03 Aangepast Raadsvoorstel Wvg Kenniskwartier (gemarkeerd)
Tekst van het document
238970Wvg Kenniskwartier
1
Raadsvoorstel Wet voorkeursrecht gemeenten Kenniskwartier Aanleiding In december 2021 is de gebiedsvisie Kenniskwartier unaniem door de gemeenteraad vastgesteld en in het bestuursakkoord ‘Meer voor elkaar’ is aangegeven, dat we prioriteit geven aan de ontwikkeling van het Kenniskwartier. De gebiedsvisie bevat het nieuwe toekomstige beeld voor het gebied en schetst de ambitie van het Kenniskwartier, een gebied dat kan worden gezien als het belangrijkste binnenstedelijke woningbouwgebied van Tilburg de komende jaren. Het Kenniskwartier ontwikkelt zich op termijn naar een stedelijk gebied met ongeveer 7.500 toekomstbestendige woningen in een afwisselende mix van wonen, werken, ontspannen en leren. Goed bereikbaar en in het groen, maar ook dichtbij het centrum en alle voorzieningen. Deze ontwikkeling gaat hand in hand met sociale opgaven, zoals een duurzame aanpak van armoede, schulden, werkloosheid en eenzaamheid in Tilburg West. Niet alleen voor Tilburg is het Kenniskwartier een belangrijke gebiedsontwikkeling. Ook op Rijksniveau wordt het belang gezien, getuige het feit dat het gebied inmiddels is aangewezen als grootschalig woningbouwgebied.
Dit heeft er mede toe geleid dat het Rijk kortgeleden een eerste financiële impuls heeft toegezegd (nog onder voorbehoud van besluitvorming over cofinanciering door de gemeente) waarmee in een deel van het gebied een aantal mobiliteits- en infrastructurele maatregelen kunnen worden gerealiseerd om de woningbouwopgave te versnellen. Komende jaren gaan we samen met partijen binnen en buiten het gebied aan de slag om de ambities uit de gebiedsvisie vorm te geven. Daarbij is het van belang dat de gemeente grip houdt op de gebiedsontwikkeling en met name de strategische posities in het Kenniskwartier. Een middel hiervoor is het vestigen van een voorkeursrecht op grond van de Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg). Zodoende kan de gemeente meer regie voeren op uitwerking van de plannen en het realiseren van de nieuwe ontwikkelingen. Tegen die achtergrond heeft het college op 19 juli 2022 (zie bijlage 4) besloten om op grond van artikel 6 Wvg een voorlopig voorkeursrecht te vestigen op een aantal percelen in het Kenniskwartier, vooruitlopend op een definitieve aanwijzing door de gemeenteraad. Het voorlopig voorkeursrecht dat het college heeft gevestigd heeft een werkingsduur van drie maanden, te rekenen vanaf de dagtekening van het collegebesluit.
Binnen die periode van drie maanden moet de gemeenteraad op basis van artikel 3, 4 of 5 Wvg een besluit nemen tot het vestigen van een voorkeursrecht.
Beoogd effect/ bestuurlijk kader Vestiging van een voorkeursrecht op grond van de Wvg, om met meer zekerheid de bestuurlijke ambities zoals geformuleerd in de gebiedsvisie Kenniskwartier te realiseren. De vesting van het voorkeursrecht op de aan te wijzen percelen geschiedt op basis van artikel 5 Wvg, ten behoeve van de toegedachte bestemming “woningbouw en commerciële en/of maatschappelijke en/of aanverwante voorzieningen” Met de ontwikkeling van het Kenniskwartier geven we uitwerking aan de Omgevingsvisie Tilburg 2040 en wordt op basis van de gebiedsvisie Kenniskwartier bijgedragen aan diverse doelen uit de Programmabegroting. We beogen dit gebied, samen met inwoners, (maatschappelijke) organisaties en ondernemers, te ontwikkelen en daarmee bij te dragen aan de opgaven uit het bestuursakkoord ‘Meer voor elkaar’: Tilburg Kansrijk, Tilburg Groen & Duurzaam en Tilburg Groeit, Bloeit & Bruist.
Portefeuillehouder: Wethouder Van der Pol Behandelend ambtenaar: Ruimte, Robert van Opdorp
238970
2
Besluit 1.
2. 3.
Op grond van artikel 5 van de Wvg aan te wijzen als gronden, waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 Wvg van toepassing zijn, de gronden zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende kadastraal overzicht (bijlage 1) en percelenlijst (bijlage 2), waarop zijn vermeld de in de aanwijzing opgenomen percelen, hun grootte alsmede de namen van de eigenaren en van de rechthebbenden op de beperkte rechten waaraan die percelen zijn onderworpen, een en ander naar de stand van de openbare registers van het kadaster per 24 juni 2022, 30 juni 2022, 1 juli 2022 en 13 juli 2022, welke percelen niet de afgelopen twee jaar in een aanwijzing betrokken zijn geweest, én aan welke een niet-agrarische bestemming is toegedacht en waarvan het huidige gebruik afwijkt van de toegedachte bestemming, zijnde Woningbouw en commerciële en/of maatschappelijke en/of aanverwante voorzieningen. De ingekomen zienswijzen ongegrond te verklaren conform de Nota van zienswijzen Wet voorkeursrecht gemeenten Kenniskwartier. Met betrekking tot de aangewezen gronden binnen 3 jaar na dagtekening van het besluit over te gaan tot het vaststellen van een structuurvisie (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsvisie).
Argumenten 1.1. Met het vestigen van voorkeursrecht willen we meer grip en regie op de toekomstige ontwikkelingen houden. De gemeente Tilburg heeft er groot belang bij dat de gebiedsontwikkeling Kenniskwartier conform de doelen van de gebiedsvisie plaatsvindt. Dit belang prevaleert boven financiële belangen van de eigenaren (bij behoud van volledige vervreemdingsvrijheid). Door middel van het vestigen van Wvg kan de gemeente Tilburg voorkomen, dat er de komende periode transacties (kunnen) worden gedaan, die de verwezenlijking van de beoogde toekomstige ontwikkelingen in de weg kunnen staan of belemmeren. Uitvoering van de ambities is eenvoudiger als we grip hebben op het gebied, door middel van grondeigendom of regie. Daarnaast geven posities, indien verkregen, ruilmiddelen om met andere eigenaren in het gebied tot oplossingen te komen. Gezien de weinige grondposities van de gemeente Tilburg in het gebied nu, biedt dit aanvullende kansen. Dit betekent, dat, als percelen worden aangeboden, de gemeente actief zal onderzoeken of tot verwerving kan worden overgegaan. 1.2. We willen voorkomen dat op een aantal locaties door grondeigenaren en projectontwikkelaars wordt gespeculeerd in aanloop naar nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen.
Door een toekomstperspectief van het gebied te schetsen met veel woningbouw en aanverwante voorzieningen wordt de (financiële) waarde van het gebied enorm vergroot, waardoor er op diverse plekken actief posities kunnen worden verworven door ontwikkelaars. De Wvg is bedoeld om gemeenten een betere uitgangspositie te geven op de grondmarkt. De wet beoogt de gemeenten een middel in handen te geven om de waardevermeerdering van de gronden in eigen hand te houden en in te zetten in het algemeen belang. Daarbij werkt het voorkeursrecht dempend op de grondprijzen en brengt het daarmee integrale haalbaarheid van planontwikkeling dichterbij. 1.3. Er wordt voldaan aan de vestigingsvereisten voor een Wvg-voorkeursrecht. Het besluit voorziet in de vesting van een voorkeursrecht op grond van artikel 5 Wvg ten behoeve van de toegedachte bestemming “woningbouw en commerciële en/of maatschappelijke en/of aanverwante voorzieningen”. Op dit moment is geen planologische grondslag als bedoeld in artikel 3 of 4 Wvg (bestemmingsplan of structuurvisie) aanwezig voor deze vestiging, om die reden worden de gronden nu (vervroegd) aangewezen op grond van artikel 5 Wvg. Louter ter visuele verduidelijking is de toegedachte bestemming globaal en schetsmatig met kleurarcering aangeduid op de bijgevoegde gebiedsvisiekaart. Deze kaart heeft in het kader van de besluitvorming geen juridische betekenis.
Voor de vestiging van een Wvg-recht moet aan twee wettelijk vereisten worden voldaan: (1) de toegedachte of toegekende bestemming moet niet-agrarisch zijn en (2) het bestaande gebruik dient af te wijken van de toegedachte of toegekende bestemming. Voor de aan te wijzen gronden (aangegeven op kadastraal overzicht (bijlage 1) en de percelenlijst (bijlage 2)), gaan beide principes op. Aan de aan te wijzen gronden worden
238970
3
immers niet-agrarische bestemmingen toegedacht, namelijk woningbouw en commerciële en/of maatschappelijke en/of aanverwante voorzieningen, en deze toegedachte toekomstige bestemming wijkt af van het huidige feitelijke gebruik van de aangewezen percelen. Ook als de nieuwe bestemming voorziet in een vergelijkbaar maar intensiever of kwalitatief beter gebruik dan het bestaande, zoals de intensievere woonfunctie als gevolg van de beoogde toevoeging van woningen, is er sprake van afwijkend gebruik. 2.1 Tegen het ontwerp raadsbesluit zijn zienswijzen ingediend die geen aanleiding geven tot aanpassing van het besluit. Het besluit van het college heeft, samen met het ontwerp raadsvoorstel en raadsbesluit en verdere bijbehorende bijlagen, ter inzage gelegen van donderdag 28 juli 2022 tot en met woensdag 7 september 2022. Belanghebbenden zijn in de gelegenheid gesteld om tot en met 24 augustus 2022 hun zienswijzen ten aanzien van het voorgenomen raadsbesluit naar voren te brengen. Daarnaast konden belanghebbenden gedurende zes weken (tot en met 7 september 2022) bezwaar maken tegen het besluit van het college tot aanwijzing van de gronden op basis van het bepaalde in artikel 6 Wvg.
Als het collegebesluit van rechtswege vervalt omdat een besluit van de gemeenteraad tot aanwijzing in werking is getreden, dan wordt dat bezwaarschrift ingevolge artikel 6 lid 3 Wvg aangemerkt als tevens te zijn ingediend tegen het besluit van de gemeenteraad tot aanwijzing ingevolge artikel 3, 4 of 5 Wvg. Er zijn tijdens deze periode drie zienswijzen ontvangen. Twee zienswijzen zijn van inhoudelijke gronden voorzien en zijn binnen de termijn ontvangen en hiermee ontvankelijk. Een van deze zienswijzen is tevens als bezwaar tegen het collegebesluit ingediend. De zienswijzen zijn met name gericht op de motivering van het besluit en de planologische vervolgstappen van de gebiedsontwikkeling. De zienswijzen zijn van beantwoording voorzien waarbij is geconcludeerd dat ze allen niet hebben geleid tot aanpassing van het raadsvoorstel en besluit. De derde zienswijze is als pro forma zienswijze ingediend. Deze pro forma zienswijze bevat geen inhoudelijke gronden. Een nadere toelichting is niet tijdig ontvangen, waardoor er geen inhoudelijke behandeling van de zienswijze plaats heeft kunnen vinden. De inhoudelijke gronden zijn echter wel binnen de termijn voor het indienen van een bezwaarschrift ontvangen, zodoende zullen deze als bezwaarschrift via de bezwaarschriftencommissie in behandeling worden genomen. 3.1.
Binnen drie jaar na het raadsbesluit moet een volgende stap worden gezet in het ruimtelijke besluitvormingstraject. Met artikel 5 Wvg als grondslag, geldt het voorkeursrecht in beginsel gedurende drie jaar na dagtekening van het besluit van de gemeenteraad. Wordt binnen die termijn een structuurvisie (na inwerkingtreding van de Omgevingswet: een omgevingsvisie) of een bestemmingsplan (na genoemde inwerkingtreding: een omgevingsplan) vastgesteld, dan loopt het voorkeursrecht van rechtswege door voor een opvolgende periode van respectievelijk drie jaar (structuurvisie/omgevingsvisie) of tien jaar (bestemmingsplan/omgevingsplan). In onderhavig geval is het de bedoeling dat een structuurvisie (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsvisie) wordt vastgesteld of, indien de ruimtelijke planvorming al zo ver kan zijn gevorderd dat voor de aangewezen percelen tijdig een bestemmingsplan kan worden vastgesteld, een bestemmingsplan (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsplan). Wordt er binnen de termijn van drie jaar na dagtekening van het besluit van de raad geen structuurvisie (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsvisie) of bestemmingsplan (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsplan) vastgesteld, dan vervalt vervolgens het voorkeursrecht ten aanzien van alle aangewezen percelen.
De gemeente mag op de betrokken gronden dan niet binnen twee jaar opnieuw een voorkeursrecht vestigen op dezelfde vestigingsgrondslag als het vervallen voorkeursrecht.
Kosten en dekking Om percelen te kunnen verwerven in het plangebied dient de gemeenteraad financiële middelen ter beschikking te stellen. In het bestuursakkoord ‘Meer voor Elkaar’ is aangegeven dat prioriteit gegeven wordt aan de ontwikkeling van het Kenniskwartier. Voor de programmabegroting 2023 is een voorstel voor de oprichting van een Fonds Stedelijke Ontwikkeling in voorbereiding. Daarbij zal een voorstel nieuw beleid uitgewerkt worden dat uit het Fonds Stedelijke Ontwikkeling € 6 miljoen ter beschikking wordt gesteld om
238970
4
percelen in het plangebied Kenniskwartier te kunnen verwerven. Deze € 6 miljoen wordt ingezet ten behoeve van de beleidsmatige afwaardering naar 70% ten opzichte van de WOZ-waarde, bijkomende verwervingskosten en tijdelijke beheerskosten. Afhankelijk de hoogte van de uiteindelijke verwervingsprijzen verwachten we met het budget van € 6 miljoen naar schatting voor ca. € 10 tot € 14 miljoen aan percelen aan te kunnen kopen. De totale waarde van het vastgoed waar Wvg op gevestigd wordt is hier naar schatting een veelvoud van. We verwachten hiermee echter in eerste instantie vooruit te kunnen. Wanneer boven verwachting veel mogelijkheden ontstaan om vastgoed te verwerven dient tijdig aanvullend verwervingsbudget aangevraagd worden. Wanneer de raad met het begrotingsvoorstel instemt, zal het bedrag van € 6 miljoen per 1 januari 2023 ter beschikking komen. Indien verwervingen al in 2022 gerealiseerd kunnen worden zullen deze aankopen voorgefinancierd worden via de Algemene reserve grondexploitatie. Verrekening met het Fonds Stedelijke ontwikkeling zal dan zo snel mogelijk plaatsvinden en de aankopen en de verrekening zullen toegelicht worden in de jaarrekening 2022.
Vervolg Het raadsbesluit wordt bekend gemaakt in het Gemeenteblad. Deze bekendmaking is noodzakelijk om het besluit in werking te doen treden. De dag na de dagtekening van Gemeenteblad waarin het besluit bekend wordt gemaakt, treedt het besluit in werking en heeft het rechtsgevolg. Vervolgens worden de eigenaren en de beperkt gerechtigden persoonlijk op de hoogte gebracht van het besluit middels een aangetekend schrijven. Tevens wordt het besluit ter inzage gelegd en worden de eigenaren en de beperkt gerechtigden ook persoonlijk op de hoogte gebracht van het besluit middels een aangetekend schrijven. Ook vindt een registratie plaats in de Basisregistratie Kadaster – Publiekrechtelijke Besluiten (BRK-PB) op basis van de Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen.
Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5.
Kadastrale kaart Wvg Kenniskwartier Percelenlijst Wvg Kenniskwartier Gebiedsvisiekaart Wvg Kenniskwartier (ter adstructie) Collegebesluit d.d. 19 juli 2022 Nota van zienswijzen Wet voorkeursrecht gemeenten Kenniskwartier
Tilburg, 19 juli 2022 Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg, de secretaris, de burgemeester,
238970
5
Raadsbesluit Wet voorkeursrecht gemeenten Kenniskwartier De raad van de gemeente Tilburg; -
gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders; gelet op artikel 5 van de Wet voorkeursrecht gemeenten
Besluit 1.
2. 3.
Op grond van artikel 5 van de Wvg aan te wijzen als gronden, waarop de artikelen 10 tot en met 15, 24 en 26 Wvg van toepassing zijn, de gronden zoals aangegeven op de bij dit besluit behorende kadastraal overzicht (bijlage 1) en percelenlijst (bijlage 2), waarop zijn vermeld de in de aanwijzing opgenomen percelen, hun grootte alsmede de namen van de eigenaren en van de rechthebbenden op de beperkte rechten waaraan die percelen zijn onderworpen, een en ander naar de stand van de openbare registers van het kadaster per 24 juni 2022, 30 juni 2022, 1 juli 2022 en 13 juli 2022, welke percelen niet de afgelopen twee jaar in een aanwijzing betrokken zijn geweest, én aan welke een niet-agrarische bestemming is toegedacht en waarvan het huidige gebruik afwijkt van de toegedachte bestemming, zijnde Woningbouw en commerciële en/of maatschappelijke en/of aanverwante voorzieningen. De ingekomen zienswijzen ongegrond te verklaren conform de Nota van zienswijzen Wet voorkeursrecht gemeenten Kenniskwartier. Met betrekking tot de aangewezen gronden binnen 3 jaar na dagtekening van het besluit over te gaan tot het vaststellen van een structuurvisie (of na inwerkingtreding van de Omgevingswet een omgevingsvisie).
Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van
de griffier,
de voorzitter,