04 B1 Programmabegroting 2023
Tekst van het document
Actualisering autonome groei inzameling huishoudelijk afval
62
1,25 t.l.v. Tarieven
Doorontwikkeling afdeling BAT
74
6,26 t.l.v. Tarieven
Impuls beheer openbare ruimte
75
4,39 0,5 fte tlv ASH, 3,59 fte tlv investeringen MJP en 0,3 fte t.l.v. algemene middelen
Extra capaciteit BOA's
93
1,00 t.l.v. algemene middelen
Aanstellen functionaris cybercrime
96
1,00 t.l.v. algemene middelen
Structureel maken zorgcoördinator mensenhandel
97
1,00 t.l.v. algemene middelen
Inrichten maatschappelijke vastgoedtafel en makelpunt
106
2,00 t.l.v. algemene middelen
Uitvoeringsplan Omgevingskwaliteit
110
PM t.l.v. algemene middelen
Verduurzamen evenementen
113
0,27 t.l.v. algemene middelen
Structureel borgen organisatie CuPuDo
116
1,00 t.l.v. algemene middelen
Borgen uitbreiding formatie afdeling ECA
125
2,00 t.l.v. algemene middelen
Havenmeester
131
1,75 t.l.v. algemene middelen
Versterking lokaal mediabeleid
132
PM t.l.v. reserves
Opkoopbescherming en kamerverhuurbeleid
142
8,20 t.l.v. algemene middelen
Versterken werkorganisatie incl. mobiliteit (stedelijke ontwikkeling) Formatiecalculatiemodel KCC
144
30,50 t.l.v. algemene middelen
153
-1,02 t.l.v. algemene middelen
Informatieveiligheid
173
2,60 t.l.v. algemene middelen
Veilige Publieke Taak en integriteitsbeleid
184
2,50 t.l.v. algemene middelen
Inwonersparticipatie
186
1,00 t.l.v. algemene middelen
Totaal formatieontwikkeling
83,75
Naast bovenstaande mutaties heeft het voorstel turnhal effect op de formatie vanaf 2025 (+ 1 fte) en de voorstellen uitbreiding buurtcoaches en combinatiefunctionarissen effect op de formatie vanaf 2024 (+ 2 fte). Het formatiecalculatiemodel KCC heeft de volgende formatie consequenties voor de komende jaren: 2024 toename van 4,41 fte, 2025 toename van 4,88 fte en in 2026 toename van 6,13 fte allemaal t.o.v. 2022. Voor een toelichting op de formatie-uitbreiding wordt verwezen naar de toelichting op het betreffende voorstel. Voor variabele overhead is uitgegaan van € 5.000,- per fte.
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
16
Kerngegevens 1 januari 2022
1 januari 2023 (prognose)
SOCIALE STRUCTUUR Inwoners 0 tot en met 17 jaar 18 tot en met 64 jaar 65 jaar en ouder
224.565 39.008 146.937 38.620
227.935 38.755 149.481 39.699
Aantal periodieke bijstandsgerechtigden Participatiewet IOAW IOAZ
6.510 323 5
6.375 274
103.197
105.268
2.143 128
2.253 130
949 548 118 188 95
1.163 576 131 225 231
Totaal baten begroting * Gemeentefonds * Specifieke uitkeringen (EU, Rijk, Provincie) * Onttrekkingen reserves * Inkomsten grondexploitatie * Belastingen, heffingen en rechten * Rente * Overige baten
952 518 131
1.164 581 135
70 42 123 1 67
188 43 128 1 88
Totaal lasten begroting * Incidenteel * Structureel Totaal baten begroting * Incidenteel * Structureel Saldo structurele lasten en baten
949 102 847 985 94 858 8V
1.163 234 929 1.164 213 951 21 V
Aantal woonruimten (o.b.v. CBS statistiek) PERSONELE KENGETALLEN Personeelsformatie (fte) Waarvan leidinggevend (fte) FINANCIËLE STRUCTUUR (x € mln.) Totaal lasten begroting * Inclusieve stad * Duurzame stad * Vitale stad * Samen en dichtbij
1. Algemeen
17
1 januari 2022
1 januari 2023 (prognose)
RESERVEPOSITIE (x € mln.) Totaal reserves A. Algemene reserve B. Vrij inzetbare reserves C. Bestemde reserves
48 153 582
45 189 528
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
18
Structureel begrotingssaldo Bedragen x € 1.000
Lasten
Baten
Saldo
Programma Inclusieve stad
533.659
-133.576
400.083
Programma Duurzame stad
107.340
-27.409
79.931
Programma Vitale stad
164.993
-66.832
98.161
Programma Samen en dichtbij
83.194
-82.310
885
Totaal van de programma's
889.186
-310.126
579.059
Algemene dekkingsmiddelen
4.102
-666.265
-662.162
Overhead
92.886
-122
92.764
Heffing vennootschapsbelasting (VPB)
0
0
0
Bedrag voor onvoorzien
0
0
0
986.175
-976.514
9.661
Inclusieve stad
0
-4.884
-4.884
Duurzame stad
6.399
-9.302
-2.904
Vitale stad
40.871
-30.469
10.402
Samen en dichtbij
129.890
-143.260
-13.370
Subtotaal programma's (inclusief algemene dekkingsmiddelen, overhead, vennootschapsbelasting en onvoorzien) Toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves:
Totaal toevoegingen en onttrekkingen reserves
177.160
-187.916
-10.755
Geraamd resultaat inclusief mutaties reserves
1.163.335
-1.164.429
-1.094
Incidentele baten en lasten
233.763
-213.684
20.079
Structureel begrotingssaldo
929.572
-950.745
-21.173
Het geraamd resultaat bestaat uit zowel structurele als incidentele baten en lasten. Als we de incidentele baten en lasten op het geraamd resultaat corrigeren, ontstaat een beeld van het structurele begrotingssaldo. We streven daarbij naar een (meerjaren-)begroting die structureel en reëel in evenwicht is. De regelgeving schrijft dit ook voor en de provincie toetst hier vanuit haar toezichthoudende rol op. In deze begroting zijn de incidentele baten en lasten vooral in de jaarschijf 2023 hoger dan gebruikelijk. Dit komt vooral door verschuivingen tussen reserves als gevolg van de doorlichting van reserves en de vorming van reserves/fondsen vanuit het Akkoord. In bijlage 7 is een uitgebreid overzicht van incidentele baten en lasten opgenomen. Structureel begrotingssaldo (x € 1.000)
2021
2022
2023
2024
Lasten
986.175
972.807
972.445
953.792
Baten
-976.514
-969.519
-988.622
-927.516
9.661
3.288
-16.176
26.276
Toevoeging reserves Onttrekking reserves
177.160 -187.916
54.656 -58.714
58.305 -43.080
13.169 -25.939
Saldo reserves
-10.755
-4.058
15.225
-12.770
Geraamd resultaat
-1.094
-770
-951
13.506
Incidentele lasten
233.763
83.301
64.580
23.967
Incidentele baten
-213.684
-45.010
-24.424
-22.908
Saldo van Incidentele baten en lasten
20.079
38.291
40.156
1.059
Structureel begrotingssaldo
21.173
39.061
41.107
-12.447
Saldo van lasten en baten exclusief reserves
1. Algemeen
19
Bovenstaande tabel laat zien dat in de periode 2023-2025 sprake is van een fors positief structureel begrotingssaldo. Dit komt vooral doordat de gemeente in deze periode extra middelen vanuit het gemeentefonds ontvangt. Deze extra middelen nemen met ingang van 2026 sterk af. Dit zorgt ervoor dat vanaf 2026 een structureel begrotingstekort ontstaat. In dit bedrag is nog geen rekening gehouden met de eenmalige Rijksbijdrage van € 1 miljard die in de septembercirculaire 2022 is opgenomen. Deze bijdrage is vooralsnog alleen incidenteel toegezegd. De meerjarige ontwikkeling van het structurele begrotingssaldo laat zien dat de structurele begrotingsruimte in 2023-2025 van tijdelijke aard is. De ruimte in deze jaren reserveren we en wordt benut voor de noodzakelijke investeringen in de grote langjarige opgaven op gebied van woningbouw en klimaat. Lasten en baten structureel/incidenteel meerjarig (x € 1 mln.) 1.000 900 800 700 600 500 400 300 200 100 0 2019
2022
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
2023
2024
20
2025
2. Programma's
2. Programma's
21
2.1 Inclusieve stad Financieel overzicht Inclusieve stad x € 1.000,-
Inclusief overhead
Exclusief overhead
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Sociaal en veerkrachtig
103.765
-9.826
93.939
88.768
-9.808
78.960
Persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid
40.396
-13.896
26.501
37.944
-13.893
24.051
Passende ondersteuning: Toegang
24.390
-204
24.186
24.173
-203
23.969
Passende ondersteuning: Werk en inkomen
174.177
-106.649
67.528
157.866
-106.629
51.237
Passende ondersteuning: WMO
134.334
-7.205
127.129
129.323
-7.199
122.124
Passende ondersteuning: Jeugdhulp
76.394
-32
76.362
73.979
-29
73.950
Ingrijpen bij crisis en onveiligheid
23.067
-700
22.367
21.606
-698
20.908
Totaal
576.523
-138.511
438.012
533.659
-138.460
395.199
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
22
Sociaal en veerkrachtig Versterken sociaal en veerkrachtig Tilburg We blijven ons bij de opgave "versterken van een sociaal en veerkrachtig Tilburg" richten op de kracht van preventie en steun in het gewone dagelijks leven. Soms individueel en soms voor groepen inwoners. Denk aan informele ondersteuning, sociale netwerkversterking en voldoende (fysieke) voorzieningen. De impact die we willen bereiken is: Tilburgers hebben het vermogen hun leven zelf en in samenhang met hun omgeving op een gelukkige en gezonde wijze in te vullen en om te gaan met veranderingen. Ze hebben hiervoor toegang tot de benodigde hulpbronnen. De doelen die we willen bereiken zijn: Tilburgers voelen zich fysiek, emotioneel en sociaal gezond Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en hun omgeving Tilburgers ervaren bestaanszekerheid Tilburgers hebben mensen om zich heen waarop ze kunnen steunen Tilburgers zijn in beweging De hoofdopgaven zijn: 1. Integrale jeugdaanpak: Versterken kansengelijkheid 2. Positieve gezondheid: Versterken mentale gezondheid van kinderen/jongeren en investeren in gezonde leefomgeving 3. Bestaanszekerheid: 4. Sport en bewegen: 5. Integrale ouderenaanpak: 6. Inclusie: 7. Sociale basis: uitvoeringsplan, De kaders van ons beleid staan.
We gaan ons in 2023 meer richten op het faciliteren van de uitvoering, het leveren van maatwerk, versterken van participatie van kinderen/jongeren, volwassenen en ouderen. Daar waar nodig verrijken en verbreden we onze aanpak.
Wat willen we bereiken Tilburgers voelen zich fysiek, emotioneel en sociaal gezond Indicatoren
Streefwaarde (2024)
2016
2017
2020
2021
- (ouder van kind) 0 - 11 jaar
97
-
95
95
n.a.
- 12 - 18 jaar
85
82
-
86
n.a.
- 19 - 64 jaar
78
76
-
81
*
- 65 - 74 jaar
62
60
-
65
*
- 75+ jaar
62
60
-
65
*
% Inwoners dat eigen gezondheid als goed ervaart
2. Programma's
Bron
GGD/CBS Gezondheidsmonitor
23
Indicatoren
Streefwaarde (2024)
2016
2017
2020
2021
- 12 - 18 jaar
85
82
-
79
n.a.
- 19 - 64 jaar
84
79
-
79
*
- 65 - 74 jaar
85
80
-
82
*
- 75+ jaar
85
80
-
82
*
% Inwoners dat zich psychisch gezond voelt
Bron
GGD/CBS Gezondheidsmonitor
* De GGD-monitoren worden eens per 4 jaar gepubliceerd. Tegen de zomer 2022 komen nieuwe cijfers voor de jongeren (12-18) en de kinderen (0-11) (enquête in 2021 afgenomen). Voor de volwassenen en ouderen staat er dit jaar (2022) een extra meting gepland. Die cijfers krijgen we dan pas in 2023. n.a. = niet aangeleverd
Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en hun omgeving Indicatoren
% Inwoners dat aangeeft vaak of regelmatig contact te hebben met vrienden, familie en buren - 19 - 64 jr
Bron
CBS Microdata
- 65+ jr % Inwoners dat actief is geweest om buurt te verbeteren (19 - 64 jr) % Inwoners dat vrijwilligerswerk doet
Streefwaarde (2024)
2019
-
71
2020
2021
***
80
72
***
80
83
***
20
13
-
*
***
- 19 - 64 jr
30
23
-
20
***
- 65+ jr
30
26
-
23
***
- 19 - 64 jr
20
15
-
12
***
- 65 - 74 jr
20
17
-
15
***
- 75+ jr
20
**
-
13
***
% Inwoners dat mantelzorg verricht
GGD
2016
GGD
GGD
* Deze indicator is door de GGD niet bevraagd in 2020. ** In het verleden is geen splitsing gemaakt tussen 65 - 74 en 75+, dit is voor de eerste keer met cijfers 2020 gebeurt. ***De GGD-monitoren worden eens per 4 jaar gepubliceerd. Tegen de zomer 2022 komen nieuwe cijfers voor de jongeren (12-18) en de kinderen (0-11) (enquête in 2021 afgenomen). Voor de volwassenen en ouderen staat er dit jaar (2022) een extra meting gepland. Die cijfers krijgen we dan pas in 2023.
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
24
Tilburgers ervaren bestaanszekerheid Indicatoren
Bron
Streefwaarde (2024)
2018
2019
2020
2021
% Huishoudens met inkomen tot % van sociaal minimum (jaarlijks) - 110%
CBS 11,5
12,6
12,2
12,3
**
- 120%
15,0
16,0
15,5
15,6
**
- 130%
18,0
19,0
18,5
18,5
**
GGD
16,0
-
-
16
*
CBS Jeugd
7,8
10
9
n.b.
**
% Inwoners dat moeite heeft met rondkomen % Kinderen tot 18 jaar in uitkeringsgezinnen
* De GGD-monitoren worden eens per 4 jaar gepubliceerd. Voor de volwassenen en ouderen staat er dit jaar (2022) een extra meting gepland. Die cijfers krijgen we dan pas in 2023. ** Gegevens komen pas later in het jaar 2022 beschikbaar
Tilburgers hebben mensen om zich heen waarop ze kunnen steunen Indicatoren
Bron
Streefwaarde (2024)
2017
2020
2021
% Inwoners dat eenzaam is:
GGD
- 12- 18 jaar*
30
-
37
30,9
- 19 -64 jaar
35
42
48
**
- 65- 74 jaar
45
54
52
**
- 75+ jaar
45
54
57
**
6
8
7
**
- 65 - 74 jaar
6
10
9
**
- 75+ jaar
6
10
12
**
% Inwoners dan niet genoeg mensen heeft om op terug te vallen in geval van narigheid: - 19 - 64 jaar
GGD
% Inwoners dat matig tot veel regie over eigen GGD 92 89 92 leven heeft * Voor het eerst gemeten in 2019. In 2021 is er een extra Corona onderzoek geweest onder 2 en 4 VO kinderen. ** De GGD-monitoren worden eens per 4 jaar gepubliceerd. Tegen de zomer 2022 komen nieuwe cijfers voor de jongeren (12-18) en de kinderen (0-11) (enquête in 2021 afgenomen). Voor de volwassenen en ouderen staat er dit jaar (2022) een extra meting gepland. Die cijfers krijgen we dan pas in 2023.
2. Programma's
25
**
Tilburgers zijn in beweging Indicatoren
Bron
Streefwaarde (2024) 54
2017
2019
2020
2021
% Volwassenen en ouderen dat voldoet aan de beweegrichtllijn % Jeugd dat minstens 2 keer per week minimaal 1 uur sport of beweegt:
GGD
49
-
49
*
- 4 - 11 jaar
76
74
72
-
-
- 12 - 17 jaar
74
72
73
-
-
Onderzoek sportdeelname jeugd gemeente Tilburg (driejaarlijks)**
* De GGD-monitoren worden eens per 4 jaar gepubliceerd. Voor de volwassenen en ouderen staat er dit jaar (2022) een extra meting gepland. Deze cijfers krijgen we dan pas in 2023. ** Volgend onderzoek staat gepland in 2022
Waarmee/hoe bereiken we impact in de stad 1. Tilburgers voelen zich fysiek, emotioneel en sociaal gezond Met een preventieve insteek in het normale leven inspireren we onze inwoners tot gezond gedrag om gezondheidsproblemen te voorkomen en te verkleinen. Op basis van de cijfers en de ervaringen van de inwoners hebben we een wijkgerichte aanpak zoals Gezond opgroeien met perspectief of Jongeren Op Gezond Gewicht. We werken in 2023 aan: a. Gezondheid als basis binnen alle domeinen, Health in all policies. In 2023 intensiveren we onze inzet op het versterken van een gezonde leefomgeving. We verankeren gezondheidsbescherming en gezondheidsbevordering als afwegingskaders in de omgevingsplannen. Dit testen we uit in twee pilots gezonde leefomgeving. b. Tilburg Mentaal fit in 2030 We borgen de werkzame bestanddelen van Young Minds Matters, integrale aanpak mentale gezondheid Voortgezet Onderwijs. Voor het versterken van de sociale veerkracht en mentale gezondheid van kinderen jonger dan 12 jaar, starten we samen met de basisscholen, ContourdeTwern en de mentale gezondheidscentra GGZ een preventieve integrale aanpak. c. Blijvend investeren in een kansrijke start Leren we van onze aanpak Gezond opgroeien met perspectief (Kansrijke Start) in Groenewoud, Tilburg West en verbreden we de practice based evidence naar andere wijken en dorpen.
Uitvoering vindt plaats op maat van de inwoners en de wijk. Ervaringsdeskundigheid van ouders en professionals staan aan de basis van de aanpak. 2. Tilburgers voelen zich verbonden met elkaar en met de samenleving Inclusie Ook in 2023 geven we verder uitvoering aan het uitvoeringsprogramma Inclusie. Het uitvoeringsprogramma Inclusie bevat alle acties en interventies door de hele organisatie en het beleid heen, om Inclusie in Tilburg te bevorderen. Een ambitieuze opgave waar we structurele middelen voor reserveren. Dit betekent dat we discriminatie bestrijden op die terreinen waar dat nodig is, aan de hand van bewezen of ontwikkelde aanpak. Bovendien maken we werk om van Tilburg een toegankelijke stad te maken voor mensen met een beperking. Ook hiervoor creëren we structurele middelen. In 2022 zal het monument ter herdenking van het slavernij verleden op het Johan Stekelenburgplein worden gerealiseerd.
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
26
Onderzoek koloniaal verleden Op instigatie van de raad zijn wij het verkennende onderzoek naar het koloniaal verleden van Tilburg in september 2022 gestart. Het onderzoek wordt uitgevoerd door een combinatie van historici van KITLV samen met lokale organisaties als het Regionaal Archief Tilburg, Stadsmuseum Tilburg én met inwoners die graag vanuit hun eigen kennis en ervaringen een bijdrage willen leveren. Naast archiefonderzoek leggen we ook de mondelinge geschiedenis vast door Tilburgers te interviewen over hun koloniale en postkoloniale ervaringen. Naar verwachting is het mogelijk om voorlopige onderzoeksresultaten in juni klaar te hebben met als eindproduct een toegankelijk publieksgericht boek eind 2023. We zullen de resultaten vervolgens met de stad delen om de bewustwording en erkenning van wat er in ons koloniaal verleden heeft plaatsgevonden te verbreden. Dierenwelzijn Vanuit de in het voorjaar 2022 ondertekende samenwerkingsovereenkomst Dierenopvang Hart van Brabant, onderzoeken we samen met de deelnemende regiogemeenten en de Diamant-groep welke maatregelen nodig zijn aan de huisvesting om de honden en katten daar adequaat op te vangen.
Hieraan gekoppeld starten we een bestuurlijk gesprek over onze gezamenlijke ambities ten aanzien van het niveau en bereik van de gemeentelijke taak ten aanzien van dierenwelzijn op basis van een verkenning van wat in elk geval de wettelijke taken zijn. Parallel hieraan dient zich nu al aan dat er vanaf 2023 structurele borging nodig is voor de opvang van konijnen en vogels in onze regio. 3. Tilburgers ervaren bestaanszekerheid De gevolgen van de oorlog in Oekraïne in fors stijgende energieprijzen en bredere inflatie zetten de bestaanszekerheid van een steeds grotere groep Tilburgers onder druk. Hiervan is sprake in 2022, maar dit zal ook in 2023 het geval zijn. In het Akkoord zijn we hierop ook al ingegaan. Dit ligt mede ten grondslag aan het voorstel dat met deze begroting wordt geëffectueerd om de versobering van de minimaregelingen, waarover uw raad in 2019 heeft besloten, definitief niet door te zetten. Ook effectueren we met deze begroting de verhoging van de Meedoenregeling naar € 135,- per gezinslid. In samenspraak met uw raad werken we een brede aanpak uit die de gevolgen van deze crisis voor onze inwoners dempen. Dit pakket aan maatregelen is additioneel op de inkomensondersteunende maatregelen (al dan niet door ons uitgevoerd) van het Rijk.
We zoeken hierbij uitdrukkelijk een combinatie met verduurzamingsmaatregelen, waardoor het mes aan twee kanten snijdt: reductie van energiekosten én vermindering van de CO2 uitstoot. De maatregelen willen we zoveel mogelijk al vanaf het laatste kwartaal 2022 uitvoeren. Onverlet het grote belang van bovenstaande is en blijft de basis van ons beleid op bestaanszekerheid onze inwoners perspectief bieden en in staat te stellen en activeren dit perspectief te bereiken. De beleidsnota en uitvoeringsplan Bestaanszekerheid vormen hierbij onze leidraad. 4. Tilburgers hebben mensen om zich heen waarop ze kunnen steunen In de beleidsnota Samen een sterke basis hebben we het belang van de sociale basis beschreven. We willen de sociale basis infrastructuur in de wijken op orde hebben zodat inwoners mee kunnen en doen en voldoende sociaal veerkrachtig genoeg zijn om de uitdagingen van het leven aan te kunnen. Dat doen we door per wijk de sociale basisinfrastructuur in beeld te brengen samen met inwoners, wijk- en dorpsraden en professionals. Ontmoeting is hierin een belangrijk thema en samenhang bij onderwerpen als cultuur, sport en evenementen in de wijk. Na dit proces zal ook duidelijk worden waar de sociale basisinfrastructuur nog versterkt dient te worden. Hiervoor is in de Programmabegroting 2022 structureel € 1 miljoen beschikbaar gesteld.
Vooruitlopend op de inventarisatie van de sociale basisinfrastructuur wordt een deel van deze middelen ingezet voor het versterken van de weerbaarheid en mentale gezondheid van kinderen en jongeren. Daarnaast zetten we extra middelen in op de versnelling van de ondersteuning aan oudere inwoners, via het programma GGOUD. De resterende middelen worden ingezet voor extra capaciteit en voor diverse initiatieven en projecten in de dorpen en wijken. 2022 stond in het teken van voorbereiding, 2023 zal in het teken staan van uitvoering van de inventarisatie. Versterken van de sociale basisinfrastructuur doen we zoveel mogelijk via experimenten. Zo leren we wat werkt. Succesvolle experimenten gaan we vervolgens verduurzamen in die wijken waar dit nodig is. Voor het verduurzamen van deze middelen kijken we niet alleen naar de beschikbare € 1 miljoen, maar ook naar andere domeinen en programma’s, zoals het Fonds Preventie, Gezondheid en Kansengelijkheid uit het bestuursakkoord.
2. Programma's
27
5. Tilburgers zijn in beweging Stichting #TEAM Tilburg gaat topsporters en talenten ondersteunen o.a. door kennisdeling, netwerkontsluiting en verbreding van het topsportfonds met partners uit de stad. We treffen de voorbereidingen om een topsportevenement naar onze stad te halen. Sport en bewegen zijn onderdeel van een sterke sociale basis. De focus ligt op gezondheid, leefstijlinterventies, buurtsport, sportcoaches voor kwetsbare inwoners en het verlagen van de drempel voor mensen met een uitkering of een laag inkomen. We breiden het aantal buurtsportcoaches en combinatiefuncties bewegingsonderwijs uit, intensiveren het programma sportplezier en ondersteunen verenigingen bij het realiseren van een veilig sportklimaat. We maken een vraag-aanbod analyse en een toekomstbeeld voor de sportaccommodaties met als tijdshorizon 2040. Het doel is een kwantitatief en kwalitatief toereikend aanbod van sportaccommodaties met een goede spreiding over de gemeente. Omdat het contract met de huidige exploitant na 2024 verloopt, gaan we de besluitvorming voorbereiden over de toekomst van het openlucht zwembad de Groene Wellen in Udenhout. We voltooien het ontwerp voor een semi openbare atletiekaccommodatie en werken verder aan de realisatie van de twee nieuwe sporthallen bij het Koning Willem II College en een nieuwe turnaccommodatie.
We continueren onze inspanningen voor een beweegvriendelijke omgeving en zoeken daarvoor aansluiting bij de behoeften, demografische samenstelling en (woningbouw)ontwikkelingen in de wijk. 6. Integrale jeugdaanpak: Beleid staat, de beleidsnota integrale jeugdaanpak is in september 2020 voor 4 jaar vastgesteld. Eind 2022 wordt een tussenstand opgemaakt, waarin we samen met de jeugd en de professionals bekijken of we nieuwe accenten moeten stellen, bijvoorbeeld naar aanleiding van corona of andere ontwikkelingen. In 2023 zetten we verder in op: Informele opvoedondersteuning gefaciliteerd door samenwerkende professionals in de coalitie "Samen opgroeien", bijvoorbeeld buurtgezinnen, waarin gezinnen elkaar ondersteunen. Versterken stem van de jeugd, denk aan platform participatie door en voor jongeren en aan uitbreiding pitchnights naar meer wijken. Talentontwikkeling. Extra inzet buurtsport, "Sparrenhof", extra jongeren- en kinderwerk rondom scholen. Jeugd en veiligheid, preventie met gezag. Allerlei interventies om te voorkomen dat jeugd een ander perspectief hebben/kiezen dan criminaliteit. Op wijkniveau, met name Pact wijken, op maat zoeken naar doorbraakinitiatieven, zoals in samenwerking met onderwijs realiseren van de communityschool West (4- 14 jaar). 7.
Integrale ouderenaanpak: Vanuit het uitvoeringsprogramma GGoud (Gezond en Gelukkig oud in Tilburg) werken we aan diverse opgaven binnen de deelgebieden: vitale ouderen, kwetsbare ouderen, een fijne woning, een fijne (dementievriendelijke) woon- en leefomgeving en ‘de oudere in regie’. De toename van het aantal ouderen en daarbinnen het aantal oudere ouderen (dubbele vergrijzing) gaat steeds sneller en dit gaat door tot 2040. Daarna heeft deze demografische kanteling een blijvende impact op de Tilburgse samenleving. De toegenomen urgentie maakt dat we de uitvoering van het programma GGoud intensiveren. De aanpak van GGoud blijft hetzelfde en ligt in lijn met het akkoord: de uitvoering voorop, we houden koers en we versterken en verbreden. Dit blijven we wijkgericht doen en in nauwe samenwerking met de inwoners zelf en de partners. Een aantal lopende activiteiten intensiveren we. AutoMaatje betekent veel voor de mobiliteit van ouderen waardoor ze mee kunnen blijven doen. Dit borgen we structureel binnen GGoud. De wijkgerichte pilotaanpak in een aantal wijken en dorpen gericht op de leefomgeving van ouderen is een succes. Vanuit het perspectief van de ouderen zelf is een effectieve aanpak ontwikkeld. We zorgen voor verbreding hiervan naar alle wijken en dorpen in Tilburg.
Voor de bestaanszekerheid van ouderen blijven we samen optrekken met dit uitvoeringsprogramma en zorgen we dat deze ouderen perspectief krijgen en houden. We maken een inhaalslag van de uitvoering door nauwer samen te werken met 15 partners a.d.h.v. een samenwerkingsagenda. Als gemeente zijn we trekker van een aantal thema’s uit deze agenda om te komen tot versnellingen. We gaan zorgen voor:
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
28
Wijkgerichte netwerken rondom ouderen voor heel Tilburg als een sterke sociale basis voor ouderen en de vergrijzing. Deze netwerken zijn goed verbonden met de wijkraad en andere organisaties en vormen de spil van de andere wijkgerichte activiteiten. Wijkgerichte en ook stedelijke aanpak dementie, voor heel Tilburg DVG’s (dementievriendelijke gemeenschappen) en voldoende dementieconsulten. Intensivering van de in 2022 gestarte uitvoering van het bereiken van ouderen met migratieachtergrond, meer aanbod op maat, meer verbinding en participatie. Ook zorgen we hierbij voor cultuursensitiviteit van alle betrokken organisaties in Tilburg. We gaan verder met het bewustwordingsprogramma ouder worden / verzilveren van de 3e levensfase zoals ingezet vanaf 2022 als onderdeel van het uitvoeringsprogramma Sociale Basis. Daarnaast gaan we intensiveren voor: een structurele aanpak voor het tegengaan van eenzaamheid, het initiëren van nieuwe kleinschalige locaties voor ontmoeting (o.a. door middel van een subsidieregeling), activiteiten ‘inclusief ouder worden’ (bijv. lhbtiq+) i.s.m. het uitvoeringsprogramma inclusie en voor uitvoering van het ‘Actieplan Slow Sports’ i.s.m. Sportakkoord. We gaan de ingezette integrale samenwerking met de verschillende beleidsthema’s intensiveren zoals bijv.
wonen, sport en bewegen, mobiliteit, openbare ruimte, stedelijke ontwikkeling, veiligheid (ouderenmishandeling), arbeid en economie, het versterken van de ouderenorganisaties en de communicatie over de integrale ouderenaanpak en ouder worden in Tilburg. Al deze versnellingen, intensiveringen en andere activiteiten van GGoud betekent vooral capaciteit voor de uitvoering samen met de stad. En ook is een intensivering nodig van de ambtelijke capaciteit voor coördinatie (1,5 fte) en ondersteuning (1 fte).
Wat gaat het kosten – financiën Sociaal en veerkrachtig x € 1.000
Realisatie 2021
Budget 2022
Budget 2023
Budget 2024
Budget 2025
Budget 2026
Lasten
95.620
93.897
103.765
103.926
103.183
103.274
Baten
-12.436
-8.638
-9.038
-9.079
-9.328
-9.328
Saldo van lasten en baten
83.183
85.259
94.727
94.847
93.855
93.947
Toevoeging reserves
349
0
0
0
0
0
Onttrekking reserves
-3.494
-93
-788
-826
-243
-243
Saldo reserves
-3.145
-93
-788
-826
-243
-243
Totaal
80.038
85.166
93.939
94.021
93.613
93.704
Herijkingen Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 1. Inwonersbijdrage GGD 400 N 519 N 492 N 526 N De raming voor de inwonersbijdrage is geactualiseerd op basis van de concept begroting 2023 van de GGD Hart voor Brabant en de prognose (meerjarig) voor de inwonersaantallen. In de begroting van de GGD voor 2023 is een bedrag per inwoner opgenomen van € 37,18 (in 2022 € 35,40).
2. Programma's
29
Herijkingen Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 2. Turnhal 351 V 351 V 348 N 348 N Opbrengsten 71 N 71 N 178 V 178 V (Formatieve consequenties: 1 fte m.i.v. 2025 De structurele kosten zijn € 348.000 hoger dan begroot. Een groot deel daarvan heeft te maken met het feit dat abusievelijk gerekend is met 0% rente i.p.v. 3,5%. Daarnaast zijn de ramingen verder verfijnd en ook geactualiseerd naar het huidige prijspeil en wordt rekening gehouden met 2% prijsstijgingen voor de komende periode tot en met bouw. Omdat er in de huidige opzet ook meer m2 gerealiseerd worden voor Sport BSO en ROC, zijn de opbrengsten ook € 178.000 hoger. De exploitatielasten worden vanaf 2025 structureel geraamd, uitgaande van de huidige planning dat de oplevering/ingebruikname van de Turnhal eind 2024 zal zijn. Deze berekening is gebaseerd op een investering voor de bouwkosten van € 10,4 miljoen excl. btw. In deze begroting wordt voorgesteld om een voorbereidingskrediet van € 300.000 beschikbaar te stellen voor de verdere uitwerking tot een definitief ontwerp met kostenraming (zie bijlage 6. Overzicht Investeringen). Zodra de voorbereidingsfase is afgerond wordt een raadsvoorstel voorgelegd voor de aanvraag van het definitieve uitvoeringskrediet, alsook een krediet voor de sportspecifieke inrichtingskosten. 3.
Kwijtschelding 274 V 274 V 274 V Vanaf 2018 is het aantal kwijtscheldingen dalend. Dit leidt tot een structurele bijstelling van € 274.000 voordelig. Deze bijstelling wordt in de tarieven verwerkt.
274 V
4. Verhoging huren sportaccommodaties 112 N 112 N 112 N Zie melding huurindexatie gemeentelijk vastgoed 2022 op het veld Aantrekkelijke leefomgeving.
112 N
5. Verhoging huren sportaccommodaties 914 N 914 N 914 N Zie melding huurindexatie gemeentelijk vastgoed 2023 e.v. op het veld Aantrekkelijke leefomgeving.
914 N
6. Kinderboerderijen 55 N 93 N 91 N 78 N De panden van de kinderboerderijen zijn in beheer genomen door Vastgoed. De opbrengsten en kosten hiervan worden verantwoord binnen veld Aantrekkelijke leefomgeving. Het verschil wordt toegevoegd aan het budget van de kinderboerderijen als subsidie voor de hogere te betalen huur, zodat er per saldo gemeentebreed sprake is van een budgetneutrale mutatie. (Zie ook veld Aantrekkelijke leefomgeving.) 7. Administratieve bijstellingen 466 N 466 N 466 N 466 N Naast de begrotingsvoorstellen worden in de begroting ook administratieve correcties verwerkt. De administratieve correcties hebben geen beleidsmatige consequenties en zijn of op veldniveau of gemeentebreed budgettair neutraal, maar moeten wel formeel worden vastgesteld om aan het budgetrecht te voldoen.
Nieuw beleid Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 8. Borgen uitvoeringscapaciteit kansengelijkheid 200 N 200 N 200 N 200 N Om vanuit de verschillende afdelingen integraler te werken aan de opgave Tilburg Kansrijk en om uitvoering te kunnen geven aan het Fonds preventie, gezondheid en kansengelijkheid wordt € 200.000 gereserveerd voor uitvoeringscapaciteit, fondsbeheer en ondersteuning. Nadruk ligt op de uitvoering in de stad. 9. Taakstelling impactgericht subsidiëren 0 868 N 868 N 868 N terugdraaien Het college heeft op 12 april 2022 besloten impactgericht subsidiëren als standaardwerkwijze voor subsidiëren in het Sociaal Domein te hanteren vanwege de maatschappelijke en institutionele impact. Er wordt gefaseerd aan de verdere uitrol gewerkt. In het oorspronkelijke hefboomplan subsidies was beoogd de financiële impact te behalen door strengere beoordeling van impactgerichte aanvragen aan de voorkant en door afrekening op basis van de gerealiseerde impact aan de achterkant (direct) en/of door meer effect
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
30
Nieuw beleid Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 uit de bestaande subsidies en doordat inwoners minder beroep doen op individuele maatwerkvoorzieningen (indirect). Beiden blijken in de praktijk niet haalbaar met de methodiek van Impactgericht subsidiëren (direct rendement) – “strengere” beoordeling leidt via de methode van impactgericht subsidiëren tot een impactvollere aanvraag, niet tot een besparing. Het indirecte rendement op een korte en middellange termijn is lastig aan te tonen. We stellen voor de ingeboekte en ongerealiseerde financiële impact vanuit de hefboom, na besluitvorming over de Tussenrapportage 2022, voor 2024 en verder terug te draaien. 10. Uitvoeringsprogramma diversiteit en inclusiviteit 450 N 450 N 450 N 450 N (Formatieve consequenties: 1 fte) Er is € 450.000 extra nodig voor structurele versterking om de Beleidsnota Inclusie recht te kunnen doen. Het gaat om € 100.000 uitvoeringscapaciteit, € 50.000 als budget om projecten voor inclusie en sociale samenhang te kunnen initiëren en te faciliteren en € 300.000 om de fysieke toegankelijkheid te verbeteren.
Voor de fysieke toegankelijkheid gaat het onder andere om de uitbreiding en actualisatie van de subsidieregeling toegankelijkheid en extra middelen voor verbetering van de toegankelijkheid van mensen met een beperking in projecten in de fysieke ruimte en vastgoedprojecten. 11. Uitbreiding buurtsportcoaches 219 N 292 N 292 N 292 N Formatieve consequenties: 3 fte (vanaf 2024: 4 fte) In het Akkoord hebben we een uitbreiding van 4 fte buurtsportcoaches opgenomen. Op dit moment zijn er diverse buurtsportwerkers actief in onze wijken (gefinancierd vanuit de integrale jeugdaanpak). De buurtsportwerkers dragen met hun activiteiten bij aan een sterke sociale basis in de wijk. In het akkoord is de ambitie opgenomen om in extra buurtsportwerkers te investeren. Met de voorgestelde middelen kunnen we 2 fte structureel toevoegen aan het buurtsportteam in de PACT wijken, waar er behoefte is aan versterking in de uitvoering en aan een collega die in kan spelen op complexere casuïstiek. Daarnaast is er behoefte aan 2 fte voor andere wijken (bijv. Reeshof en de dorpen) en/of specifieke doelgroepen (meiden, nieuwkomers). De inzet van extra buurtsportwerkers zal gefaseerd gebeuren, 3 fte vanaf 2023 en nog 1 fte vanaf 2024. 12. Niet doorzetten versobering minimabeleid 1.897 N 1.897 N 1.897 N 1.897 N De versobering minimabeleid is de afgelopen jaren meerdere keren uitgesteld.
Vanwege de effecten van de coronacrisis, de toenemende inflatie en stijgende energieprijzen is in het Akkoord opgenomen dat de versobering definitief niet doorgezet wordt. 13. Indexeren meedoenregeling 478 N 478 N 478 N 478 N De Meedoenregeling is de afgelopen jaren niet meegegroeid met de inflatie. In het akkoord is opgenomen dat de regeling verhoogd wordt van € 100 naar € 135 per gezinslid. Met deze verhoging zitten we op het prijspeil van 2023. Vervolgens wordt de Meedoenregeling jaarlijks geïndexeerd middels de gemiddelde CBS consumentenprijsindex van de 1e 7 maanden. 14. Versnelling GGoud 600 N 600 N 600 N 600 N Sinds 2020 werken we via een uitvoeringsprogramma uitvoering aan de grote opgave van de (dubbele) vergrijzing in de komende decennia. Hiervoor is een intensivering van de uitvoeringscapaciteit nodig. Met 15 partners hebben we een inhoudelijke samenwerkingsagenda t/m 2026 geformuleerd (juli 2022) om zo gezamenlijk een inhaalslag te maken. Hiervoor wordt incidenteel € 600.000 per jaar voor de periode 20232026 extra beschikbaar gesteld. Het akkoord ‘Meer voor elkaar’ stelt dat het belangrijk is om GGoud voort te zetten en de aanpak van GGoud sluit goed aan: de uitvoering voorop en verrijking en verbreding van de uitgezette koers, wijkgericht met participatie van inwoner. Daarnaast is intensivering en versnelling nodig v.w.b.
aanpak eenzaamheid, ontmoeting voor ouderen (o.a. een subsidieregeling), ‘inclusief ouder worden’ (i.s.m. uitvoering inclusie) en ‘Actieplan Slow Sports’ (i.s.m. Sportakkoord). Het grootste deel van de totale capaciteit van GGoud is nodig voor uitvoering in en samen met de stad. En ook is intensivering nodig van de ambtelijke capaciteit voor coördinatie (1,5 fte) en ondersteuning (1 fte) om tot deze versnelling te komen. 15. 100% dekking combinatiefunctionarissen Bijdrage schoolbesturen
2. Programma's
164 N 82 V
31
328 N 164 V
328 N 164 V
328 N 164 V
Nieuw beleid Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 Formatieve consequenties: 2 fte (vanaf 2024: 4 fte) In het Akkoord is de ambitie opgenomen dat alle basisscholen deelnemen aan de combinatiefunctie sport en onderwijs. Momenteel is er met 46 (van 56) scholen, waarvan 4 nieuwe, een dienstverleningsovereenkomst afgesloten tot en met de periode augustus 2026. De verwachting is dat in 2023 nog eens 4 nieuwe scholen zullen instappen, waarmee de deelname naar 90% stijgt. Voor de uitbreiding vanaf 2023 is 2 fte nodig en 4 fte vanaf 2024. De kosten worden voor de helft gedekt door de schoolbesturen. Per saldo komt daarmee de extra gemeentelijke bijdrage in 2023 op € 82.000 en vanaf 2024 op € 164.000. 16. Sportpedagoog bij verenigingen 94 N 94 N 94 N 94 N Formatieve consequenties: 1,28 fte In het Akkoord hebben we opgenomen dat we verenigingen nadrukkelijker bij gaan staan om te komen tot een veilig sportklimaat en het bevorderen van sportplezier. Sportpedagogen vormen een belangrijke schakel die zich binnen de vereniging primair richten op de pedagogisch-didactische competenties van trainers en coaches. Parallel daaraan werken zij aan het borgen van een veilig sportklimaat en sportplezier binnen de vereniging op bestuurs- en trainersniveau.
De meerwaarde van de sportpedagoog is dat hij/zij bekend is met de leefwereld en ontwikkeling van de jeugd, kennis heeft van sportverenigingen en de deskundigheid van trainers / coaches v.w.b. hun pedagogisch verantwoorde inzet. Op dit moment wordt het programma sportplezier gefinancierd vanuit sportbudget en incidentele middelen. We willen deze middelen structureel ter beschikking stellen en daarmee de continuïteit van het programma garanderen. Bovendien kunnen we de inzet van de sportpedagogen verhogen met 12 uur (van 28 naar 40 uur) zodat we meer verenigingen kunnen bereiken en ondersteunen. 17. Zwembad De Groene Wellen 200 N Na 2024 verloopt de overeenkomst tussen de gemeente Tilburg en de exploitant van het openlucht zwembad de Groene Wellen in Udenhout. Ten behoeve van de bestuurlijke besluitvorming over de toekomst van deze voorziening, dient een aantal onderzoeken te worden verricht naar o.a. gebruik, toekomstige behoeften, de staat van de accommodatie, exploitatiescenario’s en de financiële aspecten. De kosten van de diverse onderzoeken bedragen totaal circa € 100.000. En er zal een PPI projectleider worden gezocht, kosten circa € 60.000. In totaal is in 2023 een budget nodig van € 200.000. Dat is inclusief een post onvoorzien van € 40.000. 18. Bestedingsplan Topsportfonds 150 N 150 N 150 N 150 N t.l.v.
reserve Topsportfonds 150 V 150 V 150 V 150 V In februari 2020 heeft de Raad een motie aangenomen die het College oproept om met partners uit de stad te werken aan een platform voor topsport en talentontwikkeling. Met oprichting van de stichting #Team Tilburg wordt dit platform gerealiseerd. Deze stichting werkt met lokale partijen aan een beter topsportklimaat in Tilburg. Dit doen ze door samen een sterk netwerk te vormen, kennis te delen en topsporters en talenten op diverse manieren te steunen, zodat zij zich optimaal kunnen ontwikkelen. Om deze nieuwe stichting te ondersteunen in hun opstartfase stellen we de komende 4 jaar jaarlijks € 100.000 beschikbaar. Daarnaast wordt de subsidieregeling Topsportfonds Tilburg door de stichting voortgezet en versterkt met bijdragen van partners. Gemeente Tilburg stelt hiervoor de komende 4 jaar € 50.000 beschikbaar. De totale jaarlijkse bijdrage aan #Team Tilburg is € 150.000. 19. Dierenopvang 70 N Het gebouw van de Dierenopvang Hart van Brabant aan de Wielevenweg kent wat knelpunten. Voor onderzoek naar de verbetering van het pand van de Dierenopvang Hart van Brabant is € 30.000 incidenteel nodig. Daarnaast wordt in 2023 rekening gehouden met een kostenstijging van €40.000 voor de opvang van konijnen en vogels omdat de opvang van deze (hobby)dieren tot de wettelijke taak van de gemeente behoort.
Het structurele effect wordt in 2023 verder onderzocht.
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
32
Wat weten we nog meer Kengetallen:
Realisatie 2020 274.629 53.351 22.366
Aantal bezoekers zwembaden Aantal bezoekers ijsbaan (recreatief gebruik) Aantal uren verhuur sporthallen (t.b.v. sportorganisaties & onderwijs) Aanvragen kwijtschelding Aanvragen bijzondere bijstand Aanvragen individuele inkomenstoeslag
Realisatie 2021 213.348 39.488 23.156
8.382 6.067 6.147
Waarstaatjegemeente.nl
Realisatie 2017 10% n.b.
Kinderen in uitkeringsgezin Niet-sporters; percentage niet-wekelijkse sporters t.o.v. bevolking van 19 jaar en ouder*
Raming 2022 425.000 85.000 27.000 9.000 7.400 6.350
Realisatie 2018 10% n.b.
Realisatie 2019 9%. n.b.
* De vorige meting was in 2016. Het percentage niet-sporters in Tilburg was toen 46,3%. Landelijke was dit percentage toen 48,7%, nu 47,7%.
2. Programma's
33
Raming 2023
Realisatie 2020 10%. 46,1%
Persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid Wat willen we bereiken Tilburg wil een inclusieve stad zijn, met gezonde en gelukkige inwoners. Voor deze gezondheid en het ervaren van geluk is het kunnen ontwikkelen en inzetten van talenten aantoonbaar relevant. We willen bereiken dat alle Tilburgers een stimulerende en veilige omgeving ervaren die mogelijkheden biedt om de eigen talenten te ontdekken, optimaal te ontwikkelen en in de verschillende levensfasen naar wens in te zetten. Zo kunnen Tilburgers zich vanuit intrinsieke motivatie persoonlijk ontwikkelen en creëren ze voor zichzelf en anderen welzijn en welvaart. Daarmee willen we voorkomen dat mensen structureel achterblijven of een achterstand dreigen op te lopen. De scheidslijnen op de arbeidsmarkt en in de samenleving tussen sociaal zwakkere en sterkere groepen burgers moeten niet nog scherper worden. Persoonlijke ontwikkeling stopt niet bij een bepaalde leeftijd. We werken aan drie opgaven: -
Bevorderen van gelijke kansen Leven lang ontwikkelen Leren doe je overal : stimuleren samenhang in talentontwikkeling.
Het is geslaagd wanneer iedereen de eigen talenten optimaal benut, bezig blijft met zichzelf ontwikkelen (leven lang ontwikkelen) en de ruimte hiertoe ook ervaart. We willen een gemeente zijn waarin alle vormen van talent worden erkend. Daarvoor is het ook nodig om verschillende vormen van talent te willen zien. Dit doen we door niet alleen oog te hebben voor het behalen van het hoogste diploma of best betaalde banen, maar ook meer waardering te hebben voor bijvoorbeeld het ambacht, creativiteit bij de inzet van het talent en de waarde voor de samenleving.
Stimuleren van persoonlijke ontwikkeling Impact Tilburgers kunnen zich (optimaal) persoonlijk ontwikkelen in alle levensfasen Indicatoren:
Bron
Aantal inwoners dat formele en non formele scholing volgt
CBS/in ontwikkeling
Streefwaarde* (2023) Jaarlijkse toename
Het percentage dertigers uit gezinnen met verschillende inkomenscategorieën (laag, midden, hoog) dat HBO of hoger onderwijs heeft gevolgd in Tilburg
Onderwijskansenkaart ArbeidsmarktInZicht
Verschillen worden iedere 2 jaar kleiner
2022 Nog niet beschikbaar (Nnb) Nnb
-
Laag
Nnb
-
Midden
Nnb
-
Hoog
Nnb
Jaarlijkse doorstroom van MBO naar HBO per sector: - Techniek
DUO/ ArbeidsmarktInZicht
Gelijke tred met provinciale cijfers
Nnb Nnb
- Onderwijs
Nnb
- Gezondheidszorg
Nnb
- Economie
Nnb
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
34
Indicatoren:
Bron
Streefwaarde* (2023)
2022
- Sectoroverstijgend
Nnb
Inzicht in hoe inwoners tegen Inwonersonderzoek/in Inzicht in beweegNnb persoonlijke ontwikkeling ontwikkeling redenen aankijken, het ervaren en in willen investeren *Nieuwe indicatoren vastgesteld in begroting 2021, eerste jaar van meting 2022. Cijfers nog niet beschikbaar. Impact Tilburgers kunnen de ontwikkelde vaardigheden inzetten op de arbeidsmarkt en/of in de samenleving Indicatoren:
Bron
Netto Arbeidsparticipatie: percentage werkzame beroepsbevolking Percentage inwoners dat vrijwilligerswerk doet
ArbeidsmarktInZicht
Indeling van bijstandsgerechtigden op de treden Participatieladder
(zie indicator bij Sociaal en Veerkrachtig Stimuleren van persoonlijke ontwikkeling) Suite Sociaal Domein
Streefwaarde (2023) > 70%
2018
2019
2020
2021
68,8%
70%
69,9%
71,4%
Jaarlijkse toename
Stijging van het aantal geactiveerde klanten
zie bij sociaal en veerkrachtig.
-
-
34% omhoog bewogen (813)
46% omhoog bewogen (1377 personen)
Impact Tilburgers zijn weerbaarder, passen zich snel aan veranderende omstandigheden aan en zijn in hoge mate zelfredzaam Indicatoren:
Bron
Gebruik van formele en informele voorzieningen die persoonlijke ontwikkeling mogelijk maken Het aantal mensen dat scholing- en loopbaanadvies aanvraagt via het loket Leren en Werken. Werkloosheidsduur WW (peilmoment jaarlijks juli) - > 2 jaar
In ontwikkeling
Streefwaarde (2023)* Jaarlijkse stijging
Loket Leren en Werken
Jaarlijkse stijging
UVW/ArbeidsmarktInZicht
Afname van werkloosheidsduur
2022 Nog niet bekend (Nnb)
Nnb
Nnb Nnb
-
1-2 jaar
Nnb
-
6 – 12 maanden
Nnb
-
< 6 maanden
Nnb
*Nieuwe indicatoren vastgesteld in begroting 2021, eerste jaar van meting 2022. Cijfers nog niet beschikbaar.
2. Programma's
35
Waarmee/hoe bereiken we impact in de stad Human Capital Agenda Ook in 2023 investeren we in het actualiseren en verbeteren van de Human Capital Agenda's (HCA's) op thema's als circulaire economie, energietransitie en techniek of sectoren als logistiek en leisure. Deze agenda's geven aan waar kennisinstellingen, bedrijven en overheden op willen investeren om de juiste talenten beschikbaar te krijgen voor het werk dat verricht moet worden. De extra vraag naar arbeid die mogelijk het gevolg is van de ontwikkeling van Wijkevoort wordt meegewogen in de actualisering van bestaande HCA's. Zie hiervoor ook het taakveld economie, cultuur en evenementen binnen Vitale Stad. Staying Connected Agenda In de tweede helft van 2022 presenteert Midpoint Brabant de agenda die initiatieven presenteert die er voor moeten zorgen dat hoger opgeleiden het regionale MKB beter weten te vinden (en vice versa). De agenda stuurt daarmee met name op meer behoud van deze talenten voor de arbeidsmarkt in onze regio en vraagt onder andere van kennisinstellingen meer coördinatie en samenwerking tussen bestaande talentcenters. Het is een samenwerking van het hoger onderwijs, bedrijfsleven, overheden en andere partners in onze regio. In 2023 zijn de eerste initiatieven geïmplementeerd.
Investeringsplan Arbeidsmarkt De Arbeidsmarkt Top van september 2022 vormt het startschot voor een investeringsplan dat de gemeente Tilburg met partners op de arbeidsmarkt en onder leiding van de Stadshoogleraar wil initiëren om enerzijds de krapte op de arbeidsmarkt sterker te bestrijden en anderzijds meer werk te maken van het inclusietekort in de regio. Het investeringsplan is aanvullend op de vele initiatieven die de regio kent. De verwachting is dat het investeringsplan meer een beroep doet op onconventionele maatregelen waar innovatiekracht en lenigheid van betrokken partners op de arbeidsmarkt voor nodig is. Naar verwachting start een deel van de implementatie van het plan in 2023. De verwachting is dat de uitkomsten van de Arbeidsmarkt Top voor een deel in de regionale arbeidsmarktinfrastructuur passen, voor een deel landen in het 10 sporen offensief dat de uitdagingen voor de regio wil aanpakken en deel nieuw zullen zijn. Het 10 sporen offensief wil het functioneren van de arbeidsmarkt verbeteren op een tiental thema's/speerpunten waaronder de ontwikkeling van een samenhangend regionaal programma Leven Lang Ontwikkelen, het beter ontsluiten van onbenut talent, het beter en eerder binden van talenten aan het regionale MKB en het eenduidiger in kaart brengen, waarderen en matchen van talent op de arbeidsmarkt.
Integrale dienstverlening arbeidsmobiliteit In 2023 investeren we in integrale dienstverlening arbeidsmobiliteit. Dat betekent dat voor werkzoekenden die de stap van werk naar ander werk willen of moeten maken wij een eenduidig en helder dienstverleningsaanbod op maat kunnen bieden. Voor de regio Midden Brabant betekent dit dat dienstverleningsconcepten als het loket Leren en Werken, Brabant Leert, regionaal mobiliteitsteam en werkgeversdienstverlening, geheel of gedeeltelijk op termijn geïntegreerd worden. Voor de klanten betekent dit snellere dienstverlening die op 1 plek ontsloten kan worden. Zodoende voorkomen we mismatches op de arbeidsmarkt (minder krapte) en verwachten we dat minder mensen een beroep doen op ondersteunende voorzieningen. Stadsbos/Sparrenhof Sparrenhof is prachtige plek maar relatief onbekende plek in Stadsbos 013 waar activiteiten plaatsvinden voor jeugd. Deze plek biedt veel kansen voor onze Tilburgse jeugd. We zijn samen met kinderen, jongeren en partners uit de stad (T Primair, Portfolio, Fontys Hogeschool, ContourdeTwern en Stichting Sparrenhof) een concept aan het ontwikkelen gericht op vergroten van kansengelijkheid onder kinderen en jongeren. We gaan aan de slag met ‘expedities’ om te kijken wat werkt zodat de zowel de talenten van onze jeugd en de plek Sparrenhof beter worden benut.
MBO Doe Agenda De MBO Doe Agenda is een samenwerking tussen regiogemeenten en de 3 MBO instellingen in onze regio. Vertrekkend vanuit de Social Development Goals zijn een aantal initiatieven ontplooid die het verschil willen maken voor enerzijds maatschappelijke vraagstukken in onze regio en anderzijds de MBO studenten zelf. In 2023 actualiseren we de agenda en slijpen we de methodiek van samenwerking verder in. Ook de verbinding
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
36
van de MBO Doe Agenda met de Hoger Onderwijs Agenda zal in 2023 worden bezien op kansen voor verdere samenwerking. Doorontwikkeling Rangeerterrein De afgelopen jaren is de dienstverlening van het Rangeerterrein ontwikkeld met als doel om werk in de belangrijkste economische sectoren van Midden Brabant dichterbij de leefwereld van werkzoekenden te brengen. Zo kunnen werkzoekenden bijvoorbeeld aan de hand van snuffelstages bij bedrijven in de regio oefenen met (deel)taken van verschillende functies en een beter beeld krijgen van het werk en wat hierin wordt gevraagd. Deelnemers krijgen gericht advies van het Loket Leren en Werken wat nodig is om in aanmerking te komen voor de functies als het gaat om benodigde vaardigheden (training/scholing). In 2023 bepalen we op welke wijze we het Rangeerterrein kunnen verbeteren en uitbreiden naar andere groeisectoren. Onder andere het beter in kaart brengen van doorlopende leerlijnen en carrièrepaden binnen het regionale bedrijfsleven speelt hierin een rol. Onderwijshuisvesting In 2022 is het Meerjarig Integraal Huisvestingsplan voor primair en speciaal onderwijs in de gemeenteraad vastgesteld. Wij zullen de hierin opgenomen investeringen voor 2023 gaan uitvoeren. Het Meerjarig Integraal Huisvestingsplan voor het voorgezet onderwijs is in 2019 vastgesteld.
De afspraak is dat er elke vier jaar (of eerder indien noodzakelijk) een herijking wordt gedaan. In 2023 zal er derhalve samen met de schoolbesturen en andere partners een herijking van het MIHP VO worden gedaan. Daarnaast heeft in 2023 het op orde brengen van de ventilatie in schoolgebouwen onze aandacht. Samen met de schoolbesturen zal bekeken worden wat de meest effectieve aanpak is. Lokaal Educatie Agenda De nieuwe Lokaal Educatie Agenda ‘Een Kansrijke Toekomst is begonnen’ 2023-2026, bouwt voort op de voorgaande LEA ‘Een Kansrijke Toekomst begint hier!’. We leggen een sterkere focus op kansengelijkheid en inclusie en verscherpen mede hierdoor de ambities. We geven uitvoering aan de LEA met drie clusters: De basis; Brede talentontwikkeling en Welzijn. We versterken onder andere de wijk- en praktijkgerichte aanpak en werken waar mogelijk meer vraaggericht. Dat doen we niet alleen met onderwijs maar we leggen ook actief de verbinding met veiligheid, welzijn en weerbaarheid. We ontwikkelen een betere infrastructuur voor brede talentontwikkeling. Met onze ambitie Leren doe je overal en de Rijke schooldag willen wij er voor zorgen dat alle kinderen in kwetsbare wijken in de stad 2 uur per week kunnen genieten van een naschools aanbod. We starten in de wijken met een PacT en werken dat de komende jaren verder uit.
Om kansengelijkheid bij onze jongste kinderen te stimuleren zetten we nadrukkelijker in op het ondersteunen van zwaarbelaste peutervoorzieningen. Nationaal Programma Onderwijs De middelen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs (NPO) die wij in 2022 ontvangen hebben kunnen ingezet worden t/m het schooljaar 2024-2025. In 2023 zal er door onze partners verder uitvoering worden gegeven aan NPO impulsen die in de eerste en tweede tranche zijn besloten. Daarnaast zal het proces voor de derde tranche worden opgestart. Ook in de derde tranche kijken wij met partners naar behoefte, mogelijkheden en eventuele versterking en verlenging van bestaande initiatieven. De focus zal vooral liggen op de impuls onderwijs, zorg en welzijn. Laaggeletterdheid In opdracht van het Rijk is inmiddels al twee jaar uitvoering gegeven aan het regionale plan laaggeletterdheid: ‘samen begrijpen wij elkaar’ 2021-2024. Als centrumgemeente van de arbeidsmarktregio Midden-Brabant heeft gemeente Tilburg hierin een sturende rol. De focus ligt op het bereiken van de NT1 doelgroep, mensen met Nederlands als moedertaal. 1 op de 6 mensen heeft moeite met lezen, schrijven, rekenen en digitale vaardigheden. Eind 2021 is door de gemeente Tilburg het regionale taalakkoord 'Tilburg maakt het duidelijk', getekend.
Komend jaar wordt verder uitvoering gegeven aan het verbeteren van het herkennen van dit probleem, de werkgeversrol op dit vraagstuk, het helder communiceren en het kunnen doorverwijzen naar passende ondersteuning en aanbod. Voortijdig Schoolverlaten (VSV) Binnen leerplicht en de Regionale Meld en Coördinatiefunctie (RMC) zal met de verlenging van de inzet van de aanjager Thuiszitterspact extra aandacht uitgaan naar het voorkomen van thuiszitters. Door inzet van aanjagers
2. Programma's
37
binnen MBO 1 onderwijs en rondom de samenwerking met jongerenwerk, zal extra ingezet worden op het voorkomen van uitval binnen Entree-onderwijs en zal er extra aandacht zijn voor jongeren die mede door Covid uitgevallen zijn of dreigen uit te vallen. Er zal daarnaast wederom extra inzet zijn om meer- en hoogbegaafde leerlingen te helpen in hun (onderwijs)loopbaan om verzuim en uitval te voorkomen. Het werken in het regionale team leerplicht/RMC (sinds 2021) roept behoeften op rondom regionale zicht- en herkenbaarheid. Hier zal o.a. op ingezet worden door het ontwikkelen van een regionale website. Vanuit de effectmeting VSV zal de inzet gedurende de tweede planperiode van het uitvoeringsplan VSV 20202024 verscherpt worden, zodat nog meer maatwerk geleverd kan worden. Koersdocument Hoger Onderwijs Het studentenaantal In Tilburg (50.000+, inclusief MBO) groeit nog steeds en het aandeel internationale studenten wordt steeds groter. Het is van belang dat die studenten (en kenniswerkers) voor de stad behouden blijven, tijdens, maar ook na hun studie. Het binden en boeien van studenten begint dus al vanaf het begin van de studie en bestaat niet alleen uit het zorgen voor goede (studenten)huisvesting. Het is een totaalaanpak van sociale, ruimtelijke, ecologische, culturele en economische elementen. Dat maakt dat studenten zich in Tilburg thuis gaan voelen.
Maar Tilburg is ook een kennisstad en wil de aanwezige kennis benutten om maatschappelijke uitdagingen, vanuit de eigen kennis en verantwoordelijkheid van de partners, gezamenlijk aan te pakken. Het Koersdocument Hoger Onderwijs geeft invulling aan die integrale aanpak op het gebied van (1) Tilburg studentenstad, (2) fysieke ontwikkeling van de kennisas en (3) maatschappelijke innovaties. Dat alles op basis van wederkerigheid en gelijkwaardigheid. Het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van (hoger) onderwijsinstellingen en de gemeente om die uitdagingen het hoofd te bieden, met wederzijdse inzet en middelen. Zie ook het taakveld Economie, cultuur en evenementen onder Vitale Stad. De gemeente heeft hiervoor menskracht en middelen voorhanden. In een gezamenlijk proces met de kennisinstellingen zal gezocht worden naar wederzijds omarmde ontwikkelingen, waarvoor in 2023 gerichte voorstellen worden gedaan, die aansluiten bij het 10 sporen offensief: battle for talent. Inburgering Met het nieuwe inburgeringsbeleid willen we de inburgeraars gastvrij ontvangen, hun zelfredzaamheid en veerkracht vergroten en inzetten op talentontwikkeling. Dit betekent dat de trajecten bestaan uit een combinatie van participatie, taal en empowerment. Hierbij wordt het programma en de integratie bekeken vanuit alle leefgebieden.
Het is erop gericht nieuwkomers zo goed mogelijk te integreren in de samenleving en de arbeidsmarkt. Inburgeraars volgen een brede intake, oriëntatietraject, praktische hulp, voorlichting en vaardigheden en een leerroute richting taalniveau B1 of A2 gecombineerd met participatie of een onderwijstraject. Deze modules vormen tezamen een integraal traject, samengesteld op de behoeften en talenten van de inburgeraar. 2022 was een overgangsjaar waarin meer dan de helft van de instroom bestond uit statushouders die vallen onder de oude wet inburgering. In 2023 is het eerste jaar dat volledig in het teken staat van de nieuwe wet inburgering en waar de duale trajecten in de praktijk hun definitieve vorm moeten krijgen. Recent is bekend geworden dat de taakstelling voor 2023 (bijna) verdubbeld ten opzichte van 2022. De (financiële) consequenties hiervan worden nader onderzocht. Het rijk heeft in de bestuurlijke afspraken met betrekking tot de verhoogde taakstelling de algemene toezegging gedaan voldoende middelen ter beschikking te stellen voor (arbeids)participatie en integratie. De hoogte en (moment van) verdeling is echter op dit moment nog onbekend. Praktijkleren Inwoners zonder startkwalificatie zijn kwetsbaar op de arbeidsmarkt en kennen weinig manieren om talenten verder te ontwikkelen buiten de schoolmuren.
In onze regio is Praktijkleren voor de 18+ doelgroep op maat ontwikkeld zodat niet een volledig MBO 1 of 2 programma hoeft te worden doorlopen, maar vooral de vaardigheden die in de praktijk op de werkvloer nodig zijn. Het leren wordt ook op de werkvloer gedaan met behulp van het reguliere MBO onderwijs en een leermeester. De meest populaire opleidingsrichtingen zijn tot nu toe retail, horeca/catering en dienstverlening. In 2023 bedden we deze vorm van leren definitief in voor onze regio en zorgen we voor een aantrekkelijk leerklimaat voor mensen die op een andere wijze willen en kunnen ontwikkelen.
Programmabegroting 2023 gemeente Tilburg
38
Wat gaat het kosten – financiën Persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid x € 1.000
Realisatie 2021
Budget 2022
Budget 2023
Budget 2024
Budget 2025
Budget 2026
Lasten
39.783
40.324
40.396
41.011
44.120
44.446
Baten
-14.241
-13.533
-13.593
-13.555
-13.184
-13.184
Saldo van lasten en baten
25.542
26.791
26.804
27.456
30.936
31.262
Toevoeging reserves
0
0
0
0
0
0
Onttrekking reserves
-1.154
-375
-303
-303
-303
-303
Saldo reserves
-1.154
-375
-303
-303
-303
-303
Totaal
24.388
26.416
26.501
27.153
30.633
30.959
Herijkingen Begroting Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 2026 20. Leerlingenvervoer 113 N 113 N 113 N 113 N Het budget voor leerlingenvervoer wordt jaarlijks geïndexeerd met de NEA-index. Aangezien de nieuwe index altijd pas in oktober wordt gepubliceerd wordt de index van het voorgaande jaar gehanteerd. De index 20212022 bedraagt 3,5%. Het budget wordt hiermee op prijspeil 2022 gezet. Voor 2023 een volumestijging meegenomen conform CPB/MLT van 2,20%. 21. Onderwijshuisvestingsprogramma 2023 186 V 407 V 1.836 N 2.201 N Huurvergoedingen derden 90 V 239 V 239 V Op 30 november 2021 is het Meerjarig Integraal Huisvestingsplan voor het Primair en Speciaal Onderwijs (MIHP PO+) vastgesteld. Voor de jaren 2022-2025 is een lijst van noodzakelijk geachte voorzieningen opgenomen die als herijking beschouwd zijn. De structurele effecten van deze reserveringen voor de investeringen (in totaal € 67 miljoen) zijn verwerkt in de kapitaallasten. Tevens onderdeel van deze herijking is het verschuiven in de tijd van investeringskredieten naar voornamelijk 2024 en 2025 als gevolg van het actualiseren van huisvestingsprojecten onderwijs in het kader van reëel ramen. De baten bestaan uit huurvergoeding die wij ontvangen van bijvoorbeeld zorgpartners die gebruik maken van ruimten binnen de voorzieningen.
Bij de besluitvorming over het bestemmingsplan Elisabeth Tweesteden Ziekenhuis is opgedragen om een oplossing aan te dragen voor de huisvestingsproblematiek van OC Leijpark. De financiële consequenties van het gewijzigde programma voor OC Leijpark zijn opgenomen in het herijkingsvoorstel Onderwijshuisvesting. 22. Inburgering; leefbaarheidstoets 60 N 59 N 58 N 44 N Via het gemeentefonds zijn structurele middelen toegekend voor de leefbaarheidstoets. Deze middelen worden ingezet voor de inkoop van de leefbaarheidstoetsen in het kader van de nieuwe wet Inburgering.
2. Programma's
39
Herijkingen Begroting Begroting Begroting (x € 1.000,-) 2023 2024 2025 23. Indexering huren vastgoed 2022 3N 3N 3N Zie melding huurindexatie gemeentelijk vastgoed 2022 op het veld Aantrekkelijke leefomgeving.