04 Bijlage 2 - StappegoorCentrum_VOSP-Concept_1

STAPPEGOOR CENTRUM VOSP

TILBURG

CONCEPT | 21.06.2021

Inhoud 0 Voorwoord

[3] 5

1 Inleiding

[5] 9

2 Ruimtelijk raamwerk

Gebiedsvisie [8] Identiteit en samenhang [11] Aanpak [13] Sport en beweging [19]

[7] 17

3 Stedenbouwkundig ontwerp deelgebieden

[20] 42

4 Mobiliteit

[62] 123

Overzicht deelgebieden [21] Het maken van een stadsdeelcentrum [22] Ruimtelijk plan [23] Hart van Stappegoor [25] Boulevard [26] De Traverse [30] Bouwvolumes [37] Apennijnenzone [41] Poort van Stappegoor [45] Apennijnenhof [48] Curlinghof [51] Curlingstraat [55] Zwembadlocatie [57] Tilly Towers [59] Mobiliteitsstrategie [63] Actieve mobiliteit [66] Parkeren [67] Logistiek [68]

5 Stapegoor Centrum; ambitie

Olympiaplein [70] Stappegoor aan de A58 [72] Colofon [73]

2

18 24 29 38 41 42 44 48 50 58 72 80 88 94 100 108 112 116 124 130 132 134 138 142 144

[69] 137

Voorwoord

4

0

Voorwoord Ten zuiden van de binnenstad, tussen de Ringbaan-Zuid en de A58 ligt de wijk Stappegoor. Het voorliggende concept VOSP, opgesteld in opdracht van BPD Gebiedsontwikkeling geeft inzicht in het stedenbouwkundig ontwerp voor een nieuw stadsdeelcentrum. Dit Concept Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig plan laat een nieuwe samenhang zien in de structuur van de openbare ruimte, licht de verschillende nieuwbouwontwikkelingen toe, plaatst deze in een ontworpen verband met elkaar en geeft tot slot een doorkijk naar mogelijke ontwikkelingen die niet alleen tegemoet komen aan de vraag naar betaalbare woonruimte maar ook Stappegoor nog beter op de kaart zetten als volwaardig onderdeel van de stad Tilburg. Leeswijzer: Dit document is als volgt opgebouwd: allereerst volgt de visie op het gehele gebied, daarna volgt de stedenbouwkundige uitwerking per deelgebied met aansluitend de mobiliteitsambitie en tot slot de doorkijk naar mogelijke toekomstige gebiedsambities.

“in Stappegoor komt wonen, sport, onderwijs en leisure samen”

Zwembad locatie Poort van Stappegoor Stadion Willem II

Zwembad

Piazza

Koning Willem II Kazerne

Noordertuin Curlingplein

Zuidertuin

Curlingstraat

Aan dit document werkten mee; BPD, de gemeente Tilburg, KAW, Karres en Brands.

Koning Curlinghof

Apennijnenhof

GROUP A

Tilly Towers Stappegoorpark Olympiaplein Campus Stappegoor

Willemsbuiten

A58

6

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

7

Inleiding

8

1

Van Koersdocument via subsidie aanvraag WBI naar Concept VOSP Koersdocument naar Concept VOSP Dit VOSP bouwt voort op de principes vastgelegd in het Koersdocument. In november 2020 is de WBI aanvraag gedaan met als begeleidend schrijven een Ambitiedocument, opgesteld door BPD/GROUPA. Dit VOSP is het voorlopig stedenbouwkundig ontwerp dat daarop volgt. Centrum groenstedelijk wonen De ambitie die de gemeente Tilburg heeft omschreven in het Koersdocument Stappegoor is niet mis. Stappegoor en met name de Stappegoor-Boulevard gaat het betekenisvolle centrum worden van de stadswijk Stappegoor.

lo og m ge v 20 ing 21 sd ia

O

m ei

St

K

g

S T OERS DO ap A pe P CU go P or E ME in G NT be O we O gin R

26

se

pt

em

be

r2

01

9

St ap pe go or Ce nt

ru m

Kwaliteitsimpuls Met de in dit document voorgestelde kwaliteitsimpuls voor de openbare ruimte en een significante toevoeging van stedelijk woonprogramma zal aan de gemeentelijke ambitie vleugels kunnen worden gegeven.

september 2019 Koersdocument Stappegoor

november 2020 Aanvraag subsidie WBI

mei 2021 Omgevingsdialoog

Zwembad locatie Poort van Stappegoor Stadion Willem II

Zwembad

Piazza

Koning Willem II Kazerne

Noordertuin Curlingplein

Zuidertuin

Curlingstraat

Koning Willem II College

“De diversiteit in functies en woonmilieus is een fantastische kans om Stappegoor echt een centrum te geven en zo de wijk nog beter op de kaart te zetten als hoogwaardig onderdeel van het stedelijk woon- en leefklimaat in Tilburg”

Curlinghof

Apennijnenhof

Tilly Towers Stappegoorpark Olympiaplein

Scope Concept VOSP Hierboven is de scope weergegeven van het Concept VOSP; dit is geen harde grens maar een zonering. De verschillende deelprojecten die buiten deze scope vallen zijn wel degelijk in afstemming met elkaar bijeen gebracht.

Campus Stappegoor

Deelprojecten: Tilly Towers, Apennijnenzone noord en Zuid (Poort van Stappegoor en Apennijnenhof, Parkeerplaats IJsbaan (Curlinghof), Zwembadlocatie, Tilly Towers.

Willemsbuiten

A58

10

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

11

Ruimtelijk Raamwerk

12

2

Ritme

Gebiedsvisie

Een nieuw ritme van verblijfsplekken, een nieuw ritme van voorzieningen en een nieuw ritme in de bebouwing geeft vorm aan nieuw groot Stappegoor. Ritme in ruimte geeft houvast aan de stad, een houvast die groot Stappegoor nodig heeft in de verandering van verzameling deelgebieden naar een centrum stedelijk gebied met samenhang en met kwaliteit van verblijf en van wonen.

Rit·me (het; o; meervoud: ritmen, ritmes) regelmatig afwisselende beweging; door klemtoon, intonatie en tempo bepaalde golving regelmatige herhaling volgens een bep. patroon “Het ritme van de stad, de wijk, de buurt, de straat en het gebouw.”

14

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

15

Kralensnoer Ritme Door het maken en versterken van openbare verblijfsplekken wordt de wijk begrijpelijker. Je orientatie verbetert, waarmee ook de leefkwaliteit in de wijk enorm stijgt. Kralensnoer Door de openbare verblijfsplekken aaneen te rijgen met verbindingen die juist voor voetgangers en fietsers zijn ingericht, wordt niet alleen de leefbaarheid, maar ook het begrip van de wijk vergroot. Woongenot als aanvulling Aan het kralensnoer bevinden zich verschillende woonvormen, van grondgebonden woningen tot grotere woningbouwblokken. Door toevoeging van deze verschillende wooncondities wordt Stappegoor levendiger en ontstaat er ruimte voor een bruisend stedelijk woongenot. Zo kunnen de bestaande sportvoorzieningen in aanvulling op hun regionale bereik, lokaal aan betekenis winnen.

Centrum

Ringbann-Zuid

A58 Goirle

16

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

17

Visiekaart Het Zwembad vormt, samen met een wellness functie, een nieuw sportcluster, als visitekaartje aan de Ringbaan Zuid en geadresseerd aan het Curlingplein.

Gemengd wonen

FietsHUB op strategische locatie is tevens placemaker Curlingplein wordt centrale verblijfsplek voor Stappegoor, optimaal toegankelijk vanuit west en oost

Inpassing van een oost-west fietsverbinding door aanpassing zwembad locatie

De Noordertuin en Zuidertuin zijn de centrale buitenruimten voor Apenijnenzone en Zuiderparkbuurt. Ze zijn via een autovrije route met elkaar verbonden en met de onderwijscampus Herinrichting/reorganisatie Stappegoorweg om meer plaats te maken voor actieve mobiliteit (fietssnelweg), verblijfskwaliteit (stadsnissen) en voor prettige ruimtelijke samenhang tussen Curlinghof en Apenijnenhof

Curlingstraat is alleen toegankelijk voor voetgangers (en evt. bestemmingsverkeer) en verbindt het Curlingplein met het Olympiaplein.

Zo veilig en comfortabel mogelijk verloop van de fietssnelweg Toegang voor auto’s van bewoners en bezoekers van Curlinghof en JUMBO

opwaardering van de (logistieke) zone door kwalitatieve inrichting en het ‘openen’ van de gevel van de ijshal

Herinrichting van het Olympiaplein tot centrale verblijfsplek en cluster van voorzieningen, optimaal toegankelijk vanuit alle richtingen

Continuering van een oost-west fietsverbinding en aansltuing op gebied van Tilly Towers

FietsHUB op strategische locatie is tevens placemaker

Inpassing van een oost-west fietsverbinding

Aanlsuiting op fietssnelweg

Vormgeven aan de ‘stadsrand’ van Tilburg en vormgeven aan de entree naar Willems Buiten

Continuering fietssnelweg richting Goirle met fietsbrug over A58

Identiteit en samenhang

Scenografie en beleving De beleving van de Stadsstraat is sterk gerelateerd aan de sconografische kwaliteit en manifestatie van de voorzieningen, bebouwing en verblijfsplekken.

Sferen en ruimtelijk karakter bebouwing bestaand

Zwembad locatie Poort van Stappegoor Stadion Willem II

Zwembad

Piazza

Koning Willem II Kazerne

Noordertuin Curlingplein

Zuidertuin

Curlingstraat

Koning Willem II College Curlinghof

Apennijnenhof

bestaand Stappegoor kent nauwelijks historische gelaagdheid in de gebouwde omgeving en daarmee ook weinig historische precedenten of bestaande eenduidige beeldkwaliteit. Kenmerkend is de samenstelling van Stappegoor uit afzonderlijke programmatische clusters, die qua maat, schaal en beeldkwaliteit van elkaar verschillen.

Tilly Towers Stappegoorpark Olympiaplein Campus Stappegoor

Willemsbuiten

A58

nieuw Bij het maken van het nieuwe stadsdeelcentrum zullen er gedeelde stedenbouwkundige waarden zijn maar ook per deelgebied onderscheidende ruimtelijke karakters kunnen bestaan.

| KONING WILLEM II COLLEGE | PAGINA 11

Centraal in de ontwikkeling van de nieuwe Kazernebuurt staat de kazerne, in 1939 ontworpen door A.G. Boost. Een unieke plek die decennialang voor Tilburgers verborgen bleef, maar straks voor iedereen toegankelijk wordt via de poort in het hoofdgebouw. De Koning Willem II kazerne is de identiteitsdrager van de nieuwe ontwikkeling. Het verbindt de historie van Tilburg met de toekomst van Stappegoor en geeft herkenbaarheid aan de plek. Om goede keuzes te maken in de herbestemming van de kazernegebouwen zijn deze op waarden getoetst. Daarmee is duidelijk geworden welke gebouwen behouden blijven. De oude kazernegebouwen hebben geen monumentale status. Maar gezien de karakteristieke uitstraling van de gebouwen is het uitgangspunt om ze zoveel mogelijk te behouden. Het karakteristieke hoofdgebouw, de legeringen en het keukengebouw worden teruggebracht naar hun oorspronkelijke hoofdvorm en ze krijgen een nieuwe functie. Deze gebouwen huisvesten straks appartementen, een Integraal Kindcentrum (kinderopvang en buitenschoolse opvang van Xpect Primair en Humankind) en mogelijk ouderenzorg.

F/G: ONDERSTEUNENDE VOORZIENINGEN

B/C: APPARTEMENTEN SOCIA AL EN MIDDEN HUUR

Passage - Tatraweg

A: BIJZONDER WONEN SENIOREN + ZORGFUNCTIE

W: WIJKGEBOUW E/D: INTEGR A AL KINDCENTRUM

A

C

B

E

D

G W

20

F

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

21

S, M, L, XL

Programma sport

Morfologisch zijn de gebouwen onder te verdelen in verschillende schalen.

groen-stedelijk wonen

Om een herieuwde samenhang in het centrum van Stappegoor te realiseren is het van belang dat de overgangen tussen de verschillende schalen worden vormgegeven en worden ingevuld met diversiteit aan woningaanbod en aanvullende voorzieningen.

grondgebonden wonen onderwijs voorzieningen speciaal commercieel/horeca commercieel/sport

L S

M

M

S

S XL

S

S

S L

22

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

23

Aanpak

Verbinden en verblijven Verblijven Door het toevoegen van programma met aantrekkelijke plinten en functies krijgt de boulevard een levendig Verbinden en verblijven verblijfskarakter. Stadsnissen , setbacks in de rooilijn, versterken belangrijke plekken als een bushalte, maar markeren ook entrees voor bovengelegen woningen. Ze geven menselijke schaal en ritme aan het centrum van Stappegoor. Doorwaadbaarheid Veel gebouwen in Stappegoor centrum zijn noord-zuid georienteerd. Doorwaadbaarheid tussen oost en west is dan ook cruciaal om met kwalitatief hoogwaardige verbindingen de leefbaarheid van de wijk te versterken.

24

Verblijfsplekken bestaand

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

25

Aanpak openbaar gebied netwerk actieve mobiliteit Verbinden De beoogde samenhang in groot Stappegoor is enorm gebaat bij een sterk verbeterde structuur van actieve mobiliteitsverbindingen. Deze verbinden de verschillende bestemmingen op een veilige, comfortabele en met name begrijpelijke manier met elkaar.

26

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

27

Aanpak openbaar gebied gebruik en versterk de aanwezige groenstructuren In aansluiting op bestaande groenstructuren kunnen de nieuwe verbindingen een secundaire openbare groenstructuur vormen die de verblijfsplekken met elkaar verbindt.

ECOLOGISCHE STRUCTUUR GROTE BOMENRIJEN BESTAANDE BOOMLANEN NIEUWE BOOMLANEN *Koersdocument Stappegoor september 2019

VOORSTEL GROEN GRID TUINEN

28

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

29

Aanwezige groenstructuren

Groenstructuur achter de IJsbaan

Ecologische zone aan de A58

Voormalig arboretum aan de Apennijnenweg 30

Voormalig arboretum aan de Morvanstraat VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

31

Aanpak openbaar gebied De boogde kwaliteitsimpuls van he openbaar gebied behelst eveneens het aaneenrijgen van belangrijke nieuwe verblijfsplekken in Stappegoor. Hierdoor vervolmaakt Stappegoor de transitie naar een veilige en aantrekkelijke stadswijk klaar voor de toekomst

Noordertuin

groen/blauw netwerk

Zuidertuin

groen/blauw netwerk

Olympiaplein

Curlingstraat

Appélplaats

groen/blauw netwerk

Schooltuin Curlingplein

groen/blauw netwerk

Voortuin 32

Stappegoor Boulevard

Stappegoorpark

groen stedelijk

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

33

Bakens en Ankerpunten

“De verschillende geadresseerde condities geven ritme aan de ruggegraat van de wijk. Ankerpunten en bakens aan de boulevard en de traverses verschaffen de wijk orientatiekracht en herkenbaarheid, daar woon ik!”

De nieuwe of verbeterde openbare verblijfsplekken fungeren als ankerpunten in de stad. De toevoeging van hoogteaccenten, op strategische locaties in de bouwblokken, ondersteunen je orientatie in de wijk en fungeren als bakens in de buurt.

34

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

35

Sport en beweging

Zien sporten doet sporten Sportrondjes Stappegoor De sportrondjes Stappegoor kunnen worden aangelegd middels bewegwijzering, die je als verbinder in de buurt de weg wijst.

36

4.0 km 2.4 km 1.4 km 1.15 km 1.0 km 0.85 km

In aanvulling op de bestaande sportvoorzieningen wordt er rekening gehouden met het toevoegen van sportvoorzieningen die tevens bijdragen aan de verblijfskwaliteit van de openbare ruimte.

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

37

Stedenbouwkundig ontwerp deelgebieden

38

3

Overzicht deelgebieden

Zwembad locatie

R

Poort van Stappegoor II

Zwembad

Piazza

Koning Willem II Kazerne

a a b i ng

id u Z n-

4.

Noordertuin

7.

Curlingplein

1. e pp

Koning Willem II College

eg w

6.

Apennijnenhof

or go

Curlinghof

2.

a St

Zuidertuin

Curlingstraat

3. 5.

g we r o go e p p Sta

Tilly Towers

ppegoorpark

8.

Olympiaplein Campus Stappegoor

Willemsbuiten

1. de Boulevard 2. de Stappegoor Traverse 3. Apennijnenzone (noord en zuid) 4. Poort van Stappegoor 5. Apennijnenhof 6. Curlinghof 7. Zwembadlocatie 8. Tilly Towers A58

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

41

Het maken van een stadsdeelcentrum

rd va ule bo ds Sta

42

17M

1. Kavels en huidige bebouwing

2. Begrenzing en definitie Boulevard

3. Traverse en openbare verblijfsplekken en woonhoven

4. Stadsnissen en adressering

5. Hoogteaccenten; bakens

6. Centrum Stappegoor; groenstedelijk wonen

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

50M

43

Stappegoor centrum

Ruimtelijk plan

wonen commercieel fietsparkeren autoparkeren

WM/DR

kwaliteitsslag openbare ruimte actieve mobiliteit bushalte fietsroute boulevard openbare tuinen sportgebouwen

44

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

45

Matenplan, rooilijnen en marges ruimtelijk plan Marges Ruimtelijk plan 1. Het verkeersprofiel van de Stappegoorweg is nog aan studie onderhevig. De resultaten hiervan hebben mogelijk invloed op het breedteprofiel en daarmee mogelijk invloed op de positie van de rooijlijnen van de bebouwing. 2. De definitieve inrichting Apennijnenweg en de oversteek voor fietsers en voetgangers heeft mogelijk invloed op de rooijlijnen en de breedte van het profiel van de oost-west verbinding.

18,6

18,6

3. Inmeting en conditiemeting bestaande bomen heeft mogelijkerwijs invloed op de voorgestelde rooilijnen van de bebouwing.

33,3

33,3

24,3

55,8

53,7

19,5 27,4

64

46

124,8

38,6

56,2

50,2

78

19,5

2.

38,6 78

64 27,4

50,2

129,2

56,2

55,8

53,7

1.

21,6

124,8

21,6

56

129,2

56

16

59,9

16

59,9 24,3

39

18

39

18

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

3.

47

Ritme en de Boulevard De Boulevard wordt geflankeerd door stevige volumes die als wand fungeren voor deze belangrijke stads- en wijkader. Het ritme van openingen in deze wanden genereert een scale aan verblijfsplekken aan de Boulevard; pleinen, oversteken en stadsnissen. Dit geeft de Boulevard herkenbaarheid en tegelijkertijd verblijfskwaliteit.

Hart van Stappegoor Oost-westverbinding en remkracht

Van Stappegoorweg naar Stappegoor-Boulevard De onderlinge verbindingen tussen de deelwijken worden pas echt veilig en comfortabel wanneer het oversteken van de Boulevard door langzaam verkeer nog beter gefaciliteerd wordt. Door deze oversteken aandacht te geven, middels vergroening en wellicht een andere kleur bestrating, krijgt de Boulevard zelf remkracht en gaat de autoverkeerssnelheid automatisch naar beneden. Bebouwing langs de Boulevard helpt ook mee aan het veranderen van de Stappegoorweg in een stadsstraat. Short-stay langsparkeren zou niet alleen voor de voorzieningen langs de Boulevard praktisch zijn, maar kan ook goed werken als snelheidsverlager.

48

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

49

Boulevard

van Stappegoorweg naar Stappegoor-Boulevard De bestaande Stappegoorweg is meer een scheidend dan een verbindend element. Een nieuw verkeersprofiel, voldoende bebouwing en een groen verblijfskarakter geven deze hernieuwde stadsstraat identiteit en passende betekenis in het stedelijk weefsel van Tilburg. Zo wordt de boulevard een verbindend element in het hart van Stappegoor. 50

VOSP- Stappegoor Centrum Tilburg

51