01 Raadsvoorstel speerpunten Woonbeleid 2025-2030

Voorblad Raadsvoorstel speerpunten Woonbeleid 2025-2030 Datum college: Portefeuillehouder: Afdeling: Behandelend ambtenaar:

13 september 2024 Yusuf Çelik

Betrokken portefeuillehouders: Hendrickx en

K. van Gils / D. Honderd

Samenvatting Op dit moment wordt het woonbeleid voor de periode 2025-2030 voorbereid. Hierin leggen we de opgaven op wonen en onze ambities opnieuw vast. We blijven inzetten op een passende woning voor iedere Tilburger, waarbij ook de juiste woning op de juiste plek een belangrijk speerpunt van beleid is. Het beleid vertaalt zich in concrete doelen richting 2030 met bijhorende acties. Het woonbeleid is daarmee een bouwsteen voor de Omgevingsvisie Tilburg 2050. In de startnotitie Woonbeleid is opgenomen dat we met de raad aan de hand van een voorstel het gesprek voeren en reflecteren op de opgaven en uitgangspunten voor het te actualiseren beleid. Hiervoor dient dit voorstel, waarin we de speerpunten voorleggen die wij als basis zien voor het Woonbeleid 2025-2030 en daarin verder zullen uitwerken.

Ontwerpbesluit Het college: 1. stuurt de evaluatie Woonagenda 2020-2025 ter kennisgeving naar de raad. 2. legt de volgende vier speerpunten als basis voor het Woonbeleid 2025-2030 ter vaststelling voor aan de raad: 1. Meer (betaalbare) woningen Onder dit speerpunt vallen in ieder geval de kwantitatieve woningbouwdoelstelling, maatregelen voor een continue bouwproductie, beter benutten van de bestaande woonvoorraad, de sturing op de betaalbaarheid in de programmering naar de verdeling 30/40/30 en de rol van onze partners in wonen waaronder de woningcorporaties en ontwikkelaars. 2. De juiste woning op de juiste plek Het is belangrijk dat woningen toekomstbestendig en duurzaam zijn en staan in vitale wijken. Vanuit dit speerpunt werken we in ieder geval gebiedsgericht aan het versterken van de ongedeelde stad en de gemeenschap, met een divers aanbod van woningen. We sturen op aantrekkelijke, geschikte en passende woningen en (collectieve) woonvormen in nabijheid van voorzieningen. 3. Voor iedereen een passende woonvorm Onder dit speerpunt valt het beleid om voldoende en passende huisvesting met de juiste zorg, ondersteuning en begeleiding te bieden voor aandachtsgroepen, waaronder ouderen, inwoners met een zorgvraag, studenten en (dreigend) daklozen We sluiten hierbij aan op de Woonzorgvisie Regio Hart van Brabant en de Lokale Paragraaf Woonzorgvisie Tilburg. 4.

Een sterkere positie op de woningmarkt Dit speerpunt richt zich op een toegankelijke en inclusieve woningmarkt voor alle (nieuwe) Tilburgers. Onder dit speerpunt valt de vraag om woningzoekenden meer stem te geven, de wens het verdringen van woningzoekende met een lokale binding te voorkomen en de uitvoering van de Wet goed verhuurderschap.

raad 2024_1654 definitief.docx

1

Raadsvoorstel speerpunten Woonbeleid 2025-2030 Aanleiding Elke Tilburger verdient een betaalbare, beschikbare en passende woning. Het bemachtigen van je gewenste woning in de huur of in de koop blijkt echter zeer weerbarstig. In het vigerend woonbeleid, de Woonagenda 2020-2025, beschrijven wij de opgaven die wij zien, de ambities die wij stellen en de maatregelen die wij nemen. In de programmabegroting 2024 is opgenomen dat het woonbeleid geactualiseerd wordt. De woonopgave is groot en urgent en de context waarbinnen we deze moeten realiseren is gewijzigd door nieuwe wet- en regelgeving en naast lokale ook regionale opgaven en afspraken. Het is daarom belangrijk de opgaven opnieuw tegen het licht te houden Op dit moment wordt het woonbeleid voor de periode 2025-2030 voorbereid. Hierin leggen we de opgaven op wonen en onze ambities opnieuw vast. Het beleid vertaalt zich in concrete doelen richting 2030 met bijhorende acties. Het woonbeleid is daarmee een bouwsteen voor de Omgevingsvisie Tilburg 2050. In de startnotitie Woonbeleid is opgenomen dat we met de raad aan de hand van een voorstel het gesprek voeren en reflecteren op de opgaven en uitgangspunten voor het te actualiseren beleid. Hiervoor dient dit voorstel. Op 3 juli 2024 hebben we een bijeenkomst georganiseerd met onze partners in wonen.

In deze sessie hebben we waardevolle input opgehaald die we in dit voorstel en het nieuwe woonbeleid een plek geven. Het verslag van de bijeenkomst is toegevoegd als bijlage aan dit raadsvoorstel. Na het gesprek met uw raad werken we het beleid verder uit. Hiervoor voeren we zoals aangekondigd verdiepende Woon Top gesprekken met inwoners en partners.

Beoogd effect Het woonbeleid draagt bij aan de centrale doelstelling ‘een passende woning voor iedere Tilburger’. In het woonbeleid voor de periode 2025-2030 leggen we de opgaven op wonen en onze ambities opnieuw vast. In dit voorstel worden de opgaven en uitgangspunten voor het beleid op hoofdlijnen geformuleerd. Het voorstel Woonbeleid 2025-2030 wordt op basis van dit besluit verder voorbereid en afgerond.

Voorstel 1. Kennisnemen van de evaluatie woonbeleid. 2. De volgende vier speerpunten als basis voor het Woonbeleid 2025-2030 vaststellen: 1. Meer (betaalbare) woningen Onder dit speerpunt vallen in ieder geval de kwantitatieve woningbouwdoelstelling, maatregelen voor een continue bouwproductie, beter benutten van de bestaande woonvoorraad, de sturing op de betaalbaarheid in de programmering naar de verdeling 30/40/30 en de rol van onze partners in wonen waaronder de woningcorporaties en ontwikkelaars. 2. De juiste woning op de juiste plek Het is belangrijk dat woningen toekomstbestendig en duurzaam zijn en staan in vitale wijken. Vanuit dit speerpunt werken we in ieder geval gebiedsgericht aan het versterken van de ongedeelde stad en de gemeenschap, met een divers aanbod van woningen. We sturen op aantrekkelijke, geschikte en passende woningen en (collectieve) woonvormen in nabijheid van voorzieningen. 3. Voor iedereen een passende woonvorm Onder dit speerpunt valt het beleid om voldoende en passende huisvesting met de juiste zorg, ondersteuning en begeleiding te bieden voor aandachtsgroepen, waaronder ouderen, inwoners met een zorgvraag, studenten en (dreigend) daklozen We sluiten hierbij aan op de Woonzorgvisie Regio Hart van Brabant en de Lokale Paragraaf Woonzorgvisie Tilburg. 4.

Een sterkere positie op de woningmarkt Dit speerpunt richt zich op een toegankelijke en inclusieve woningmarkt voor alle (nieuwe) Tilburgers. Onder dit speerpunt valt de vraag om woningzoekenden meer stem te geven, de wens het verdringen

raad 2024_1654 definitief.docx

2

van woningzoekende met een lokale binding te voorkomen en de uitvoering van de Wet goed verhuurderschap.

Argumenten 1.1 Voordat we starten met het opstellen van nieuw beleid is het belangrijk om terug te kijken naar wat we gerealiseerd hebben en hiervan te leren. Onderdeel van het proces om te komen tot nieuw beleid is het evalueren van het vigerend beleid. In de bijlage is deze evaluatie opgenomen. Algemene conclusie op basis van de evaluatie is dat veel van onze opgaven nog steeds actueel zijn. Wel is de ambitie of focus soms gewijzigd en in lijn gebracht met de actuele opgave. Voorbeelden hiervan zijn de aangescherpte ambities om betaalbare koopwoningen toe te voegen en meer in te zetten op de kwaliteit van woningen voor onze aandachtsgroepen. Daar waar dit aan de orde is, is dit in de evaluatie aangegeven. De stand van zaken van de uitvoering van beleid is de afgelopen jaren halfjaarlijks besproken met de raad in het koffiekamer gesprek Wonen. 2.1 Met deze speerpunten sluiten we aan op de actuele opgaven en kunnen we alle gemeentelijke ambities een goede plek geven in ons beleid In de Woonvisie 2015 en de Woonagenda 2020-2025 hebben we vier thema’s als uitgangspunt genomen. De thema’s waren aantrekkelijk, bestaanszekerheid, zelfredzaam en duurzaam. We vinden deze thema’s onverminderd belangrijk, maar zijn van mening dat de huidige woonopgave vraagt om duidelijker speerpunten voor beleid.

Ook onze partners vragen om deze duidelijkheid zodat zij vorm en inhoud kunnen geven aan het realiseren van de opgave. Daarbij zijn deze thema’s ook opgenomen in aansluitend beleid. Een voorbeeld is de sturing op aantrekkelijke woonmilieus, dat een vaste plek heeft gekregen in het Uitvoeringsplan Omgevingskwaliteit en wordt er aandacht aan gegeven in Tilburg 2050. Het woonbeleid vult aan op deze thema’s en sluit hier integraal op aan. We staan voor een grote en urgente woningbouwopgave in omvang en het betaalbaar houden van de woning en het wonen. We stellen daarom voor dit het eerste speerpunt te maken. Het tweede speerpunt is de juiste woning op de juiste plek. Dit speerpunt richt zich op een Tilburg dat groeit, bloeit en bruist. Een stad is namelijk meer dan een stapel stenen. Het is belangrijk dat we werken aan gemeenschappen, het versterken van de gemeenschapszin en de kracht van onze wijken en buurten, zoals onze partners ook duidelijk aangeven. Een stad waar het prettig leven is. De juiste woning op de juiste plek draagt hierbij aan. Hierbij hebben we oog voor kwaliteit en de toekomstbestendigheid van de woningen, waaronder de verduurzaming. De afgelopen periode is duidelijk geworden dat we voor een aantal groepen een specifieke en meer kwalitatieve opgave hebben.

Deels gaat het om inwoners met een zorgvraag, maar ook om onze inwoners met specifieke woonbehoeftes, zoals starters, studenten, kwetsbare inwoners en kenniswerkers. Voor iedereen een passende woonvorm maken we ons derde speerpunt. Tot slot weten we dat niet iedereen voldoende kansen of een kwetsbare positie heeft in de huidige woningmarkt. Het belang van woningzoekenden raakt soms zoek in ruimtelijke procedures, er zijn misstanden op de huurmarkt en we horen de roep onder een deel van de bewoners om eigen inwoners meer kansen te bieden, met name in de dorpen. In het vierde speerpunt zal dit verder worden uitgewerkt.

Speerpunt 1: Meer (betaalbare) woningen 2.1.1. De huishoudensprognoses zijn opnieuw naar boven bijgesteld en we verwachten ook de komende jaren extra groei. De nieuwbouwopgave is groot en urgent. In het woonbeleid zullen we de omvang van de opgave in beeld brengen aan de hand van cijfers en prognoses en de opgave zowel kwantitatief als kwalitatief definiëren. We doen dit op basis van de doorrekening van provinciale prognoses door In.Fact. We richten er ons op om ook in de toekomst alle inwoners en mensen die zich hier willen vestigen van passende huisvesting te kunnen voorzien. U ontving hierover begin juli een raadsbrief met als bijlage het regionaal onderzoek en een handreiking. Hierin is de opgave opgenomen voor de periode 2022 tot 2030 opgenomen. Er worden diverse varianten doorgerekend die allemaal uitgaan van een grotere opgave zoals ook al afgesproken in de SRBT Woondeal. Dat betekent dat we in ons beleid de gemiddelde opgave per jaar zullen bijstellen naar ten minste

raad 2024_1654 definitief.docx

3

ca. 1.650 woningen tot 2030. De exacte opgave zullen we opnemen in ons woonbeleid waarbij we ook vooruitkijken naar de opgave na 2030. Zo nodig vooruitlopend op de regionale afstemming en afspraken stellen we onze eigen opgave vast en onze ambities bij. De doorbouwstrategie draagt bij aan de uitvoering en realisatie van dit speerpunt en geven we een plek in ons beleid. We erkennen daarbij ook dat we voor het behalen van onze doelen in sterke mate mede afhankelijk zijn van externe factoren. Daarbij zullen we ons ook voorbereiden op toekomstige opgaven vanuit bijvoorbeeld de Voorontwerp Nota Ruimte die wijst op de opgave om buiten de randstad meer groei op te vangen en het Ruimtelijk Voorstel dat op het niveau van de provincie ruimte zoekt voor de groei van de Brainport regio. We verwachten op basis daarvan dat er voorlopig nog geen einde komt aan de groei van het aantal inwoners in onze stad en de bouwopgave die daarmee samen hangt. Het is belangrijk dat we ons daarop voorbereiden en de keuzes maken die goed zijn voor onze stad. 2.1.2 Als we niet verder ingrijpen komt de betaalbaarheid van wonen steeds verder onder druk te staan. We bouwen ook nu al in alle marktsegmenten, maar gaan meer nadruk leggen op betaalbaarheid in de programmering. We zien dat de betaalbaarheid steeds verder onder druk komt te staan in onze stad, zowel in de (sociale) huur als in de vrije sector.

Het is de opgave om het aandeel sociale huur stabiel te houden en daarnaast te borgen dat er voldoende in het betaalbare middensegment wordt gebouwd in zowel huur als koop zoals ook wordt vastgelegd in landelijk beleid en om jong talent steviger aan onze stad te binden en ouderen naar een betaalbare en geschikte woning te laten doorstromen. Op basis van het akkoord hebben we in 2023 een addendum vastgesteld op de Woonagenda, maar er is aanleiding de uitgangspunten aan te scherpen. De opgave om het aandeel sociale huur op peil te houden 1 staat onvoldoende scherp geformuleerd in het addendum. Daarnaast gaat het rijksbeleid inmiddels uit van een aandeel van 40% in overige betaalbare (midden) huur en koop. De vraag naar middenhuur is in het recent uitgevoerde onderzoek ca 10% van de totale opgave2, daarnaast is er vooral vraag naar betaalbare koop 3 (ca 30% van de totale opgave). Op dit moment hebben we nog geen beleidskaders voor het aandeel betaalbare koop. Door de stijgende koopprijzen kunnen we er echter niet langer vanuit gaan dat er zonder afspraken voldoende gerealiseerd wordt in de betaalbare koop. Dit is wel belangrijk om ook jong talent meer kansen te bieden op een woning in onze stad. Een aanscherping van ons beleid is wenselijk.

We stellen voor als stedelijk uitgangspunt bij nieuwbouwontwikkelingen te nemen dat we, op het niveau van de gemeente, inzetten op een verhouding 30/40/30 met ruimte voor een gebiedsgerichte afweging en maatwerk per project. Daarmee blijven we de principes van het bestuursakkoord volgen. Dit sluit aan bij het rijksbeleid en de afspraken in de SRBT Woondeal en biedt ruimte voor gebiedsgericht maatwerk. Concreet betekent dit een aanscherping van ons beleid en addendum tot: • 30% sociale huur, te realiseren door corporaties. • 40% betaalbare koop en huur, waarbij we als definitie de landelijke betaalbaarheidsgrens aanhouden voor dit middensegment (€390.000, prijspeil 2024, 186 punten WWS). Uitgangspunt hierbij is 10% middeldure huur als onderdeel van het totale woningbouwprogramma met enige ruimte voor uitwisseling om

1

De wet versterken regie op de volkshuisvesting gaat voor het peil uit van het landelijk gemiddelde. In Tilburg is het aandeel corporatiebezit met 31,9% iets bovengemiddeld, maar onvoldoende om een percentage (veel) lager dan 30% als uitgangspunt te kunnen nemen. 30% sluit ook aan bij de opgave zoals berekend door In.Fact waarbij in diverse varianten de opgave in sociale huur ca 28/29% van het totaal is. 2 In.Fact heeft de vraag naar woningen met een huurprijs tot €1.000 in beeld gebracht. Dit wijkt iets af van de huidige prijsgrens voor middeldure huur, maar geeft wel een goede indicatie van de opgave (de vraag naar woningen boven de €1.000 is nihil). De vraag is in alle varianten ca 9,5% van de totale opgave. 3 In.Fact heeft de vraag naar woningen met een VON van €355.000 in beeld gebracht. Dat was de op dat moment geldende grens voor betaalbare koop.

raad 2024_1654 definitief.docx

•

4

flexibiliteit in dit segment te houden. Met de corporaties maken we afspraken maken over hun aandeel in de middeldure huur. 30% vrije keuze.

De Tilburgse corporaties zijn onze partner in het bouwen van sociale huurwoningen. Met de Tilburgse corporaties maken we afspraken in een langjarig convenant wonen. Samen met hen zorgen we voor goede, betaalbare huurwoningen voor huishoudens die op de sociale huur zijn toegewezen. We maken onder andere afspraken over doelgroepen, betaalbaarheid, beschikbaarheid en kwaliteit van de sociale woonvoorraad. Het woonbeleid vormt de basis voor het Convenant Wonen en de prestatieafspraken. Vanuit het convenant studentenhuisvesting beschouwen we ook SSH als een Tilburgse corporatie. Andere (landelijke) corporaties met bezit of ambities in onze gemeente zullen we betrekken wanneer daar vanuit een specifieke opgave (gebied/doelgroep) aanleiding voor is. Met de Wet betaalbare huur zijn middeldure huurwoningen voortaan gereguleerd. De effecten van de wet op de woonvoorraad houden we in de gaten. We onderzoeken hoe de wet zich verhoudt tot onze verordening Middenhuur 2023 en de lokale eisen die wij via de verordening aan deze woningen stellen en wat dit mogelijk betekent voor ons beleid. Met ontwikkelaars en initiatiefnemers maken we afspraken over de betaalbaarheid van koop en huurwoningen. We zetten, meer dan voorheen, in op het realiseren van betaalbare koop. We verkennen de instrumenten om de betaalbare koop te borgen op langere termijn.

2.1.3 De bestaande woningvoorraad kan bijdragen aan de woningbouwopgave (in omvang en kwaliteit) en betaalbaar wonen. De ruimte is beperkt voor nieuwbouw. Veel van onze inwoners wonen ruim en dit zal met de vergrijzing alleen maar toenemen, indien deze niet (kunnen) doorstromen. De bestaande voorraad biedt kansen door deze beter te benutten en aan te laten sluiten bij de veranderende behoefte van onze inwoners. Het kan daarbij ook gaan om een kwalitatieve aanpassing van de woning, of het realiseren van ontbrekende voorzieningen in de directe omgeving. Het toevoegen van woningen en het intensiever gebruiken van woningen binnen de bestaande voorraad gaan we meer faciliteren, zodat onze inwoners en initiatiefnemers hiermee aan de slag kunnen. Dit vraagt op sommige fronten om een aanpassing van het gemeentelijk beleid, zoals het beleid voor woningsplitsing. Of het nemen van extra maatregelen om de doorstroming te bevorderen, bijvoorbeeld van ouderen. In zowel de (sociale) huur als de koopsector. Naast het toevoegen van woningen gaat het zoals aangegeven om het verbeteren van de kwaliteit, maar ook om duurzaamheid, toegankelijkheid, levensloopbestendigheid. Ook draagt het bij aan de differentiatie in woningtypologie op het niveau van de wijk en buurt. Al deze maatregelen moeten natuurlijk worden afgewogen tegen de gevolgen voor de leefbaarheid in de omgeving.

Dit werken we verder uit. Onze partners vragen hierbij om een ‘ja, tenzij’ houding aan te nemen en hierbij duidelijk beleid op te stellen. Transformatie van ander vastgoed is onderdeel van een bredere ruimtelijke afweging. Belangrijk daarbij is dat er binnen dit bestaand vastgoed woningen van voldoende kwaliteit gerealiseerd kunnen worden en dat de bestaande (kantoor)functie kan worden opgeheven. Zowel nu als in de toekomst; meer woningen betekent immers meer behoefte aan voorzieningen en werklocaties. De kansen daartoe worden locatie specifiek afgewogen.

Speerpunt 2: De juiste woning op de juiste plek 2.2.1 Het beleid moet eraan bijdragen dat woningen nu en in de toekomst aantrekkelijk, passend en geschikt zijn. In ons akkoord ‘Meer voor elkaar’ gaan we uit van gezonde en duurzame woningen van goede kwaliteit. De nieuwbouw en transformaties die we nu realiseren, moeten toekomstbestendig zijn en bijdragen aan kwalitatief goed wonen. Dit betekent gezond en duurzaam in zowel de bouw als het gebruik.

raad 2024_1654 definitief.docx

5

Toekomstbestendig in gebruik met woonkwaliteit voorop. We nemen maatregelen om te voorkomen dat er te kleine woningen worden gebouwd. We bouwen passende en geschikte woningen voor onze huidige en toekomstige inwoners. Hiervoor houden we rekening met de demografische ontwikkelingen met aandacht voor de (toekomstige) en talentvolle inwoners die we willen boeien, binden en laten blijven. Extra aandacht gaat uit naar (nieuwe) collectieve woonvormen. Door de demografische ontwikkelingen zijn er steeds meer eenpersoonshuishoudens en wordt ontmoeting steeds belangrijker. Denk bijvoorbeeld aan knarrenhofjes en woonvormen gericht op (migranten)ouderen, vormen van wooncoöperaties en gemengd wonen. 2.2.2 Een woning is onderdeel van een buurt en wijk. Om fijn te kunnen wonen is het belangrijk dat we wijken vitaal en divers houden. De kracht van Tilburg is en blijft dat het een ongedeelde stad is met homogene buurten in heterogene wijken. In de wijken kunnen mensen van diverse leeftijden, met verschillende inkomens en woonwensen een geschikte woning vinden en wooncarrière maken. Waarbij de diversiteit de wijken leefbaar en veerkrachtig maken en het prettig wonen is en gemeenschappen gevormd en versterkt kunnen worden. Daarom sturen we met gebiedsvisies met uitgebreide participatie van onze inwoners en woningbouwprojecten actief op diversiteit.

Door in te zetten op een mix van woningtypes, segmenten en groottes in een wijk of buurt, met aandacht voor de wensen en behoeftes van de wijkbewoners. De vitaliteit en leefbaarheid van wijken gaat echter verder dan het woonaanbod. Ook andere factoren zijn hierop van invloed, zoals de bereikbaarheid van de woning, de nabijheid van voorzieningen, het culturele aanbod, veiligheid, de openbare ruimte waaronder de nabijheid van natuurgebieden, de aanwezigheid van een universiteit en het historisch karakter van de stad. Een integrale kijk op een aantrekkelijk woonklimaat en -kwaliteit is belangrijk op stads-, wijk- en buurtniveau. Dit gaat verder dan het Woonbeleid en vindt onder meer zijn plek in de Update Stedelijke Ontwikkelstrategie Wonen, de gebiedsvisies en de Omgevingsvisie 2040. Met Tilburg 2050 actualiseren we de Omgevingsvisie en vertellen we het verhaal van de stad, samen met de stad. 2.2.3 Kleine en particuliere initiatieven kunnen al in een vroeg stadium bijdragen aan verbinding. Juist kleine woningbouwinitiatieven kunnen een waardevolle bijdrage leveren op het niveau van de wijk en de buurt. Initiatiefnemers kennen de behoeftes in de buurt en weten hierbij de buurtbewoners te betrekken Daarom houden we vast aan onze ambitie om bewonersinitiatieven, kleinere marktpartijen, ondernemers en ontwerpers te koesteren en te faciliteren waar mogelijk.

We vinden het in het bijzonder belangrijk open te staan voor initiatieven die bijdragen aan collectief wonen en de versterking van het samenleven op buurtniveau.

Speerpunt 3: Voor iedereen een passende woonvorm 2.3.1 We zijn er voor onze inwoners met een specifieke woon- en/zorgbehoefte en waarvoor een passende woning/woonvorm nog ontbreekt. Voor een deel van onze inwoners is het vinden van passende huisvesting nog lastiger. Vanwege hun kwetsbare positie of specifieke woonbehoefte kunnen zij niet altijd een geschikte of betaalbare woning vinden die voldoet aan hun wensen. Naast een woning hebben zij soms extra zorg of begeleiding nodig. We vinden het belangrijk dat er voor iedereen een passende woning is, in een zorgzame buurt en dat mensen zelfredzaam kunnen zijn. Voor deze inwoners dragen wij extra zorg om voldoende huisvesting te realiseren. Met oog op spreiding van deze doelgroepen over de stad doen we dat ook in de meer draagkrachtige wijken. We sluiten hierbij aan bij het landelijk programma ‘Een thuis voor iedereen’. Deze is opgericht om voldoende betaalbare woningen voor deze aandachtsgroepen beschikbaar te stellen, waaronder ouderen, studenten en kwetsbare inwoners. Al deze aandachtsgroepen vragen betaalbare, passende huisvesting en soms ondersteuning. Helaas is voor hen soms onvoldoende woningaanbod en/of zijn er aanvullende woonbehoeftes. Denk aan inwoners die behoefte hebben aan ruimte voor ontmoeten in complexen, het clusteren van woningen en voorzieningen, maar ook aan aanpassingen voor een specifieke zorgvraag.

Vaak lastige opgaven die niet vanzelf worden gerealiseerd. Daarom gaan we deze in beeld brengen en een concrete opgave formuleren. Hierbij hebben we aandacht voor

raad 2024_1654 definitief.docx

de juiste woningplattegronden passend bij de woonbehoeftes, zodat de woningen geschikt en toegankelijk zijn. In het kader van het actieplan dakloosheid ‘iedereen een (t)huis’ zetten we in op preventie en ‘wonen eerst’. Een verandering die we samen met onze partners verder uitwerken in een gezamenlijke visie en aanpak. We sluiten hiervoor aan bij de regionale Woonzorgvisie en de lokale paragraaf die op dit moment ter besluitvorming bij de raad voorliggen. Er is niet alleen de opgave om deze groepen te huisvesten, maar ook om deze evenwichtig te verdelen over de gemeenten met de juiste zorg, ondersteuning en begeleiding. Zowel evenwichtig verdeeld onder de verschillende gemeenten in de regio als binnen de eigen gemeente.

Speerpunt 4 Een sterkere positie op de woningmarkt 2.4.1 Een deel van onze (toekomstige) inwoners verdient een sterkere positie op de woningmarkt. Wanneer er sprake is van schaarste is meer aandacht nodig voor het bieden van gelijke kansen. We moeten in ons beleid ervoor zorgen dat we een deel van de woningzoekenden meer stem geven en een gezicht. Dit vragen ook onze partners. Daarbij gaat het om een stem in de periode van planvorming en ontwikkeling. We overwegen of het inrichten van een klankbordgroep van woningzoekenden hiervoor de juiste vorm is. Ook horen we de roep om te voorkomen dat inwoners met lokale binding (economisch of maatschappelijk) verdrongen worden en minder kansen krijgen bij de toewijzing en aankoop van een woning. Op dit moment doen we onderzoek naar de noodzaak (en daarmee de juridische haalbaarheid) om hierop in te grijpen en de mogelijkheden zoals ook aangegeven in de raadsbrief die u hebt ontvangen. Instrumenten geven we zo nodig een plek in ons woonbeleid. Voor de huurders die al wel een woning hebben gevonden, zien we toe op goed verhuurderschap door verhuurders. De implementatie van de Wet goed verhuurderschap (dit is inclusief Huurteam) hebben we in gang gezet en zetten we voort in ons beleid.

Kanttekeningen en gewogen alternatieven 1.1 We kunnen ook vasthouden aan de thema’s uit de Woonagenda of speerpunten toevoegen. Wij verwachten echter dat de voorgestelde speerpunten onze woonambities in brede zin het beste dekken en zorgen voor minimale overlap met andere beleidskader. De speerpunten zijn concreet genoeg om hier concrete doelen en acties aan te koppelen gericht op een passende woning voor iedere Tilburger. Ook zijn ze breed genoeg om eventuele aanvullende thema’s onder te plaatsen bij de verdere uitwerking. In dit voorstel is aangegeven hoe we een aantal reeds uitgesproken ambities een goede plek kunnen geven. Zoals ook besproken in de informatiebijeenkomst over de startnotitie en aangegeven onder 1.2.2 hangt het Woonbeleid samen met (vele) andere gemeentelijke beleidskaders. Een goed voorbeeld zijn onze ambities op het gebied van verduurzaming van de woningvoorraad. Voor iedereen moet een duurzame woning binnen handbereik zijn. Dat is goed voor het klimaat en voorkomt een hoge energierekening. Dit doen we niet primair vanuit het woonbeleid, maar hiervoor sluiten we aan bij de uitgangspunten die zijn vastgesteld in andere beleidskaders. We brengen nog in beeld waar in andere beleidskaders de uitgangspunten ook voor de woningbouwopgave zijn geborgd.

We vinden het belangrijk dat afbakening de overlap met andere beleidsdocumenten voorkomt, maar moeten ook kunnen signaleren of er geen blinde vlekken zijn.

Niet beïnvloedbare risico’s Niet van toepassing.

6

raad 2024_1654 definitief.docx

Kosten en dekking Het opstellen van het woonbeleid wordt uitgevoerd binnen de huidige bezetting. Dekking is opgenomen in de programmabegroting 2024 in het programma Ruimte voor wonen, werken en mobiliteit. De uitvoering van het beleid brengt kan wel kosten met zich meebrengen. Voor zover deze niet binnen beschikbare budgetten kunnen worden uitgevoerd zullen we hiervoor voorstellen doen in de reguliere P&C cyclus.

Uitvoering Hiervoor wordt verwezen naar het eindvoorstel Startnotitie Woonbeleid op basis waarvan de komende periode onder andere ook nog Woon Top gesprekken gevoerd zullen worden die bijdragen aan de verdere uitwerking van beleid. Het proces is gericht op vaststelling van het woonbeleid Q1 2025.

Participatie Op 3 juli 2024 is een bijeenkomst georganiseerd met onze partners. Hierbij waren onder andere aanwezig: woningcorporaties en huurders, onze regiopartners in de Stedelijke regio Breda-Tilburg (SRBT) en Hart van Brabant, ontwikkelaars, bouwers beleggers, verhuurders, makelaars, architecten, zorgpartijen en belangenpartijen voor onder meer ouderen en studenten. Met hen hebben we het goede gesprek gevoerd: wat zijn onze belangrijkste opgaven, waarmee moet de gemeente beginnen of meer doen, wat juist minder en waar moeten we mee ophouden? Hiermee hebben we waardevolle input opgehaald die verwerkt zijn in dit raadsvoorstel. Een verslag van de bijeenkomst is als bijlage opgenomen . Zoals opgenomen en besloten met de startnotitie Woonbeleid 2025-2030 reflecteren we met de raad op de opgaven en uitgangspunten die we hebben opgehaald. Middels dit raadsvoorstel Woonbeleid 2025-2030 formuleren we 4 speerpunten voor het nieuwe beleid. Met onze inwoners en de betrokken partners gaan we hierna weer in gesprek tijdens een of meerdere ‘Woon Top gesprekken’. Hierbij leggen we de opgaven en ambities voor en waar mogelijk al concrete doelen en acties om deze ambities waar de maken. Hiermee werken we het beleid verder uit. In het voorjaar van 2025 komen we met een definitief voorstel.

Daarnaast voeren we als gemeente zowel bestuurlijk als ambtelijk aan andere tafels gesprekken die waardevolle input kunnen leveren voor de verdere uitwerking van ons woonbeleid. Dit kan zijn in de omgevingsdialoog rond concrete projecten, maar denk ook aan (straat)gesprekken en gesprekken met ketenpartners in de voorbereiding op het verhaal voor Tilburg 2050. Ook dit zijn belangrijke participatiemomenten die we betrekken bij het opstellen en verrijken van ons woonbeleid. We stemmen de gesprekken die we voeren zover mogelijk op elkaar af.

Communicatie De vastgestelde speerpunten worden gedeeld met onze partners en zijn vertrekpunt voor de voorbereiding van de woontopgesprekken waar ook onze inwoners voor worden uitgenodigd.

Evaluatie We evalueren het Woonbeleid 2025-2030 op het moment dat er nieuw woonbeleid wordt opgesteld. De evaluatie van het vigerend beleid is met een raadsbrief toegezonden ter voorbereiding op bespreking van dit voorstel.

7

raad 2024_1654 definitief.docx

8

Bijlagen 1. Verslag Bijeenkomst Partners in Wonen 2. Evaluatie Woonagenda 2020-2025

Ter inzage gelegde stukken Geen.

Tilburg, 13 september 2024 Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg, de secretaris,

de burgemeester,

raad 2024_1654 definitief.docx

9

Raadsbesluit De raad van de gemeente Tilburg; -

gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders;

Besluit 1. De volgende vier speerpunten als basis voor het Woonbeleid 2025-2030 vast te stellen: 1. Meer (betaalbare) woningen Onder dit speerpunt vallen in ieder geval de kwantitatieve woningbouwdoelstelling, maatregelen voor een continue bouwproductie, beter benutten van de bestaande woonvoorraad, de sturing op de betaalbaarheid in de programmering naar de verdeling 30/40/30 en de rol van onze partners in wonen waaronder de woningcorporaties en ontwikkelaars. 2. De juiste woning op de juiste plek Het is belangrijk dat woningen toekomstbestendig en duurzaam zijn en staan in vitale wijken. Vanuit dit speerpunt werken we in ieder geval gebiedsgericht aan het versterken van de ongedeelde stad en de gemeenschap, met een divers aanbod van woningen. We sturen op aantrekkelijke, geschikte en passende woningen en (collectieve) woonvormen in nabijheid van voorzieningen. 3. Voor iedereen een passende woonvorm Onder dit speerpunt valt het beleid om voldoende en passende huisvesting met de juiste zorg, ondersteuning en begeleiding te bieden voor aandachtsgroepen, waaronder ouderen, inwoners met een zorgvraag, studenten en (dreigend) daklozen We sluiten hierbij aan op de Woonzorgvisie Regio Hart van Brabant en de Lokale Paragraaf Woonzorgvisie Tilburg. 4.

Een sterkere positie op de woningmarkt Dit speerpunt richt zich op een toegankelijke en inclusieve woningmarkt voor alle (nieuwe) Tilburgers. Onder dit speerpunt valt de vraag om woningzoekenden meer stem te geven, de wens het verdringen van woningzoekende met een lokale binding te voorkomen en de uitvoering van de Wet goed verhuurderschap.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 18 november 2024. de griffier,

voorzitter,