Integraal Veiligheidsbeleid Teylingen 2024 - 2027 OUD

Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 Teylingen Samen houden we Teylingen veilig

Inhoud Voorwoord .............................................................................................................................................. 2 1. Inleiding............................................................................................................................................... 3 Leeswijzer............................................................................................................................................ 3 Veiligheidsbeeld .................................................................................................................................. 3 Hoe nu verder? ................................................................................................................................... 3 Wettelijk kader.................................................................................................................................... 3 Strategische uitgangspunten .............................................................................................................. 4 Financiën ............................................................................................................................................. 4 Communicatie ..................................................................................................................................... 4 2.

Prioriteiten .......................................................................................................................................... 5 2.1 Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit ............................................................................. 5 2.2 Digitale Veiligheid ......................................................................................................................... 6 2.3 Jeugd en Veiligheid ....................................................................................................................... 7 2.4 Zorg en Veiligheid ......................................................................................................................... 9 2.5 Verkeersveiligheid....................................................................................................................... 10 3. Borging van de overige veiligheidsthema’s ...................................................................................... 12 3.1 Bedrijvigheid en Veiligheid ......................................................................................................... 12 3.2 High Impact Crimes .....................................................................................................................

12 3.3 Fysieke Veiligheid ........................................................................................................................ 13 Bijlagen.................................................................................................................................................. 15

1

Voorwoord Voor u ligt het integraal veiligheidsbeleid van de gemeente Teylingen voor de periode 2024-2027. In dit beleid staan de veiligheidsthema’s waar we ons de komende vier jaar op zullen richten. Als gemeente willen wij een veilige woon- en leefomgeving creëren voor onze inwoners en een veilig economisch klimaat voor onze ondernemers. Inwoners van Teylingen beoordelen de veiligheid in hun buurt gemiddeld met een 7,9. Toch voelt dertig procent van onze inwoners zich in het algemeen wel eens onveilig. Daarom zetten wij in op het verhogen van het veiligheidsgevoel van onze inwoners. De vraag naar veiligheid is groot. Door beperkte menskracht en geld kunnen we niet alles even intensief doen en moeten we keuzes maken in wat we prioriteit geven. Daarom is er samen met inwoners, ondernemers, professionals en de raadsleden gekeken welke veiligheidsthema’s de komende jaren extra aandacht verdienen. Met het opstellen van het Integraal Veiligheidsbeleid hebben we prioriteiten benoemd om Teylingen veilig(er) te maken én te houden. We maken keuzes en richten ons op wat wij met elkaar belangrijk vinden in Teylingen. Uiteraard blijven we actuele trends en ontwikkelingen volgen. Wanneer nodig stellen we onze prioriteiten tussentijds bij. Zorgen voor een veilig(er) Teylingen doen we niet alleen. Een goede samenwerking en informatiepositie is van groot belang.

Daarom werken we nauw samen met lokale en regionale partners binnen én buiten het veiligheidsdomein. Dit levert mooie samenwerkingen op waaronder bijvoorbeeld de Zorg – en Veiligheidstafel Jeugd, de Levensloopaanpak en buurtbemiddeling. Deze samenwerkingen wil ik graag voortzetten en versterken. Ik ben trots op onze mooie gemeente en de inzet van vele inwoners, ondernemers en professionals die dagelijks een bijdrage leveren aan het veilig houden van Sassenheim, Warmond en Voorhout. Ook grote dank aan alle inwoners, ondernemers, professionals en raadsleden voor hun inbreng die heeft bijgedragen aan de totstandkoming van dit Integraal Veiligheidsbeleid. Ik kijk er naar uit om samen de komende jaren de ambities uit het veiligheidsbeleid te verwezenlijken en samen te werken aan een veilig Teylingen.

Carla G.J. Breuer Burgemeester van de gemeente Teylingen

2

1. Inleiding Het Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 gevat de ambities en doelstellingen waarmee de gemeente de regie voert op veiligheid. De komende beleidsperiode heeft de gemeente Teylingen vijf veiligheidsthema’s geprioriteerd: (1) Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit, (2) Digitale Veiligheid, (3) Jeugd & Veiligheid, (4) Zorg & Veiligheid en (5) Verkeersveiligheid. De ambities en doelstellingen binnen deze prioriteiten dragen bij aan de algemene ambitie: Het hebben van een integrale aanpak op diverse terreinen, waarmee we voorbereid zijn op crises, nieuwe en bestaande vormen van criminaliteit en overlast. Daarnaast behouden we het veiligheidsniveau op traditionele criminaliteitsvormen.

Leeswijzer Hoofdstuk drie beschrijft de geprioriteerde veiligheidsthema’s. Iedere prioriteit is opgebouwd volgens een vaste structuur en begint met een duiding en de aanleiding van het thema. Hierbij wordt beargumenteerd waarom het betreffende thema is geprioriteerd in het Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 Teylingen. Vervolgens worden de ambitie en doelstellingen beschreven. Met andere woorden, wat willen we bereiken? In hoofdstuk vier zijn de veiligheidsthema’s opgenomen die in het Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 gecontinueerd worden.

Veiligheidsbeeld Voor het stellen van de juiste prioriteiten is het van belang te weten hoe het staat met de veiligheid in de gemeente, wat er de komende jaren op ons afkomt, waar we naartoe willen werken en hoe onze samenwerkingspartners erin zitten. Niet alleen voor de inhoud, maar ook voor de afstemming van de capaciteit. Daarom is er per veiligheidsthema een veiligheidsbeeld opgesteld. Dit veiligheidsbeeld is onderdeel van de keuzenotitie Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 Teylingen welke is voorgelegd aan en besproken in de commissie DEB van 6 september jl. Deze keuzenotitie is als bijlage toegevoegd aan het integraal veiligheidsbeleid.

Hoe nu verder? De gemeenteraad stelt de kaders en prioriteiten van het integraal veiligheidsbeleid vast voor de komende vier jaar. Met de vaststelling van het voorliggende integraal veiligheidsbeleid begint een nieuwe cyclus met (gedeeltelijk) nieuw vastgestelde prioriteiten. Het college van burgemeester en wethouders informeert de gemeenteraad jaarlijks over de resultaten van het integraal veiligheidsbeleid door middel van een evaluatie. De concrete uitvoering van het integraal veiligheidsbeleid waarbij concrete acties en doelstelling geformuleerd zijn, is jaarlijks te lezen in het veiligheidsjaarplan. In het geval van excessen, nieuwe ontwikkelingen en/of wijzigingen ten opzichte van het huidige beleid, wordt de gemeenteraad tussentijds geïnformeerd.

Wettelijk kader De burgemeester is wettelijk belast met de handhaving van de openbare orde en veiligheid, zoals het voorkomen van overlast en ordeverstoringen, en draagt daarvoor bestuurlijke verantwoordelijkheid. In de Politiewet artikel 38 en 39 staat dat de gemeente minstens een keer per vier jaar haar doelen op het gebied van veiligheid vaststelt. Met het voorliggend integraal veiligheidsbeleid voldoet de burgemeester aan deze plicht. Veiligheidsvraagstukken staan echter niet op zichzelf en zijn verweven met andere beleidsvelden. De afdelingen Verkeer, Bouw en Woningtoezicht, de boa’s, Ruimtelijke Ontwikkeling, Informatie en Advies en Maatschappelijke Ontwikkeling hebben regelmatig te maken met vraagstukken waar het onderwerp veiligheid een onderdeel van uitmaakt. Dit betekent dat het college van burgemeester en wethouders samen de verantwoordelijkheid draagt voor het integraal veiligheidsbeleid. In 2024 gaat de Omgevingswet van kracht. De komende vier jaar worden gebruikt om delen van het Integraal Veiligheidsbeleid te borgen in de uit de Omgevingswet voortvloeiende plannen en visies.

3

Strategische uitgangspunten Met de vaststelling van de uitgangspunten van het integraal veiligheidsbeleid werken we samen met inwoners, ondernemers en professionals aan het verbeteren van de veiligheid in Teylingen. De inzet van maatregelen kiezen we op basis van goede analyses en sluiten aan bij de aard en urgentie van problemen waarbij preventie een rode draad is bij de aanpak van de veiligheidsthema’s. Veiligheidsvraagstukken worden steeds complexer en vragen om een integrale benadering waarbij we samenwerken met een veelheid aan partijen. Vroegsignalering, preventie en informatiedeling is hierbij van groot belang. In het veiligheidsdomein werkt de gemeente niet alleen samen met de traditionele partners zoals politie, OM en de brandweer maar ook met de woningcorporaties, sociale dienst en maatschappelijke organisaties. Dit vraagt om een andere benadering en blijvende investering in elkaar om de gezamenlijke resultaten te behalen.

Financiën Met de jaarlijkse vaststelling van de begroting stelt de raad de financiële kaders voor het veiligheidsbeleid vast. Het uitgangspunt is dat de ambities uit het voorliggende integraal veiligheidsbeleid gedekt worden vanuit de reguliere budgetten en bestaande capaciteit. De verdeling van capaciteit en het budget voor de uitvoering van het integraal veiligheidsbeleid wordt concreet gemaakt in de veiligheidsjaarplannen. De uitvoering van nieuwe initiatieven is mogelijk als er voldoende beschikbare middelen voorhanden zijn waarvoor langs de reguliere weg, door middel van begrotingsvoorstellen, geld beschikbaar is gesteld.

Communicatie De inzet van communicatie draagt bij aan de kenbaarheid en zichtbaarheid van de veiligheidsthema’s en de acties en resultaten die daaruit voortvloeien. Strategische communicatie is een uitgangspunt dat bij ieder veiligheidsthema, ongeacht of dit een prioriteit of thema is, terugkomt. Deze vorm van communicatie zetten we ook in als we gezamenlijk naar buiten treden met onze partners met als doel eenduidige berichtgeving over veiligheidsvraagstukken. Hiermee versterken we onze samenwerking en slagkracht. Bovendien laten we als overheid zien dat we integraal samenwerken door transparant te zijn. Communicatie combineren we met andere strategische uitgangspunten, zoals de inzet op preventie en vroegsignalering en informatiedeling. Communicatie draagt tevens bij aan de veiligheidsbeleving van inwoners. We blijven gericht en veelvuldig communiceren, met name als wij samen met onze partners acties uitvoeren en beleid realiseren. De berichtgeving hierover dragen we uit via verschillende communicatiemiddelen en de lokale media. Eén van de uitgangspunten vanuit het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad is participatie: het betrekken van onze inwoners, ondernemers en andere doelgroepen bij het opstellen van beleid en, waar mogelijk, hen te betrekken bij de uitvoering hiervan.

We blijven daarom aansluiting zoeken met inwoners, ondernemers en andere doelgroepen door te communiceren over veiligheidsthema’s die hen direct aanspreken en/of aangaan. Het gaat dan om herkenbare onderwerpen zoals bijvoorbeeld woonoverlast, woninginbraken of verkeersveiligheid. De concrete uitwerking van het integraal veiligheidsbeleid in de veiligheidsjaarplannen stemmen we af met onze (veiligheid)partners. De inzet van strategische communicatie betekent concreet dat: o we samen met onze partners herkenbaar en met een eenduidige centrale communicatieboodschap naar buiten treden; o we aansluiten bij de veiligheidsthema’s uit het integraal veiligheidsbeleid en de communicatie omtrent deze onderwerpen concretiseren in de veiligheidsjaarplannen; o we actief blijven communiceren over incidenten en inspelen op actuele ontwikkelingen binnen onze gemeente.

4

2. Prioriteiten Het Integraal Veiligheidsbeleid bevat vijf prioriteiten waar we ons de komende vier jaar op richten. In dit hoofdstuk lichten we de vijf prioriteiten toe en werken we deze op hoofdlijnen uit. Per prioriteit zal worden ingegaan op de duiding, aanleiding, ambitie en doelstellingen.

2.1 Georganiseerde Ondermijnende Criminaliteit Duiding Bij georganiseerde ondermijnende criminaliteit (kortweg: ondermijning) is sprake van verwevenheid tussen de onderwereld en de bovenwereld, waarbij criminelen gebruik maken van legale (overheids-)voorzieningen. Deze vorm van criminaliteit is vaak niet zichtbaar, maar heeft wel negatieve maatschappelijke gevolgen voor de inwoners, ondernemers en het openbaar bestuur van onze gemeente. Ondermijning komt in een grote verscheidenheid aan verschijningsvormen voor. Het gaat om zaken als: overlast van drugshandel; misbruik/uitbuiting van personen en criminele investeringen in de bovenwereld. Dit kan leiden tot vervlechting van onder- en bovenwereld met verslechtering van het ondernemersklimaat en verpaupering van wijken en buurten tot gevolg. We staan daarom samen met onze partners schouder aan schouder in de aanpak van georganiseerde criminaliteit die onze samenleving ondermijnt. Aanleiding: waarom geprioriteerd? De afgelopen jaren is een aanpak ontwikkeld die kan worden voortgezet en uitgebouwd. Er zijn diverse overlegstructuren opgezet en belangrijke samenwerkingsverbanden met o.a. politie, OM, Meld Misdaad Anoniem en de Belastingdienst opgezet. We hebben mede dankzij de samenwerking met onze veiligheidspartners een steeds betere informatiepositie.

Inwoners en ondernemers zijn onze oren en ogen op straat. Onze publiekscampagnes leren hen waar zij op kunnen letten om ondermijning te herkennen en op welke wijze zij dit kunnen melden. Deze meldingen helpen ons bij het aanpakken van ondermijnende criminaliteit. Zo kan de burgemeester drugspanden sluiten wat naar voren komt in het recent herziene Damoclesbeleid. Dit geeft een duidelijk signaal af dat er in Teylingen geen plek is voor drugspanden en helpt bij het herstellen van de openbare orde en veiligheid.

Ook in Teylingen zien we bovengenoemde vormen van ondermijning, zoals de productie en toenemende handel in drugs en het witwassen van crimineel vermogen. Daarnaast biedt het veelal agrarische werk in de bollenstreek werkgelegenheid aan arbeidskrachten uit het buitenland. Dit kan een voedingsbodem opleveren voor mensenhandel en arbeidsuitbuiting. Omliggende steden als Den Haag, Leiden en Haarlem zetten actief in op de aanpak van ondermijning. Hiermee neemt het risico toe dat criminele activiteiten zich verplaatsen naar onze gemeenten. Het HLT basispolitieteam heeft dan ook geconcludeerd dat ondermijnende criminaliteit de blijvende aandacht behoeft. Om ondermijning aan te blijven pakken blijft een integrale aanpak nodig waarbij signaleren, voorkomen en aanpakken hand in hand gaan.

Ambitie: We werken samen aan het signaleren, voorkomen en aanpakken van (georganiseerde) criminaliteit die onze samenleving ondermijnt. We zijn een integere, zichtbare en actiegerichte overheid die als één optreedt. We creëren samen met onze partners een omgeving waarin criminelen geen kans hebben. Veiligheid en leefbaarheid staan voorop.

5

Wat willen we bereiken? 1. We creëren meer en beter zicht op deze vorm van criminaliteit (signaleren) 2. We beperken criminele gelegenheidsstructuren tot een minimum (voorkomen) 3. We pakken deze vorm van criminaliteit consequent aan (aanpakken)

Succes van de afgelopen beleidsperiode We hebben veel inzet gepleegd op bewustwording, zowel onder inwoners en ondernemers als onder de medewerkers van HLTSamen, het college van B&W en de gemeenteraad. Als inwoners, ondernemers en medewerkers signalen van ondermijning herkennen, kunnen zij dit melden via Meld Misdaad Anoniem of intern via de Straatsignaal App. De inzet op bewustwording heeft gezorgd voor meerdere interne meldingen. Ook worden er regelmatig MMA-meldingen gedaan. Zo slaan we de handen in elkaar om ondermijning in Teylingen tegen te gaan. INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

2.2 Digitale Veiligheid Duiding Digitalisering heeft een grote impact op de levens van onze inwoners. Uit de Veiligheidsmonitor 2021 blijkt dat er inmiddels ongeveer net zo veel slachtsoffers van online als offline criminaliteit zijn. Hacken, digitale fraude, WhatsApp fraude, sexting en internetpesten zijn slechts enkele vormen van criminaliteit in het digitale domein. Hoewel de impact van – en het risico opslachtofferschap groot is ontbreekt bij veel mensen de kennis over deze vorm van criminaliteit. De jeugd wordt relatief vaak slachtoffer van hacken en cyberpesten en is hierbij ook vaker betrokken als verdachte. Ouderen daarentegen lijken meer kwetsbaar voor bijvoorbeeld WhatsApp fraude en bankhelpdeskfraude. Daarnaast blijkt ook het Midden – en Klein Bedrijf (MKB) steeds vaker slachtoffer te worden van digitale criminaliteit. Steeds meer bedrijven vallen ten prooi aan Business E-mail Compromise (BEC) fraude waarbij cybercriminelen zich in een op maat gemaakte e-mail voordoen als iemand anders om geld of gevoelige bedrijfsinformatie te verkrijgen. Dit kan leiden tot een miljoenenschade voor bedrijven. Het is daarom belangrijk om als gemeente te investeren in de weerbaarheid van inwoners en ondernemers. Onze snel digitaliserende wereld heeft ook impact op de gemeente.

Het leidt niet alleen tot nieuwe mogelijkheden maar ook tot nieuwe uitdagingen op het gebied van privacy en informatieveiligheid. Gegevensbescherming in de breedste zin van het woord is belangrijker dan ooit. De recente technologische ontwikkelingen zoals cloud diensten, kunstmatige intelligentie (bijvoorbeeld: chatbots als chatGPT), algoritmes, internet of things (bijvoorbeeld huishoudelijke apparaten die verbonden zijn met het internet) en andere innovaties hebben en zullen onze manier van leven, werken en communiceren ingrijpend veranderen. Denk maar eens aan hoe we nu al plaats- en tijd onafhankelijk werken soms op meerdere apparaten tegelijk. Deze enorme vooruitgang brengt naast de nieuwe kansen en mogelijkheden ook grote risico’s met zich mee op het gebied van gegevensbescherming. De toenemende afhankelijkheid van digitale systemen, de groeiende complexiteit ervan en de grote hoeveelheden gegevens die worden verwerkt hebben geleid tot een grote toename van cyberaanvallen en datalekken. Kwaadwillende actoren, zoals hackers en cybercriminelen, maken gebruik van de nieuwste technieken om deze gevoelige en vertrouwelijke informatie te stelen, systemen te verstoren en schade toe te brengen aan zowel individuen als (overheids)organisaties. Daarbij is menselijke onoplettendheid vaak de oorzaak van veel problemen.

Daarnaast is de samenleving is steeds meer afhankelijk van digitale vitale infrastructuren zoals ICT-systemen, communicatiemiddelen en andere technische voorzieningen. Dankzij de digitale afhankelijkheid neemt de kans op verstoringen toe en wordt de impact van cyberincidenten en cybercrisissen steeds groter en onzekerder. Een uitval van deze vitale voorzieningen kan grote gevolgen hebben voor de maatschappij. Denk hierbij aan uitval of overname van op afstand

6

bedienbare bruggen en sluizen, slagbomen bij spoorwegovergangen en verkeerslichten. Ook heeft de toenemende digitalisering een veranderende dynamiek in het optreden van hulpdiensten tot gevolg. Bij digitale incidenten treden de hulpdiensten niet langer op als “first responders”. Deze rol is in dat geval meer weggelegd bij de ICT-beheerders van de vitale infrastructuur. Het is voor de gemeente en haar veiligheidspartners daarom belangrijk om de rollen en verantwoordelijkheden helder voor ogen te hebben. Aanleiding: waarom geprioriteerd? Ook in Teylingen worden inwoners en ondernemers de laatste jaren vaker slachtoffer van digitale criminaliteit. Het is daarom belangrijk om als gemeente te investeren in de weerbaarheid van inwoners en ondernemers. Omdat digitale criminaliteit de gemeentegrenzen vaak overstijgt is het belangrijk dat de veiligheidspartners hier samen in optrekken. Voor de gemeente is het van groot belang om de gemeentelijke interne informatiehuishouding en beveiliging op orde te hebben. Naast continue aandacht en bewustwording bij de medewerkers over informatieveiligheid en privacy is deze basis op orde rand voorwaardelijk bij het voorkomen van veiligheidsincidenten en datalekken. inwoners, ondernemers, werkzoekenden, werknemers en andere partners moeten er tenslotte op kunnen vertrouwen dat HLTsamen rechtmatig, veilig en zorgvuldig met hun gegevens omgaat.

Ambitie: We zijn een digitaal weerbare gemeente, zowel intern als extern. We zetten ons in om te voorkomen dat inwoners en bedrijven slachtoffer worden van cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Ook zorgen we ervoor dat de informatiebeveiliging van de gemeente op orde is en dat we goed voorbereid zijn op cyberincidenten en cybercrisissen van nu en die van de toekomst. Wat willen we bereiken? 1. De gemeente heeft haar eigen digitale huis op orde en vergroot de kennis van interne medewerkers op dit onderwerp; 2. Samen met onze veiligheidspartners vergroten we de weerbaarheid van inwoners en ondernemers op het gebied van digitale criminaliteit; 3. De gemeente is samen met haar (veiligheid)partners goed voorbereid op cyberincidenten en cybercrisissen.

Succes afgelopen beleidsperiode Dankzij Hackshield hebben we als gemeente jonge inwoners, hun ouders en grootouders kennis bijgebracht over de gevaren en verschillende vormen van digitale criminaliteit. Omdat is gebleken dat ouderen meer kwetsbaar lijken te zijn voor o.a. bankhelpdeskfraude zijn in samenwerking met de politie en de bank laagdrempelige bijeenkomsten georganiseerd om ouderen te informeren. Deze bijeenkomsten zijn heel succesvol ontvangen. Om de weerbaarheid van haar eigen werknemers te vergroten is de gemeente dit jaar gestart met Sir ASKALOT, waarbij werknemers iedere week, via de mail, een vraag moeten beantwoorden over digitale veiligheid. We zijn er nog niet als gemeente wanneer het gaat om digitale veiligheid. De komende jaren breiden we de huidige werkwijze verder uit zodat inwoners , ondernemers maar ook onze eigen gemeente nog weerbaarder wordt tegen digitale criminaliteit.

INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

2.3 Jeugd en Veiligheid Duiding Jongeren zijn minder vaak betrokken bij strafbare feiten, maar wel vaker betrokken bij ernstige feiten. Er zijn zorgen om jongeren die aangetrokken worden door de wereld van het grote geld en zo als jonge aanwas de criminaliteit in glijden. Het gebruik van steekwapens komt vaker voor, waarbij de online wereld een rol speelt in de conflicten die op straat uitgevochten worden. In de

7

online wereld van jongeren gebeurt veel, van sextortion tot drugshandel, online radicalisering tot rivaliserende jeugdgroepen die hun ruzies op straat uitvechten. Het is belangrijk dat de jeugd gezond en veilig opgroeit, waarbij ouders, maar ook de samenleving een verantwoordelijkheid hebben. Wanneer het thuis niet goed gaat of ouders ondersteuning nodig hebben bij de opvoeding, is het belangrijk dat zij goed geholpen worden. De decentralisatie brengt echter uitdagingen met zich mee; wachtlijsten zijn langer geworden en het zorglandschap is niet overal even uitgebreid. Aandacht voor alcohol- en drugsgebruik onder minderjarigen blijft van belang. Via Snapchat of het schoolplein komen jongeren makkelijk aan drugs. Trends in gebruik worden gezien, waarbij ook sociale media van invloed zijn. Dit vraagt een brede blik in de aanpak van deze problematiek, waarbij de digitale wereld een belangrijke rol speelt om trends te signaleren zodat hier tijdig op geacteerd kan worden. Aanleiding: waarom geprioriteerd? Ook in Teylingen zien we problemen onder de jongeren. We zien dat bepaalde jongeren minder makkelijk aansluiting vinden bij sociaal geldende normen en zich afzetten tegen autoriteit. Ook zijn er jongeren die hulp willen, maar lang op een wachtlijst staan, waardoor hun motivatie voor hulpverlening afneemt.

In de afgelopen jaren zijn meerdere jongeren behandeld op de Zorg- en Veiligheidstafel Jeugd, waarbij de problematiek soms zorgelijk was en een aantal jongeren doorgegroeid zijn in de criminaliteit. Het is bij deze problematiek van belang om goed aan de voorkant te komen. Het vroegtijdig signaleren van zorgelijk gedrag of signalen door leerkrachten, ouders, jongerenwerkers en boa’s is noodzakelijk om tijdig te kunnen handelen. Een integrale en sluitende aanpak, bestaande uit preventieve en repressieve maatregelen en nazorg is hierbij essentieel. Zowel vanuit de invalshoek van veiligheid als vanuit zorg en welzijn. Daarbij dient er ook aandacht te zijn voor het gezin; bij problemen op meerdere leefgebieden is het bieden van een integrale aanpak, gericht op het gezin, van belang om de overdracht van generatie op generatie tegen te gaan. Middels de Zorg- en Veiligheidstafel Jeugd wordt een dergelijke integrale aanpak geboden. Twee gemeentelijke Data: aantal meldingen Jeugdoverlast in procesregisseurs, zowel vanuit het team Teylingen Openbare Orde en Veiligheid als Maatschappelijke Ontwikkeling, werken 2019: 188 intensief samen. Hiermee wordt ingezet op 2020: 261 het voorkomen van jeugdoverlast en 2021: 200 jeugdcriminaliteit, maar ook het 2022: 92 perspectief bieden aan de jongeren waarbij voorkomen geen mogelijkheid Bron: politie meer is.

Ambitie Jongeren een veilige omgeving bieden waar zij zich kunnen ontwikkelen en onderdeel van de samenleving uitmaken. Wat willen we bereiken? 1. Er is een stevige integrale samenwerking waarbij zowel zorg- als veiligheidspartners hun rol pakken, maar ook ouders betrokken worden om zorgelijke signalen in een vroeg stadium te herkennen en hier inzet op te plegen. 2. Jeugdoverlast in de openbare ruimte blijft op een laag niveau. 3. We kennen elkaar. We zijn een betrouwbare overheid, waarbij de jongeren terecht kunnen voor hulp, maar ook aangesproken worden als zij overlast veroorzaken. 4. Het contact tussen jongeren en overige inwoners verbetert. Inwoners voelen zich minder vaak onveilig in de buurt van jongeren (indicator Veiligheidsmonitor). Succes van de afgelopen beleidsperiode In de afgelopen periode is de Zorg- en Veiligheidstafel Jeugd bestendigd. Deze overlegvorm, waarbij de gemeente de rol van procesregisseur heeft, draagt positief bij aan de kortere lijnen tussen de verschillende partners op zorg- en veiligheidsvlak (onder andere politie, hulpverlening, jongerenwerk en onderwijs). Daarbij ontzorgt de gemeente de partners, doordat de gemeente zorgt dat alle randvoorwaarden geregeld zijn; zo kunnen de partners doen waar zij 8 goed in zijn: het helpen van jongeren om zich goed te ontwikkelen.

INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

2.4 Zorg en Veiligheid Duiding Zorg en veiligheid is een containerbegrip dat verschillende onderwerpen op het snijvlak van zorg en veiligheid omvat, waaronder huiselijk geweld en kindermishandeling, onbegrepen/verward gedrag, radicalisering en woonoverlast. Waar eerst voornamelijk werd gekeken naar een repressieve aanpak, is dit de afgelopen jaren verschoven naar gecombineerde aanpak van strafrecht (repressie) en zorg (preventie). Het goed verbinden van het veiligheidsdomein met het zorgdomein zorgt ervoor dat we overlast en criminaliteit vroegtijdig kunnen signaleren en integraal kunnen aanpakken. Problemen op het gebied van zorg en veiligheid tasten het veiligheidsgevoel van inwoners aan. Het aantal personen met verward of onbegrepen gedrag neemt toe. Vaak is er sprake van een combinatie van GGZ-problematiek en verslavingsproblematiek. De decentralisatie van de zorgtaken en de bijbehorende bezuinigingen hebben er onder andere toe geleid dat mensen langer moeten wachten op de benodigde zorg dan wenselijk. Hierdoor verschuift de zorgproblematiek regelmatig naar veiligheidsproblematiek. Uiteindelijk krijgt dan ook de omgeving last van het gedrag van deze personen.

De gemeente vervult een regierol om ervoor te zorgen dat de risico's op overlast, criminaliteit, polarisatie en andere spanningen worden voorkomen of beperkt en dat de overlast of criminaliteit die plaatsvindt effectief wordt bestreden. Dit gebeurt in samenwerking met de inwoners en ketenpartners als politie, Openbaar Ministerie, professionals in de zorg, woningcorporaties en jongerenwerk. Aanleiding: waarom geprioriteerd? In Teylingen is het aantal meldingen bij de politie over personen met verward gedrag in 10 jaar tijd met 96% toegenomen. Daarnaast zien we dat inwoners met een GGZ of verslavingsproblematiek noodgedwongen langer thuis blijven wonen en geen passende hulp kunnen of willen krijgen. Dit kan het veiligheidsgevoel in een buurt verstoren. De afgelopen jaren hebben we gezien dat er maatschappelijk ongenoegen was vanwege de COVID-maatregelen, maar ook de boerenprotesten hebben in Teylingen gespeeld. Signalen die we als gemeente moeten oppakken en nieuwsgierig moeten zijn naar de achterliggende gevoelens en belangen. Teylingen wil dat haar inwoners de zorg krijgen die zij nodig hebben, maar ook dat er vroegtijdig gesignaleerd wordt wanneer het minder goed gaat met inwoners. Door de juiste partners in te zetten kan escalatie naar veiligheidsproblematiek voorkomen worden.

Data: aantal meldingen over personen met overspannen / verward gedrag Teylingen 2012: 95 2022: 186 (toename van 96 % in 10 jaar tijd) Nederland 2012: 44571 2022: 138711 (toename van 311% in 10 jaar tijd) Bron: politie

Ambitie: We sluiten aan bij de behoeftes van onze inwoners, waarbij zelfredzaamheid en saamhorigheid voorop staat. Daar waar dit niet afdoende is wordt maatwerk geboden zodat overlast beperkt blijft en onveiligheid uitblijft.

9

Wat willen we bereiken? 1. Inwoners voelen zich veilig op straat en in hun leefomgeving. 2. De gemeente biedt adequate zorg en maatregelen voor personen die door hun gedrag overlast en onveilige situaties veroorzaken. 3. We zijn op de hoogte van landelijke en regionale ontwikkelingen en passen best practices toe, in afstemming met onze samenwerkingspartners.

Succes afgelopen beleidsperiode Sinds 2022 is de samenwerking tussen zorg en veiligheid verbeterd door de inzet van de WijkGGD’er, met als doel om meer aan de voorkant van het probleem te komen. Door een wijkGGD’er in te zetten krijgen inwoners met onaangepast en zorgelijk gedrag in een zo vroeg mogelijk stadium passende hulp, ontstaat er meer rust in de wijk en groeit de samenwerking tussen zorg-, veiligheid- en woonpartners.

INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

2.5 Verkeersveiligheid Duiding Verkeersveiligheid is een maatschappelijk onderwerp dat ons allemaal raakt. Bijna iedereen neemt deel aan het verkeer, wil zich op een prettige manier verplaatsen en weer veilig thuiskomen. De nieuwe visie van de Rijksoverheid staat in het landelijke ‘Veilig van deur tot deur: Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030’. Voor de gemeente Teylingen is de visie op verkeersveiligheid vastgelegd in het Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan Teylingen. Hierbij is aandacht voor de verkeersinrichting, educatie, communicatie en handhaving op het gebied van verkeersveiligheid. Weggebruikers ervaren vooral gevaarlijk verkeersgedrag als een probleem. Dat geeft irritatie over het niet naleven van de regels. Onveilig rijgedrag geeft reële gevaren, veroorzaakt een gevoel van onveiligheid én ondermijnt het gezag. Verkeersveiligheid betreft een complex onderwerp. Dit komt met name door het spanningsveld tussen objectieve en subjectieve veiligheid. De veiligheidsbeleving van inwoners wordt soms anders ervaren dan de objectieve veiligheid. Het blijft daarom belangrijk om als gemeente inwoners goed te informeren over verkeersveiligheid. Communicatie, educatie en handhaving Het is belangrijk om als gemeente haar inwoners zowel preventief als reactief goed te informeren over verkeersveiligheid. Hiermee wil de gemeente positief en wenselijk verkeersgedrag stimuleren.

De gemeente trekt hierbij samen op met haar partners. Denk bijvoorbeeld aan de fietsverlichtingsactie, waarbij de politie tijdens de donkere dagen bij geen licht op de fiets een waarschuwing en fietslampjes uitdeelt in plaats van een boete. Ook educatie speelt een belangrijke rol bij verkeersveiligheid. Door verkeersdeelnemers te informeren, trainen en overtuigen kunnen er positieve gedragsveranderingen bewerkstelligd worden. Zo helpt verkeerseducatieprogramma School op SEEF leerlingen van de basisschool zich veilig te gedragen in het verkeer. Bijna alle basisscholen in Teylingen doen hieraan mee. Het houden van toezicht en controle door mensen aan te bespreken en te waarschuwen bij het niet naleven van verkeersregels of gevaarlijk verkeersgedrag valt onder de ‘zachte’ handhaving. De taken van de boa’s vallen onder de ‘zachte’ handhaving waardoor de nadruk ligt op het bevorderen van de leefbaarheid en het zorgen voor een positieve gedragsverandering. Hierbij ligt de nadruk op het toezicht op verkeersveiligheid rondom basisscholen, de toezicht op de centrumgebieden en toezicht op de blauwe zone.

10

Data: uitgevoerde verkeerscontrole rondom basisscholen in Teylingen 2020: 66 2021: 67 2022: 54 Bron: gemeente

Aanleiding: Waarom geprioriteerd? Ook in Teylingen is verkeersveiligheid een belangrijk maatschappelijk onderwerp. Uit cijfers komt naar voren dat het aantal incidenten in het verkeer in 2022 met 24 % is toegenomen.1 De veiligheidsmonitor 2021 laat zien dat gemiddeld een kwart van de inwoners van Teylingen gevaarlijk rijgedrag, te hard rijden en de parkeerproblematiek in de gemeente als probleem ervaart. Daarnaast blijkt uit de rapportage Team Teylingen onderzoek integraal veiligheidsbeleid dat 25% van de inwoners onderwerpen mist waar (meer) inzet op nodig is. Eén van deze onderwerpen is verkeersveiligheid. Er wordt door inwoners onder andere gerefereerd naar onveilige situaties in het verkeer, te hard rijden en overlast van brommers en scooters op fietspaden. Ambitie: We stimuleren verkeersveilig gedrag door in te zetten op communicatie, educatie en handhaving. Wat willen we bereiken? 1. De gemeente zet in op gedragsverandering van verkeersdeelnemers die verkeeronveilig gedrag vertonen. 2. Kinderen moeten veilig van – en naar school kunnen.

Succes afgelopen beleidsperiode Tijdens het participatietraject voor het IVB 2020 – 2023 is aan de inwoners van Teylingen gevraagd welke ideeën zij hebben om Teylingen nog veiliger te maken. In 2020 en 2021 zijn in samenwerking met inwoners twee ideeën uitgewerkt die betrekking hebben op de bewustwording van het eigen verkeersgedrag en de zichtbaarheid van voetgangers in het verkeer. Ook in samenwerking met de politie en boa’s wordt er ingezet op de zichtbaarheid in het verkeer. bijvoorbeeld de fietsverlichtingsactie, waarbij de politie tijdens de donkere dagen bij geen licht op de fiets een waarschuwing en fietslampjes uitdeelt in plaats van een boete. INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

1 Terwijl sinds maart 2020 de focus van de politie en boa’s grotendeels gelegen heeft op de controle van de naleving van

coronamaatregelen zijn begin 2022 de coronamaatregelen langzaam verdwenen. Dit betekent dat er in de loop van 2022 meer ruimte is ontstaan bij de politie en de Boa’s om de verkeersveiligheid te handhaven. Vermoedelijk is dit de reden dat het aantal incidenten in het verkeer is toegenomen.

11

3. Borging van de overige veiligheidsthema’s Naast de vijf geprioriteerde veiligheidsthema’s zijn er drie veiligheidsthema’s waarvoor de inzet en aanpak de komende vier jaar gecontinueerd zal worden zonder deze veiligheidsthema’s een extra impuls te geven. Hiermee blijft de inzet en aanpak op deze veiligheidsthema’s gewaarborgd.

3.1 Bedrijvigheid en Veiligheid Veiligheid gaat verder dan alleen de veiligheid in de (directe) omgeving. Inwoners moeten zich ook veilig voelen in de omgeving waarin zij winkelen, werken, ondernemen of recreëren. Het thema bedrijvigheid en veiligheid is gericht op een samenleving waar ondernemers hun bedrijfsvoering onbelemmerd kunnen uitvoeren, zonder dat ze daarbij hinder ondervinden van criminaliteit en onveiligheid. Het gaat hierbij om de aanpak van sociale veiligheid, zoals winkelcentra, bedrijventerreinen, recreatie & toerisme en uitgaansmogelijkheden. Ontwikkelingen op dit vlak zijn de verhoogde aandacht voor de veiligheidsrisico’s van grootschalige evenementen, de aanpak van uitgaansgeweld, cameratoezicht voor bedrijventerreinen en winkelgebieden en de aandacht voor de aanpak van ondermijning. Het beperken van veiligheidsrisico’s is een gedeelde verantwoordelijkheid van gemeente en partners. Dit geldt ook voor de veiligheid op en rond bedrijventerreinen, recreatie- en winkelgebieden. Samen met de politie, brandweer, GHOR, Omgevingsdienst, horeca, ondernemers, KNVB, sportverenigingen, organisatoren, en Koninklijk Horeca Nederland zorgen we onder andere voor: o o o o o

voorbereiding van evenementen inclusief multidisciplinaire advisering en afstemming; verdere uitvoering van het horecaconvenant keurmerk veilig uitgaan (KVU); voortzetting samenwerking in het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO); een integraal operationeel plan voor de jaarwisseling; veilige stationsgebieden.

Succes afgelopen beleidsperiode Door de gemeente is samen met de politie inzet gepleegd op het veilig(er) maken van de stationsgebieden. Zo worden zowel het stationsgebied in Sassenheim als Voorhout structureel door de boa’s en politie meegenomen in de surveillancerondes. Daarnaast zijn er in samenwerking met de politie diverse campagnes georganiseerd ten behoeve van veilige stationsgebieden. In oktober 2023 de bewaakte fietsenstalling bij station Sassenheim geopend.

Door middel van hekken, bewakingscamera’s en toezichthouders wordt er door de gemeente gewerkt aan het tegengaan van fietsendiefstal op het station. INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

3.2 High Impact Crimes High impact crimes zijn de delicten die voor de opkomst van digitale criminaliteit vaak gepleegd werden, maar juist door de opkomst van digitale criminaliteit meer naar de achtergrond verdwijnen. Een aantal van deze delicten hebben een grote impact op de slachtoffers, maatschappij en omgeving. Denk hierbij aan misdrijven als woninginbraak, openlijke geweldpleging, straatroof en overvallen. Deze misdrijven worden ‘High Impact Crimes’ (HIC) genoemd. HIC-misdrijven hebben een grote impact op de veiligheidsgevoelens in een buurt. Daders van HIC-misdrijven vormen vaak een actieve dadergroep en beginnen al op jonge leeftijd met het plegen van criminaliteit. Regelmatig is er in onze regio sprake van ‘mobiel banditisme’. Dit zijn rondtrekkende bendes die in een kort tijdsbestek meerdere delicten, zoals inbraken in

12

woningen of bedrijfspanden, in een gebied plegen. Veelal zijn dit mensen zonder vaste woon- of verblijfplaats in Nederland, met een opdrachtgever in het buitenland. Door inwoners en ondernemers te informeren en adviseren op het gebied van te nemen veiligheidsmaatregelen, wordt de kans om slachtoffer te worden van een high impact crimes verkleind. Veel woningen hebben een Politiekeurmerk, fietsen hebben een goedgekeurd slot en bedrijven hebben vaak een alarminstallatie. We willen slachtofferschap van deze misdrijven zoveel mogelijk voorkomen; dat doen we door in te zetten op bewustwording. Zo wordt er extra aandacht geschonken aan het risico op woninginbraak rond vakanties en ook aan het dubbel op slot zetten van je (elektrische) fiets. Dit doen we zowel doorlopend als vraaggericht, bijvoorbeeld wanneer bij bepaalde misdrijven onverwachts een piek wordt gezien. In Teylingen zien we over de afgelopen jaren over het algemeen een afname van het aantal klassieke misdrijven. Toch zijn er gedurende de zomerperiode en donkere dagen pieken zichtbaar als het gaat om bijvoorbeeld woninginbraken. Daarnaast wordt er een toename gezien in het aantal diefstallen van elektrische fietsen, inbraken bij bedrijven en kantoren en openlijke geweldpleging. Deze ontwikkelingen worden in het reguliere werk meegenomen. Bewustwording blijft van belang.

Succes afgelopen beleidsperiode Omdat inbrekers tijdens de donkere herfst – en wintermaanden vaker hun slag slaan is de gemeente aangesloten bij het Donkere Dagen Offensief. In deze campagne werken verschillende partijen, waaronder gemeenten en politie, samen om inwoners bewust te maken wat zij zelf kunnen doen om de kans op een woninginbraak te verkleinen. Door de stijging van het aantal autokraken in – en rondom de P + R station Sassenheim zijn er door de gemeente diverse anti-autokraakcampagnes gestart in samenwerking met de politie. Ook is in oktober 2023 de bewaakte fietsenstalling bij station Sassenheim geopend. Door middel van hekken, bewakingscamera’s en toezichthouders wordt er door de gemeente gewerkt aan het tegengaan van fietsendiefstal op het station. Burgemeester, politie en gemeente in actie tegen autokraak P+R station Sassenheim Teylingen (nieuws.nl)

INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

3.3 Fysieke Veiligheid Onder het thema fysieke veiligheid vallen de onderwerpen brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing. De doelen en aanpak rond deze thema’s staan primair verwoord in bovenlokale beleidskaders en -programma’s, in het bijzonder het Regionaal Beleidsplan en Risicoprofiel van de veiligheidsregio en regionale brandweer. De Veiligheidsregio Hollands Midden werkt met en voor de gemeente Teylingen aan Fysieke veiligheid. Op het gebied van brandveiligheid werkt de gemeente Teylingen nauw samen met de brandweer. Deze samenwerking is afgestemd in het handhavingsuitvoeringsprogramma 2023. Zo worden in samenwerking met de brandweer risicovolle objecten, waaronder verzorgingstehuizen, gecontroleerd op bijvoorbeeld de aanwezigheid van brandveiligheidsinstallaties en brandcompartimentering. Externe veiligheid gaat over het beheersen van risico’s die de inwoners lopen door bijvoorbeeld opslag, productie, gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen in hun omgeving. Nieuwe (innovatieve) ontwikkelingen zorgen voor nieuwe fysieke veiligheidsrisico’s. Voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeeld elektrificatie in verband met energieopslag in accu’s, grote digitale cyberverstoringen of brand in een woning of gebouw met zonnepanelen waardoor bluswerkzaamheden worden bemoeilijkt maar tevens ook nieuwe gevaren ontstaan zoals glassplinters van zonnepanelen.

Het Regionaal Risicoprofiel van de VRHM geeft inzicht in de veiligheidsrisico’s van de regio Hollands Midden. Het is aan het bestuur van de VRHM om hier

13

strategisch beleid op te voeren om de aanwezige risico’s te voorkomen en te beperken en om de crisisorganisatie op de aanwezige risico’s voor te bereiden. De veiligheidsrisico’s in de gemeente zijn inzichtelijk gemaakt op de risicokaart. De risicokaart is voor iedereen via internet beschikbaar en geeft landelijk voor elke risicocategorie aan in hoeverre het van toepassing is op een betreffende gemeente. Voor de risicokaart geldt een wettelijke actualisatieplicht. Dit gebeurt op basis van de wijzigingen die plaatsvinden en is een continu proces. De veiligheidsrisico’s worden meegenomen bij de opstelling van de bestemmingsplannen. De mogelijke beperking van de risico’s hierin wordt afgestemd met de brandweer. Daarnaast wordt ingezet op risicocommunicatie, wat in relatie met de crisisbeheersing wordt opgepakt. Op basis van evaluaties van diverse incidenten is landelijk een realistische en eigentijdse visie ontstaan, die effect heeft op de crisisbeheersing. De zorg voor de bevolking gaat meer uit van de zelfredzaamheid van de burger. Een meer stimulerende en faciliterende rol is hierbij van belang en de focus komt vooral te liggen op diegene die minder zelfredzaam zijn. Deze visie is vertaald in de gemeentelijke crisisbeheersingsprocessen en de gezamenlijke crisisorganisatie.

Er wordt zoveel mogelijk aangesloten bij het dagelijks werk van medewerkers, maar ook de expertise van externe partijen. Zo wordt de Omgevingsdienst ingezet bij milieu-incidenten, bijvoorbeeld het vrijkomen van gevaarlijke stoffen.

Succes afgelopen beleidsperiode De samenwerking tussen de veiligheidsregio, bureau gemeentelijke crisisbeheersing en de 18 gemeenten werpt haar vruchten af. De intrinsieke motivatie om deel te nemen aan de gemeentelijke crisisorganisatie is hoog. Zo was er in de coronatijd en de opvang van vluchtelingen veel gemotiveerde inzet van deze crisisfunctionarissen. Er zijn in HLTsamen verschillende incidenten geweest, waarbij de gemeenten betrokken zijn voor de bevolkingszorg. Onder leiding van de burgemeester en officier van dienst Bevolkingszorg hebben deze goed bijgedragen aan de gezamenlijke inzet met de hulpdiensten en andere partners bij deze incidenten. INFOGRAPHIC TOEVOEGEN

14

Bijlagen Keuzenotitie Integraal Veiligheidsbeleid 2024 – 2027 Teylingen Landelijke Veiligheidsagenda 2023 – 2026 Coalitie voor Veiligheid 2023 – 2026 Regionaal Beleidsplan Eenheid Den Haag Gebiedsscan HLT Basispolitieteam 2022 Strategische Verkenningen 2022 – 2026 Teylingen Veiligheidsmonitor 2021 Koersnotitie omgevingsvisie Teylingen Rapportage Team Teylingen Onderzoek Integraal Veiligheidsbeleid (juli 2023) Mobiliteitsplan Teylingen (2023) VTH beleidsplan Teylingen 2024 – 2027 Maatschappelijke agenda Teylingen 2022 Collegewerkprogramma 2023 Samen maken we Teylingen Raadsprogramma 2022 – 2026 Samen maken we Teylingen Integraal Veiligheidsbeleid 2020 - 2023

15