CConstaterende datTexel
Koppel je AI →
Document · PDF

Ontwerp-Programmabegroting-2027 - PDF versie

Raadsvergadering 11 november 2026, gemeente TexelBij agendapunt: Ontwerp-programmabegroting 202783.892 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 10

Programmabegroting 2027 2 3 4 Inhoudsopgave Inhoudsopgave ....................................................................................................................4 Voorwoord Programmabegroting 2027–2030 ...............................................................................6 Leeswijzer programmabegroting 2027 ......................................................................................8 Kaders en uitgangspunten ......................................................................................................9 Hoofdstuk 1 - Kerngegevens ..................................................................................................11 A. Sociale structuur ...........................................................................................................12 B. Prognose ....................................................................................................................13 C. Fysieke structuur ..........................................................................................................14 D. Financiële structuur .......................................................................................................15 E.

Toerisme ....................................................................................................................16 Hoofdstuk 2 - Financieel perspectief 2027 - 2030 .......................................................................17 Financieel perspectief 2027-2030 ..........................................................................................18 Toelichting tabel Financieel perspectief ..................................................................................19 Overzicht incidentele baten en lasten en stand algemene reserve ...................................................20 Scherper aan de wind varen .................................................................................................23 BMC - Stille baten en lasten .................................................................................................26 Hoofdstuk 3 - Samenvatting begroting .....................................................................................27 Hoofdstuk 4A -> Programma's 0 - Voor en door bewoners ............................................................30 0.1 Bestuur .....................................................................................................................31 0.2 Burgerzaken ...............................................................................................................32 0.3 Beheer overige

gebouwen en gronden ................................................................................33 0.4 Overhead ..................................................................................................................34 0.63 Parkeerbelasting ........................................................................................................36 Verbonden partijen in programma 0 .......................................................................................37 0 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................38 0 Begroting .....................................................................................................................39 Hoofdstuk 4A -> Programma's 1 - Veiligheid op orde ....................................................................40 1.1 Crisisbeheersing en brandweer .........................................................................................41 1.2 Openbare orde en veiligheid ...........................................................................................43 Verbonden partijen in programma 1 .......................................................................................44 1 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................45 1 Begroting

.....................................................................................................................46 Hoofdstuk 4A -> Programma's 2 - Goede bereikbaarheid .............................................................47 2.1 Verkeer en vervoer .......................................................................................................48 2.2 Parkeren ...................................................................................................................49 2.4 Economische havens en waterwegen ..................................................................................50 2.5 Openbaar vervoer ........................................................................................................51 Verbonden partijen in programma 2 .......................................................................................52 2 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................53 2 Begroting .....................................................................................................................54 Hoofdstuk 4A -> Programma's 3 - Mooi en gastvrij Texel / Texel werkt! ...........................................55 3.1 Economische ontwikkeling ..............................................................................................56 3.2 Fysieke

bedrijfsstructuur ................................................................................................57 3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen .................................................................................58 3.4 Economische promotie ..................................................................................................59 Verbonden partijen in programma 3 .......................................................................................60 3 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................61 3 Begroting .....................................................................................................................62 Hoofdstuk 4A -> Programma's 4 - Toekomst voor de jeugd ............................................................63 4.2 Onderwijshuisvesting ....................................................................................................64 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken .....................................................................................66 Verbonden partijen in programma 4 .......................................................................................67 4 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................68 4 Begroting

.....................................................................................................................70 Hoofdstuk 4A -> Programma's 5 - Samen beleven en bewegen .......................................................71 5.1 Sportbeleid en activering ...............................................................................................72 5.2 Sportaccommodaties .....................................................................................................73 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie .....................................................74 5.4 Musea .......................................................................................................................75 5.5 Cultureel erfgoed ........................................................................................................76 5.6 Media .......................................................................................................................77 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie ............................................................................78 Verbonden partijen in programma 5 .......................................................................................79 5 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................80 5 5 Begroting

.....................................................................................................................81 Hoofdstuk 4A -> Programma's 6 - Zorg voor elkaar ......................................................................82 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie ...................................................................................83 6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen ................................................................................89 6.3 Inkomensregelingen ......................................................................................................91 6.4 WSW en beschut werk ...................................................................................................93 6.5 Arbeidsparticipatie .......................................................................................................94 6.72a Jeugdhulp begeleiding ................................................................................................96 6.713 Dagbesteding (Wmo) ..................................................................................................97 Verbonden partijen in programma 6 .......................................................................................98 6 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................99 6 Begroting

...................................................................................................................100 Hoofdstuk 4A -> Programma's 7 - Volksgezondheid, duurzaam en schoon ........................................101 7.2 Riolering ..................................................................................................................102 7.3 Afval ......................................................................................................................103 7.4 Milieubeheer .............................................................................................................104 Verbonden partijen in programma 7 .....................................................................................106 7 Beleidsindicatoren ........................................................................................................107 7 Begroting ...................................................................................................................111 Hoofdstuk 4A -> Programma's 8 - Goed wonen .........................................................................112 8.1 Ruimte en leefomgeving ...............................................................................................113 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) ........................................................................114 8.3 Wonen en bouwen

......................................................................................................115 Verbonden partijen in programma 8 .....................................................................................117 8 Beleidsindicatoren ........................................................................................................118 8 Begroting ...................................................................................................................119 Hoofdstuk 4B - Financiële vertaling voorstellen ........................................................................120 4B - Nieuwe voorstellen 2027-2030 .......................................................................................121 Hoofdstuk 5 - Investeringsplan .............................................................................................123 5A - Nieuwe investeringen .................................................................................................124 5B - Vervangingsinvesteringen .............................................................................................125 Hoofdstuk 6 - Verloop reserves en voorzieningen .....................................................................126 Verloop reserves en voorzieningen .......................................................................................127 Hoofdstuk 7 - Paragrafen

....................................................................................................129 Paragraaf Verbonden partijen .............................................................................................130 Paragraaf Weerstandsvermogen ...........................................................................................150 Paragraaf Onderhoud openbare ruimte en gebouwen .................................................................160 Paragraaf Bedrijfsvoering ..................................................................................................163 Paragraaf Grondbeleid ......................................................................................................167 Paragraaf Financiering ......................................................................................................170 Paragraaf Lokale lasten .....................................................................................................177 Paragraaf Wet Open Overheid .............................................................................................186 Hoofdstuk 8 - Overheveling projectbudgetten ..........................................................................188 Hoofdstuk 9 - Subsidies ......................................................................................................196 Indexering subsidies

.........................................................................................................197 Subsidieplafonds .............................................................................................................198 Subsidiebudgetten op naam ................................................................................................199 Subsidiebeleidskaart ........................................................................................................201 Hoofdstuk 10 - Overzicht algemene dekkingsmiddelen ...............................................................202 Hoofdstuk 11 - Begrippenlijst Programmabegroting ...................................................................203 Hoofdstuk 12 - Schema behandeling programma begroting 2027 ...................................................205 Overzicht baten en lasten per taakveld Gemeente Texel ............................................................206 Tabel Onderhoud Kapitaalgoederen .......................................................................................210 Raadsbesluit ....................................................................................................................211 Raadsbesluit 2027 ...........................................................................................................212 Bijlage - maatregelen per programma

....................................................................................213 Programma 0 .................................................................................................................214 Programma 1 .................................................................................................................223 Programma 2 .................................................................................................................226 Programma 3 .................................................................................................................244 Programma 4 .................................................................................................................256 Programma 5 .................................................................................................................259 Programma 6 .................................................................................................................272 Programma 7 .................................................................................................................280 Programma 8 .................................................................................................................290 Begroting in één oog opslag .................................................................................................303 Begroting in één oog

opslag 2027 .........................................................................................304 6 Voorwoord Programmabegroting 2027–2030 We willen Texel goed doorgeven aan de volgende generatie. Dat betekent dat we blijven investeren in wat ons eiland nodig heeft, maar ook keuzes maken die we op langere termijn kunnen betalen. Met deze Programmabegroting 2027 zetten we een eerste stap om de ambities uit het coalitieakkoord Realistisch Vooruit waar te maken en onze financiële positie te versterken. De opgaven voor Texel zijn groot. We willen voldoende passende en betaalbare woningen, goed onderhouden dorpen en een eiland dat aantrekkelijk en bereikbaar blijft. Een sterke economie en goede voorzieningen zijn daarbij belangrijk. En we blijven er voor inwoners die ondersteuning nodig hebben. Onze financiële positie vraagt om keuzes Onze financiële positie is kwetsbaar. De algemene reserve biedt steeds minder ruimte om tegenvallers op te vangen. Investeringen en verplichtingen uit het verleden drukken op de begroting en onze vaste lasten nemen toe. Ook de ruimte om nieuwe leningen aan te gaan is beperkt. We kunnen daarom niet alles tegelijk doen. Nieuwe plannen moeten passen binnen wat financieel verantwoord is. Dat betekent ook dat we kritisch moeten blijven kijken naar uitgaven die we al doen.

Voor 2027 is nog circa € 4,2 miljoen uit de algemene reserve nodig om de begroting sluitend te krijgen. Vanaf 2028 laten de huidige ramingen opnieuw tekorten zien. Zonder aanvullende maatregelen loopt het tekort op tot bijna één miljoen euro in 2030. Alleen zorgen dat de begroting voor 2027 sluitend is, is dus niet voldoende. We willen dat onze inkomsten en uitgaven in 2030 structureel in balans zijn. Vaste uitgaven moeten uiteindelijk ook uit vaste inkomsten kunnen worden betaald. Anders blijven we onze reserves gebruiken en schuiven we de opgave voor ons uit. Beter weten wat onze keuzes kosten Om goede keuzes te kunnen maken, moeten we beter weten wat beleid en investeringen ons op langere termijn kosten. Dat is in het verleden niet altijd volledig in beeld geweest. Het onderzoek naar stille baten en lasten bevestigt dat we daarin een stap moeten zetten. Bij nieuwe investeringen willen we daarom vooraf duidelijk hebben wat de financiële gevolgen zijn, nu en in de jaren daarna. We kijken niet alleen naar de investering zelf, maar ook naar kosten voor onderhoud, vervanging en andere uitgaven die later volgen. Daarom werken we aan een meerjarig investeringsprogramma en brengen we onze onderhoudsplannen verder op orde. Dat helpt om beter vooruit te kijken en werkzaamheden waar mogelijk met elkaar te combineren.

We willen ook scherper kijken naar wat investeringen daadwerkelijk opleveren. Bij projecten hoort wat ons betreft niet alleen een besluit vooraf, maar ook de vraag achteraf of we hebben bereikt wat we wilden bereiken. Niet automatisch doorgaan zoals we gewend zijn Ook bestaande budgetten zijn niet vanzelfsprekend. Vanaf de volgende begroting starten we bij ten minste één programma met zero based begroten. We bouwen budgetten dan opnieuw op vanuit wat nodig is en wat we ermee willen bereiken. Het bedrag van vorig jaar is daarbij niet automatisch het vertrekpunt voor het jaar daarna. Zo kijken we opnieuw naar de vraag of uitgaven nog nodig zijn, of het geld goed wordt besteed en of hetzelfde doel misschien ook op een andere manier kan worden bereikt. Als deze werkwijze goed uitpakt, willen we haar verder uitbreiden. Voor de gemeenteraad moet bovendien goed te volgen zijn hoe keuzes tot stand komen. Niet alleen wat een voorstel kost, maar ook waarom we ervoor kiezen en welke alternatieven er zijn. Realistisch kiezen Dat onze financiële ruimte kleiner wordt, betekent niet dat onze ambities voor Texel verdwijnen. Het betekent wel dat we keuzes moeten maken. Bij nieuwe plannen willen we vooraf weten hoe we ze betalen, niet alleen vandaag maar ook in de jaren daarna.

Soms betekent dat dat we bestaande uitgaven moeten verminderen, investeringen anders moeten plannen of een plan later uitvoeren. En soms zullen we moeten concluderen dat iets op dit moment financieel niet past. Ook dat is onderdeel van verantwoord bestuur. 7 In het coalitieakkoord is afgesproken dat we eerst kijken naar onze uitgaven voordat we de inkomsten verhogen. Dat uitgangspunt is voor ons belangrijk. We willen de lokale lasten voor inwoners en ondernemers zo laag mogelijk houden. Daarom kijken we eerst waar we kunnen besparen, slimmer kunnen werken of investeringen anders kunnen plannen. Samen met de gemeenteraad Deze begroting staat niet op zichzelf. Ze bouwt voort op de perspectiefbrief die eerder met de gemeenteraad is gedeeld en op de richting uit het coalitieakkoord Realistisch Vooruit. Met deze begroting zetten we een volgende stap, maar de keuzes voor de komende jaren zijn daarmee nog niet gemaakt. We willen de P&C cyclus van volgend jaar gebruiken om die keuzes samen met de gemeenteraad beter in beeld te brengen. Daarbij gaat het niet alleen om de vraag wat financieel mogelijk is. We willen ook laten zien wat verschillende keuzes betekenen voor beleid, investeringen en onze financiële positie in de jaren daarna. Zo kan het gesprek eerder worden gevoerd en ontstaat er meer ruimte voor de raad om richting te geven.

Als college zorgen wij ervoor dat de keuzes en de financiële gevolgen daarvan helder op tafel komen. We willen daarover graag het gesprek met de gemeenteraad voeren. Over wat Texel nodig heeft, waar we in willen blijven investeren en waar we misschien andere keuzes moeten maken. Daarbij staan we open voor andere ideeën en voorstellen. Wel vinden we het belangrijk dat daarbij ook duidelijk is hoe deze worden betaald. Zo kunnen college en gemeenteraad samen werken aan keuzes die passen bij Texel en financieel houdbaar zijn. Niet alleen voor deze begroting, maar ook voor de jaren daarna. 8 Leeswijzer programmabegroting 2027 Programma’s Per programma beschrijven wij de volgende onderwerpen: 1. Visie: Wat willen wij bereiken? In de visie beschrijven we op hoofdlijnen de toekomst van het programma en de bijdrage aan Texel. Daarnaast gaan we in op relevante ontwikkelingen en hoe we hierop anticiperen. 2. Doelstelling per taakveld: Wat gaan wij ervoor doen? Per taakveld beschrijven wij duidelijk de doelstellingen en, waar mogelijk, SMART geformuleerd.

Vervolgens nemen we per doelstelling de volgende onderdelen op: * Activiteiten: Wat gaan we concreet doen om het doel te bereiken? * Financiën: Welke financiële gevolgen of voorstellen zijn er? * Alternatieven: Welke andere keuzes of mogelijkheden zijn er? * Risico’s: Welke risico’s zijn van invloed op het behalen van het doel? * Prestatie-indicatoren: Hoe meten we de voortgang en het resultaat, met waar mogelijk streefwaarden? 3. Verbonden partijen: Hierin nemen we die partijen op die een relatie hebben met het programma. 4. Wettelijke indicatoren: De indicatoren die horen bij het programma. De indicatoren zijn te vinden via https://texel.incijfers.nl/dashboard/. 5. Wat mag het kosten? Hierin staat een overzicht van de baten en lasten voor de komende jaren. De paragrafen Doel van de paragrafen is om de onderwerpen die versnipperd in de begroting staan, te bundelen in een kort overzicht. De paragrafen geven informatie over de financiële situatie op korte en langere termijn en over hoe de organisatie in het algemeen werkt.

Paragraaf : verbonden partijen Paragraaf : weerstandsvermogen Paragraaf : onderhoud openbare ruimte en gebouwen Paragraaf : bedrijfsvoering Paragraaf : grondbeleid Paragraaf : financiering Paragraaf : lokale lasten Paragraaf: Wet open overheid Voorstellen In hoofdstuk 4B en hoofdstuk 5 brengen we de financiële gevolgen van de nieuwe voorstellen en de nieuwe en vervangingsinvesteringen voor de komende jaren in beeld. Visies en beleid op Texel Een overzicht van de visies en beleid op Texel is te vinden via https://www.texel.nl/bestuur-en- organisatie/visie-en-beleid/ 9 Kaders en uitgangspunten In de perspectiefbrief zijn de kaders en uitgangspunten opgenomen, vooruitlopend op de programmabegroting 2027-2030. In de programmabegroting hanteren we de volgende kaders en uitgangspunten: • Inhoudelijke kaders zijn de door de raad vastgestelde beleidskaders. Die zijn per programma opgenomen. • Financiële kaders zijn de Gemeentewet, het Besluit Begroting en Verantwoording en daaruit volgend de financiële verordening van de gemeente Texel. • In het meerjarenperspectief is rekening gehouden met indexering van de tarieven en de cao-gevolgen voor gemeenten. Indexering tarieven 2,5%, op basis van Prijs bruto binnenlands product (pbbp) meicirculaire 2026, jaarschijf 2027. Voor de verwachte cao-stijging is uitgegaan van 3% inclusief sociale lasten.

• De meicirculaire is opgenomen in de programmabegroting. • De gemeenschappelijke regelingen worden met de indexatie vanuit de kadernota's van de gemeenschappelijke regelingen verhoogd. • Financieel zijn de raadsbesluiten in de programmabegroting verwerkt tot en met september 2026. • Lokale lasten, indexatie 2027: - bestaand beleid: de bestaande belastingen en leges zijn per soort vastgelegd in een belasting- of legesverordening. - beleidsuitgangspunten: het algemene uitgangspunt is dat de tarieven van de leges en heffingen kostendekkend zijn en niet meer dan trendmatig worden verhoogd. Voor het begrotingsjaar 2027 wordt conform het bestaande beleid voorgesteld de lokale lasten te indexeren met 2,5%. Totaaloverzicht: Omschrijving en voorgestelde verhoging a. Afvalstoffenheffing: kostendekkende tarieven b. Forensenbelasting: 1,92% conform stijging van de Toeristenbelasting c. Havengelden: reguliere indexatie 2,5% d. Leges (incl. bouwvergunningen c.s.): reguliere indexatie 2,5% met uitzondering van (maximale) Rijkstarieven e. Lijkbezorgingrechten (incl. huuropbrengsten graven): reguliere indexatie 2,5% f. Marktgelden: reguliere indexatie 2,5% g. OZB woningen: reguliere indexatie 2,5% h. OZB niet-woningen: reguliere indexatie 2,5% i. Parkeerbelastingen: geen voorstel tot verhoging j. Precariobelasting : reguliere indexatie 2,5% k. Reclamebelasting: reguliere indexatie 2,5% l.

Reinigingsrechten voor bedrijven: reguliere indexatie 2,5% m. Rioolheffing: kostendekkende tarieven n. Toeristenbelasting/watertoeristenbelasting: € 2,65 per overnachting Uitkomsten programmarekening 2025 en tussenrapportage 2026 De programmabegroting is een cyclisch product, waarbij de andere Planning & Control (P&C) -producten effect hebben op elkaar. Het vertrekpunt is de perspectiefbrief 2026 van dit voorjaar. Het effect van de daarna verschenen Jaarrekening 2025 en de Tussenrapportage 2026 op onze financiële positie treft u hieronder in het kort aan. Programmarekening 2025 Financieel is het jaar positief afgesloten met een voordelig rekeningresultaat van € 3.439.397. Een deel van dit voordelig saldo is overgeheveld naar 2026 voor niet uitgevoerde projecten (€ 460.988). Daarnaast is een deel gebruikt voor bestemmingsreserve voor het project herontwikkeling Fonteinschool(€ 1.193.923). | Het restant (€ 1.784.486) is toegevoegd aan de algemene reserve. Tussenrapportage 2026 In de tussenrapportage is een structureel voordeel voor 2026 € 323.549. De wijzigingen zijn verwerkt in de programmabegroting 2026.

Daarnaast was er een incidenteel nadeel van per saldo € 799.532 Planning 07-10-2026 | verzenden programmabegroting naar raadsfracties | advies & ondersteuning 21-10-2026 | vergadering auditcommissie | auditcommissie 28-10-2026 | bespreking programmabegroting | raadscommissie 11-11-2026 | vaststelling programmabegroting | raad 10 11 Hoofdstuk 1 - Kerngegevens De kerngegevens zijn te vinden via: www.waarstaatjegemeente.nl en via www.texel.incijfers.nl. Visuele weergave van informatie: infographics geven een beeld op hoofdlijnen In dit hoofdstuk worden de kerngegevens van de gemeente op hoofdlijnen weergegeven door middel van infographics . 12 A. Sociale structuur 1. www.texel.incijfers.nl (06-2026) 2. Ministerie SZW factsheet participatiewet november 2025 3. Jaarrekening (2025)

13 B. Prognose 1. www.texel.incijfers.nl (2050) 2. xxllnc Sociaal (2045)

14 C. Fysieke structuur 1. www.texel.incijfers.nl (2026) 2. Eigen gegevens/BAG (2026) 3. Gemeentewerken BGT (2026)

15 D. Financiële structuur 1. www.waarstaatjegemeente.nl (2026) 2. www.texel.incijfers.nl (2026) 3. begroting (2027)

16 E. Toerisme 1. Eigen gegevens (2026) 2. Jaarrekening TESO (2025)

17 Hoofdstuk 2 - Financieel perspectief 2027 - 2030 Financieel perspectief 2027-2030 Onderstaand is een overzicht van de structurele financiële mutaties voor de jaren 2027-2030 ten opzichte van de begroting 2026, inclusief de structurele financiële gevolgen van de voorstellen die met deze begroting ter besluitvorming voorliggen. De volledige samenvatting van de begroting 2027 staat in hoofdstuk 3 van deze programmabegroting. Nr. | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 Begrotingsoverschot | 1.537 | 1.537 | 1.537 | 1.537 Autonome ontwikkelingen 2 Algemene uitkering op basis van meicirculaire 2026 | 2.246 | 1.309 | 632 | 1.417 3 Diverse indexaties reguliere budgetten, Gemeenschappelijke Regelingen conform FUGR en | -1.513 | -1.513 | -1.513 | -1.513 subsidies (2,5% meicirculaire 2026) 4 Autonome ontwikkelingen personeelsbegroting 2027 | -565 | -565 | -565 | -565 5 Jaarlijkse mutatie storting Rationeel Gebouwen Beheer ten opzichte van 2026 | 35 | 35 | 35 | 35 6 Jaarlijkse mutatie egalisatie riolering ten opzichte van 2026 | 85 | 85 | 85 | 85 7 Schrappen stelpost afschrijving (nieuwe systematiek en actualisatie financiële verordening) | 0 | -500 | -500 | -500 8 Administratieve bijstelling huren en pachten (indexeringen) | 101 | 101 | 101 | 101 9 Hogere opbrengst precariorechten | 75 | 75 | 75 | 75 Reeds genomen raadsbesluiten 10 | Raadsbesluiten t/m 17/06/2026 | -992 | -1.021 | -1.016 |

-1.042 11 | Raad 30/06/2026 Initiatiefvoorstel verhogen toeristenbelasting 2027 met € 0,05 per overnachting | 185 | 185 | 185 | 185 12 | Raad 30/06/2026 Initiatiefvoorstel verhogen forensenbelasting 2027 | 36 | 36 | 36 | 36 Onderweg bestuurlijke besluitvorming 13 | Raad september 2026 Tussenrapportage 2026 | 274 | 274 | 274 | 274 Beïnvloedbare posten via programmabegroting 2027 14 | Trendmatige verhoging OZB, leges, rechten en huren (2,5% volgens meicirculaire 2026) | 156 | 156 | 156 | 156 15 | Lagere baten leges omgevingsvergunningen | -600 | -600 | -600 | -600 16 | Inleveren 33% indexatie reguliere budgetten | 360 | 360 | 360 | 360 17 | Vrijval kapitaallasten 2027 | 71 | 71 | 71 | 71 18 | Structurele voorstellen programmabegroting 2027 | -1.648 | -1.648 | -1.648 | -1.648 19 | Kapitaallasten investeringsplan 2027 | 0 | -378 | -385 | -385 20 | Scherper aan de wind varen | 891 | 1.331 | 1.331 | 1.331 Stelposten 21 | Stille lasten zoals kapitaallasten | 0 | 0 | -615 -1.615 22 | Aanvullende begrotingscirculaire 2027: uitstel invoering inkomensafhankelijke bijdrage Wmo | 0 | 226 | 226 | 226 23 | Aanvullende begrotingscirculaire 2027: eigen bijdrage jeugdzorg | 0 | 178 | 178 | 178 24 | Aanvullende begrotingscirculaire 2027: beperken trajectduur jeugdzorg | 0 | 47 | 47 | 47 25 | Aanvullende begrotingscirculaire 2027: Wmo huishoudelijke hulp en vangnet per saldo | 0 | 0 | 950 | 950

Begrotingssaldo 2027-2030 | 734 | -219 | -563 | -804 18 19 Toelichting tabel Financieel perspectief 1) Het financiële vertrekpunt voor de begroting 2027 is het begrotingsoverschot van 2026 van € 1,537 miljoen. 2) Dit betreft de meerjarige structurele mutaties van het gemeentefonds voor de algemene middelen op basis van de meicirculaire 2026. 3) De indexaties voor bijdragen aan Gemeenschappelijke Regelingen, subsidies en overige reguliere uitgaven zijn in totaal ruim € 1,5 miljoen. Deze indexaties zijn gebaseerd op de meicirculaire 2026 (2,5%) en Financiële Uitgangspunten Gemeenschappelijke Regeling (FUGR). 4) Autonome kostenstijging voor personeel in verband met cao-afspraken, periodieken en schaalverhogingen. 5) Jaarlijkse mutatie storting voorziening rationeel gebouwenbeheer op basis van het uitvoeringsplan. 6) Jaarlijkse mutatie egalisatie riool ten opzichte van 2026. 7) De stelpost afschrijvingen is niet meer nodig in relatie tot de nieuwe afschrijvingssystematiek, beschreven in de actualisatie van de financiële verordening. Dat wil zeggen dat afschrijvingslasten van voorgenomen investeringen pas een jaar later in de begroting worden opgenomen in plaats van in hetzelfde jaar. Dit sluit beter aan bij de praktijk.

Het gevolg hiervan is dat deze stelpost van € 500.000 (voordeel) niet meer als structurele tegenhanger in de begroting wordt opgenomen, omdat in de praktijk het jaarlijkse investeringsplan later (volledig) uitgevoerd wordt. 8) De indexatie van huren en pachten loopt achter op de feitelijke facturering, waardoor een administratieve bijstelling plaatsvindt van € 101.000 per saldo. 9) De objecten voor precariobelasting zijn opnieuw in kaart gebracht. Dit resulteert in een hogere opbrengst van € 75.000. 10) Het gaat hierbij om de volgende raadsbesluiten: Extra scholingsgelden gemeenteraad eens per 4 jaar -/- € 7,5K, meerjarenontwikkelplan Veiligheidsregio € 49K, bijdrage in tijdelijke huurkosten huisvesting Vlietkotter -/- € 66,5K, raadsreis om de twee jaar -/- € 17,5K, bestendigen diverse functies € 225K, exploitatietekort Leerwerkbedrijf de Bolder € 389K, extra middelen diverse Gemeenschappelijke Regelingen € 421K. 11) De verhoging van de toeristenbelasting 2027 met € 0,05 per persoon per overnachting (van € 2,60 naar € 2,65) bedraagt € 185.000. 12) De verhoging van de toeristenbelasting met € 0,05 per persoon per overnachting betekent ook een verhoging van de forensenbelasting van € 36.000. 13) Het structurele voordeel uit de Tussenrapportage 2026 is vanaf 2027 € 274.000. Voor een specificatie van deze posten wordt verwezen naar de Tussenrapportage 2026.

14) Trendmatige verhoging van 2,5% (meicirculaire 2026) op de onroerendezaakbelasting (OZB), leges, rechten, huren en pachten is € 156.000. 15) Via de Tussenrapportage 2026 is rekening gehouden met een incidentele verlaging op de inkomsten van leges voor bouwvergunningen omdat er onderzoek gedaan zou worden. Dit onderzoek is nog niet afgerond. Vooruitlopend op de uitkomsten worden via deze begroting de baten structureel verlaagd omdat de verwachting is dat deze lager zullen blijven in o.a. relatie met de invoering nieuwe Omgevingswet. 16) Jaarlijks wordt budget gevraagd om de reguliere uitgaven te indexeren vanwege kostenstijgingen. Dit gebeurt volgens de verwachting van de meicirculaire van het Rijk. Op basis van de volledige indexering van ca. € 1,1 miljoen wordt dit met ca. 1/3 teruggebracht, omdat de verwachting is dat het met minder kan. 17) De vrijval aan kapitaallasten, rekening houdend met de vervangingsinvesteringen is € 71.000. 18) Voor de specificatie wordt verwezen naar het hoofdstuk Financiële vertaling voorstellen. 19) Voor de specificatie van deze kapitaallasten wordt verwezen naar het hoofdstuk Nieuw investeringsplan 2027. Deze lasten drukken volgens de uitgangspunten van de financiële verordening pas in het daaropvolgende jaar. 20) Voor de specificatie wordt verwezen naar het hoofdstuk Scherper aan de wind varen.

21) Deze gereserveerde lasten zijn onder andere voor dekking van de uitkomst meerjarig investerings- en onderhoudsplannen. Dit budget staat in relatie tot de kapitaallasten van het investeringsplan 2027 vanaf 2028. 22-25) Volgens de aanvullende begrotingscirculaire voor 2027 bij de meicirculaire 2026 is geadviseerd hoe om te gaan met een aantal besparingen van het Rijk. Volgens deze circulaire is het verantwoord om kortingen op jeugdzorg en Wet maatschappelijk ondersteuning (Wmo) neutraal op te nemen in de begroting. Overzicht incidentele baten en lasten en stand algemene reserve Voorwoord Onderaan staat het meerjarige overzicht van de incidentele lasten en baten. Het beleid is dat bij incidentele uitgaven die over meerdere jaren lopen, al bij het nemen van het besluit rekening wordt gehouden met de financiële gevolgen voor de hele looptijd.

Incidentele lasten en baten bedragen in € Besluitvormin | Omschrijving | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 g Incidentele lasten: 1 | Raad | Uitvoeringsprogramma | 85.490 | 0 | 0 | 0 22/05/2024 | Sociaal Domein 2025 Raad | Programmabegroting 2 | 07/11/2024 | 2025: Toeristisch | 145.000 | 0 | 0 | 0 toekomstplan Programmabegroting 2026: | 0 | 0 Regionale samenwerking | 16.000 | 0 | 0 | 0 Organisatieontwikkeling | 115.000 | 0 | 0 | 0 Eilandkracht 3 | Raad | 90.000 | 0 | 0 | 0 05/11/2025 | Procesinrichting I&A Doorontwikkeling digitale | 80.000 | 0 | 0 | 0 dienstverlening | 115.000 | 0 | 0 | 0 Omgevingsmanager 20.000 | 20.000 | 0 | 0 KernGezond Texel Incidentele voorstellen programmabegroting 4 | 2027 (inclusief uitgaven | 5.646.103 | 199.238 | 0 | 0 opvang ontheemden Oekraïne) Tussentotaal incidentel | 6.312.593 | 219.238 | 0 | 0 e lasten Aanvullende incidentele lasten conform BBV in relatie met structureel begrotingssaldo 5 | Post onvoorzien | 10.000 | 10.000 | 10.000 | 10.000 20 Reservemutaties (excl. 6 | egalisatiereserve | 1.119.000 | 1.119.000 | 1.119.000 | 1.119.000 kapitaallasten) Aankoop grond (budget urgente strategische 7 | gronden wordt | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t. | n.v.t.

overgeheveld van 2026 naar 2027) 8 | Mutatie grondexploitatie | 500 | 500 | 500 | 500 (woningcomplex) Totaal incidentele | 7.442.093 | 1.348.73 | 1.129.50 | 1.129.50 lasten | 8 | 0 | 0 Incidentele baten : Eigen 9 | bijdrage Gemeentelijke | -250.000 | 0 | 0 | 0 opvang ontheemden Oekraïne 10 | Rijksvergoeding Oekraïne | -1.801.000 | 0 | 0 | 0 11 | Bijdrage algemene | -4.261.593 | -219.238 | 0 | 0 reserve Tussentotaal incidentele | -6.312.593 | -219.238 | 0 | 0 baten Aanvullend incidentele baten conform BBV in relatie met structureel begrotingssaldo Reservemutaties 1 | (exclusief | -530.000 | -530.000 | -530.000 | -530.000 2 | egalisatiereserve kapitaallasten) 1 | Verkoop grond | -135.000 | -135.000 | -135.000 | -135.000 3 1 | Mutaties 4 | grondexploitatie | -24.000 | -24.000 | -24.000 | -24.000 (woningcomplex) Totaal incidentele | -7.001.59 | -908.238 | -689.000 | -689.000 baten | 3 Saldo voordeel (-) resp. | 440.500 | 440.500 | 440.500 | 440.500 nadeel (+) 21 Toelichting 1) De gemeenteraad heeft in totaal € 505.755 beschikbaar gesteld voor de uitvoering sociaal Domein 2024-2026. Het betreft hier de laatste jaarschijf. De nieuwe programma’s zijn niet alleen een koersverandering, maar ook een verdere uitwerking van de al ingezette strategie. 2) De raad heeft via de programmabegroting 2025 voor het toeristisch toekomstplan 2025-2027 | € 365.000 beschikbaar gesteld.

Het betreft hier de laatste jaarschijf van € 145.000. 3) Deze incidentele voorstellen zijn via de programmabegroting 2026 beschikbaar gesteld voor 2027 en 2028. 4) De specificatie van de incidentele voorstellen per saldo is opgenomen in het hoofdstuk 4B van deze programmabegroting. Het saldobedrag van de voorstellen is aan de lastenkant opgehoogd met de voorgenomen uitgaven ontheemden Oekraïne met € 2.051.000 en aan de batenkant met hetzelfde bedrag in verband met rijkssubsidie. Onderstaande lasten staan structureel in de begroting, maar tellen volgens de notitie over structurele en incidentele baten en lasten niet mee bij de bepaling van het structureel evenwicht. Daarom moeten ze, naast de feitelijke incidentele lasten en baten, ook apart zichtbaar worden gemaakt. De totale omvang van het overzicht met incidentele lasten en baten staat in hoofdstuk 3, de samenvatting van de begroting. Daar wordt ook het structureel evenwicht weergegeven. 5) In de begroting wordt jaarlijks rekening gehouden met € 10.000 voor onvoorziene uitgaven. 6) Het gaat hierbij om een structurele storting in de bestemmingsreserve haven die betrekking heeft op het toekomstig onderhoud, personeel en frictie. 7) Voor de begroting 2027 en verder is geen budget opgenomen voor aankoop grond. Echter komt via overheveling budget 2026 incidenteel budget beschikbaar voor aankoop urgente strategische gronden.

8) Betreft verzekeringskosten woningcomplex gemeente Texel. 9) Eigen bijdrage gemeentelijk opvang ontheemden Oekraïne. 10)Subsidiabele kosten die gemaakt worden voor ontheemden uit Oekraïne worden door het rijk betaald. 11) Per saldo is een bijdrage nodig uit de algemene reserve om de incidentele voorstellen te bekostigen. Onderstaande baten staan structureel in de begroting, maar tellen volgens de notitie over structurele en incidentele baten en lasten niet mee bij de bepaling van het structureel evenwicht. Daarom moeten ze, naast de feitelijke incidentele lasten en baten, ook apart zichtbaar worden gemaakt. De totale omvang van het overzicht met incidentele lasten en baten staat in hoofdstuk 3, de samenvatting van de begroting. Daar wordt ook het structureel evenwicht weergegeven. 12) Dekking exploitatietekort flexwoningen Rietdijk en egalisatie exploitatie haven. 13) In de begroting wordt structureel rekening gehouden met de verkoop van o.a. snippergroen. 14) Huurinkomsten woningcomplex gemeente Texel. Stand en mutaties algemene reserve bedragen in € Stand algemene reserve per tussenrapportage 2026 | 10.560.535 Incidentele voorstellen programmabegroting 2027 per saldo voor de jaren 2027 en 2028 | -3.794.341 Stand algemene reserve per programmabegroting 2027 | 6.766.194 Dit is ruim € 4,7 miljoen boven de ondergrens van € 2 miljoen.

In de gepresenteerde stand van de algemene reserve is de sloop van de Kartinghal niet meegenomen, omdat dit bedrag nog niet openbaar is. Via de jaarrekening 2026 wordt dit alsnog meegenomen. 22 Scherper aan de wind varen Omschrijving (toelichting) Terwijl investeringen nodig zijn voor de toekomst van het eiland, nemen de reguliere uitgaven vaak automatisch toe. Zonder heroverweging verdringen de lasten van vandaag de ruimte van morgen. Daarom kiest het college ervoor om bestaande uitgaven te beoordelen op nut en noodzaak. Heroverwegen is daarbij geen keuze voor minder, maar een manier om ruimte te maken voor wat op langere termijn echt belangrijk is: voorzieningen die ook voor toekomstige generaties beschikbaar en betaalbaar blijven. Dit noemen wij: Scherper aan de wind varen. In het overzicht dat wij hier tonen, staan de onderwerpen waarop veranderingen worden voorgesteld. Na een zorgvuldig afgewogen proces is bepaald welke besparingen kunnen worden gerealiseerd om de begroting in 2027 sluitend te maken Excel-tabel bedragen in € 2027 | 2028 | 2029 | Toelichting Programma 0 | structureel | structureel | structureel 1 | 0.4 Voormalig personeel | 40.000 | 40.000 | 40.000 | Reductie budget op basis van eerdere jaren.

2 | 0.4 Doorberekening | -20.000 | -20.000 | -20.000 | Minder inzet personeel in verband met afstoten Salarisadministratie Terschelling | salarisadministratie Terschelling. 3 | 0.4 Strategisch personeelsplan | 100.000 | 100.000 | 100.000 | Er is een doorrekening gemaakt van de benodigde kosten in de komende jaren in verband met pensionering van personeel op cruciale functies in het SPP. Daardoor kan dit bedrag worden gereduceerd. 4 | 0.4 Kosten trainees: lonen | 210.000 | 210.000 | 210.000 | Ondanks de wens om jonge instroom voor de organisatie via trainees mogelijk te maken, kunnen we deze uitgaven op andere manieren goed gebruiken. Het trainingsdeel behouden wij als organisatie wel in het opleidingsbudget om daarmee junior medewerkers die instromen als trainee te kunnen begeleiden. Hiermee blijven wij een aantrekkelijke, ontwikkelgerichte organisatie. 5 | 0.4 Kosten trainees: vergoedingen | 15.051 | 15.051 | 15.051 | Ondanks de wens om jonge instroom voor de organisatie via trainees mogelijk te maken, kunnen we deze uitgaven op andere manieren goed gebruiken. Het trainingsdeel behouden wij als organisatie wel in het opleidingsbudget om daarmee junior medewerkers die instromen als trainee te kunnen begeleiden. Hiermee blijven wij een aantrekkelijke, ontwikkelgerichte organisatie. 6 | 0.4 Implementatie | 10.000 | 10.000 | 10.000 | Budget wordt niet gebruikt.

installatieverantwoordelijkheid 7 | 0.8 Verkoop gronden | 35.000 | 35.000 | 35.000 | Er kan meer verkoop worden gerealiseerd dan nu is opgenomen in de begroting. Programma 1 0 | 0 | 0 Programma 2 8 | 2.1 Bermverharding | 131.777 | 131.777 | 131.777 | Door het laten vervallen van dit structurele budget, dalen de kosten op de lange termijn. Als het noodzakelijk is om bermverharding aan te brengen, zal dit middels een losse aanvraag of investeringsaanvraag in de begroting worden opgenomen. 9 | 2.1 Sanering kabels | 7.387 | 7.387 | 7.387 Budget niet noodzakelijk. 10 2.2 Parkeerautomaat - | 15.000 | 15.000 | 15.000 | Door de reductie van parkeermeters dalen ook de parkeermeters | onderhoudskosten. Programma 3 11 3.1 Economie: contributies en | 10.000 | 10.000 | 10.000 | Budget kan omlaag, omdat een deel niet wordt bijdragen | gebruikt. 23 bedragen in € 12 3.1 Bijdrage gemeenschappelijke | 30.361 | 30.361 | 30.361 | Budget kan eruit. Het doel is al een paar jaar regeling: dubbel in begroting | onbekend en het budget wordt niet uitgegeven. 13 3.3 Kenniswerkplaats Texel | 0 | 35.000 | 35.000 | Door het vertrek van bestuurder/oprichter is KWP in 2026 gepauzeerd. Het niet-bestede bedrag is teruggestort. Projecten lopen echter wel door. Een doorstart lonkt.

Deze doorstart beoogt een integrale aanpak voor het vraagstuk om Texel aantrekkelijk te maken en te houden voor jongeren, zowel op het vlak van onderwijs als arbeidsmarkt. Bij doorstart volgt een nieuwe budgetaanvraag. 14 3.4 Bijdrage STIFT | 0 | 200.000 | 200.000 | Momenteel wordt veel geld verstrekt maar ook weer teruggevraagd via subsidies. Dit is het rondpompen van geld, legt beslag op de structurele middelen van de gemeente en is daarom onwenselijk. Verlaging van de subsidie is pas mogelijk vanaf 1 januari 2028. De huidige overeenkomst loopt tot en met 31 december 2027 en moet vóór 1 januari 2027 worden geëvalueerd. Houd bij een verlaging rekening met de historische afspraken. Er kan eventueel ook worden gekeken naar de extra doelstellingen, bijvoorbeeld voor fietspaden. Programma 4 15 4.3 Onderwijshuisvesting | 15.298 | 15.298 | 15.298 | Budget is niet noodzakelijk. Programma 5 16 5.1 Sport Algemeen | 5.500 | 5.500 | 5.500 | Budget kan omlaag, omdat een deel niet wordt gebruikt. 17 5.1 SPUK-sportbudget | 120.000 | 120.000 | 120.000 | SPUK-sportbudget wordt ontvangen, maar is nooit geraamd. 18 5.2 Indexering huuropbrengsten niet | 21.500 | 21.500 | 21.500 | De huuropbrengsten zijn de laatste jaren in de verwerkt | begroting niet geïndexeerd, maar de indexering is wel doorberekend aan de huurder.

19 5.2 Naalrand 2 - sporthal Den Hoorn | 76 | 76 | 76 Pand bestaat niet meer, maar stond nog foutief in de begroting. Al jaren niet geboekt. 5.2 Naalrand 2 - sporthal Den Hoorn | 939 | 939 | 939 Pand bestaat niet meer, maar stond nog foutief in de begroting. Al jaren niet geboekt. 5.2 Naalrand 2 - sporthal Den Hoorn | -431 | -431 | -431 | Pand bestaat niet meer, maar stond nog foutief in de begroting. Al jaren niet geboekt. 20 5.2 BCF-subsidie Sportstichting | 0 | 35.555 | 35.555 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 21 5.3 Incidentele subsidies | 19.065 | 19.065 | 19.065 | Budget wordt afgeroomd tot € 20.000. Subsidie- aanvragers doen ook een beroep op andere fondsen. 22 5.3 Museumpas 10% | 0 | 7.500 | 7.500 | 10% bezuiniging. 2027 benutten om meer inzicht te krijgen in bezoekersprofielen. 23 5.4 Adviescommissie cultuur | 0 | 3.370 | 3.370 | Evaluatie en herbezinning in 2027. In het jaar 2028 voor het eerst bezuinigen. 24 5.6 Lokale omroep | 0 | 10.518 | 10.518 | De bekostiging van de lokale omroepen in Nederland verandert van een decentrale gemeentelijke financiering naar een landelijk stelsel via het Rijk vanaf 2028. 25 5.6 Lokale omroep | 0 | 20.343 | 20.343 | Zie hierboven.

Programma 6 26 6.1 BCF-subsidie Stg Welzijn | 0 | 5.824 | 5.824 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 27 6.1 BCF-subsidie Stg Welzijn | 0 | 16.240 | 16.240 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 28 6.1 BCF-subsidie Stg Welzijn | 0 | 30.415 | 30.415 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 29 6.1 BCF-subsidie Stg Welzijn | 0 | 12.295 | 12.295 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 30 6.1 BCF-subsidie Stg Young4Ever | 0 | 34.723 | 34.723 | 10% bezuiniging in verband met te verwachten synergievoordelen bij meer samenwerking tussen Texelse (welzijns)organisaties. 31 6.7 Wmo-begeleiding | 21.000 | 21.000 | 21.000 | Scherpere sturing op ureninzet en/of indicatie. 24 bedragen in € 32 6.7 | Wmo-begeleiding | 60.000 | 60.000 | 60.000 | Scherpere sturing op ureninzet en/of indicatie. Programma 7 33 7,4 | Energiemaatregelen | 20.000 | 48.000 | 48.000 | Verlaging budget is mogelijk.

Programma 8 34 8.3 | Inhuur kan structureel worden | 23.394 | 23.394 | 23.394 | Er is een aanzienlijke slag gemaakt bij de verlaagd | woningbouw; budget kan teruggebracht worden. Totaal | 890.917 | 1.330.700 | 1.330.700 25 26 BMC - Stille baten en lasten Begin 2026 heeft adviesbureau BMC een onderzoek afgerond naar de stille baten en lasten van de gemeente Texel. In dit onderzoek zijn ongeveer 70 gedetailleerde financiële aanbevelingen samengebracht in vijf hoofdaanbevelingen. Voor een deel van deze aanbevelingen is een specifieke aanpak en externe begeleiding nodig. Het budget is bedoeld voor de uitwerking van deze aanbevelingen, zoals een Zero Based Budgeting-traject (ZBB) voor het opbouwen van een programma in de begroting en het opstellen van een nieuw Meerjarig Investeringen Programma (MIP) ter onderbouwing van de kapitaallasten. Meer informatie over de aanbevelingen en acties is te vinden in deze RIB die op 9 september 2026 is verstuurd.

Hoofdstuk 3 - Samenvatting begroting Recapitulatie Bedragen x €1.000 | meerjarige begroting Programma | L/B | Rekening | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 0 Voor en door bewoners | Lasten | 41.735 | 37.867 | 27.301 | 24.158 | 23.731 | 24.384 | 25.410 Baten | 71.912 | 72.332 | 61.260 | 59.598 | 55.070 | 55.123 | 55.908 Saldo | 30.177 | 34.465 | 33.959 | 35.440 | 31.339 | 30.739 | 30.498 1 Veiligheid op orde | Lasten | 2.757 | 2.852 | 3.268 | 3.938 | 3.888 | 3.888 | 3.888 Baten | 128 | 106 | 252 | 139 | 139 | 139 | 139 Saldo | -2.629 | -2.746 | -3.016 | -3.799 | -3.749 | -3.749 | -3.749 2 Goede bereikbaarheid | Lasten | 7.469 | 9.268 | 9.593 | 9.818 | 8.929 | 8.932 | 8.932 Baten | 966 | 851 | 1.186 | 1.206 | 1.206 | 1.206 | 1.206 Saldo | -6.503 | -8.417 | -8.407 | -8.612 | -7.723 | -7.726 | -7.726 3 Mooi en gastvrij | Lasten | 1.585 | 1.825 | 1.772 | 1.666 | 1.286 | 1.286 | 1.286 Texel/Texel werkt! Baten | 10.731 | 11.375 | 11.219 | 11.932 | 11.932 | 11.932 | 11.932 Saldo | 9.146 | 9.550 | 9.447 | 10.266 | 10.646 | 10.646 | 10.646 4 Toekomst voor de jeugd | Lasten | 2.954 | 2.856 | 2.274 | 3.685 | 2.796 | 2.722 | 2.722 Baten | 347 | 397 | 38 | 327 | 327 | 327 | 327 Saldo | -2.607 | -2.459 | -2.236 | -3.358 | -2.469 | -2.395 | -2.395 5 Samen beleven en | Lasten | 7.482 | 8.720 | 9.401 | 9.304 |

8.909 | 8.909 | 8.909 bewegen Baten | 937 | 1.018 | 952 | 934 | 934 | 934 | 934 Saldo | -6.545 | -7.702 | -8.449 | -8.370 | -7.975 | -7.975 | -7.975 6 Zorg voor elkaar | Lasten | 19.818 | 26.854 | 20.982 | 24.707 | 22.212 | 22.063 | 21.806 Baten | 4.720 | 10.188 | 4.701 | 7.749 | 5.735 | 5.770 | 5.513 Saldo | -15.098 | -16.666 | -16.281 | -16.958 | -16.477 | -16.293 | -16.293 7 Volksgezondheid, | Lasten | 7.310 | 9.786 | 7.888 | 8.685 | 8.657 | 8.657 | 8.657 duurzaam en schoon Baten | 6.580 | 9.135 | 6.847 | 7.219 | 7.219 | 7.219 | 7.219 Saldo | -730 | -651 | -1.041 | -1.466 | -1.438 | -1.438 | -1.438 8 Goed wonen | Lasten | 6.370 | 5.707 | 4.557 | 3.526 | 3.489 | 3.488 | 3.488 Baten | 4.463 | 3.932 | 2.120 | 1.116 | 1.116 | 1.116 | 1.116 Saldo | -1.907 | -1.775 | -2.437 | -2.410 | -2.373 | -2.372 | -2.372 Resultaat na bestemming | Saldo | 3.304 | 3.599 | 1.539 | 733 | -219 | -563 | -804 L/B | Rekening | Rekening | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2024 | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Totaal | Lasten | 97.480 | 105.735 | 87.036 | 89.487 | 83.897 | 84.329 | 85.098 Baten | 100.784 | 109.334 | 88.575 | 90.220 | 83.678 | 83.766 | 84.294 Saldo | 3.304 | 3.599 | 1.539 | 733 | -219 | -563 | -804 Materieel sluitende begroting 2027-2030 Materieel sluitende begroting 2027-2030 Onderstaande tabel laat zien dat de gemeente Texel een materieel sluitende

begroting heeft voor de jaren 2027 en 2028. Vanaf 2029 is dat niet meer het geval. Dat wil zeggen dat niet alle structurele lasten meer volledig gedekt zijn door structurele baten. Dit komt door het begrotingstekort voor deze jaren. De specificaties van de incidentele baten en lasten is terug te vinden in hoofdstuk 2 financieel perspectief 2027-2030, overzicht incidentele baten en lasten. Bedragen x €1.000 27 Omschrijving | Begroting | Begroting | Begroting | Begroting 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Geraamde lasten exclusief mutaties | 88.367 | 82.778 | 83.210 | 83.979 reserves Geraamde baten exclusief mutaties | - 85.385 | - 82.886 | - 83.193 | - 83.721 reserves (Geraamd saldo van baten en lasten | 2.981 | -108 | 17 | 258 (begrotingssaldo voor bestemming) Beoogde toevoegingen reserves | 1.119 | 1.119 | 1.119 | 1.119 Beoogde onttrekkingen reserves | - 4.834 | - 792 | - 573 | - 573 Begrotingssaldo na bestemming (geraamd | - 733 | 219 | 563 | 804 resultaat) - Incidentele lasten (exclusief | -6.323 | -229 | -10 | -10 reservestortingen) + Incidentele baten (exclusief | 2.210 | 159 | 159 | 159 reserveonttrekkingen) - Incidentele toevoegingen reserves | -1.119 | -1.119 | -1.119 | -1.119 + Incidentele onttrekkingen reserves | 4.792 | 749 | 530 | 530 Saldo van incidentele baten en lasten | -441 | -441 | -441 | -441 Structureel begrotingssaldo (- positief, + | -1.173 | -221 | 123 | 364

negatief Materieel sluitende begroting | JA | JA | NEE | NEE Mutaties reserves gemeente Texel Mutaties reserves gemeente Texel Bedragen x €1.000 Omschrijving | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 Lasten: | Inciden | Structu | Inciden | Structu | Inciden | Structu | Inciden | Structu teel | reel | teel | reel | teel | reel | teel | reel 1) Algemene | 4.262 | 0 | 219 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 reserve 2 | 0 | 401 | 0 | 401 | 0 | 401 | 0 | 401 )Bestemmings 28 reserve haven 3) Bestemmingsr eserve | 0 | 171 | 0 | 171 | 0 | 171 | 0 | 171 flexwoningen Rietdijk Totale lasten | 4.262 | 572 | 219 | 572 | 0 | 572 | 0 | 572 Begroti | Begroti | Begroti | Begroti Omschrijving | ng | ng | ng | ng 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Baten: | Inciden | Structu | Inciden | Structu | Inciden | Structu | Inciden | Structu teel | reel | teel | reel | teel | reel | teel | reel 1) Algemene | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 reserve 2) Bestemmingsr | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 eserve haven 3) Bestemmingsr eserve | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 flexwoningen Rietdijk Totale baten | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 | 0 | 1.119 Saldo | -4.262 | 547 | -219 | 547 | 0 | 547 | 0 | 547 Mutaties 1) Voor de specificatie wordt verwezen naar hoofdstuk 2, financieel perspectief 2027-2030, overzicht incidentele baten en lasten.

2) De structurele storting in de bestemmingsreserve haven heeft betrekking op het toekomstig onderhoud van de haven in Oudeschild (€ 900.000.) Daarnaast wordt in dezelfde reserve een jaarlijkse storting gedaan (€ 219.000) die bestemd is voor personeel, frictie en onderhoud. De onttrekking uit de bestemmingsreserve haven heeft o.a. betrekking op de dekking van kapitaallasten nieuwe investering haven. 3) Deze onttrekking is nodig voor het exploitatietekort project flexwoningen Rietdijk voor 15 jaar conform raadsbesluit van 17 april 2024 waarvoor ook deze reserve is ingesteld. 29 30 Hoofdstuk 4A -> Programma's 0 - Voor en door bewoners Wat willen wij bereiken? Visie Midden in de samenleving Op Texel geloven we in een sterke lokale democratie. Die is dichtbij, begrijpelijk en zichtbaar in het dagelijks leven. Inwoners moeten zich gehoord voelen en merken dat zij invloed hebben op besluiten die hen raken. Daarvoor is een bestuur nodig dat midden in de samenleving staat. Een bestuur dat zichtbaar, aanspreekbaar en betrouwbaar is. Vertrouwen ontstaat niet vanzelf. Daar werken we elke dag aan. De gemeente is er voor inwoners en ondernemers. Als dienstverlener, verbinder en partner. De gemeente staat niet boven de samenleving, maar naast de samenleving. Dienstverlening De menselijke maat is het uitgangspunt van onze dienstverlening aan inwoners, ondernemers en bezoekers.

Dat betekent dat onze communicatie begrijpelijk is en dat we iedereen serieus nemen. We zijn goed bereikbaar op verschillende manieren: via een persoonlijke afspraak, digitaal en telefonisch. Ook voor mensen die zonder afspraak langskomen, proberen we tijd vrij te maken. Ons doel is dat iedereen makkelijk contact met ons kan hebben: digitaal waar het kan, persoonlijk waar het nodig is. Daarbij blijft het veilig kunnen werken van onze medewerkers een belangrijk aandachtspunt. Persoonlijk Onze focus ligt op het bieden van persoonlijke ondersteuning aan inwoners die dat willen of nodig hebben. We werken zoveel mogelijk op afspraak. Zo maken we tijd vrij voor persoonlijke aandacht. We hebben extra aandacht voor mensen die laaggeletterd zijn of minder digitaal vaardig zijn. Door onze processen verder te digitaliseren, te standaardiseren en te automatiseren, houden we meer tijd en ruimte over voor persoonlijke aandacht en de menselijke maat. Transparantie vinden wij belangrijk. Onze informatie moet daarom makkelijk vindbaar, deelbaar en toegankelijk zijn en goed worden gearchiveerd. Samenwerken Wij geloven in de kracht van de Texelse gemeenschap en maken daar graag gebruik van. Waar nodig bieden wij ondersteuning. Met de Texelse aanpak voor burgerparticipatie stimuleren wij actieve deelname aan lokaal beleid en verkleinen we de afstand tussen inwoner en overheid.

We werken nauw samen met de gemeenten in de Noordkop en op de Waddeneilanden. In 2027 start de nieuwe gemeenschappelijke regeling voor de bedrijfsvoeringsorganisatie sociaal domein in de Noordkop. Daarmee versterken we de samenwerking in de Noordkop. Inwoners moeten kunnen rekenen op een gemeente die financieel stabiel is, verstandig omgaat met gemeenschapsgeld en transparant is over keuzes. De gemeente Texel staat er financieel nog voldoende gezond voor, maar de komende jaren nemen de druk en onzekerheid toe. De financiële uitdagingen zijn groot en daarom zijn keuzes nodig voor de toekomst. Daarnaast werken we aan moderne en toekomstbestendige ICT-systemen. We besteden veel aandacht aan informatiebeveiliging en privacy en werken hybride waar dat passend is. We zien dat de samenleving voortdurend verandert. Dat heeft invloed op onze rol als lokale overheid. Daarom ontwikkelt onze organisatie zich verder via Eilandkracht. Hier vindt u onze Visie en Beleid Texel We zijn klaar voor de toekomst! 31 0.1 Bestuur Wat gaan wij daarvoor doen? 0.1 Bestuur Doel Het verkleinen van de afstand tussen gemeente en samenleving Activiteiten • De rol van dorpswethouder wordt verder uitgewerkt en ingevoerd. De wethouders minimaal zes keer per jaar aanwezig zijn in hun dorp. • Het inloopspreekuur van wethouders wordt actief onder de aandacht gebracht.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://texel.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/fe7d9645-f50f-4995-a8db-1cda65ac47c4?agendaItemId=a6cceece-a2c3-4a9e-a14d-32bf35e86368