Raadsvoorstel besluitvormend - 909517 Programmabegroting 2026-2029 Teylingen

Raadsvoorstel Besluitvormend

Programmabegroting 2026-2029 Teylingen

aan:

de raad van de gemeente Teylingen

zaaknummer: Z-25-464124 Datum collegevergadering: 30 september 2025 datum raadsvergadering: 6 november 2025_ agendapunt: Mevr. M.E.I. Volten portefeuillehouder: behandelend ambtenaar: Siko Westmaas emailadres: s.westmaas@hltsamen.nl programma: Bestuur

Wij stellen voor: 1. 2.

3. 4.

De Programmabegroting 2026-2029 vast te stellen; De voorgenomen investeringen verbonden aan de diverse uitvoeringsprogramma’s voor het jaar 2026 en de hieraan meerjarig verbonden budgetten voor de kapitaallasten vast te stellen; Het begrotingsoverschot van € 199.000 te reserveren in de post Saldo rekening van baten en lasten; Kennis te nemen van de jaarschijven 2026-2029.

Inleiding Voor u ligt de Programmabegroting 2026-2029 waarin de meerjarenraming 2026-2028 is opgenomen. De vaststelling van de Programmabegroting 2026-2029 is het vervolg op de Kadernota 2026 (juli 2025) en eindigt medio 2027 met de vaststelling van de Jaarrekening 2026. Zoals bekend krijgt Teylingen, net als veel andere gemeenten, minder geld van de Rijksoverheid. Tegelijkertijd moeten we meer uitgeven, bijvoorbeeld aan jeugdzorg. Om de begroting in balans te brengen, is er met de behandeling van de Kadernota in juli 2025 richting gegeven. Hierbij is gekeken hoe we als gemeente kunnen we besparen, maar ook hoe kunnen we onze inkomsten verhogen. Het sociaal domein neemt een steeds grotere plek in gemeentelijke begrotingen in, ook in Teylingen. Dit omdat gemeenten sinds de decentralisaties meer zorgtaken op zich hebben genomen, terwijl de middelen vaak achterblijven. Tegelijkertijd groeit de vraag naar ondersteuning – van jeugdzorg tot Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) – en worden de problemen waarmee inwoners kampen complexer en verweven. Hoewel we inzetten op preventie, zien we dat de komende jaren de kosten voor jeugdhulp en Wmo onzeker blijven. De taskforce jeugdzorg is een belangrijke stap in de gezamenlijke regionale aanpak om de jeugdzorg toegankelijk, betaalbaar en toekomstbestendig te houden.

Met de Kadernota is al besloten om vooraf te investeren in de uitvoering van de maatregelen. Die investering is opgenomen in de meerjarenbegroting, wat laat zien dat we voorsorteren op verandering

In de komende jaren komen nog de nodige opgaven op ons af: een nieuwe voorzieningennota, een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP) voor het onderwijs, actualisatie en uitvoering van de beheerplannen en de verduurzamingsopgave van het gemeentelijk vastgoed zijn enkele voorbeelden. Deze opgaven brengen vanzelfsprekend ook financiële consequenties mee zich mee. Gezien de financiële situatie zal dit ook weer keuzes met zich meebrengen. Ook zien we dat het onderwerp maatschappelijk weerbaarheid onverminderde aandacht krijgt in de rijksbegroting. Vanaf 2027 wordt hier landelijk 70 miljoen euro extra voor vrijgemaakt. Onder meer wordt dit geld gebruikt voor publiekscampagnes en het inrichten van een landelijk dekkend stelsel van informatie- en noodsteunpunten samen met gemeenten en veiligheidsregio’s. De Veiligheidsregio Holland Midden maakt op dit moment een voorstel voor het bestuur waar regionale invulling van noodsteun-punten onderdeel van zijn. De gemeente heeft een belangrijke rol in de coördinatie bij de aanpak om de weerbaarheid te versterken. Deze opgave is maatschappij breed en vraagt betrokkenheid van alle domeinen. Intern vraagt dat aandacht voor de continuïteit van kritieke processen en crisisbeheersing, maar ook moeten er afspraken worden gemaakt ten behoeve van de vitale voorzieningen.

Daarnaast is het van belang dat sociale netwerken worden versterkt, ten behoeve van de zelf- en samenredzaamheid. Weerbaarheid en veerkracht zijn niet uitsluitend veiligheidsvraagstukken, maar vragen brede samenwerking binnen, maar vooral ook met en in de samenleving Naar aanleiding van de motie ‘Inzet extra bezuinigingen en meevallers’ heeft het college gezocht naar mogelijkheden voor het ‘verzachten’ van de stijging van de OZB voor nietwoningen. Het voorstel van het college is om in 2026 75% van het voorgestelde rekentarief uit de Kadernota voor niet-woningen (zowel de eigenaren als de gebruikers) te hanteren en vanaf 2027 100% op te nemen. Hiermee wordt de verhoging naar het rekentarief in twee stappen gerealiseerd. Bestaand kader en context Het wettelijk kader wordt gevormd door de Gemeentewet, de wet Dualisering gemeentebestuur en het Besluit begroting en verantwoording gemeenten en provincies (BBV). Daarnaast is rekening gehouden met de Begrotingscirculaire van de toezichthouder, de provincie Zuid-Holland, de Kadernota 2026 en het coalitieakkoord “Samen maken we Teylingen! 2022-2026”. Beoogd effect Met het vaststellen van de Programmabegroting 2026-2029 krijgt het college zijn opdrachten mee voor het jaar 2026. Ook geven we een beeld van het meerjarenperspectief tot en met 2029 en de opgenomen aanpassingen.

Argumenten 1.1 De Programmabegroting 2026 is gemaakt op basis van de vastgestelde Kadernota 2026. 1.2 De Programmabegroting 2026 is structureel en materieel in evenwicht. Omdat de begroting 2026 materieel in evenwicht is, is het aannemelijk dat de toezichthouder, de provincie Zuid-Holland, achteraf (repressief toezicht) toetst 2.1 De opgenomen investeringen moeten expliciet worden goedgekeurd door de gemeenteraad omdat de bevoegdheid tot het vaststellen van investeringskredieten bij de raad ligt. De investeringen waarover de gemeenteraad nog moet beslissen zijn niet meegenomen in de besluitvorming. Om de totale financiële positie te kunnen beoordelen zijn de kapitaallasten van alle investeringen in het investeringsplan meerjarig opgenomen. 3.1 In de post Saldo Rekening van baten en lasten is het overschot van € 199.000 in 2026 gereserveerd.

4.1

De jaarschijven vanaf 2027 worden apart genoemd omdat het vaststellen van de meerjarenramingen een ander gevolg heeft dan het vaststellen van de begroting 2026. De autorisatiefunctie van de gemeenteraad heeft alleen betrekking op 2026. De meerjarenramingen geven inzicht in het begrotingsevenwicht op langere termijn. De meerjarenramingen zijn op dit moment nog nadelig. Het meerjarig saldo is mede nadelig beïnvloedt door de stijgende kosten van de jeugdzorg, de fors gestegen inflatie, de verminderde compensatie voor inflatie van het Rijk en de landelijke problematiek van het incidenteel begroten bij het Rijk.

Kanttekeningen 1.1 De begroting is een momentopname van de huidige verwachtingen en inschattingen en zal aan verandering onderhevig zijn. 1.2 Daarnaast is de continue stijging van de jeugdzorg een grote zorg. De toegenomen kosten voor jeugdzorg zorgt voor verdringing van andere posten in de begroting. Oplossing voor de gestegen kosten zijn in onderzoek bij de Bestuurlijke Taskforce Jeugd

Financiële consequenties Financiële doorkijk Programmabegroting 20262029 Bedragen x € 1.000 (/- = nadelig)

Financieel beeld kadernota

2026

2027

2028

2029

Meerjarenraming 2026-2029 kadernota

402

-96

-772

-548

Saldo Kadernota

402

-96

-772

-548

2027

2028

2029

Financiële doorkijk Programmabegroting 20262029 Bedragen x € 1.000 (/- = nadelig)

Omschrijving bijstellingen

2026

Bijstelling Jeugdhulp

-800 -800

Ingroei OZB-rekentarief niet-woningen naar 75% voor eerste jaar 2026

-298

Opkomstbevordering

-30

Rekenkamerbudget

-10

-10

-10

-10

Nagekomen wijzigingen en overige mutaties

52

15

54

20

Actualisatie kapitaallasten

180 -179

43 -737

Aanpassing Begroting HLTsamen 2026

202

219

219

219

Extra inkomsten OZB door minder leegstand en prognose woningen

500

500

500

500

-100

-100 -100

Exploitatiebijdrage Onderwijs- en sportvoorzieningen Nieuw Boekhorst

-800 -800

Totaal bijstellingen

-204

-354

-94

-908

Saldo programmabegroting 2026-2029

199

-451

-866

1.456

Het college heeft de motie ‘De taakstelling geldt ook voor HLTsamen’ ingebracht in het bestuur van HLTsamen. Het bestuur ziet geen mogelijkheden om verder te bezuinigingen (dan de opgenomen 4%) op de bedrijfsvoering van HLTsamen. Verder gaan betekent snijden in de ontwikkelkracht. En dat raakt uiteindelijk ook de dienstverlening aan inwoners, ondernemers en bestuur. Want een organisatie die niet ontwikkelt, verliest aan kwaliteit. Als gemeente Teylingen verdere besparingen wil bij HLTsamen zal het bezuinigingen moeten doen in de programma’s, die doorwerken in HLTsamen. Gegeven het saldo van de huidige begroting in 2026 en de vele onzekerheden heeft het college daarvoor nu geen voorstellen gedaan. Juridisch kader Op grond van artikel 189 Gemeentewet brengt de raad voor alle taken en activiteiten jaarlijks op de begroting de bedragen die hij daarvoor beschikbaar stelt, alsmede de financiële middelen die hij naar verwachting kan aanwenden. Aanpak, uitvoering en participatie Met de kaders en uitgangspunten, genoemd in de Kadernota 2026, is rekening gehouden. Vooruitlopend op het vaststellen van de Kadernota heeft de raad gesproken met inwoners tijdens de inloopavonden in de drie kernen. Na het vaststellen van de Programmabegroting, wordt het gepubliceerd op de gemeentelijke website.

En wordt een visual “De begroting in 1 Oogopslag” gepubliceerd in de gemeenteberichten in de Teylinger.” Duurzaamheid Niet van toepassing Hillegom-Lisse-Teylingen (HLT) Dit voorstel heeft uitsluitend betrekking op de gemeente Teylingen. De gemeenten Hillegom en Lisse hebben een eigen cyclus om te komen tot een vastgestelde begroting. Urgentie De Programmabegroting 2026-2029 moet voor 15 november 2025 zijn ingediend bij Gedeputeerde Staten, de toezichthouder, van de provincie Zuid-Holland. Evaluatie In de Tussenrapportage 2026 en bij de jaarstukken 2026 evalueren wij de uitvoering van de Programmabegroting 2026-2029. Bijlagen en achtergrondinformatie 1. Programmabegroting 2026-2029 2. Motie inzet extra bezuinigingen en meevallers 3. Motie taakstelling geldt ook voor HLT Samen

Namens het college van Teylingen,

Dhr. Jeroen F.A. Tomassen Secretaris

Mevr. C.G.J. Breuer Burgemeester

Raadsbesluit

De raad van de gemeente Teylingen, gelezen het voorstel van het college van 30 september 2025 met als onderwerp Programmabegroting 2026-2029 Teylingen gelet op de behandeling in de raadscommissie- en raadsvergadering, gelet het bepaalde in artikel 189 van de Gemeentewet,

Besluit: 1. 2.

3. 4.

De Programmabegroting 2026-2029 vast te stellen; De voorgenomen investeringen verbonden aan de diverse uitvoeringsprogramma’s voor het jaar 2026 en de hieraan meerjarig verbonden budgetten voor de kapitaallasten vast te stellen; Het begrotingsoverschot van € 199.000 te reserveren in de post Saldo rekening van baten en lasten; Kennis te nemen van de jaarschijven 2027-2029.

Aldus besloten in de raadsvergadering van 6 november 2025,

Mevr. M. van Egeraat Griffier

Mevr. C.G.J. Breuer Voorzitter