde vanwege de wijk waarin de woningen liggen. Maar juist de wijk verbetert het college met het project eveneens. De kansen ziet zij daarom vrij rooskleurig in.
Het college heeft dat punt niet opgeschreven, omdat het de raad niet op het idee wil brengen dat mensen die ruim 30.000 euro krijgen en die er financieel op vooruit gaan wellicht ook wel een eigen financiële bijdrage kunnen leveren. Als het college gelijk heeft gaat de woningwaarde niet omhoog en gaan mensen er maandelijks financieel niet op vooruit. Dan doet het college naar haar mening ook niets aan het terugdringen van CO2 en energiearmoede. Het college bereikt dan de eigen doelen niet en dan zou het de motie moeten omarmen. Als zij gelijk heeft zou het college zich moeten schamen over de informatievoorziening aan de raad. Spreekster vermoedt dat zij bij behandeling van amendement A 11-1 van verschillende fracties te horen zal krijgen dat zij blind vertrouwen op het college. Die partijen kunnen dan ook niet anders dan de informatievoorziening vanuit het college serieus nemen, de conclusie trekken dat het niets doet aan het terugdringen van energiearmoede en haar motie van harte ondersteunen. Tweede termijn motie M 11-2 Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt of de rijkssubsidie niet doorgaat als de gemeente geen 5,6 miljoen euro bijlegt.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 11
De heer Van den Berg (LST) vernam uit het antwoord op schriftelijke vragen van de LST dat door elk huishouden met deze maatregelen 770 kilo CO2 wordt bespaard. Dat is grofweg 400 m³ aan gas, wat ook financiële consequenties heeft. Hij vraagt hoe dat zich verhoudt met de opmerking dat er niet of nauwelijks wordt bespaard op de energierekening. Mevrouw Mieris (PvdA) vindt de woorden van mevrouw Zouridis op haar pijnlijk en hard overkomen. Mevrouw Zouridis blijft hangen in haar eigen verhaal en refereert steeds aan de woorden van het college dat de energierekening nauwelijks omlaag zal gaan. Het gaat om mensen in armoede. Het zal voor hen al welkom zijn dat hun energierekening al een beetje omlaag zal gaan. Ook de CO2-uitstoot zal enigszins omlaag gaan. Het is blijkbaar moeilijk voor het CDA om zich een voorstelling te maken over hoe het is om in een PACT-wijk te leven. Wethouder Çelik gaat het om het rijksbeleid. De middelen vanuit het Rijk zijn gekoppeld aan het doel om de particuliere woningbezitter mee te krijgen in de energietransitie. Als de gemeente niet cofinanciert moet zij het geld terugbetalen aan het Rijk. Dat vindt hij niet verstandig. Hij wil de wijk omhoog liften en de leefbaarheid verbeteren. De investering in het gebied draagt zeker bij aan een inclusieve stedelijke ontwikkeling van heel de stad. Minister De Jonge heeft in januari jl.
aangekondigd 600 miljoen euro extra voor dit doel beschikbaar te stellen. Bij mensen met een smalle beurs en een eigen woning gaat de energietransitie niet vanzelf en de vraag is hoe men daarin beweging krijgt. De aanpak vindt plaats in zestien prioritaire gebieden in het land, in het slechtste deel van de woningvoorraad. Daar moet men het verschil maken, omdat iedereen in de energietransitie mee moet doen. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) benadrukt dat het college in een raadsvoorstel heeft opgeschreven dat de energierekening van particuliere woningeigenaren in Wandelbos niet omlaag zal gaan en een vraag daarover niet wordt beantwoord. Zij wil de doelen scherp hebben, aangegeven zien wat die kosten en daarover een inhoudelijk debat voeren. Het bedrag van 5,6 miljoen euro zal volgens het college niet bijdragen aan het terugdringen van energiearmoede en de CO2-uitstoot van de wijk. Dat bedrag wil zij daarom liever besteden aan zaken die daadwerkelijk effect hebben, zoals het leven van de mensen met een laag middeninkomen, die onder druk staan vanwege onder andere hun hoge energierekening. Stemverklaringen over motie M 11-2 De heer Van Aarle (LT) denkt dat de raad het beste wil voor de stad en alle mensen die in alle wijken van Tilburg in energiearmoede leven. Daaraan denkt hij bij het stemmen over de motie en het raadsvoorstel.
De heer Sweep (50PLUS) noemt de motie sympathiek en zou het liefst alle Tilburgers met dezelfde lage inkomens hetzelfde willen aanbieden. Gezien het rijksgeld moet het nu gebeuren zoals het kan. Met pijn in zijn hart stemt hij daarom tegen de motie. De heer Van den Berg (LST) vindt het niet effectief als 17 miljoen euro aan belastinggeld wordt ingezet, wat volgens het raadsvoorstel niets helpt. De LST krijgt de indruk dat het voorstel er alleen maar doorgejast wordt om rijksgeld veilig te stellen. Hij wil het geld effectief besteden, zodat hij de motie zijn hartelijke steun toezegt. Motie M 11-1 van het CDA, VT en LT, ‘Daadwerkelijk tegengaan van energiearmoede’. wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 11 tegen 31 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST, VT, het CDA, FvD en LT voor. Amendement A 11-1 ‘Huisvestingsfonds Wandelbos’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op maandag 13 april 2023; Wijzigt het besluit behorende bij het raadsvoorstel als volgt: Toevoegen:
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 12
2.
Hiervoor een subsidieregeling uit te werken en deze juridisch te laten toetsen op risico’s ten aanzien van een beroep op het gelijkheidsbeginsel en precedentwerking en de daarmee gepaard gaande financiële risico’s. Daarbij aandacht te besteden aan het verschil dat gemaakt wordt tussen Tilburgers in vergelijkbare situaties wonend in verschillende wijken en tussen Tilburgers met woningen in de verschillende tranches van het project. En de subsidieregeling inclusief juridische toets - voor inwerkingtreding aan de raad ter besluitvorming voor te leggen.
Toelichting: -
Uit beantwoording van de technische vragen van de CDA fractie blijkt dat nog niet getoetst is op de juridische en financiële risico’s die de gemeente Tilburg loopt door toekenning van een subsidie aan woningeigenaren in een enkele wijk – of zelfs een gedeelten van die wijk (de eerste tranche)- binnen onze gemeente.
-
Het college kiest er voor deze toetsing pas bij het opstellen van de subsidieregeling uit te voeren. Omdat we als raad verantwoordelijk zijn voor de financiële kaderstelling van het project, en dus inzicht moeten hebben in deze risico’s, krijgt het college de opdracht deze subsidieregeling voor inwerkingtreding aan de raad ter besluitvorming voor te leggen.
En gaat over tot de orde van de dag, Namens de CDA-fractie: Anne Zouridis-Veldhoven. Namens de LT-fractie: Frans van Aarle. Namens de LST-fractie: Harry van den Berg. De voorzitter stelt amendement A 11-1 aan de orde. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) zet ook vraagtekens bij het voorstel, namelijk gezien de financiële en juridische risico’s de gemeente momenteel loopt, die de raad aan de voorkant zou moeten weten. De juridische toetsing gaat plaatsvinden na uitwerking van de subsidieregeling, wat voor de VVD erg oncomfortabel voelt. Als sprake blijkt van het gelijkheidsbeginsel voor alle Tilburgers of binnen dezelfde wijk kan het namelijk om heel veel geld gaan. Daarom vraagt zij of de wethouder de raad kan geruststellen door na de juridische toets terug te komen naar de raad en de uitkomst daarvan mee te delen en eventuele wijzigingen te bespreken. Mevrouw Mieris (PvdA) stelt vast dat het Rijk vanuit het volkshuisvestingsfonds geld voor gebieden beschikbaar stelt. Het amendement stelt die Rijksinzet ter discussie. Het gaat om gebieden waar de leefbaarheid en de veiligheid onder druk staan. Voor Tilburg gaat het rijksgeld naar het Wandelbos en later naar Stokhasselt en Groenewoud, de PACT-wijken. Wat de PvdA betreft moet de gemeente de rijksmiddelen met beide handen aangrijpen en mensen met een sociale koopwoning ontzorgen in de verduurzaming van hun huis.
Het CDA is blijkbaar tegen de gebiedsaanpak en wil een regeling voor alle Tilburgers met een laag middeninkomen. Wellicht slaat die partij daarin door. Het CDA laat miljoenen euro’s in Den Haag liggen om heel Tilburg met Tilburgs geld te helpen, maar bouwt daar ook drempels bij in. De kans bestaat dan dat niemand daaraan mee kan doen. De heer Kooke (FvD) deelt mee het amendement graag mede in te dienen. Mevrouw Schampers (D66) vraagt of het CDA met het amendement doelt op rijksgeld of cofinanciering van de gemeente. Aangezien rijksgeld al in meerdere gebieden gebruikt wordt stelt zij zich voor dat dat al juridisch is getest. De wethouder vraagt zij of als blijkt uit de juridische toets na fase 1 maatregelen niet meer aanpasbaar zijn dat de raad daarover geïnformeerd wordt en eventueel de mogelijkheid heeft dat punt dat te agenderen. Wethouder Çelik merkt op dat de juridische toets uitgevoerd zal worden zodra de concept-subsidieregeling klaar is. Diverse gemeenten hebben in overleg met juristen al regelingen voor hun wijken opgesteld. Het college kent die voorbeelden en is er van overtuigd voor Wandelbos een subsidieregeling te kunnen opstellen die de
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 13
risico’s ten aanzien van het beroep op het gelijkheidsbeginsel en de precedentwerking kan ondervangen. Hij ontraadt het amendement, omdat de raad de bevoegdheid om een subsidieregeling op te stellen heeft gedelegeerd aan het college. Hij is tegelijkertijd ook niet doof voor de oproep in het amendement en geeft daarop aan het risico klein te achten. Indien sprake is van een juridisch risico op het gelijkheidsbeginsel met een grote financiële impact, dan maakt het college een pas op de plaats met het vaststellen van de subsidieregeling. Het college zal zich dan bij de raad met een aangepast voorstel melden. Daarbovenop doet het college met AKD een extra check, teneinde de raad comfort te geven. Middels een raadsinformatiebrief zal hij de raad op de hoogte stellen van wat uit de juridische toets is gekomen. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) stelt dat energiearmoede al jaren een groot probleem is, ook bij inwoners met een laag middeninkomen en zeker bij de eigenaren van de koopwoningen in Wandelbos, die volgens onderzoek in 2020 al leefden onder de armoedegrens door een hoge energierekening. Het doet haar pijn dat zij juist op een voorstel dat zegt daaraan iets te willen doen zo kritisch moet zijn. Zij is ook niet bang om verschil te maken tussen wijken, omdat ze ook niet allemaal hetzelfde nodig hebben. Het is de enige manier om ook echt iets voor Tilburg te bereiken.
Zij wil wel verschil maken in publieke voorzieningen, buurthuizen, wijkondersteuners en de inrichting van de openbare ruimte. Geen verschil wil zij maken in giften aan individuele Tilburgers. Het kan naar haar mening niet zo zijn dat iemand gratis isolatie krijgt van een woning, omdat die in een PACT-wijk woont en een andere Tilburger dat niet krijgt. Het gaat om giften aan individuele Tilburgers en niet om investeringen in wijken. Er rammelt in haar opvatting veel aan het raadsvoorstel. De meeste onderwerpen worden aan de hand van verschillende moties behandeld. De wethouder kondigt een uniek project groots in de krant aan en bespreekt dat ook al met bewoners, alvorens te toetsen welke financiële en juridische risico’s dat met zich meebrengt. Dat vergroot het vertrouwen niet. Haar zorgen over het juridische en financiële risico van het project zijn groot. De gemeente mag van de wetgever niet discrimineren op postcode, maar enkel op objectiveerbare gronden. Tilburgers die zich in gelijke situaties bevinden, bijvoorbeeld een vergelijkbaar inkomen hebben of een huis met een vergelijkbaar energielabel, zouden ook gelijk behandeld moeten worden.
Haar werd door iemand uit haar achterban, die toevallig ook werkzaam is aan de juridische faculteit, de vraag gesteld wat er gebeurt als een Tilburger een beroep doet op het gelijkheidsbeginsel en de bestuursrechter hem in het gelijk stelt. Dan staat die aanvraag voor 30.000 euro voor isolatie misschien wel open voor tienduizend vergelijkbare huishoudens. Dan gaat het zomaar over een risico van 300 miljoen euro. Weet de raad wel zeker dat dit juridisch dichtgetimmerd is voordat men hieraan begint? Haar antwoord daarop is ontkennend en zij weet dat niet. De wethouder weet het ook niet, want die heeft het nog niet getoetst. Hij kan wel zeggen dat hij denkt in de subsidie van het Rijk enkel voor die wijk bedoeld de objectiveerbare grond voor het maken van verschil gevonden te hebben, maar als dat zo is vraagt zij of dat ook geldt voor de tienduizend euro per woning die de gemeente zelf in die eerste tranche gaat investeren. Als dat al een grond is om verschil te maken tussen Tilburgers in verschillende wijken, dan vervalt die grond als men verschil gaat maken tussen woningen die volstrekt toevallig in de ene of de andere tranche vallen. Zij vraagt zich ernstig af of dat wel kan.
En wat is een toezegging van de wethouder dan waard als men na de eerste tranche kritisch gaat kijken of men in het vervolg wel een eigen bijdrage gaat vragen als dat juridisch helemaal niet kan? Het amendement vraagt iets wat zich wellicht op de grens van de bevoegdheden van de raad bevindt. Het is het mandaat van het college om subsidieregelingen uit te werken en juridisch te laten toetsen. Maar het is de verantwoordelijkheid van de raad om de financiële kaders te bewaken. Als blijkt dat er toch financieel risico gelopen wordt, dan komt de wethouder terug naar de raad. Daarom lijkt het haar redelijk vooraf te kunnen inschatten wat de risico’s zijn voordat de subsidieregeling in werking treedt. De indieners vragen om het onderwerp te agenderen voor de raadsvergadering van 22 mei aanstaande.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 14
Tweede termijn amendement A 11-1 Mevrouw Mieris (PvdA) vindt het CDA helemaal doordraven en vraagt zich af of dat contact heeft gehad met minister De Jonge, die vele miljoenen in het volkshuisvestingsfonds heeft ondergebracht voor gemeenten, zoals Tilburg. Er zijn al gelden uitgekeerd aan andere gemeenten. Nu maakt het CDA een enorm punt van het juridische en financiële risico. Zij vraagt daarom of het CDA al heeft gesproken met de eigen minister, die blijkbaar een gedrocht van een volkshuisvestingsfonds heeft opgesteld. Het amendement gaat haar veel te ver en zij vertrouwt op de expertise van de minister en de gemeente. Mevrouw Schampers (D66) vraagt of het CDA het heeft over de juridische toets van het landelijke deel van de subsidie of de gemeentelijke subsidie. De heer Van den Berg (LST) denkt dat het volkshuisvestingsfonds wel zal deugen, maar noemt het voorliggende collegevoorstel het probleem, dat risico’s bevat. Hij vindt het niet onverstandig dat nader te onderzoeken voor de mist in te gaan. Mevrouw Vlasveld (PvdD) is benieuwd hoe groot het CDA de kans acht dat Tilburgers die de weg nog niet hebben gevonden naar subsidieregelingen op het gebied van verduurzaming de gemeente achter de broek gaan zitten.
Het gaat om mensen die zijn bezig te overleven en zich afvragen hoe zij hun kosten moeten betalen en in hoeverre zij de energie hebben om de gemeente achter de broek aan te zitten. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) is van mening dat het voorstel goed uitgezocht moet zijn, omdat het mogelijk gaat om een risico van 300 miljoen euro. Zij is wel gerustgesteld door de woorden van de wethouder, die terugkomt met een aangepast voorstel als inderdaad sprake is van een risico. Mevrouw Mieris (PvdA) hoorde de heer Van den Berg zeggen dat het volkshuisvestingsfonds wel zal deugen en het bevreemdt haar dan dat die fractie dat niet wil inzetten voor de PACT-wijken. Ook zegt hij dat wat de gemeente Tilburg doet niet deugt. De gemeente komt namelijk in overleg met het ministerie tot een regeling. Zij gaat er van uit dat een gemeente niet zomaar wat doet en de rijksgelden niet inzet zonder daar enigszins over na te denken. De heer Van den Berg (LST) wil energiearmoede bestrijden, maar wel op een eerlijke en effectieve manier. Hij heeft zijns inziens geen zin om 30.000 euro uit te geven aan iets waarvan het college zegt dat het niets helpt, maar alleen zorgt dat mensen iets meer comfort hebben. Woningeigenaren kunnen ook zelf de stap zetten om te verduurzamen, waarbij de gemeente tools kan bieden. Zoveel geld uitgeven per huis met zo weinig effectiviteit staat hij niet voor.
Het LST, het CDA en FvD willen een eerlijke verlaging van kosten. De PvdA in Den Haag is volgens hem verantwoordelijk voor de verdubbeling van de belasting op gas. De heer Van Aarle (LT) is van oordeel dat de raad dankbaar moet zijn dat het CDA met het amendement is gekomen, omdat het gaat om dubbel checken. Het irriteert hem dat wordt gezegd dat het CDA in dezen doordraaft. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) verzet zich niet tegen het volkshuisvestingsfonds van haar eigen minister en is ook niet tegen een wijkgerichte aanpak. Zij is wel tegen een gift. Tilburg is de enige gemeente die een gift beschikbaar stelt. Dat maakt wel een wereld van verschil met andere regelingen. Zij heeft daarom gewezen op een financieel risico. Als men zeker is over het collegevoorstel is het een heel kleine moeite om in te stemmen met het amendement en dat op 22 mei als A-stuk op de raadsagenda te zetten. D66 vroeg of het enkel gaat om het Tilburgse deel van de subsidie. Zij kiest ervoor om het geld van het Rijk om deze manier in te zetten. Zij wil het deel wat de gemeente uitgeeft getoetst hebben. Het CDA is geconfronteerd met verontwaardiging van mensen in een vergelijkbare situatie die zich afvragen hoe het kan dat zij hard moeten werken, sparen en zelf moeten investeren, terwijl mensen in een andere wijk van Tilburg geld cadeau
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 15
krijgen. Zij verwacht daarom dat deze mensen in een vergelijkbare situatie in actie zullen komen. Wethouder Çelik maakt in gemeentelijke subsidieregelingen geen onderscheid tussen gemeentelijke gelden of rijksmiddelen. Iedere subsidieregeling wordt met juristen opgesteld en daarvan verschilt de voorliggende regeling niet. Er zijn in diverse wijken gebiedsgerichte subsidieregelingen van kracht. Bij het vaststellen daarvan is nooit een negatief juridisch signaal gekregen. Hij snapt het standpunt van de indieners. Hij wil hen tegemoet komen met een financiële scan. Als daaruit een financieel risico met impact blijkt, dan komt hij bij de raad terug. Het college stelt nooit een subsidieregeling vast met een groot financiële impact en risico. Degelijk besturen betekent namelijk ook degelijke regelingen vaststellen. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) is blij met de gedane toezegging van de wethouder, die een stap in de goede richting is. Als de raad slechts geïnformeerd wordt heeft de raad altijd het recht om een onderwerp te agenderen. Na informatie in juni is het denkbaar dat het niet meer lukt om het punt op tijd op de agenda te krijgen. Het is een hele kleine moeite om de toets op de raadsagenda van 22 mei te agenderen.
Stemverklaringen over amendement A 11-1 De heer Van Wanrooij (GroenLinks) maakt zich geen zorgen en rekent erop dat het college de raad goed over de juridische checks zal informeren. Hij stemt tegen het amendement. Mevrouw Schampers (D66) heeft wel zorgen, maar met de toezegging van de wethouder gelooft zij dat de raad wel in de positie wordt gebracht om bij een eventuele negatieve uitkomst nog iets te kunnen doen. Daarom stemt zij tegen het amendement. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) deelt de zorg en is blij met de door de wethouder gedane toezegging over informeren en het in positie brengen van de raad als sprake is van het gelijkheidsbeginsel binnen Tilburg of binnen de wijk. Zij is ervan overtuigd dat de subsidieregeling klaar moet zijn voordat het daadwerkelijk gaat beginnen. Spreekster is tevreden met de toezegging van de wethouder en vindt het amendement net iets te verstrekkend. De heer Sweep (50PLUS) pleit voor zorgvuldigheid en wil er tevoren zeker van zijn dat de gemeente geen juridische problemen krijgt. Daarom dient 50PLUS het amendement mede in. Mevrouw Oostelbos (SP) kondigt aan tegen het amendement te stemmen vanwege de toezegging van de wethouder, al hoort die bij een actieve informatieplicht. De raad is daarmee in de lead om iets te ondernemen.
De heer Van den Berg (LST) staat voor zorgvuldig bestuur en vindt het daarom een goed amendement waar hij van harte voor zal stemmen. Amendement A 11-1 van het CDA, LT, de LST, 50PLUS en FvD wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 13 tegen 29 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST, VT, het CDA, LT, FvD en 50PLUS voor. Motie M 11-3 ‘Garantie dat alle 895 aangewezen woningen in de wijk Wandelbos verduurzaamd worden’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: -
in de focuswijk Wandelbos voor 895 goedkope koopwoningen een landelijke subsidie is toegekend, voor het nemen van energetische maatregelen;
-
de gemeente Tilburg hiervoor een subsidieaanvraag heeft ingediend bij het Volkshuisvestingsfonds;
-
deze subsidie is toegekend op 15 juli 2021 voor de periode 2021 t/m 2031;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 16
-
deze goedkope koopwoningen veelal voormalige sociale huurwoningen betreft;
-
het college nu met dit raadsvoorstel, de raad vraagt geld beschikbaar te stellen voor de eerste fase van de verduurzaming van 101 koopwoningen;
-
het nu nog niet duidelijk is of het totaal beschikbare bedrag toereikend is om alle 895 woningen te verduurzamen;
-
indien niet alle 895 woningen voor 15 juli 2031 zijn verduurzaamd, zoals in de aanvraag was toegelicht, er dan subsidie moet worden terugbetaald;
overwegende dat: -
we de voorwaarden waaronder de gemeente Tilburg de woningen verduurzaamd voor alle 895 koopwoningen gelijk willen houden;
-
het belangrijk is om alle woningen te verduurzamen, zodat er een CO2-reductie wordt bereikt en de wijk in totaliteit gereed kan worden gemaakt voor een aardgasvrije energievoorziening;
draagt het college op: om indien op enig moment gedurende de periode tot 15 juli 2031 blijkt, dat de subsidie niet toereikend is om alle 895 koopwoningen te verduurzamen, een kredietvoorstel voor te leggen aan de gemeenteraad, zodat alsnog alle 895 in de aanvraag betrokken woningen verduurzaamd worden. Dit kredietvoorstel ten laste van het klimaatfonds te brengen; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de PvdD-fractie: Anne-Miep Vlasveld. De voorzitter stelt motie M 11-3 aan de orde. Wethouder Çelik stelt dat de motie in de huidige vorm op zaken vooruit loopt. Het college stelt voor om eerst een evaluatie en de uitwerking de eerste fase van 101 woningen af te wachten. Als gedurende de looptijd van het project blijkt dat de nu gereserveerde middelen onvoldoende zijn, dan zijn er verschillende opties. Ten eerste het Rijk om een extra bijdrage vragen, ten tweede de raad extra budget vragen, ten derde een eigen bijdrage vragen aan de eigenaren van de koopwoningen en ten vierder minder woningen verduurzamen of minder maatregelen treffen. De motie ontraadt hij in deze vorm. Mevrouw Oostelbos (SP) merkt op dat Kruidenbuurt en de Kleurenbuurt de wijk is die aan aangewezen is bij de zestien landelijke stedelijke vernieuwingsgebieden, waar de leefbaarheid enorm onder druk staat.
Mensen hebben er minder kans op de arbeidsmarkt, hebben meer te maken schuldenproblematiek, hun gezondheid is slechter en mensen zijn er ook minder gelukkig . Verder blijkt uit het onderzoek van PON & Telos dat het voor het merendeel van de eigenaren van koopwoningen in deze wijk onmogelijk is om zelfs maar een minimale investering te kunnen doen, zodat zij dus niet zelfstandig mee kunnen doen aan de energietransitie. Lenen is voor deze huishoudens, blijkt uit onderzoek, niet mogelijk en dat geldt zeker voor huishoudens met een niet-Nederlandse achtergrond. Wat haar betreft moet de gemeente zo snel mogelijk aan de slag met de 101 woningen die nu zijn voorgesteld en met de volgende fase, wat haar betreft ook zonder kosten. Uit meerdere onderzoeken blijkt dat dat mensen in deze koopwoningen, voormalige sociale huurwoningen, het simpelweg gewoon niet kunnen betalen. Ze worden wel gevraagd om maatschappelijke bijdragen te leveren en dat is heel mooi, want daardoor werk je zowel fysiek als sociaal aan de wijk. Beide aanpakken vullen elkaar aan en versterken elkaar zelfs. De raad kan laten zien inderdaad te staan voor de sociale stad en de eigenaren van voormalige sociale huurwoningen helpt hun energielabel van D naar B te brengen. Zoals woningbouwcorporaties dat ook in deze wijk doen voor hun woningen. Laat deze mensen letterlijk en figuurlijk niet In de kou zitten.