02 Raadsvoorstel Programmabegroting 2022

raad 2021_1211 definitief

1

Raadsvoorstel Programmabegroting 2022

Aanleiding De Gemeentewet schrijft voor dat gemeenten een begroting, meerjarenraming, jaarrekening en jaarverslag maken en geeft enkele vereisten waaraan de genoemde documenten dienen te voldoen. Artikel 186 van de Gemeentewet bepaalt dat de begroting, de begrotingswijzigingen, de meerjarenraming, het jaarverslag en de jaarrekening van gemeenten voldoen aan bij of krachtens algemene maatregel van bestuur te geven regels. Vanaf begrotingsjaar 2004 geldt hiervoor het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV). De begroting moet voor 15 november van het voorafgaande jaar aan de toezichthouder worden gezonden.

Beoogd effect/ bestuurlijk kader Het Bestuursakkoord 2018-2022 "Gezond en gelukkig in Tilburg" is in juni 2018 vastgesteld door de raad. Dit Bestuursakkoord, de Tussenbalans en de perspectiefnota 2022 vormen de basis voor de begroting 2022. De opbouw van de begroting volgt de thema's uit het Bestuursakkoord: Inclusieve stad, Duurzame stad, Vitale stad en Samen en dichtbij (met impact).

Voorstel 1.

a. De Programmabegroting 2022 (incl. bijlagen) vaststellen; b. Het voordelige saldo à € 2,748 mln. storten in de Algemene Reserve c. Het begrotingstotaal vaststellen op € 948,966 miljoen, bestaande uit de volgende velden

Inclusieve stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Sociaal en veerkrachtig Persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid

93.897

- 8.730

85.166

40.324

-13.909

26.416

Passende ondersteuning: Toegang

22.878

-204

22.674

Passende ondersteuning: Werk en inkomen

175.825

-110.413

65.411

Passende ondersteuning: WMO

117.697

-4.765

112.932

Passende ondersteuning: Jeugdhulp

75.422

-167

75.255

Ingrijpen bij crisis en onveiligheid

22.142

-647

21.495

Totaal Inclusieve stad

548.185

-138.835

409.350

Duurzame stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Fysieke basiskwaliteit

106.503

- 31.383

75.120

Groen blauwe leefomgeving

4.946

- 1.147

3.800

Klimaat

6.830

- 4.786

2.044

118.280

- 37.316

80.964

Totaal Duurzame stad

raad 2021_1211 definitief

2

Vitale stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Openbare orde en veiligheid

33.058

- 746

32.313

Aantrekkelijke leefomgeving

34.356

- 23.880

10.476

Economie, cultuur en evenementen

42.691

- 13.906

28.786

Ruimte voor wonen, werken en mobiliteit

77.555

- 64.179

13.376

Totaal Vitale stad

187.660

- 102.710

84.951

Samen en dichtbij (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Bestuur en samenwerking

11.868

- 1.037

10.830

Publieke dienstverlening

18.119

- 9.583

8.536

Diensten aan andere overheden

27.339

- 27.582

- 244

Financiering en algemene dekkingsmiddelen

3.877

- 616.331

- 612.454

Algemene baten en lasten

33.638

- 18.319

15.320

Totaal Samen en dichtbij

94.841

- 672.853

- 578.012

Totaal Programmabegroting 2020-2023

948.966

- 951.714

- 2.748

2.

(Investerings)kredieten voor de jaren 2022 t/m 2025 beschikbaar stellen tot een bedrag van:

Investeringen (x € 1.000,-)

2022

2023

2024

2025

Reguliere investeringen

199.841

106.432

73.107

89.869

Investeringen nieuw beleid

13.497

3.947

3.947

2.000

Aftopping MJP Totaal investeringen

- 13.861

- 9.174

996

- 8.004

199.477

101.205

78.050

83.865

3.

De volgende projecten voor 2022 aanwijzen als groot project: a. Stappegoor; b. Gemeentelijke huisvesting/HNW (Het Nieuwe Werken); c. Versterking kernwinkelgebied; d. Stadsforum/Koningswei e. Programma Spoorzone; (deel)projecten: BIE Kerngebied MindLabs en Fietsenstallingen

4.

Overeenkomstig de bijlage Nota Kader Grondprijzen 2022 de grondprijzen voor het jaar 2022 vaststellen.

5.

Het Meerjarenprogramma Openbare Ruimte (MJP) aftoppen op € 50 miljoen per jaar

6.

Voor de volgende projecten een reservering doen in de betreffende reserves: a. Stappegoor woningbouw WBI - Reserve herstructurering: € 5,7 mln. - Bestemmingsreserve Betaald parkeren: € 2,4 mln. b. Atletiekbaan Stappegoor - Algemene reserve grondexploitatie: € 2,3 mln. c. Hub t.b.v. atletiek Stadsbos: - Reserve Incidentele Opgaven: € 1mln. d. Volkshuisvesting Wandelbos - Reserve herstructurering: € 2 mln. - Investeringsfonds Klimaat: € 1,6 mln. - Reserve economische investeringsfonds t.b.v. cofinanciering: € 1 mln. e. Herinrichting Olympiaplein - Reserve herstructurering: € 0,7 mln.

raad 2021_1211 definitief

f.

g.

3

Koningswei - Reserve herstructurering: € 6,6 mln. - Algemene Reserve Grondexploitatie: € 1,0 mln. - Investeringsfonds Klimaat: € 0,4 mln. Stadsforum fase 0 en 1 - Algemene Reserve Grondexploitatie: € 2,7 mln.

Argumenten 1.1 De raad is het bevoegde orgaan om de begroting vast te stellen. De begroting wordt vastgesteld inclusief de bijlagen. Het budgetrecht van de raad is met ingang van het jaar 2020 gekoppeld aan de veldindeling. Per veld dienen dan ook lasten, baten en saldo vastgesteld te worden.

2.1 De raad is het bevoegde orgaan om investeringskredieten beschikbaar te stellen. In bijlage 6 “Overzicht Investeringen” van de Programmabegroting 2022 is een specificatie opgenomen van de reguliere investeringen en van de investeringen in het kader van nieuw beleid. De bijbehorende (kapitaal)lasten zijn in de Programmabegroting 2022 opgenomen. 2.2 Voor de cityring is het wenselijk om al in een vroeg stadium een uitvoeringskrediet aan te vragen Bij grootschalige investeringswerken is het gebruikelijk eerst een voorbereidingskrediet en vervolgens een uitvoeringskrediet te vragen. De aanpak van de cityring is in zijn geheel een groot project, maar het wordt in kleinere onderdelen uitgewerkt en bovendien gaat het voornamelijk om semipermanente maatregelen. Wachten met een kredietaanvraag tot alle onderdelen zijn uitwerkt gaat voorbij aan de wens/noodzaak om de ingrepen van het cityring gereed te hebben op het moment dat het Stadsforum moeten worden aangelegd. Daarom wordt voorgesteld om thans een uitvoeringskrediet van € 5,9 mln. beschikbaar te stellen voor het autoluw maken van de Cityring. Dit bedrag is gebaseerd op een globale kostenraming. Zodra een deelproject uitgewerkt is, wordt een evenredig deel van het totaalkrediet afgezonderd in de projectadministratie om de financiële afwerking van dit deelproject te kunnen volgen.

De monitoring hiervan kan ondergebracht worden bij de volggroep van de raad voor Stadsforum/Koningswei, waarmee de uitvoering nauwe samenhang heeft. Via de reguliere investeringsoverzichten in de rapportages in de P&C cyclus wordt over het totaalkrediet en de dan inmiddels uitgewerkte deelprojecten gerapporteerd. 3.1 De raad is het bevoegde orgaan om 'grote projecten' aan te wijzen en te beëindigen Conform de in 2016 overeengekomen werkwijze rond de Rapportage Grote Projecten (RGP) wordt bij iedere programmabegroting een apart besluit toegevoegd waarin staat welke projecten als groot project zullen gelden. 4.1 De raad is het bevoegde orgaan om de grondprijzen vast te stellen. In het raadsbesluit inzake de Nota Grondbeleid/Kader Grondprijzen is opgenomen dat de Raad jaarlijks het Kader Grondprijzen vaststelt. Volgens de Nota Grondbeleid moet deze vaststelling bij de programmabegroting gebeuren. Op 10 november 2011 heeft de raad via het voorstel ‘Grondprijsbeleid 2012’ (2011/232) ingestemd met het bepalen van de grondprijzen via de residuele rekenmethode. Dit betekent samengevat dat de grondprijs bestaat uit het verschil (het ‘residu’) tussen de bouwkosten (plus bijkomende kosten) en de marktwaarde van een gebouw/complex.

Veranderingen ten opzichte van het kader grondprijzen 2021:

raad 2021_1211 definitief

-

-

-

-

4

Vanaf 2022 wordt afgezien van een bandbreedte voor grondprijzen bij wonen per stadsdeel. In plaats daarvan zal locatiespecifiek een grondprijs bepaald worden. Uitgangspunt blijft waardebepaling op basis van de residuele methode. In plaats van referenties naar per stadsdeel grealiseerde grondprijzen worden de gronden getaxeerd. Uitzondering zijn gronden die niet groter zijn dan 150 m² en naar verwachting een grondwaarde hebben van maximaal € 10.000,-. De taxatie voor deze gronden kost meer tijd en geld dan dat het oplevert. Via aparte werkafspraken wordt dit proces vormgegeven. Voor bedrijventerreinen is de toekomstige ontwikkeling Wijkevoort toegevoegd. Op dit moment wordt verwezen naar de taxatie in het exploitatieplan. Bij daadwerkelijke verkoop worden de gronden opnieuw getaxeerd. De overige nog te verkopen kavels op T-58 en Stadsrand Dalem Zuid zijn opnieuw getaxeerd. De grondprijzen in de grondexploitatie sluiten aan op de grondprijzen in het kader grondprijzen. Voor kantoren zijn geen bandbreedten meer opgenomen omdat in deze categorie weinig transacties plaatsvinden. In plaats daarvan wordt de grondprijs bepaald middels taxatie. De grondprijzen voor maatschappelijke doeleinden zijn ten opzichte van 2021 geïndexeerd met 2%. De grondprijzen voor Kwaliteitsverbetering landschap zijn voor het eerst geactualiseerd en opgenomen in bijlage 2 van de Kader grondprijzen.

De opbrengsten zijn reeds verwerkt in de grondexploitaties zoals opgenomen in Programmabegroting 2022. De resultaten van de daadwerkelijke grondverkopen worden opgenomen in de grondexploitaties. Het uiteindelijk resultaat wordt verantwoord in de jaarrekening 2022. 5.1 De komende jaren toppen wij de omvang van het Meerjarenprogramma af naar een volume van € 50 miljoen per jaar. Op dit moment lukt het niet het volledige programma te realiseren. Door de aftopping zal een deel van de projecten in de tijd doorschuiven ten opzichte van de huidige programmering. Komende jaren zullen in de praktijk meer projecten worden gerealiseerd, daar de uitvoeringscapaciteit toeneemt. Belangrijk effect hiervan is dat de budgetraming en de realisatie beter op elkaar aansluiten. 6.1 Reserveringen projecten Stedelijke Ontwikkeling Voor de programmabegroting 2022 is ondersteund door het instrument TMIP in beeld gebracht wat de opgaven met de hoogste prioriteit zijn en de bijdragen aan de beleidsdoelen van gemeente en andere overheden. Per opgave is in beeld gebracht wat op hoofdlijnen de kosten zijn en hoe deze gedekt kunnen worden. De dekking wordt definitief toegekend op het moment dat voor deze opgaven een voorbereidingskrediet en later een uitvoeringskrediet wordt voorgelegd aan en vastgesteld door de raad.

Op dat moment zijn ook de geraamde kosten en de werkelijk beschikbare dekkingsmiddelen meer gedetailleerd uitgewerkt. Voor gemeentelijke grondexploitaties loopt dit - na het openen van de grondexploitatie - mee in de jaarlijkse bijstelling van deze grondexploitatie in de programmabegroting en jaarrekening. In deze programmabegroting zijn de toegewezen dekkingsmiddelen als reservering te beschouwen.

Kosten en dekking Wij presenteren een begroting die voor de komende jaren het volgende financiële beeld laat zien.

raad 2021_1211 definitief

5

N = nadeel, V = Voordeel (x € 1 miljoen) Uitkomst Programmabegroting 2021 Structurele effecten Jaarrekening 2020/ Tussenrapportage 2021 Vertrekpositie Programmabegroting 2022 Herijkingen (zie bijlage 2a) Uitgangspositie Inkoopstrategie Sociaal Domein (zie bijlage 2b) Voorstellen nieuw beleid (zie bijlage 2b) Beeld incl. nieuw beleid Bezuinigingen/ruimtescheppende maatregelen (zie bijlage 2c) Financieel beeld Programmabegroting 2022-2025

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

Begroting 2025

0 8,1 N

0 7,0 N

0 7,2 N

0 8,7 N

8,1 N

7,0 N

7,2 N

8,7 N

13,7 V 5,6 V 1,5 V 8,0 N 0,9 N 3,6 V

1,8 V 5,2 N 5,1 V 4,1 N 4,2 N 4,0 V

2,4 N 9,6 N 8,4 V 4,2 N 5,4 N 4,8 V

5,1 N 13,8 N 8,5 V 3,4 N 8,7 N 5,2 V

2,7 V

0,2 N

0,6 N

3,5 N

Vervolg De behandeling van de begroting door uw raad kent de volgende momenten: Vrij 15 oktober Vrij 22 oktober Vrij 29 oktober Ma 1 november Ma 8 november Do 11 november

Aanbieden begroting aan raad Uiterlijke datum indiening technische vragen Publicatie / beantwoording deel technische vragen Informatiebijeenkomst Programmabegroting Raadsvergadering; 1e termijn raad, indiening moties en amendementen Raadsvergadering; besluitvormend debat begroting (Moties en amendementen)

Evaluatie Via de Tussenrapportage, Najaarsbijstelling en bij de jaarrekening maken we de voortgang in de realisatie van de doelen in de begroting inzichtelijk.

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5.

Programmabegroting 2022 incl. bijlagen Overzicht grondexploitatieplannen Kader Grondprijzen 2021 Door college vastgestelde subsidieprogramma 2021 Bestedingsplannen Reserves en voorzieningen

Ter inzage gelegde stukken N.v.t.

Tilburg, 12 oktober 2021 Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg, de secretaris, de burgemeester,

raad 2021_1211 definitief

6

Raadsbesluit De raad van de gemeente Tilburg; -

gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders;

Besluit 1.

a. De Programmabegroting 2022 (incl. bijlagen) vast te stellen; b. Het voordelige saldo à € 2,748 mln. te storten in de Algemene Reserve c. Het begrotingstotaal vast te stellen op € 948,966 miljoen, bestaande uit de volgende velden:

Inclusieve stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Sociaal en veerkrachtig Persoonlijke ontwikkeling en zelfredzaamheid

93.897

- 8.730

85.166

40.324

-13.909

26.416

Passende ondersteuning: Toegang

22.878

-204

22.674

Passende ondersteuning: Werk en inkomen

175.825

-110.413

65.411

Passende ondersteuning: WMO

117.697

-4.765

112.932

Passende ondersteuning: Jeugdhulp

75.422

-167

75.255

Ingrijpen bij crisis en onveiligheid

22.142

-647

21.495

Totaal Inclusieve stad

548.185

-138.835

409.350

Duurzame stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Fysieke basiskwaliteit

106.503

- 31.383

75.120

4.946

- 1.147

3.800

Groen blauwe leefomgeving Klimaat Totaal Duurzame stad

6.830

- 4.786

2.044

118.280

- 37.316

80.964

Vitale stad (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Openbare orde en veiligheid Aantrekkelijke leefomgeving

33.058

- 746

32.313

34.356

- 23.880

10.476

Economie, cultuur en evenementen

42.691

- 13.906

28.786

Ruimte voor wonen, werken en mobiliteit

77.555

- 64.179

13.376

Totaal Vitale stad

187.660

- 102.710

84.951

Samen en dichtbij (x € 1.000,-)

Inclusief overhead

Veld

Lasten

Baten

Saldo

Bestuur en samenwerking

11.868

- 1.037

10.830

Publieke dienstverlening

18.119

- 9.583

8.536

Diensten aan andere overheden

27.339

- 27.582

- 244

Financiering en algemene dekkingsmiddelen

3.877

- 616.331

- 612.454

Algemene baten en lasten

33.638

- 18.319

15.320

Totaal Samen en dichtbij

94.841

- 672.853

- 578.012

Totaal Programmabegroting 2020-2023

948.966

- 951.714

- 2.748

raad 2021_1211 definitief

2.

7

(Investerings)kredieten voor de jaren 2022 t/m 2025 beschikbaar te stellen tot een bedrag van:

Investeringen (x € 1.000,-)

2022

2023

2024

2025

Reguliere investeringen

199.841

106.432

73.107

89.869

Investeringen nieuw beleid

13.497

3.947

3.947

2.000

Aftopping MJP Totaal investeringen

- 13.861

- 9.174

996

- 8.004

199.477

101.205

78.050

83.865

3.

De volgende projecten voor 2022 aan te wijzen als groot project: a. Stappegoor; b. Gemeentelijke huisvesting/HNW (Het Nieuwe Werken); c. Versterking kernwinkelgebied; d. Stadsforum/Koningswei e. Programma Spoorzone; (deel)projecten: BIE Kerngebied MindLabs en Fietsenstallingen

4.

Overeenkomstig de bijlage Nota Kader Grondprijzen 2022 de grondprijzen voor het jaar 2022 vast te stellen.

5.

Het Meerjarenprogramma Openbare Ruimte (MJP) af te toppen op € 50 miljoen per jaar

6.

Voor de volgende projecten een reservering te doen in de betreffende reserves: a. Stappegoor woningbouw WBI - Reserve herstructurering: € 5,7 mln. - Bestemmingsreserve Betaald parkeren: € 2,4 mln. b. Atletiekbaan Stappegoor - Algemene reserve grondexploitatie: € 2,3 mln. c. Hub t.b.v. atletiek Stadsbos: - Reserve Incidentele Opgaven: € 1mln. d. Volkshuisvesting Wandelbos - Reserve herstructurering: € 2 mln. - Investeringsfonds Klimaat: € 1,6 mln. - Reserve economische investeringsfonds t.b.v. cofinanciering: € 1 mln. e. Herinrichting Olympiaplein - Reserve herstructurering: € 0,7 mln. f. Koningswei - Reserve herstructurering: € 6,6 mln. - Algemene Reserve Grondexploitatie: € 1,0 mln. - Investeringsfonds Klimaat: € 0,4 mln. g. Stadsforum fase 0 en 1 - Algemene Reserve Grondexploitatie: € 2,7 mln.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 11 november 2021.

de griffier,

voorzitter,