03 Bijlage groepen niet-inburgeringsplichtige nieuwkomers

Bijlage 1: Groepen niet-inburgeringsplichtige nieuwkomers We hebben in Tilburg een groeiende groep van nieuwkomers die niet inburgeringsplichtig is én buiten de WEB (Wet Educatie Beroepsonderwijs) vallen, omdat zij bijvoorbeeld langer dan 12 jaar onderwijs genoten hebben in land van herkomst. Dit betekent dat zij dankzij hun type verblijfsstatus tussen wal en schip vallen als het gaat om voorzieningen (taalles en begeleiding) die de kans op integratie vergroten. Type vergunningen Het gaat in Tilburg met name om de volgende personen die niet inburgeringsplichtig zijn: 1. verblijfsstatus op basis van het Chavez-Vilchez arrest: Dit gaat om een van de ouders die een afgeleide vergunning heeft van het kind met de nationaliteit van een EU lidstaat, zij zijn niet inburgeringsplichtig; 2. verblijfsstatus op basis van vrije arbeid als onderdanen van een lidstaat van de Europese Unie die besluiten langdurig te verblijven, en hun gezinsleden. Dit zijn vooral personen die als arbeidsmigrant uit een andere EU lidstaat in Nederland komen werken, maar na enige tijd besluiten zich met hun kinderen permanent in Nederland te vesten. Dit voorstel is daarmee de Tilburgse uitwerking van de afspraken gemaakt binnen het Regionaal afspraken kader Arbeidsmigranten. We verbeteren met deze inzet dus ook de toegang tot integratieondersteuning voor langdurig verblijvende arbeidsmigranten. 3.

verblijfsstatus op basis van arbeid voor personen uit niet-EU landen die besluiten langdurig te verblijven, en hun gezinsleden. 4. personen die voldaan, vrijgesteld of ontheven zijn van de inburgeringsplicht onder de (oude) Wet Inburgering 2013. Er is een groep nieuwkomers die de dupe is van het falend inburgeringsstelsel onder de oude wet inburgering 2013 en hoewel ze voldaan hebben aan hun inburgeringsplicht, of ontheven of vrijgesteld zijn, nog geen Nederlands spreken noch participeren; 5. personen met de Turkse nationaliteit die een verblijfsstatus ontvingen vóór 1 januari 2022. Personen met de Turkse nationaliteit zijn sinds 1 januari 2022 inburgeringsplichtig geworden. Vóór die tijd waren zij vrijgesteld van de inburgeringsplicht, waardoor zij niet de mogelijkheid hebben gehad om een inburgeringsprogramma te volgen. Zij blijken vaak toch ondersteuning op het gebied van integratie te wensen. 6. verblijfsstatus op basis van de Europese tijdelijke bescherming voor ontheemden uit Oekraïne; 7. ex-Alleenstaande Minderjarige Vreemdelingen (18+) die uitvallen bij het regulier onderwijs (voortijdig schoolverlaters); 8. genaturaliseerde personen met een Nederlands paspoort die geen Nederlands spreken; 9. Pensioengerechtigde nieuwkomers; Nieuwkomers van een pensioengerechtigde leeftijd zijn vrijgesteld van de inburgeringsplicht en vallen expliciet buiten de WEB.

Desalniettemin hebben zij ook (juist) ondersteuning nodig bij het integreren in onze samenleving. Wat hebben we al voor de doelgroep De doelgroep valt zowel buiten de WEB als de Wet inburgering. We hebben in de stad al inzet voor deze doelgroep, maar dit is tijdelijk of voorziet enkel in een klein onderdeel van de groep. Taalnetwerk: (MST, Bibliotheek, CdT, ROC Educatie) Bieden onder andere Taallessen (voor het grootste deel gefinancierd vanuit de WEB) en ondersteuning (brieven, moeilijke vragen, vrijwilligerswerk). Ze werken met maatwerk, kijken wat nodig is. Zo heeft de bibliotheek ook IDO-punten (vraagpunt digitale overheid) waar mensen terecht kunnen met vragen. Wegens beperkte middelen en richtlijnen vanuit de WEB kunnen zijn de vraag van de doelgroep niet aan en/of oppakken. Ouderkamer, VVE, Kracht van Preventie: Verbonden aan het onderwijs zijn er ook meerdere faciliteiten waarbij aandacht is voor nieuwkomers en ondersteuning, toeleiding naar VVE (Voortijdige Vroegschoolse Educatie) en preventief werken als het bijvoorbeeld gaat om taalachterstanden. Zo wordt er in de ouderkamers (PO & VO) aandacht besteed aan taal, maar ook kennisgemaakt met instanties die ondersteuning kunnen bieden aan nieuwkomers. Behoefte scheelt erg per wijk/school en lang niet alle mensen die dit eigenlijk nodig hebben worden hiermee bereikt. Taalmaatjes GOO locaties CdT

Op de gemeentelijke opvang locatie voor Oekraïners wordt laagdrempelig taalaanbod in de vorm van taalmaatjes aangeboden. Echter willen veel Oekraïners meer taal, dan enkel in gesprek met vrijwilligers, maar geven aan behoefte te hebben aan taalles in de klas. Aantallen Het is moeilijk om een goede inschatting te geven van deze groepen. We registreren in het BRP niet op type verblijfsstatus en het is daarom lastig om een beeld te geven over de afgelopen jaren. Dat we dit niet in beeld hebben geeft ook aan dat het belangrijk is om deze groep beter in beeld te krijgen. 1. Ontheemden Oekraïne: er worden op dit moment rond de 800 ontheemden opgevangen in Tilburg (GOO & POO). 2. Arbeidsmigranten: er zijn zo’n 10.000 arbeidsmigranten werkzaam in Tilburg waarvan er ongeveer 7.000 ingeschreven staan bij de gemeente. (cijfers uit 2020)1. 3. MST: er zitten nu 373 mensen op taallessen bij het MST, dit is los van de overige dienstverlening die ze bieden. Ze kunnen op dit moment niet meer mensen bedienen, al is de vraag enorm toegenomen. 4. Schakelcollege voortgezet onderwijs: toename van 17 klassen 2021 naar 30 klassen in 2022, zitten kort na begin schooljaar al aan de maximale capaciteit (wordt aan gewerkt om dat op te kunnen vangen). Ook dit aantal geeft de exponentiele toename van de groep in Tilburg aan.

Gaat niet alleen om Oekraïense leerlingen, maar juist ook een grote groep andere nieuwkomers. Diezelfde groei is zichtbaar bij de schakelklassen in het primair onderwijs.

1

Feiten en cijfers - Provincie Noord-Brabant