Koudenhoorn - Overzicht & Inzicht_1 - Koudenhoorn - Overzicht & Inzicht_1

KOUDENHOORN Overzicht en Inzicht

Koudenhoorn is een eiland in de gemeente Teylingen. Gelegen aan de dorpskern Warmond en de Kagerplassen. Op 28 mei 2025 heeft de gemeenteraad van Teylingen het college opgeroepen tot regie op het recreatie- en natuureiland Koudenhoorn. Het college geeft hieraan invulling met het opstellen van dit document. Er zijn spelen diverse zaken op het eiland. Dit vraagt actie van de gemeente, in haar diverse rollen. Ook van gebruikers van het eiland wordt actie gevraagd. De recreatieve voorzieningen worden intensief gebruikt door een heel diverse groep van gebruikers. De mate van gewenst onderhoudsniveau is divers. Voor een juist gebruik van openbare voorzieningen is ook passend beheer is nodig voor een goed gebruik van de infrastructuur, vastgoed en belevingswaarde van het eiland. Contact onderhouden tussen gemeente en gebruikers is dan ook noodzakelijk.

Inhoud Inleiding ........................................................................................................................................ 2 Aanleiding tot regie ..................................................................................................................... 2 Gemeentelijke verantwoordelijkheden en rollen .......................................................................... 2 Doel ........................................................................................................................................... 2 Reikwijdte .................................................................................................................................. 2 Kenmerken .................................................................................................................................... 3 Kaders, doelstellingen & historie ................................................................................................. 3 Eigendomssituatie & infrastructuur ............................................................................................. 4 Gebruik .........................................................................................................................................

5 Gebruikersoverleg ...................................................................................................................... 7 Specifieke gebruikers ................................................................................................................. 7 Brasserie Coazy ...................................................................................................................... 7 Evenementen(organisaties) en hun deelnemers ....................................................................... 8 Gebruikers vastgoed Koudenhoorn .......................................................................................... 9 Moestuinvereniging Koudenhoorn ......................................................................................... 10 Natuur Ontdekking Centrum Koudenhoorn (NOCK) ................................................................ 11 Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof ................................................................................ 12 Ondernomen acties ..................................................................................................................... 13 Veiligheid .................................................................................................................................

13 Koudenhoornbrug .................................................................................................................... 13 Beheer groen en water .............................................................................................................. 13 Evenementen ........................................................................................................................... 13 Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof & Paardeneigenaren .................................................... 14 Brasserie Coazy........................................................................................................................ 14 Voorzieningen .......................................................................................................................... 14 Gebruikersoverleg & Communicatie .......................................................................................... 14 Vervolgacties ............................................................................................................................... 15 1.

Toetsing beheer- en gebruikersovereenkomsten ................................................................ 15

2.

Specificering van gebruik van de brug en andere openbare voorzieningen ........................... 15

3.

Versterking van samenwerking en communicatie met en tussen partijen op het eiland ........ 16

4.

Vastlegging van samenwerkingsafspraken ......................................................................... 16

5.

Omgang met initiatieven en wensen .................................................................................. 16

Tot slot ..................................................................................................................................... 17

1

Inleiding Aanleiding tot regie Op 28 mei 2025 heeft de gemeenteraad van Teylingen het college opgeroepen tot regie op het recreatie- en natuureiland Koudenhoorn.1 Het college geeft hieraan invulling met het opstellen van dit document ‘Overzicht en inzicht’.

Gemeentelijke verantwoordelijkheden en rollen De gemeente heeft meerdere rollen op het eiland met uiteenlopende verantwoordelijkheden. Dit zijn: (1) Eigenaar van (alle) gronden, vastgoedobjecten en openbare voorzieningen (2) Verhuurder van diverse gronden en vastgoedobjecten (3) Planmaker, uitvoerder en handhaver van het omgevingsplan en overige wetgeving De gemeenteraad heeft opgeroepen tot het nemen van regie op eiland Koudenhoorn. Daarmee wordt ook bedoeld het zorg dragen voor een goede omgang en coördinatie tussen partijen op het eiland. Hiermee wordt een beroep gedaan op de maatschappelijke rol die de gemeente speelt.

Doel Het afgelopen jaar was er herhaaldelijk aandacht voor problematiek op het eiland die raakte aan de rol en de verantwoordelijkheden van de gemeente. Dit document heeft als doelstellingen het geven van overzicht en inzicht in: (1) Kenmerken van Koudenhoorn; (2) Gebruik en gebruikers van Koudenhoorn; (3) Ondernomen acties; (4) Vervolgacties.

Reikwijdte Dit document betreft enkel de huidige gebruiksfuncties. Nieuwe functies maken nadrukkelijk geen deel uit van deze opdracht. Voor dit plan is samengewerkt met in- en externe betrokkenen van het eiland. Tijdens het opstellen van het document zijn er diverse ontwikkelingen geweest op het eiland. Daar waar zaken niet konden wachten (bijv. uit veiligheidsoverwegingen) zijn al acties ondernomen.

Motie Gemeentelijke regie op casus Koudenhoorn (Trilokaal, Partij voor Teylingen, FvD, CU, Progressief Teylingen, D66) Teylingen - iBabs Publieksportaal 1

2

Kenmerken Kaders, doelstellingen & historie Waar het eiland Koudenhoorn al langere tijd geleden was ontstaan door het ontgraven van omliggende gebieden, werd het in de jaren tachtig pas gecultiveerd. In 2011 is het inrichtingsplan ‘Koudenhoorn, natuurlijk in evenwicht +’ vastgesteld2. Het doel was om het (dag)recreatieve karakter van het eiland te versterken met het behoud en verbetering van de natuurlijke elementen. Het ‘Definitief ontwerp kaart Koudenhoorn’ 3 geeft een snel overzicht van de diversiteit en situatie op het eiland. In 2012 is besloten tot de bouw van een nieuwe ophaalbrug, middels een zogeheten “aanbesteding design & build”4. Destijds werd gesproken over de Jan Dekkerbrug, later is dit de Koudenhoornbrug geworden. In 2013 is het bestemmingsplan ‘Teylingen - Koudenhoorn, Warmond’ vastgesteld5. In dat jaar ging ook het convenant “samen voor een duurzaam en groen Koudenhoorn” van start6. Dit convenant werd gesloten tussen de gemeente Teylingen, de Vereniging Betrokken Teylingers en de Bewoners aan de Warmonderleede. De Omgevingsvisie, ’Een florerende toekomst voor Teylingen’ is door de gemeenteraad vastgesteld in 20247. Deze vastgestelde Omgevingsvisie zet de lijn van het omgevingsplan uit 2013 voort: behoud van het natuurrijke karakter van Koudenhoorn met mogelijkheid voor kleinschalig recreatief medegebruik voor inwoners in het omliggende gebied.

Het zuidelijk deel van het eiland is onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland en is als zodanig vastgelegd in de provinciale omgevingsverordening.8 Hiernaast zijn er in de loop der jaren diverse (werk)afspraken en (huur)contracten met diverse gebruikers gemaakt, waarbij bovenliggende documenten in acht zijn genomen.

Document Teylingen - 35 koudenhoorn.pdf - iBabs Publieksportaal Document Teylingen - Definitief ontwerp kaart Koudenhoorn 23 maart 2011[1].pdf - iBabs Publieksportaal 4 Document Teylingen - 28.pdf - iBabs Publieksportaal 5 Document Teylingen - 17.pdf - iBabs Publieksportaal 6 Bijlage 1 7 Agenda Teylingen - Gemeenteraad donderdag 12 december 2024 20:00 - 23:00 - iBabs Publieksportaal 8 Bron: Provinciale omgevingsverordening. Toelichting: De bescherming van het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is 2 3

geregeld via de provinciale omgevingsverordening, die de plaats inneemt van de oude milieuverordeningen. Deze verordeningen, die voortvloeien uit de Omgevingswet, stellen regels op voor het behoud, de bescherming en de ontwikkeling van de natuur binnen het NNN en de samenhang daartussen. Gemeenten moeten deze regels toepassen in hun omgevingsplannen en omgevingsvergunningen.

3

Eigendomssituatie & infrastructuur De grond van het gehele eiland is in eigendom van de gemeente. Het eigendom strekt zich uit tot en met het water zoals aangegeven op de plattegrond (figuur 1, op pagina 8). Ook het vastgoed is in eigendom van de gemeente, exclusief de opstallen van brasserie Coazy en de opstallen op het terrein van de Moestuinvereniging Koudenhoorn. In het middendeel van het eiland is bijna 2 hectare verhuurd aan de Moestuinvereniging Koudenhoorn en ongeveer 3,7 hectare aan de Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof. Er zijn diverse huurcontracten voor het gebruik van het vastgoed. Voor het beheer van het eiland is met name de gemeente aan zet. Hierbij wordt uitgegaan van diverse beleidsstukken. Er is geen expliciet document wat de beheersituatie en te nemen acties op Koudenhoorn beschrijft op een integrale manier. In alle gevallen wordt gewerkt vanuit kaders en doelen die voor de gehele gemeente Teylingen door de gemeenteraad zijn vastgesteld, zoals: het Beleidsplan Groen, Programma Water- en Klimaatadaptatie, Afvalbeleid e.d. Er zijn havens met aanlegsteigers aan weerszijden van het eiland. Er ligt voor ruim 1,7 hectare aan verharding. De meeste verharding is van asfalt. In het bos- en natuurgebied is een netwerk aan onverharde paden. Een ophaalbrug, de Koudenhoornbrug, verschaft toegang tot het eiland de brug is ontworpen voor voet- en fietsverkeer.

De brug is niet ontworpen voor continue autoverkeer. Incidenteel kunnen er voertuigen overheen van maximaal 3,5 ton. De riolering bestaat uit vier pompgemalen vanwaar de gemengde afvoer loopt via persleidingen. Op moment van schrijven is de gemeente nog eigenaar van de waterleiding. Deze leiding voorziet divers vastgoed van drinkwater. In de basis is dit een nutsvoorziening die toebehoort aan het drinkwaterbedrijf: Dunea. Dunea zal in 2026 de waterleidingen vervangen en in beheer nemen. Netbeheerder Liander verzorgt de infrastructuur voor gas en elektriciteit.

4

Gebruik Koudenhoorn is een uniek eiland dat steeds intensiever wordt gebruikt door inwoners, recreanten, vrijwilligers en andere belanghebbenden. Ieder met eigen wensen en belangen. Een toegankelijke, schone, en veilige openbare ruimte en het tegengaan van overlast en vandalisme en zijn breed gedeelde belangen. Naast het gebruik van het eiland door verschillende doelgroepen, vraagt ook de natuur om ruimte en bescherming. Afgelopen periode zijn diverse gebruikers gesproken. Te denken valt aan wandelaars, zwemmers, vrijwilligers en vaste gebruikers. De gesprekken bevestigen het beeld van een zeer uiteenlopend gebruik, met uiteenlopende wensen. Dit raakt ook de oorspronkelijke visie van Koudenhoorn. De gesprekken maken ook duidelijk dat de gebruikers elkaar raken en soms tegenstrijdige belangen hebben. Er zal dus ook rekening gehouden moeten worden met elkaar. Gebruikers hebben daar primair zelf een rol in te spelen: door elkaar op te zoeken, open te staan voor gesprek en oplossingsgericht met oog voor het algemeen belang. De gebruikers van Koudenhoorn zijn van groot belang voor het eiland. Hun inzet en betrokkenheid dragen bij aan het behoud van een aantrekkelijk en veilig Koudenhoorn voor iedereen.

De gemeente waardeert deze samenwerking en is de afgelopen periode op meerdere manieren met verschillende partijen in gesprek geweest: zowel tijdens het gebruikersoverleg als op onderwerp individueel. Het gebruikersoverleg is twee keer per jaar. Voor het gebruikersoverleg worden gebruikers uitgenodigd die van vaste waarde zijn voor het eiland. Overig contact tussen gebruikers ontstaat vooral bij praktische zaken of vraagstukken, waarbij met regelmaat een beroep op de gemeente wordt gedaan. De groep recreanten is zeer divers – van watersporters en wandelaars tot hondenbezitters en bezoekers van de brasserie – wat leidt tot uiteenlopende verwachtingen over voorzieningen en onderhoud. Zo maken booteigenaren gebruik van de aanlegsteigers en het sanitair; gaan gezinnen erop uit naar het natuureducatief centrum, het klimbos of bezoeken de dieren; wandelaars zijn gebaad bij een netwerk aan wandelpaden, bankjes en picknicktafels. In de zomer genieten badgasten van het strand en maken gebruik van het sanitair. Bezoekers op de fiets willen graag voldoende fietsenrekken. In het najaar en de winterperiode kunnen de hondenbezitters hun hond loslaten in het toegestane losloopgebied. Natuurliefhebbers halen hun hart op in het stiltegebied. Alle bezoekers van het eiland kunnen terecht voor een versnapering bij Brasserie Coazy.

Koudenhoorn is een natuurrijk eiland met veel verschillende kleinschalige recreatieve voorzieningen. De gebruikers vertonen zich op verschillende delen van het eiland (figuur 1, p 6). De overlap in gebruik is het grootst in het noordelijk deel.

5

Figuur 1: Gebruik van Koudenhoorn

6

Gebruikersoverleg De gebruikers van Koudenhoorn zijn van groot belang voor het eiland. Hun inzet en betrokkenheid dragen bij aan het behoud van een aantrekkelijke en een veilig Koudenhoorn voor iedereen. De gemeente waardeert deze samenwerking en hecht veel waarde aan goede afstemming. Daarom organiseren we twee keer per jaar een gebruikersoverleg om gezamenlijk actuele onderwerpen te bespreken. Waar nodig vindt er aanvullend individueel overleg plaats, zodat we samen kunnen blijven werken aan een goed beheer en gebruik van het eiland. Voor het gebruikersoverleg worden gebruikers uitgenodigd die van vaste waarde zijn voor het eiland. Hieronder worden deze specifieke gebruikers nader toegelicht.

Specifieke gebruikers In deze paragraaf worden de gebruikers die onderdeel uitmaken van het gebruikersoverleg kort omschreven op alfabetische volgorde. Naast een beschrijving wordt ook puntsgewijs weergegeven welke aandachtspunten er zijn ten aanzien van het gebruik van het eiland. Hierin spelen gebruikers zelf een rol, maar kan ook een beroep gedaan worden op de gemeente.

Brasserie Coazy Brasserie Coazy is de enige horecavoorziening op het eiland. De brasserie is dagelijks geopend in het hoogseizoen en tijdens het laagseizoen van woensdag t/m zondag. Ook is het mogelijk om feesten, partijen of een trouwerij bij Coazy te vieren. De brasserie vergt een continue aan- en afvoer van goederen. Een betrouwbare overgang naar het eiland dient het commerciële belang van de brasserie. Voor de afvoer van de inhoud van de vetput komt zwaar vervoer naar het eiland. De brug naar het eiland kan een belasting tot 3,5 ton verdragen en is dus in de basis niet geschikt voor zwaar transport. Dit maakt dat er gekeken moet worden naar de (on)mogelijkheden van de bestaande infrastructuur en het gebruik hiervan. Naast de brasserie is er Coazy’s Corner: een uitgiftepunt om koffie of een ijsje te halen. De brasserie is gevestigd in wat in diverse plannen het paviljoen is genoemd. In dit gebouw is ook een ruimte bestemd voor het Natuur Ontdekking Centrum Koudenhoorn (NOCK). Hiervoor is een overeenkomst tussen gemeente en de eigenaar gesloten. Aandachtspunten •

• • •

Het transport voor de aanvoer van etenswaren e.d. en de afvoer van vetputten over de brug en paden, inclusief benodigde vergunningen dan wel ontheffingen voor gebruik van de brug en paden Brasserie Coazy heeft de wens tot uitbreiding van openingstijd in de zomer van 10.00 – 22.00 naar 10.00 – 23.00 uur Afspraken rondom gebruik van de ruimte in het paviljoen door NOCK Vergunningen van bouwwerken en faciliteiten zoals het uitgiftepunt

7

Evenementen(organisaties) en hun deelnemers Jaarlijks zijn er twee grootschalige evenementen die op Koudenhoorn plaatsvinden: 1) De Kindervakantieweek is de vakantieweek voor kinderen in de basisschoolleeftijd en vindt standaard plaats in de laatste week van de schoolvakantie. Per editie nemen ongeveer 200 kinderen deel. De organisatie is in handen van de Stichting Kindervakantieweek Warmond (SKW). Tijdens de vakantieweek werd eerder altijd ‘de blokhut’ gebruikt voor sanitair, keuken en het opslaan van spullen. Ook is daar een EHBO-hulppost. 2) De Schippertjesdagen vinden plaats in het tweede weekend van september en is voor een breed publiek. Organisator is de Vrienden van de Warmondse Schippertjesdagen. Hiernaast is het eiland betrokken bij verschillende evenementen zoals: de Kaagweek, organiseert Scoutingvereniging Tjarda het juniorenwaterkamp en is in november de intocht van Sinterklaas. Aandachtspunten •

• • • •

Evenementen trekken doorgaans veel deelnemers en/of publiek en dan komen de voorzieningen op Koudenhoorn goed van pas. Voor de kindervakantieweek is het van belang dat er ruimte beschikbaar is met sanitair e.d. Het transport voor de aanvoer van zaken voor de evenementen over de brug en paden, inclusief benodigde vergunningen dan wel ontheffingen voor gebruik van de brug en paden. Vaststellen van de voorzieningen die nodig zijn voor de kindervakantieweek, waaronder het gebruik van sanitaire voorzieningen. Brandgevaar bij langdurige droogte: De kindervakantieweek heeft een doorlopende vergunning om ieder jaar de pallets te verbranden aan het einde van de kindervakantie. In lijn met vorige punt: een doorlopende vergunning kan in de loop der tijd geen volledig recht meer doen aan de huidige maatschappelijke wensen, beleid of kaders.

8

Gebruikers vastgoed Koudenhoorn Er zijn verschillende gebruikersgroepen van gemeentelijk vastgoed op het eiland Koudenhoorn: De blokhut, die bestaat uit twee afzonderlijke delen (hebben een eigen huisnummer): 1. De leden van de scoutingsvereniging Tjarda en de Stichting Kinderopvang Warmond gebruikten het deel van de blokhut dat nu is verzakt; 2. Zeilvereniging de Balgerij gebruikt een aangebouwd deel van de blokhut. Dit deel is niet verzakt en nog in gebruik. De opstallen en de percelen grond onder beheer van de Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof bestemd voor verhuur aan paardeneigenaren. De toiletruimtes en verkleedruimte voor recreanten: wandelaars, booteigenaren en badgasten. De tussenruimte tussen de toiletblokken inclusief de gemeentelijke werkplaats en de afgesloten buitenruimte voor het parkeren van machines en opslag. Deze tussenruimte is voor de gemeentelijke medewerker(s). De gemeente vervult de eigenaarsrol, verzorgt het groot onderhoud en de verhuurovereenkomsten (aan de hoofdhuurders). De huurders zijn zelf verantwoordelijk voor de overige exploitatie waaronder het verzorgen van het dagelijkse onderhoud. Aandachtspunten •

•

• •

Een diverse groep van gebruikers is afhankelijk van het gemeentelijk vastgoed. Het in stand houden van het vastgoed en het toezien op het naleven van huurcontracten (o.a. het al dan niet toestaan van onderverhuur) is belangrijk voor een juist en goed gebruik en dient het lokale maatschappelijke belang van sport en ontspanning voor kinderen, jongeren en buitensporters. Technische staat van de blokhut: de fundering van het oudste gedeelte van het gebouw is verzakt. Het gebouw is daarom nu buiten gebruik. Ten tijden van het opstellen van dit document loopt een proces van besluitvorming rondom herstel. Beheer en gebruik van de blokhut: naast besluitvorming rondom het herstel loopt een proces waarin gekeken wordt naar wenselijk en verantwoordelijk beheer en gebruik van de blokhut. De toiletruimtes: de kosten van onderhoud zijn hoog en er zijn klachten over vuile toiletten. In de winter wordt onderhoud gedaan de gemeentelijke medewerker en is één toiletblok gesloten.

9

Moestuinvereniging Koudenhoorn De Moestuinvereniging Koudenhoorn beschikt over twee percelen van in totaal ongeveer twee hectare aan oppervlak. Deze worden gehuurd van de gemeente op basis van een contract uit 1987. De tuinen zijn omringd door sloten en zijn bij de ingang af te sluiten met een hek. Daarmee zijn de moestuinen alleen toegankelijk voor de tuinders. Aandachtspunten •

•

• •

Het beheer van de watergangen (sloten) op het moestuincomplex verdient aandacht. In lijn met de aanpak die vanuit het Programma Water- en Klimaatadaptatie is voorgesteld zullen deze watergangen beoordeeld moeten worden op functionele waarde. Ook het beheer van oevers en controle op invasieve exoten moet daarin meegenomen worden. Schaduwwerking van bomen bij het moestuinencomplex, zij nemen zonlicht weg voor het gewas van de tuinders. In Teylingen is schaduwwerking geen reden tot kappen, dunning of snoei. Omgang met ongedierte, zoals ratten. Veiligheid van eigendommen: Er is in 2025 op het complex ingebroken. Ook is er en sprake van diefstal van oogst en van barbecues op het terrein.

10

Natuur Ontdekking Centrum Koudenhoorn (NOCK) De Stichting NOCK speelt een actieve rol in het natuurbeheer op Koudenhoorn. Ze organiseren educatieve activiteiten voor jong en oud en werken volgens een eigen meerjarenbeleidsplan (20252030). Hun inzet omvat inventarisatie van flora en fauna, beheerwerkzaamheden en projecten zoals nestkasten voor huiszwaluwen. Samen met medewerkers van de gemeente vormen zij de Groengroep. Daarnaast werken ze samen met lokale partners zoals de kinderboerderij, Coazy, Kindervakantieweek, het VVV en natuurorganisaties (IVN, KNNV, Roofvogelwerkgroep Rijnland) om biodiversiteit en natuurbeleving te bevorderen. Aandachtspunten • •

•

•

Contact tussen partijen (inclusief gemeente); waarbij duidelijkheid gegeven wordt in diversiteit van kaders, doelen en inzet van betrokkenen. Doorpakken en concretiseren van ideeën en suggesties; bijvoorbeeld de ontwikkeling van een vlindertuin, paddenpoelen en oeverzwaluwwand op het eiland. Hierin is duiding nodig in hoeverre de gemeente zaken omarmt. De inzet van vrijwilligers op het eiland ter bevordering van de natuurwaarden. Deze inzet is afgelopen jaren teruggelopen, mede door diverse perikelen en spanningen op het eiland. Ook is voor deze inzet overzicht nodig bij diverse partijen voor bijvoorbeeld verzekeringen, maar ook om te voorkomen dat inzet van de één leidt tot dubbel werk voor de ander. Er zijn diverse aandachtspunten ten aanzien van het verbeteren van de natuurwaarden van het eiland. Te denken valt aan de waterkwaliteit, dunning van bomen, omgang met invasieve exoten, omgang met (weide)vogels en andere fauna, maaibeleid, etc. Dit vraagt om een uitlijning met bestaande kaders en doelen. Daarin bezit Koudenhoorn potentie maar bezit het in veel gevallen géén uitzondering op bestaande beleid.

11

Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof is een vrijwilligersorganisatie in Warmond. Op het vaste land beheert zij een kinderboerderij; op Koudenhoorn beheert de stichting zo’n 3,7 hectare weiland, een paardenbak, inloopstallen en voorzieningen voor het beweiden van pony’s en paarden. Ook is er ruimte voor kleine boerderijdieren zoals geiten. Voor het gebruik van weiden door paarden ontvangt de stichting weidegeld van particulieren. De stichting maakt gebruik van en beheert diverse percelen, die in eigendom zijn van de gemeente. Hiervoor is een overeenkomst van gebruik9 opgesteld. Hiervan zijn twee versies in omloop, waarbij wordt uitgegaan van de getekende (en rechtsgeldige) versie uit 2014. De stichting draagt zelf zorg en verantwoording met wie zij afspraken maken over het uitvoeren van beheerstaken. De stichting beheert de weilanden geruime tijd. Na een brand zijn de opstallen in 2018 vernieuwd. Rond 2013 is een klein bouwwerk voor pony’s en schapen ontstaan, passend binnen het omgevingsplan. Ook zijn er diverse vrijwilligers betrokken bij de stichting. Aandachtspunten • • • • •

•

•

•

•

•

Het transport voor de aanvoer van materieel en afvoer van mest over de brug en paden, inclusief benodigde vergunningen dan wel ontheffingen voor gebruik van de brug en paden Vergunningen van bouwwerken en faciliteiten Er zijn meerdere overeenkomsten in omloop, waarbij er één getekend en rechtsgeldig is. Bij nieuwe wensen zal een nieuwe overeenkomst overgekomen moeten worden. De stichting beheert 3,7 hectare aan gemeentelijke grond. De wijze waarop de stichting die gronden beheert is mede beeldbepalend voor het noordelijke deel van het eiland. Maaibeleid; artikel 7.2 van de overeenkomst van gebruik stelt specifieke eisen aan het maaien van de percelen. Meest van belang: het maaien dient plaats te vinden tussen 1 juni en 15 juli, met een maximale droogtijd van 10 dagen. De aanwezigheid van bloedworm in percelen. Dit maakt dat de bemesting door (en hergebruik van) paardenmest is gestopt in 2025. In plaats hiervan gebruikt de stichting gedroogde koeienmestkorrels. In 2025 is de samenwerking met de destijds (uitvoerend) beheerder opgezegd door de stichting. Dit heeft geleid tot diverse (politieke) vragen en gesprekken. De gemeente heeft hierin externe mediatie aangeboden. Later heeft de gemeente zelf ook een rol als mediator op zich genomen.

Door de wisseling van (uitvoerend) beheerder is het beeld veranderd op en rond de percelen die vallen onder de overeenkomst van gebruik met de stichting. De ex-beheerder pleegde meer inzet dan noodzakelijk conform de gebruikersovereenkomst. De stichting heeft in 2025 de stallingsovereenkomsten herzien, wat heeft geleid tot commotie onder de paardeneigenaren. De gemeente heeft in diverse gesprekken een rol als mediator op zich genomen. Eind 2025 hebben alle paardeneigenaren besloten om niet langer hun paarden op Koudenhoorn te stallen en geen nieuwe overeenkomst(en) met de stichting aan te gaan. De stichting heeft aangegeven meer paarden te willen stallen op het eiland, dit verhoogt de inkomsten voor de stichting. Echter vraagt dit een uitbreiding van de faciliteiten zoals een paardenbak.

Document Teylingen - ET_Kinderboerderij_16_3_2017_4709 (2018-1527869027563) (002) (geanonimiseerd) iBabs Publieksportaal 9

12

Ondernomen acties Terwijl de afgelopen periode is gewerkt aan het verkrijgen van meer overzicht en inzicht in het gebruik van Koudenhoorn, zijn er ondertussen op verschillende fronten acties uitgevoerd om het eiland toegankelijk, aantrekkelijk en veilig te houden. Hieronder een beknopte samenvatting per onderwerp.

Veiligheid Om het eiland in het hoogseizoen veilig en aangenaam te houden, zijn extra toezichtmaatregelen genomen. BOA’s waren dagelijks aanwezig, ook in de weekenden, om naleving van regels te controleren, zoals alcoholgebruik, het aanlijnen van honden, scootergebruik en betaling van havengeld. Daarnaast werd in de avond- en nachturen een externe partij ingezet voor toezicht. Ook zijn de geldende regels opnieuw onder de aandacht gebracht en zijn gebiedsverboden opgelegd aan specifieke personen na eerdere incidenten. Deze aanpak heeft bijgedragen aan het herstel van rust en veiligheid op Koudenhoorn.

Koudenhoornbrug Na herstel van de schade, renovatie van de hydraulische aandrijving en reiniging is de Koudenhoornbrug sinds 20 november 2025 weer open. Tijdens de werkzaamheden was het eiland bereikbaar via een tijdelijke pontonbrug. De brug is teruggebracht naar de oorspronkelijke steilheid van 2013. Op dit moment loopt er nog een onderzoek naar de mogelijkheid om de steilheid in de toekomst te verminderen. De Koudenhoornbrug blijft een aandachtspunt bij het huidige gebruik. De fiets en voetgangersbrug is niet ontworpen voor zware belasting, terwijl er op dit moment te veel gemotoriseerd verkeer overheen rijdt en hier geen structurele monitoring op plaatsvindt. Incidenteel kunnen voertuigen tot 3,5 ton de brug gebruiken, en in noodgevallen ook hulpdiensten tot 5 ton.

Beheer groen en water Tijdens de periode dat de brug afgesloten was, is het groenonderhoud tijdelijk beperkt uitgevoerd, maar in het najaar volgde een inhaalslag. Bermen en gazons zijn gemaaid, watergangen schoongemaakt, hagen en bomen gesnoeid en bosplantsoen uitgedund. Ook zijn rietvelden gemaaid met een rupsvoertuig dat via een ponton naar het eiland is gebracht. Begin december startte de aanplant van nieuwe bomen in het kader van het “1.000 bomenplan”. Daarnaast is een kleine hoeveelheid watersnavel (een schadelijke exoot) verwijderd. Verder zijn drie duikers vervangen, een nieuwe watergang gegraven en baggerwerk uitgevoerd voor de paddenpoel. De bestrating is voorlopig hersteld en wordt in het voorjaar 2026 vervangen door asfalt.

Evenementen Ondanks uitdagingen zijn evenementen doorgegaan. Voor de jaarlijkse Kindervakantieweek van Stichting Kindervakantieweek Warmond zijn alternatieve voorzieningen geregeld, zoals: mobiele toiletten, een EHBO-post in het deel van de blokhut dat in gebruik is door de Balgerij en vervoer van materialen per boot. Ook bij andere evenementen, zoals de Schippertjesdagen, zijn maatregelen getroffen om veiligheid en toegankelijkheid te waarborgen. Het deel van de blokhut, die in gebruik is door scoutingvereniging Tjarda, kan door verzakking van de vloer niet worden gebruikt. Hierdoor zijn activiteiten en de vloot van de scoutingvereniging verplaatst naar het hoofdclubhuis in Sassenheim. Er wordt, parallel aan dit stuk, gewerkt aan een raadsvoorstel om herstel van de vloer mogelijk te maken. Ondertussen worden aanvullende afspraken, over bijvoorbeeld opslag, vastgelegd in een nieuwe overeenkomst. De huurovereenkomst liep tot 31 december 2025. In het voorjaar volgen gesprekken over een nieuw contract.

13

Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof & Paardeneigenaren De gemeente hecht veel waarde aan samenwerking en cohesie op het eiland Koudenhoorn. Hoewel het conflict tussen Stichting Kinderboerderij de Kloosterhof en de paardeneigenaren een privaatrechtelijke kwestie was, heeft de gemeente zich ingespannen om het gesprek tussen betrokkenen mogelijk te maken. Zo is mediatie aangeboden en zijn er meerdere overleggen (in verschillende samenstellingen) geïnitieerd om tot (tijdelijke) afspraken te komen, waaronder verlenging van stallingscontracten. Dit gaf ruimte om naar een structurele oplossing te zoeken. Inmiddels hebben de paardeneigenaren bevestigd dat zij een alternatieve locatie gevonden hebben. Het groenbeheer op het eiland blijft conform het door de gemeenteraad vastgestelde groenbeleid (april 2022).

Brasserie Coazy In 2025 liep er een juridische procedure tussen de gemeente en de eigenaar van brasserie Coazy. Dit betrof afspraken rondom de grondhuurovereenkomst, waaronder servicekosten en sanitaire voorzieningen. Eerder had het college van burgemeester en wethouders besloten in hoger beroep te gaan tegen een eerdere uitspraak van de rechter op 16 oktober 2024. In het kader van het streven naar hernieuwd onderling vertrouwen besloot het college dit hoger beroep in te trekken. Op 7 juli 2025 is er door een aantal collegeleden gesproken met Coazy om dit besluit toe te lichten en hierna is de raad hierover geïnformeerd met een raadsbrief over geïnformeerd. Hiernaast bestaat de wens van Coazy om openingstijden te verruimen. De gemeente kan dit pas overwegen wanneer bij de omgeving, zoals convenantpartners, draagvlak is. Het is aan Coazy om het gesprek aan te gaan met de omgeving.

Voorzieningen Ook op het gebied van voorzieningen zijn stappen gezet. Medio 2023 heeft de gemeente Teylingen onderzoek gedaan naar klachten over lage waterdruk op Koudenhoorn tijdens de zomermaanden. De oorzaak bleek een aansluiting met onvoldoende capaciteit op het drinkwaternet van Dunea. Er is afgesproken dat Dunea op hun kosten een nieuw waterleidingnetwerk aanlegt. De gemeente heeft hiervoor samen met gebruikers het benodigde watervolume berekend en aansluitingen aangevraagd. Oorspronkelijk zou het netwerk eind 2025 gereed zijn, maar door regelgeving rond flora en fauna starten de werkzaamheden vooralsnog pas in week 37 van 2026. Tijdens het gebruikersoverleg in het najaar 2025 zijn betrokkenen geïnformeerd over dit uitstel.

Gebruikersoverleg & Communicatie Afgelopen periode zijn de genodigden van het gebruikersoverleg extra geïnformeerd. Zo hebben zij de raadsmemo’s ook ontvangen. In het vervolgtraject is het van belang om de (onderlinge) samenwerking met de deze gebruikers te zoeken en hun kennis, kunde en kracht optimaal te benutten.

14

Vervolgacties Er is de afgelopen periode behoorlijk veel gebeurd en ondernomen op het eiland. Het eiland biedt veel rust en recreatie voor allerlei gebruikers, maar is ook een eiland met veel energie. Dit document biedt een inzicht en overzicht in verschillende zaken op Koudenhoorn. Veel aandachtspunten vragen actie. Waar mogelijk onderneemt de gemeente binnen haar rollen actie en zal altijd contact zoeken met de verschillende betrokken gebruikers van het eiland. In de basis kunnen er vijf actiepunten genoemd worden die de komende tijd nadere opvolging en uitwerking vragen. Deze actiepunten kunnen in volgorde van prioriteit gelezen worden.

1. Toetsing beheer- en gebruikersovereenkomsten De bestaande afspraken over het gebruik van Koudenhoorn zijn op verschillende momenten en onder verschillende omstandigheden gemaakt. Sindsdien is het eiland intensiever en anders gaan functioneren: meer bezoekers, nieuwe doelgroepen (zoals georganiseerde activiteiten en evenementen), intensiever en zwaarder gebruik van voorzieningen (brug, paden, steigers) en een grotere druk op natuur en onderhoud. Hierdoor sluiten niet alle bestaande afspraken langer aan op de praktijk. In sommige gevallen bieden ze te weinig houvast bij kwesties als verantwoordelijkheden, toegang en belasting van de infrastructuur. Dit kan leiden tot onduidelijkheid of verschillen in interpretatie. Daarom worden alle beheer- en gebruikersovereenkomsten getoetst en waar nodig geactualiseerd. De gebruikers hebben zelf een rol om te voldoen aan geldende wet- en regelgeving en bestaand beleid van de gemeente. Daar waar vergunningen niet op orde zijn, wordt actie verwacht van de gebruiker(s) om stappen te zetten om binnen de kaders te blijven. De gemeente zal, in haar handhavende rol, aangeven waar zaken aandacht behoeven. Doel is om heldere, actuele en eerlijke afspraken vast te leggen over rechten, plichten en verwachtingen—voor zowel gebruikers als gemeente.

Zo verdwijnen historische onduidelijkheden, ontstaat één duidelijk kader voor ieders rol en maken we het eiland toekomstbestendig. Deze toetsing en waar nodig actualisatie gebeurt in samenspraak met betrokken partijen, zodat afspraken praktisch uitvoerbaar zijn en aansluiten bij het werkelijke gebruik.

2. Specificering van gebruik van de brug en andere openbare voorzieningen Openbare voorzieningen zijn cruciaal voor het functioneren van Koudenhoorn. De afgelopen jaren is duidelijk geworden hoe essentieel een goede infrastructuur is voor het gebruik van het eiland. De Koudenhoornbrug vormt de levensader van en naar het eiland, maar kent beperkingen, bijvoorbeeld in draagkracht. Ook andere voorzieningen zoals paden, steigers en nutsvoorzieningen staan onder druk. In de komende periode zullen diverse partijen hierin investeren. Om desinvestering te voorkomen, is het noodzakelijk helderheid te bieden over het gebruik van deze voorzieningen: wie mag er gebruik van maken, onder welke voorwaarden en met welke verantwoordelijkheden. De prioriteit ligt bij drie zaken: • • •

Veiligheid voor bezoekers Duidelijkheid voor vaste gebruikers Bescherming van de technische staat van voorzieningen

Het doel is om duidelijke kaders vast te stellen, zoals: wie krijgt ontheffing voor het gebruik van de brug, binnen welke venstertijden en onder welke voorwaarden (zoals maximale belasting). Hetzelfde geldt voor het gebruik van openbare ruimte voor commerciële of verenigingsactiviteiten. Hierbij wordt aangesloten bij bestaande criteria. Ook worden bestaande vergunningen gecontroleerd of deze nog kloppen en geen tegenstrijdigheden bevatten. 15

3. Versterking van samenwerking en communicatie met en tussen partijen op het eiland De gebruikers van Koudenhoorn spelen een belangrijke rol in het functioneren van het eiland. Hun inzet en betrokkenheid dragen zichtbaar bij aan een aantrekkelijke, veilige en leefbare omgeving voor iedereen. De gemeente waardeert deze samenwerking en heeft de afgelopen periode op verschillende manieren met diverse partijen contact gehad—zowel tijdens het tweemaal per jaar gehouden gebruikersoverleg als via individuele gesprekken over specifieke onderwerpen. Buiten deze overleggen spreken gebruikers en gemeente elkaar vooral bij praktische vraagstukken. Om de samenwerking verder te versterken, stimuleert de gemeente dat gebruikers elkaar goed weten te vinden. Waar behoefte bestaat, wordt het gebruikersoverleg uitgebreid. Zo wordt het onderlinge begrip én het gedeelde gevoel van verantwoordelijkheid voor Koudenhoorn versterkt. Het doel is de lijnen kort te houden, het vergroten van de sociale cohesie en het gezamenlijke verantwoordelijkheidsgevoel voor Koudenhoorn. Conflicterende belangen kunnen er zijn, maar door het gesprek te voeren weten we ruimte te bieden aan elkaar.

4. Vastlegging van samenwerkingsafspraken Voornemens en mondelinge afspraken uit het verleden bieden te weinig houvast voor de toekomst. Daarom is het nodig om de manier van samenwerken duidelijk vast te leggen. Dat betekent niet alleen met elkaar in gesprek blijven, maar ook afspraken vastleggen. Dit vraagt om heldere keuzes en openheid van alle betrokken partijen. Waar de eerste actielijn zich richt op individuele afspraken, gaat dit actiepunt vooral over de gezamenlijke procesafspraken: hoe we met elkaar omgaan, hoe we problemen oplossen en wie verantwoordelijk is voor welke taken. Het doel is om deze ‘spelregels’ vast te leggen zodat iedereen weet waar hij aan toe is. Het zorgt bovendien voor duidelijkheid over wie wanneer aanspreekbaar is, en helpt om zo min mogelijk verschillende aanspreekpunten of ‘loketten’ te creëren. Het resultaat is een transparant en toetsbaar samenwerkingsmodel waar iedereen op kan vertrouwen.

5. Omgang met initiatieven en wensen Koudenhoorn is net als de samenleving voortdurend in ontwikkeling. Regelmatig komen er nieuwe initiatieven en wensen binnen. Het is van belang dat deze op een uniforme en consistente manier worden beoordeeld, zodat duidelijk is welke kaders gelden en welke stappen worden gevolgd. Dit krijgt een plek in het eerdergenoemde samenwerkingsmodel. Hoewel Koudenhoorn een unieke locatie is, valt het binnen de bestaande gemeentelijke kaders van Teylingen. Er komt daarom geen aparte verordening of uitzonderlijk afwegingskader, maar wel extra aandacht voor participatie, passend bij de Omgevingswet. Doel is om een helder en uniform proces te hanteren: in samenspraak met gebruikers bekijken wat mogelijk en wenselijk is, binnen de bestaande beleidslijnen en met het algemeen belang voorop. Zo ontstaat een voorspelbare werkwijze waarin besluiten goed uitlegbaar zijn en bijdragen aan een toekomstbestendig gebruik van het eiland.

16

Tot slot De inzet van de afgelopen periode en het realiseren van deze vijf actielijnen is meer dan een beheersmatige inhaalslag. Het vormt een noodzakelijk fundament voor de toekomst van Koudenhoorn. Wanneer de basis op orde is, de afspraken helder zijn, de samenwerking constructief is en de kaders duidelijk zijn, ontstaat er ruimte. Met de complexiteit en gevoeligheden van en rondom Koudenhoorn is het niet uit te sluiten dat dit proces de weg vrijmaakt voor een (gezamenlijke) herijking of vernieuwing van de integrale visie op Koudenhoorn. Vanuit een gestabiliseerde basis kunnen alle partijen, met respect voor elkaars belangen weer vooruitkijken. Zo werken we continue aan een bestendig Koudenhoorn dat ook in de komende decennia haar waarde als parel van de gemeente Teylingen behoudt.

17