15. getekend Raadsvoorstel Principes Kadernota 2026

Raadsvoorstel Besluitvormend

Principes raad Kadernota 2026

Aan:

De raad van de gemeente Teylingen

Zaaknummer: Z-24-411989 Datum collegevergadering: 17 december 2024 Datum raadsvergadering: 30 januari 2025 Agendapunt: Mevr. M.E.I. Volten Portefeuillehouder: Behandelend ambtenaar: Emailadres: Telefoon:

Siko Westmaas S.Westmaas@HLTSamen.nl 14 0252

Wij stellen voor:

Richting te geven aan het opstellen van de kadernota 2026 langs de lijn van de volgende principes: 1. Het begrotingsjaar 2026 dient sluitend dient te zijn 2. Van alle Gemeenschappelijke regelingen voorstellen te vragen die minimaal voldoen aan de 6% taakstelling van de werkgroep FKGR (advies Berenschot). 3. Ook bij Provalu, VAB en HLTsamen de beïnvloedbare kosten door Berenschot te laten onderzoeken 4. Een ondergrens te hanteren van € 25.000 voor te doorzoeken posten 5. In de onderzoeksfase geen mogelijkheden uit te sluiten (inkomsten en uitgaven). 6. Uit te gaan van een evenredige verdeling van voorstellen per programma.

Inleiding Het financiële perspectief voor de gemeente Teylingen is niet sluitend vanaf 2026. In de onlangs vastgestelde meerjarenbegroting voorzien wij tekorten die vanaf 2026 oplopen tot ca. € 6,3 miljoen per jaar. De tekorten worden voornamelijk veroorzaakt door een korting op de bijdrage van het rijk (algemene uitkering) van 6% in 2026 ten opzichte van 2025. Daarnaast nemen de kosten van met name jeugdzorg toe en investeringen in voorzieningen in met name Nieuw Boekhorst leggen ook druk op de begroting. Dit financiële perspectief betekent dat keuzes moeten worden gemaakt. Met een afvaardiging uit uw raad hebben we inmiddels in twee sessies van gedachten gewisseld over de aanpak. Met dit raadsvoorstel wil de raad een aantal principes voorstellen. Principes zijn in dit raadsvoorstel financieel technische kaders en geen (beleids)inhoudelijke kaders.

Bestaand kader en context Het wettelijk kader wordt gevormd door de Gemeentewet, de wet Dualisering gemeentebestuur en het Besluit begroting en verantwoording gemeenten en provincies (BBV). Beoogd effect Met het vaststellen van de principes kadernota door de raad krijgt het college de opdracht mee om een sluitende kadernota 2026 in te dienen. De raad geeft tevens richting aan het proces. Argumenten 1.1 2026 is een verkiezingsjaar Het is belangrijk om in een verkiezingsjaar een sluitende begroting te hebben. Met name ook omdat het in belangrijke mate nog een jaar is van de huidige raad. 1.2 Bij een sluitende begroting in het jaar 2026 hoeft de Gemeente Teylingen geen aanspraak te maken op de Algemene reserve. 1.3 Voor de nieuwe raad (die ook ambitie heeft) niet een forse opgave in 2026 achterlaten Met een stevig tekort in 2026 starten biedt een nieuwe raad nog minder speelruimte voor eigen ambities. 2.1 De 6% is op basis van een advies van Berenschot De daling uit het gemeentefonds is voor Gemeente Teylingen qua percentage nog hoger dan de 6% taakstelling bij de gemeenschappelijke regelingen.

Als de 6% taakstelling niet wordt behaald, moet er meer bezuinigd worden op andere taakvelden van de gemeente 3.1 Alle Gemeenschappelijke regelingen dezelfde opdracht geven en daarmee pas later keuzes te maken Aan de voorkant geen onderscheid maken tussen de gemeenschappelijke regelingen zonder concrete maatregelen. 4.1 In verband met een zo doelmatige inzet wordt een ondergrens aan de te onderzoeken posten gesteld I.v.m. grote taakstelling en gevraagde inzet is het verstandig om een ondergrens te bepalen. 5.1 De bezuinigingsopgave is zo groot, dat alles bespreekbaar moet zijn. Dat geldt zowel voor de uitgaven als de inkomsten. Uitzondering zijn de posten die door Berenschot als niet beïnvloedbaar worden ingeschat. 6.1 Zonder duidelijke opdracht per programma aan de voorkant worden onvoldoende voorstellen verwacht voor de taakstelling Het inventariseren van voorstellen wordt hiermee ontkoppeld van de besluitvorming. De consequenties van voorstellen zijn dan ook in kaart gebracht. 6.2 De politieke discussie pas voeren als alle potentiële maatregelen naar voren zijn gebracht.

Kanttekeningen 1.1 Bij de keuze om begrotingsjaar 2026 sluitend te laten willen zijn, moeten er snel pijnlijke keuzes gemaakt worden. Dat gaat iedereen voelen. Als een sluitende begroting in 2026 niet realistisch blijkt te zijn door implementatietijd van maatregelen zal het jaar 2027 sluitend dienen de te zijn 1.2 Een negatief saldo in 2026 of verdere jaren gaat ten laste van de Algemene Reserve Het negatieve saldo dat in 2026 niet gedekt is gaat ten laste van de Algemene reserve

2.1 Alle gemeenteraden binnen de gemeenschappelijke regelingen moeten instemmen met 6% taakstelling. Anders kan deze taakstelling nooit worden gehaald. 3.1 HLTsamen wordt ook indirect getroffen door maatregelen bij andere gemeenschappelijke regelingen Voorkomen dient te worden dat HLTsamen driedubbel geraakt wordt door doorwerking van maatregelen van gemeenschappelijke regelingen, maatregelen van gemeenten en eigen maatregelen. 3.2 Belasting bollenstreek is een centrumregeling en geen gemeenschappelijke regeling. Deze wordt qua taakstelling op een andere lijn meegenomen.

Financiële consequenties Het raadsbesluit principes raad kadernota 2026 zelf heeft geen financiële consequenties. Uiteindelijk moet er een sluitende begroting 2026-2029 worden gepresenteerd.

Financiële doorkijk Programmabegroting 2025-2028 Bedragen x € 1.000 (-/- = nadelig)

Financieel beeld kadernota Meerjarenraming 2025-2028 kadernota Saldo Kadernota (voor stelpost onderuitputting)

2025 -450

2026 2027 -4.063 -3.709

2028 -3.898

-450

-4.063 -3.709

-3.898

Totaal bijstellingen

489

-2.110 -2.623

-2.463

Saldo programmabegroting 2025-2028

39

-6.173 -6.332

-6.361

Juridisch kader Op grond van artikel 189 Gemeentewet brengt de raad voor alle taken en activiteiten jaarlijks op de begroting de bedragen die hij daarvoor beschikbaar stelt, alsmede de financiële middelen die hij naar verwachting kan aanwenden. Aanpak, uitvoering en participatie Op dit moment wordt er een onderzoek langs 3 sporen gelopen over de taakstelling die Gemeente Teylingen heeft. Deze is beschreven in de Raadsbrief van 10 december met als kenmerk: Z-24-404890. Eind februari is er voldoende informatie om het proces van bestuurlijke besluitvorming opiniërend in te gaan. In de voorbereiding van de kadernota hebben we hiervoor de maanden maart en april 2025, zodat de kadernota in begin juni

aan u kan worden voorgelegd. De verwachting is dat er dan ook zicht is op de bezuinigingsmogelijkheden bij de gemeenschappelijke regelingen. Hier komen de drie sporen bij elkaar. Met de raadswerkgroep is gesproken over een logisch moment om tijdens de onderzoeksfase al richtinggevende uitspraken te doen of kaders mee te geven. De raadsvergadering van januari lijkt daarvoor het meest geëigend. Dan is er zicht op de totale omvang van de taakstelling en op de beïnvloedbare ruimte. Duurzaamheid N.V.T.

Hillegom-Lisse-Teylingen (HLT) Zowel Hillegom en Lisse lopen hun eigen proces om tot een sluitende begroting te komen. Urgentie Op donderdag 10 juli 2025 moet er een richtinggevende kadernota 2026 worden vastgesteld. Met de taakstelling die er ligt begint de tijd te dringen. Zie Financiële consequenties. Evaluatie N.V.T. Bijlagen en achtergrondinformatie Geen Namens het college van Teylingen,

Dhr. Jeroen F.A. Tomassen Secretaris

Mevr. Carla G.J. Breuer Burgemeester

Raadsbesluit

De raad van de gemeente Teylingen, gelezen het voorstel van het college van 17 december 2024 met als onderwerp Principes raad Kadernota 2026 gelet op de behandeling in de raadscommissie- en raadsvergadering, gelet op artikel 189 van de Gemeentewet

Besluit: Richting te geven aan het opstellen van de kadernota 2026 langs de lijn van de volgende principes: 1. Het begrotingsjaar 2026 dient sluitend dient te zijn 2. Van alle Gemeenschappelijke regelingen voorstellen te vragen die minimaal voldoen aan de 6% taakstelling van de werkgroep FKGR (advies Berenschot). 3. Ook bij Provalu, VAB en HLTsamen de beïnvloedbare kosten door Berenschot te laten onderzoeken 4. Een ondergrens te hanteren van € 25.000 voor te doorzoeken posten 5. In de onderzoeksfase geen mogelijkheden uit te sluiten (inkomsten en uitgaven). 6. Uit te gaan van een evenredige verdeling van voorstellen per programma.

Aldus besloten in de raadsvergadering van 30 januari 2025,

Digitaal ondertekend door Marjoleine van Egeraat op 18-02-2025

Mevr. Marjoleine van Egeraat Griffier

Digitaal ondertekend door Carla G.J. Breuer op 19-02-2025

Mevr. Carla G.J. Breuer Voorzitter