Ondertiteling raadsvergadering 21-05-2025

1 Opening en mededelingen Mark Pol

Ik open deze openbare raadsvergadering. Ik heet iedereen van harte welkom. Raadsleden, publiek, media, welkom terug. De kijkers thuis uiteraard van harte welkom. We hebben geen hele dikke agenda. Henry Soyer

De vraag vooraf is: heeft u mededelingen? Ik kijk eerst naar de raad. Meneer Soyer, ga uw gang. -Dank u wel. We lezen in de Texelse krant dat de Texelse imkers vragen Mark Pol

om een handhaving ter bescherming van de zwarte bij. Is dat verzoek bij u binnengekomen en wat is uw reactie daarop? Dit klinkt als een rondvraag, dus we zullen hem ook zo noteren. We waren bij de mededelingen, maar we noteren hem vast voor de rondvraag. Vindt u dat goed? Heel goed. Bij mevrouw Visser was ditzelfde gaande. Mooi. [onhoorbaar 00:27:57-00:28:02] waren we gebleven? Cees Hooijschuur

Ik weet van de kant van het college in ieder geval dat meneer Hooijschuur graag het woord wil hebben. Ga uw gang. Dank u wel, Voorzitter. Ik wil u meedelen dat er morgen 70 brieven uit gaan naar bedrijven en bewoners over de controle van aangifte van hun toeristenbelasting. Dat doen we elk jaar en er wordt willekeurig gekozen. Eens in de vier jaar komt iedereen aan de beurt. Morgen gaan de brieven eruit, dus dan bent u op de hoogte dat het gaat gebeuren. Het is willekeurig. Het is een controle. Dat is de eerste mededeling. De tweede mededeling is dat we met de NS in gesprek zijn over de kaartautomaat op de haven. Mark Pol

We zijn in gesprek. We hebben nog geen antwoord, maar daar komen we op terug. -Dat naar aanleiding van de vraag in de commissie twee weken geleden. Dank u wel.

2 Vaststelling agenda Mark Pol

Dan kijk ik naar de raad. Kunnen wij de conceptagenda

3 Rondvraag Mark Pol

zoals die voorligt vaststellen? Dat is het geval en dat hebben we bij dezen gedaan. Dan ga ik naar de rondvraag. Veronne Koot

We hebben er al één gehad. Wat mij betreft, hoeft u hem niet te herhalen, want ik neem aan dat het college geluisterd heeft. Mevrouw Koot, ga uw gang. Voorzitter, ik heb een vraag. Hij wipte nu even bij me weg. Wat is er met de bermen van onder andere de Westerweg gebeurd? De mooie bermen, die worden nu gemist. Juist in het voorjaar is het nu een trieste aanblik. Ik dacht dat Texel Mark Pol

een soort bermenbeheer heeft. Kunt u dat uitleggen? Anneke Visser-Veltkamp

Dank u wel. Mevrouw Visser, ga uw gang. -Dank u wel. Naar aanleiding van de brief die de raad ontvangen heeft van een inwoner, de uitspraak van de burgemeester van Amsterdam en de krachtige Rode Lijndemonstratie van afgelopen zondag in Den Haag, wil ik de Voorzitter vragen of hij denkt dat het zinvol is dat wij als raad gemeenschappelijk een standpunt innemen inzake het kabinetsbeleid inzake Gaza? Dat wij dit daarna aan het kabinet kenbaar maken. Of dat het college zelf van plan is om dat te doen?

Edo Kooiman

Dank u wel. Meneer Kooiman. -Dank u wel. Ook een rondvraag. Het gaat over dat er op nu Texel veel wegen openliggen. Het is spoorzoeken om van Den Burg naar De Cocksdorp of van Het Horntje naar De Cocksdorp te komen. Mensen die van de boot af gaan richting Den Burg en De Koog, moeten door het bos heen. Straks hebben we het drukste weekend op Texel, dat is Hemelvaart. Dat is het allerdrukste weekend. Mijn vraag aan de portefeuillehouder is: heeft u daar in de planning rekening mee gehouden? Dat juist in het drukste weekend van het jaar er zoveel openligt? Had dat niet op een andere manier gekund? Ik snap dat er werk aan de weg is, maar het is nu erg veel. Mark Pol

Wij krijgen daar regelmatig vragen over van inwoners. Waarom juist tijdens het drukste weekend van het jaar? Dank u wel. Daarmee hebben wij alle rondvragen gehad? Cees Hooijschuur

Ja. Kunnen wij nu één of meerdere rondvragen beantwoorden? Meneer Hooijschuur, ga uw gang. -Dank u wel. Eerst het antwoord op de Westerweg. Ik moet het navragen. Meestal als de bermen worden gemaaid, is dat het begin van graven in de berm voor de stroomleidingen. Overal waar ik gezien heb dat ze gemaaid hebben, wordt daarna een gleuf gegraven om elektriciteit te gaan vervangen. Ik vraag het voor uw na, maar ik denk dat dit het antwoord zal zijn. Dat er werkzaamheden gaan gebeuren. Overal op het eiland worden kabels vervangen. Dat is het eerste antwoord. Het tweede antwoord, voor Kooiman. Het klopt dat we op veel Texelse wegen aan het werk zijn. Zoals je gezien hebt, zijn er veel wegen alweer geopend. Onder andere de Hoofdweg is weer open. Daar kunt u weer overheen rijden. Er zijn ook andere wegen geopend. We doen het op dit moment, omdat de teer makkelijker smelt met mooi weer dan met regen of slecht weer. We moeten het een keer doen en dit was voor het seizoen. De meeste wegen zijn voor het Hemelvaartweekend weer geopend. Zelfs de Boodtlaan is op een haar na geopend. Mark Pol

We werken eraan om alle wegen op tijd toegankelijk te krijgen. Rikus Kieft

Dank u wel. Dan de vraag over de bijen. Meneer Kieft. Voorzitter, dank u wel. Op dit moment is er geen handhavingsverzoek binnengekomen bij de gemeente, maar er is al maanden intensief contact over deze kwestie. Hoe het met de bijen staat. We wisten dat het onderzoek eraan zat te komen. Het helpt ons om bij de handhaving van de vergunningen Mark Pol

goed onderbouwde standpunten in te nemen. In die zin zijn we blij met dit onderzoek. Dank. Dan de vraag van mevrouw Visser. Die bestaat uit, als ik goed geteld heb, drie delen. Heeft het zin als de gemeenteraad zich uitspreekt? Eigenlijk twee. Is het college dat ook van plan? Ik ben zelf altijd terughoudend als het gaat om uitspraken van gemeenteraden door het hele land over kabinetsbeleid. Ik denk dat als iedereen zich individueel uitspreekt, dat niet altijd leidt tot de meeste effectiviteit. Als de gemeenteraad de behoefte heeft om zich over een onderwerp uit te spreken, is dat aan de gemeenteraad en zullen we dat volledig faciliteren. Ik heb de bijdrage van burgemeester Halsema in Amsterdam gezien. Die vond ik zeer krachtig. Persoonlijk deel ik haar zorgen over de situatie in Gaza, maar vraag me af welk effect het heeft als ik me daar heel hard over zou uitspreken in de richting van het kabinet, eerlijk gezegd. Datzelfde geldt, denk ik, voor een standpunt vanuit het college over dit onderwerp. Ik denk niet omdat wij daar niet over spreken, althans niet tijdens formele vergaderingen, maar daarbuiten zeker wel. Ook niet omdat wij ons daar geen zorgen over maken. Ik denk dat de impact van een brief van het college van Texel niet zodanig zal zijn dat het zal leiden tot een enorme verandering. Dat hoeft ons er niet van te weerhouden om dat alsnog te doen.

De vraag is: waar begin je en waar stop je? Nogmaals, ik deel de zorgen en ik vond het een krachtige uiting die burgemeester Halsema hierover gedaan heeft. Als de raad behoefte heeft om een motie aan te nemen die in die richting gaat om dat duidelijk te maken aan het kabinet, zullen wij dat uitvoeren als college. Dan zal ik als voorzitter ervoor zorgen dat die motie hier netjes besproken en in stemming komt. De kanttekening daarbij is dus: denk na over de effectiviteit. Ook over de effectiviteit als meer dan 300 gemeenten dit allemaal individueel zouden doen. Daarmee hebben wij de beantwoording van de rondvragen gehad. Ik heb dat vanaf deze positie gedaan,

4 BESPEEKSTUK - Rapportage "Grondexploitaties en grote projecten" Mark Pol

omdat u mij als Voorzitter van uw raad aansprak. Dat brengt ons bij punt vier op onze agenda. Dat is de rapportage grondexploitaties en grote projecten. Dit is uitvoerig aan de orde geweest tijdens de commissie, dus direct open voor vragen en opvattingen van inhoudelijke aard van de kant van de gemeenteraad. Ik zie meneer Ran, mevrouw Visser, Nick Ran

mevrouw Koot. In die volgorde. Meneer Ran, ga uw gang. Dank u wel, Voorzitter. Ik heb via de griffier vanmorgen vragen gesteld aan de portefeuillehouder wat betreft de ijsbaan. Mark Pol

Ik ben benieuwd of hij die vraag voor mij kan beantwoorden. Anneke Visser-Veltkamp

Dat gaat hij doen. Ik zie hem knikken. Dank. Mooi. Mevrouw Visser. -Ik denk dat hij meteen de andere vragen kan meenemen, want er staan nog twee toezeggingen open. Mark Pol

Ik denk dat die nu mondeling ingelost gaan worden Veronne Koot

door dezelfde portefeuillehouder. -Hij knikt. We zijn allemaal heel benieuwd. Mevrouw Koot. -Ik had in de commissie een vraag gesteld over de grondexploitatie van het gezondheidscentrum, wat een jaar opschuift en daardoor extra kosten met zich meebrengt. Mijn vraag was: voor wie zijn die kosten? Het lijkt mij logisch dat die voor degene is die daar een planvorming voor heeft, omdat de gemeente er niets aan kan doen als dat langer duurt Mark Pol

dan gedacht. Graag een antwoord op die vraag. Ik schat in dat dit over dezelfde toezegging gaat Remko van de Belt

als waar de andere vraag over ging. Daar is net over geknikt. Of is dat weer een andere? We gaan het meemaken. Ik geef het woord aan de portefeuillehouder, meneer Van de Belt. -Dank u wel, Voorzitter. Het gaat om twee toezeggingen en een vraag die vanochtend gesteld is. Eerst de toezeggingen. Laat ik het met die van de PvdA beginnen. Uw vraag was: wanneer gaan kosten in grondexploitaties lopen? U heeft in de begroting altijd een post Voorbereiding bouwgrond exploitatie staan. Daar worden kosten gemaakt om grondexploitaties voor te bereiden. Tekenwerk, andere zaken en rekenwerk. Als dat klaar is, wordt er een grondexploitatie gemaakt. De kosten die gemaakt zijn uit dat potje, worden als kosten opgevoerd in de grondexploitatie. Daarna gaat de grondexploitatie naar de raad, inclusief opbrengsten. Het hangt ervan af wat u op die grond gaat zetten en wat u daarvoor gaat vragen. U stelt die grondexploitatie vast. Daar zitten de kosten en de opbrengsten in. Daarna is het aan de doorlooptijd. Aan de dingen die wel of niet gaan tegenvallen of meevallen, in hoeverre die verwerkt moeten worden in de grondexploitatie en wat u daar vervolgens mee doet. Ik denk dat dit globaal het antwoord is op uw vraag. Ik zie u knikken. Dat is mooi. GroenZwart had een vraag over het Gezondheidsplein en een gezondheidscentrum. Dat is eigenlijk samen.

Wie draait op voor de kosten als dingen lopen? We hebben het hier over een grondexploitatie die is gestart. Daarmee zijn de kosten in principe voor de gemeente. Het duurt langer, dus de rentes lopen. Er wordt opnieuw rekenwerk en tekenwerk gedaan. Dat zit aan de kostenkant van de grondexploitatie. Daarmee wordt de grondexploitatie in feite negatiever. Dat is op conto van de gemeente. Dat is het technische antwoord op uw vraag. Of u het daar niet mee eens bent, is de volgende vraag. Dan zou u in gesprek moeten gaan met de indieners van plannen. Dan moet je iets gaan doen aan de opbrengstkant. Dat komt er in dit geval op neer dat je de grondprijs gaat verhogen. Als we dat gaan doen, kunnen we met het project stoppen. Dit is een maatschappelijk project waarin we moeten geven en nemen. Anders komen we er met zijn allen niet meer uit. Mark Pol

Dat is het politieke antwoord op de politieke vraag

Veronne Koot

die aan uw technische vraag vastzat. -Mevrouw Koot. Dat begrijp ik. Ik zit met uw opmerking: het is een maatschappelijk project. Waarom is dit een maatschappelijk project? Volgens mij zijn er diverse ondernemers die daar een bedrijfspand neer gaan zetten en die voor hun eigen portemonnee bezig zijn. Natuurlijk heeft het een maatschappelijke doelstelling. We zijn blij met de gezondheidsmensen die daar huisvesting gaan vinden. De bedrijfsvoering is voor de ondernemers in die panden. Remko van de Belt

Mijn vraag is: hoezo is dit maatschappelijk? De portefeuillehouder. -Voorzitter, dank. Deze vraag gaat iets verder dan de technische vraag en de toezegging die ik hier heb gesteld. Als u daarover een politieke discussie wilt voeren, dat kan, want dit wordt een politieke discussie. Wanneer is iets een maatschappelijk project? U noemt het ondernemers. Dat ben ik met u eens, want een huisarts is in Nederland sinds tientallen jaren ook een ondernemer. Dat is een ondernemer die niet kan ondernemen, want zijn tarieven zijn vastgesteld. Hij kan zijn tarieven niet verhogen om kosten in bijvoorbeeld nieuwbouw te compenseren. In die zin is hij al behoorlijk maatschappelijk. Je zal daar, als je dat wilt als samenleving, iets tegenover moeten stellen. Om die gewenste ontwikkeling van een gezondheidscluster op het eiland, waar toekomstige ondernemers zoals huisartsenpraktijken eenvoudiger in kunnen stappen dan dat ze dat niet doen, omdat het te duur is. Wat we met zijn allen zouden willen. Als dit een hardcore ondernemerschap was van een durfinvesteerder die er een kantoorpand op ging zetten, hadden we een ander gesprek hadden over waarom het zo lang duurt. U moet iets aan die kostenkant gaan doen. Het duurt niet zo lang omdat ze niet willen of omdat ze steeds meer gouden kranen willen. Ze krijgen het niet gefinancierd.

Wij kunnen gaan knijpen aan de financieringskant of het nog ingewikkelder maken, maar dan maken we de maatschappelijke ontwikkeling moeilijker. U kunt iets doen. Of u daarmee het effect bereikt Mark Pol

wat u wilt bereiken met deze ontwikkeling, is zeer de vraag. Veronne Koot

Dank u wel. Mevrouw Koot. Laatste keer op dit punt. Dat begrijp ik. Dank voor uw uitleg. Ik begrijp de voors en tegens en de mogelijkheden. Ik wil daarbij opmerken dat de betreffende ondernemers wel al een huisvesting hebben. Remko van de Belt

Dat vind ik van relevantie in het vraagstuk: voor wie zijn deze kosten? -De portefeuillehouder, tot slot. Het zijn twee verschillende projecten, waarbij niet alle deelnemers op dit moment huisvesting in bezit hebben. Ik denk dat het anders een te uitvoerig onderwerp wordt. U heeft als raad gezegd: wij willen dat deze projecten in juni een behoorlijke stap verder zijn gekomen. In de commissie heb ik gezegd dat dit ingewikkeld gaat worden, maar dat het voor mij nog steeds lastig is om u uitgebreid te informeren over de huidige stand van zaken. Dat ga ik natuurlijk doen, ook in de richting van juni. Ik zal met hen moeten praten over wat we kunnen delen en welke stappen we als samenleving kunnen zetten. Mark Pol

Dan krijgt u meer informatie over de voortgang van beide projecten. Remko van de Belt

Dank u wel. Ik kijk... -Nee. Mark Pol

Er was nog een vraag open, die vanochtend gesteld is. Ja, gisteravond. -Kunt u de vraag herhalen? Dan kennen wij hem ook. -Misschien moet de indiener de vraag... Nick Ran

Dat lijkt me logischer. -U gaat nu elkaar het woord geven, begrijp ik. Meneer Ran, stelt u de vraag nog een keer. Dan weten wij ook waar het over gaat. Ik kan me voorstellen dat niet iedereen gezien heeft dat u nog een vraag gesteld heeft. Dat begrijp ik. De vraag heeft betrekking op een behoorlijk technische omschrijving in het raadsbesluit. Zowel bij de inrichting van de ijsbaan als bij het Thijssehuis wordt gesproken over 'het als opbrengst boeken op krediet van de ontvangen subsidie.' Voor het Thijssehuis betekent dit dat het beschikbaar gestelde krediet naar beneden bijgesteld kan worden. Bij de ijsbaan hebben wij als raad een krediet van 1,4 miljoen beschikbaar gesteld. Wat daar gaat gebeuren, is dat de beschikbare subsidie, volgens de uitleg van het college, bij het krediet opgeteld wordt. Wat we hier hebben, is twee keer dezelfde uitleg met

technisch gezien een andere uitvoering. Het lijkt mij dat het verstandig is om een keer met elkaar te kijken naar dit soort raadsvoorstellen, want ik begrijp niet wat er staat. Het heeft al tot een paar vragen geleid. Aan de andere kant vraag ik me af: in hoeverre bijt dit de bevoegdheid van de raad om budgetten beschikbaar te stellen? Wat er gebeurt volgens het antwoord van de portefeuillehouder, is dat wij 1,4 miljoen beschikbaar stellen. Het bedrag aan subsidie komt daarbij. Wij hadden van tevoren geen idee hoeveel subsidie er binnen zou komen. Volgens het budgetrecht van de raad hadden we het totaal van € 1.647.500 in eerste instantie als krediet beschikbaar moeten stellen om de subsidie als opbrengst te kunnen boeken op het krediet. Heel technisch verhaal. Mark Pol

Het was lastig om de vraag te stellen. Ik ben ontzettend benieuwd Remko van de Belt

naar het antwoord van het college in deze. -Dan geef ik de portefeuillehouder het woord, want er zit zowel een inhoudelijke als een technische component aan. Ik denk dat u zich vooral moet richten op de inhoudelijke component. -Ik ga proberen dit terug te brengen tot begrijpelijke proporties. Ik laat de indiener de vraag stellen, want het is een ingewikkelde vraag met misschien een eenvoudig antwoord. Ik begrijp de vraag heel goed. We hebben hem al aan de orde gehad bij het beschikbaar stellen van het krediet voor de ijsbaan. Laat ik met de ijsbaan beginnen. Toen hebben u en ik het erover gehad. Wordt die subsidie die aangevraagd kan worden ervanaf gehaald of erbij opgeteld? Toen heeft het college al aangegeven dat hij wordt opgeteld in dit geval. Dat komt als volgt: u gaf op dat moment 1,4 miljoen beschikbaar op een schetsontwerp. Waarbij wij nog in gesprek waren met alle gebruikers, omwonenden en belanghebbenden en we aan ons water konden voelen dat als je alle belangen en wensen daarin zou gooien, je op een hoger bedrag zou uitkomen dan 1,4 miljoen. Dat was toen al de uitleg. Dat bleek ook zo te zijn toen we richting DO gingen, het definitieve ontwerp. Daar kwam een hoger bedrag uit. We hebben dat erg naar beneden weten te duwen. Op basis van dat hogere bedrag hebben wij een subsidieaanvraag gedaan en ontvangen. Wij hebben gezegd: dit plan gaat iets meer dan 1,6 kosten.

Dat betekent dat we een onrendabele top hebben van iets meer dan € 200.000. Daar hebben we gelukkig een subsidie voor gekregen. In dit geval wordt die opgeteld om vanuit een schetsontwerp richting het definitieve ontwerp te gaan. Bij het Thijssehuis was dat anders. Daar is vanaf het begin gezegd: we gaan absoluut proberen daar subsidies voor binnen te halen. Bij de laatste besluitvorming in september, waarin u een krediet gaf, hebben we gezegd: we hopen op een half miljoen tot een miljoen. Dat is uiteindelijk 1,5 miljoen geworden, dus daar prijzen wij onszelf gelukkig mee. Die kunnen we aftrekken van het totale krediet. Waarom doen we dat daar op die manier? Op dat moment gaf u een krediet af op een definitief ontwerp en zelfs op een aanbestedingsresultaat. Dat was al de tweede keer dat u dat had gedaan. We konden met goed fatsoen tegen elkaar zeggen: we hebben hier te maken met een onrendabele top. Als raad wilde u door met het cultuurcentrum, dus u ging akkoord met een hoger krediet. Dat was een aanpassing van het oorspronkelijke krediet. De subsidieaanvraag die wij daarvoor hebben aangevraagd, trekken wij nu af van het door u beschikbaar gestelde krediet. Waardoor we 1,5 miljoen lager komen. Niet helemaal, want we hadden kosten gemaakt die daar een dempende werking op hadden.

Technisch gezien moeten wij bij de ijsbaan die 2,5 die we nog krijgen aan subsidie nog optellen bij het krediet, maar die wordt gevuld vanuit die subsidie. Dat wordt bij de halfjaarrapportage financieel rechtgetrokken, Mark Pol

maar dat is techniek. Dat antwoord had ik voor de luisteraar niet hoeven toe te voegen, want nu zijn we het kwijt. Nick Ran

Voldoende voor nu? -Voldoende voor nu. Ik vind dat we het met elkaar een keer mogen hebben over de leesbaarheid van dergelijke raadsbesluiten, want ik kan er niet zo veel mee. Ik volg de uitleg van de portefeuillehouder wel, hoewel ik het met deze meneer Mark Pol

ontzettend oneens ben. Dat heb ik bij de besluitvorming destijds al aangegeven. -Helder. Dank u wel. Daar waar dit het budgetrecht raakt, zeg ik als uw voorzitter, kunt u daar vanavond en later ook bij die halfjaarrapportage op amenderen. Als u zegt: ik wil dat krediet daar niet bij ophogen, dan heeft u alle recht om dat te doen. Daarom ligt het vanavond voor. Dat zeg ik nog even als uw voorzitter. Andere vragen of opmerkingen bij de rapportage Grondexploitatie en grote projecten? Kunnen wij tot stemming overgaan? Dat is het geval. Dan brengen wij nu de rapportage Grondexploitaties en grote projecten in stemming. [pauze

00:51:11-00:51:29] Die is met algemene stemmen aanvaard. Dan schorsen wij kort, zodat we van voorzitter kunnen wisselen voor het volgende

5 Motie VVD Texel, GroenZwart en Hart voor Texel: Verzoek tot verplaatsing nieuw Georgiërsmonument Mark Pol

agendapunt. Nick Ran

Ik heropen de vergadering bij agendapunt zes. Agendapunt vijf, excuus. Dat is een motie van VVD Texel, GroenZwart, Hart voor Texel. Verzoek tot verplaatsing Albert Huisman

Nieuw Georgisch monument. Iemand van de indieners die daarover het woord wil? Meneer Huisman en dan meneer Kooiman. Meneer Huisman, ga uw gang. -Dank u, Voorzitter. Allereerst dank aan het college voor de reactie en voor het feit dat de gevoeligheid en complexiteit van het onderwerp wordt erkend. Juist omdat het hier gaat om een maatschappelijk vraagstuk dat raakt aan emoties, vinden wij dat we als raad een standpunt moeten durven innemen. Het college, zo heb ik gelezen, ontraadt die motie niet. We begrijpen dat de kans op verplaatsing niet groot wordt ingeschat. We willen wel een stap zetten, want als we niets doen, verandert er niets. Dan blijft de situatie zoals hij nu is. Terwijl we weten dat het bij een deel van onze inwoners wringt. Deze motie is geen oordeel, maar een poging om recht te doen aan beide verhalen en plekken en vooral aan het gevoel dat dit onderwerp oproept. We vragen het college niet om een stelling te nemen in het historisch debat, maar simpelweg om het gesprek aan te gaan met Defensie. Nick Ran

Een kleine kans is altijd nog beter dan helemaal geen kans. Edo Kooiman

Daarom dienen we de motie toch in. Dank u wel. Dank u wel, meneer Huisman. Meneer Kooiman. Dank u wel, Voorzitter. Het college heeft uitgebreid antwoord gegeven op vragen die door verschillende partijen zijn ingediend. Sta mij toe om bij dit belangrijke punt iets langer stil te staan. Wij vinden het belangrijk om onze visie erop te geven. Oorlogsmonumenten zijn plaatsen waar mensen bijeenkomen om te herdenken. Ze fungeren ook als een tijdloze herinnering aan het feit dat vrijheid niet vanzelfsprekend is. De persoonlijke verhalen die monumenten vertellen, verenigen vaak de lokale oorlogshistorie met de grote geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. Dat is ook dit monument op de Georgische begraafplaats. Oorlogsmonumenten zijn ankerplaatsen in de tijd. Het zijn plekken van herinnering, die sterk geworteld zijn in de samenleving en meestal op een groot draagvlak mogen rekenen. Dit monument was of is een herinnering van de laatste periode van de Tweede Wereldoorlog. Juist deze ankerplaats wordt nu totaal overschaduwd - in de letterlijke zin van het woord - door een tweede monument wat er pal voor wordt geplaatst. Als er iets gebeurt met de monumenten in kwestie, kunnen de emoties hoog oplopen. Dat hebben we gemerkt. Het kan tot publieke onrust leiden. Twee sleutelwoorden zijn voor ons van belang. Dat zijn duidelijkheid en tijdigheid.

Betrokken partijen moeten vroegtijdig hun stem in de besluitvormingsprocessen kunnen laten horen. Mensen willen zich immers gehoord en begrepen voelen. Dat is hier niet gebeurd. Uit de antwoorden van het college blijkt dat dit niet kon, want het college voert uit wat er gevraagd werd. Wat ons verbaast, is dat de commissie Omgevingskwaliteit positief heeft geadviseerd. Dat lazen wij in de beantwoording. Het plan is beoordeeld door de commissie, omdat de begraafplaats valt onder het welstandsniveau Bijzonder. Wij vragen ons als Hart van Texel af: wat voor waarde kunnen wij nog aan deze commissie geven? Dit is dezelfde commissie die moet beoordelen of een bouwplan voldoet aan redelijke eisen van welstand. Volgens mij heeft deze commissie nauwelijks binding met het eiland en wat hier gebeurt. Wat dat betreft kunnen wij het besluit of advies van deze commissie totaal niet plaatsen en niet begrijpen. Voor het tweede monument is onder Texelaars weinig draagvlak. Uit het antwoord van het college blijkt dat deze vergunning verleend moest worden. Daarbij was geen afweging van belangen nodig. Volgens mij had de portefeuillehouder wel de afweging kunnen maken om de raad hierover in een vroeg stadium te informeren. Geef duidelijkheid en

informeer de raad. Dat is de enige vraag aan de portefeuillehouder. Waarom is dat niet gebeurd? Dit verdient op zijn zachtst gezegd niet de schoonheidsprijs. We vragen het college om bij de minister van Defensie aan te dringen, zoals ook in de motie staat, op een verplaatsing van het recent geplaatste Georgisch monument naar een alternatieve locatie. Zodanig dat de wens herdenkingsrecht wordt gedaan en het oorspronkelijke monument Nick Ran

weer goed zichtbaar wordt. De heer Huisman had gezegd: er is nog een hele kleine kans. Daarom dienen wij deze motie in. Dank u wel. -Dank u wel. Eén vraag aan de portefeuillehouder. Is er een vraag die direct te beantwoorden is? Anneke Visser-Veltkamp

Er zijn op dit moment niet meer vragen. Jawel, mevrouw Visser. Sorry. Eén vraag aan de portefeuillehouder. In de reactie op de motie staat: de kans op een daadwerkelijke verplaatsing Nick Ran

wordt niet erg hoog ingeschat. Kunt u dat onderbouwen? Mark Pol

Ik kijk de raad rond. Ik zie geen andere meer. Meneer Pol, twee vragen. -Dank u wel. Om met die laatste te beginnen. Het mag duidelijk zijn dat de initiatiefnemers voor het plaatsen van het monument pal voor het oude monument daar juist goed over nagedacht hebben. Dat de belangrijkste reden was om een deel van het oude monument niet meer zichtbaar te maken. Mijn indruk na het gesprek met één van de initiatiefnemers is niet dat daar iets in wijzigt als deze motie wordt aangenomen. Die behoefte bestaat daar en breder. De vergunning is afgegeven. Dan zou Defensie nu een heel nieuw traject moeten aanvoeren. Wij zeggen niet dat het kansloos is, maar in het kader van verwachtingen managen, vond het college het netjes om dat in de reactie op de motie mee te geven. Dan de andere vraag, waarom de raad niet geïnformeerd is. Dit is voor de gemeente - los van de commissie, waar u ook iets over zegt - een vrij technische exercitie gebleken en geweest. De vraag was, als we u erover hadden geïnformeerd, wat dat voor effect had gehad. U had als gemeenteraad geen effect meer kunnen hebben in die fase van de vergunningverlening op dat te nemen besluit. Het is niet dat we daar een expliciete afweging gemaakt hebben, maar dat zou mijn antwoord op die vraag zijn. U maakt een opmerking, een kwalificatie zelfs, over de commissie. Die laat ik even aan u.

Dat er geen binding zou zijn met het eiland, bestrijd ik, want er zitten meerdere Texelaars in die commissie. Misschien goed om dat nog te zeggen. Ik wilde nog één opmerking maken naar aanleiding van de tekst van de VVD. Dat is de tekst die nu nog in de motie staat. Dat hebben we niet meer in de reactie meegenomen. De motie roept op om met de minister in gesprek te gaan over dit onderwerp. Het is een belangrijk onderwerp, maar ik schat in dat de minister op dit moment, gezien de instabiliteit in de wereld, een aantal andere dingen te doen heeft. Dus als u mij permitteert, als de motie aangenomen wordt, om daar het ministerie van Defensie van te maken, zou ik daar gelukkig mee zijn. Om de heer Brekelmans Nick Ran

hierover te gaan bellen, vind ik wat zwaar, gezien de internationale situatie op dit moment. Dat wilde ik nog meegeven. Ik zie instemmend geknik bij de indieners. Tweede termijn zie ik een hand Veronne Koot

bij mevrouw Koot, meneer Hoogerheide en meneer Soyer, meneer Hercules en mevrouw Van der Werf. In die volgorde. -Ik wil graag reageren op de uitleg van de burgemeester. Dat het niet tot een andere uitkomst had kunnen komen, ook al was de gemeenteraad eerder geïnformeerd. Daar ben ik het niet mee eens. De gemeenteraad had eerder geïnformeerd moeten worden. Als deze de geluiden in de samenleving via de gemeenteraad terug had gegeven aan het ministerie van Defensie, en de burgemeester uitgelegd had dat deze aanvraag weinig respect krijgt van de inwoners en terug was gegaan naar Defensie, hadden we een goede kans gehad. Dan had Defensie gezegd: wacht even, dit hebben wij zelf niet zo gezien. Dus ik bestrijd deze aanname. Dit onderstreept voor mij de gemiste kans die er is geweest om de gemeenteraad en de inwoners van Texel van tevoren op de hoogte te brengen. Daarnaast om hun geluid Nick Ran

te kunnen laten geven via de gemeenteraad toen er nog Cees Hoogerheide

een mogelijkheid was om hierop te reageren. Meneer Hoogerheide. -Dank u wel, Voorzitter. Eerst dank voor de nette beantwoording. Er valt wel wat op. Er staat geschreven: het betreft een maatschappelijk vraagstuk. Dan sluit het college af met: het college wacht de discussie en de stemming over de motie af. Daarmee maken we het toch Henry Soyer

een politiek stuk? Daar wil ik graag een eerste antwoord op hebben. Meneer Soyer. -Dank u wel. Zoals we allemaal vinden, dit is een ongelooflijk lastig onderwerp. Bij mij zit de hele tijd de vraag in mijn hoofd: van wie is moreel gezien de begraafplaats? Dus niet kadastraal, maar moreel gezien. Ik denk voor een belangrijk deel van Georgië, want die liggen daar. Gevoelsmatig voel ik wel voor de monumenten naast elkaar, in plaats van achter elkaar. Dat is mijn bril en mijn context. We hebben het hier nu over de Sovjet-Unie, over Rusland, over Georgië, over Nederland, over Texel. Ik kan op het eerste deel van het dictum niet een standpunt innemen, ondanks dat het goed geformuleerd is. Ik hoop dat we de situatie hoe die ligt, goed kunnen toelichten. Ter plekke, in de raad en in de media. Hoe de historie steeds een ander perspectief kan krijgen. Ik ben er nog niet uit, Mariët van der Werf

dus ik hoop verder door jullie geholpen te worden. Dank u. Dank u wel. Mevrouw Van der Werf. -Dank u, Voorzitter. Toen bekend werd dat er een nieuw monument voor het oude was geplaatst, was mijn eerste reactie een Engels scheldwoord, dat ik hier niet ga herhalen. Persoonlijk vind ik deze situatie vreemd. Dat dit überhaupt heeft mogen gebeuren. In de afgelopen week heb ik nagedacht hoe ik dit het best in de raad kan verwoorden om duidelijk te maken dat ik mij in deze huidige situatie niet kan vinden. Mijn eigen woorden zijn hier in de zaal niet te gebruiken. Ik heb een aantal zinnen van de heer Ran uit de commissie gepikt waar ik mij in kan vinden. Zo kan ik het toch netjes verwoorden. Dat dit onderwerp gevoelig ligt, is duidelijk. Het doel, het bestaande oorspronkelijke monument uit het zicht onttrekken, raakt de manier waarop wij omgaan met onze geschiedenis. Het oorspronkelijke monument verdwijnt grotendeels uit beeld. Daarmee lijkt ook het eerbetoon aan de geschiedenis die daarmee verbonden is, naar de achtergrond te worden gedrukt. Nick Ran

Het oorspronkelijke monument dient zichtbaar tot zijn recht te komen. Eric Hercules

Daarom zal ik zeker deze motie ondersteunen. Dank u wel. Meneer Hercules. -Voorzitter, 80 jaar na de laatste oorlog hier op het eiland merken we allemaal dat hij nog niet voorbij is in onze hoofden. Dat hij nog steeds enorme littekens heeft nagelaten. Dat voelen we allemaal, weten we allemaal. Dat komt weer naar boven door een zeer onhandige plaatsing van een monument. Dat vinden we, denk ik, ook allemaal. In de antwoorden van het college en de burgemeester hebben we kunnen zien dat er veel contacten zijn geweest, ook al voordat dat hier in de raad speelde. Dat stellen we erg op prijs. We stellen de antwoorden ook op prijs. Wij denken dat bij zo een gevoelig onderwerp ieders herinnering en herdenking in zijn waarde moet laten. De wereld is veranderd. De wereld is op Texel veranderd, maar lang niet zoveel als die in de voormalige SovjetUnie en Georgië is veranderd. Daar moeten we goed bij stilstaan. Dat moeten we goed begrijpen. De discussies die we hebben gehad over de onzinnige plaatsing van het monument laten op een mooie manier laten zien hoe deze geschiedenis hier leeft en hoezeer dit de Texelse geschiedenis en de beleving daarvan raakt. Een motie moet wel zin hebben. Een motie moet niet alleen emotie uitdrukken en laten zien dat wij van Texel het er absoluut niet mee eens zijn dat dit monument er staat. Het moet daadwerkelijk zin hebben.

Daarom voelen wij er meer voor om bij dit gevoelige onderwerp niet een motie in te dienen of een motie te steunen, maar een brief te sturen aan de ambassade van Georgië, het land of de mensen van Georgië, waarin wij uitleggen waarom wij dit een probleem vinden. Ik heb liever dat er aan die kant begrip ontstaat, dan dat er via een afstandelijke motie wordt gevraagd of een ding kan worden verplaatst. Wij willen niet dat er een ding wordt verplaatst. We willen dat er voor die herinnering die wij hebben en die wij op onze manier beleven, begrip voor is in Georgië en bij de Georgiërs. Het gaat niet om dat ding. Het gaat niet om dat verschrikkelijk lelijke stuk beton. Dat is mijn persoonlijke mening. Daarom is ons voorstel: laten we met zijn allen een brief sturen als raad, waarin we de situatie uitleggen. Ik vind de woorden die gekozen zijn in de motie erg respectvol. Die kunnen daar grotendeels in terugkomen, denk ik. Een brief komt mooier, harder, gevoeliger en meer uit het hart aan dan een motie die we hier wel of niet aannemen, unaniem of met een kleine meerderheid. Of die we verwerpen. Dat is mijn verzoek aan de indieners van de motie. Sta stil bij: wat gebeurt er als deze motie niet unaniem wordt aangenomen? Is dat een mooi gebaar of signaal? Is een motie überhaupt een mooi signaal? Stelt u zich de omgekeerde wereld voor. Dat u in Georgië zit en een motie om de oren krijgt.

Onze oproep aan de indieners is: trek hem in. We maken met zijn allen een brief

Astrid van de Wetering

die grotendeels hetzelfde is als de motie en sturen die richting Georgië. Mevrouw Van de Wetering. -Ik denk dat beide kunnen. Dank u, Voorzitter, trouwens, voor het woord. Meneer Hercules, ik denk dat beide kunnen. Als ik deze motie zie en de gevoelens in deze zaal bespeur, dan denken we er allemaal wat van. Ik denk dat een brief aan Georgië niet deze motie onderuit haalt die aan het ministerie van Defensie zal worden gericht. Ik denk dat ze elkaar zelfs kunnen versterken. Ik denk dat je geschiedenis niet kunt verstoppen achter een ander monument. Wat ik een mooie zin vind in het dictum, is: uit voorbeelden in andere gemeenten blijkt dat omstreden of gevoelig historische objecten niet hoeven te worden verwijderd of verhuld, mits er voldoende duiding en context wordt geboden. Die zin vind ik pakkend als het over dit onderwerp gaat. Ze kunnen naast elkaar bestaan. Het één leeft in Georgië, waar ik volledig begrip voor heb. Het andere monument leeft bij de Texelaars. Ik heb het in de commissie al gezegd. Wij noemden het de Russenoorlog. We kunnen de geschiedenis wel verstoppen, Nick Ran

maar reëel vind ik dat niet. Dus in dat opzicht ga ik deze motie steunen. Ik hoop dat u met uw brief komt. Voordat ik de portefeuillehouder het woord weer geef, Veronne Koot

zag ik nog een hand bij mevrouw Koot, meneer Zegel en meneer Rutten. In die volgorde. -Even een korte reactie op meneer Hercules. U bent er zelf bij of hij unaniem aangenomen wordt of niet. Als u dat kennelijk zo belangrijk vindt, weet u wat u te doen staat bij de stemming. Het tweede punt. Ik sluit me aan bij mevrouw Van de Wetering. We zouden desnoods een punt kunnen toevoegen. Dat we ook een brief sturen naar het Georgische consulaat en dat als een punt erbij opnemen in het dictum. Nick Ran

Ik spreek snel namens de anderen. Dan is dat probleem ondervangen, Ferry Zegel

meneer Hercules. -Creatief. Snel geschakeld. Meneer Zegel. Voorzitter, dank u wel. Ik moet zeggen dat ik de afgelopen weken best getwijfeld heb over deze motie. Ik heb al eerder gezegd dat ik het dictum goed en netjes geformuleerd vond. Ik begrijp goed de gemengde gevoelens die er leven onder Texelaars en Georgiërs over dit onderwerp. Nick Ran

Daarbij moet ik zeggen dat ik het verhaal van de heer Hercules Niels Rutten

zeer overtuigend vind. Ik wil zijn oproep zeker ondersteunen. Dank. Voordat ik meneer Huisman het woord geef, meneer Rutten. Dank u, Voorzitter. Ik kan mij voor een groot deel vinden in de woorden van de heer Hercules. Het is een gevoelig onderdeel van de geschiedenis van ons eiland. Het roept nog steeds sterke emoties op bij de inwoners. Daar waren wij ons al lang van bewust als CDA en dat is nu weer benadrukt. We hebben enig begrip voor de behoefte uit Georgië om de geschiedenis ook vanuit hun perspectief te benaderen en deze mannen die daar begraven liggen, te herdenken. Zoals het monument nu is neergezet en de berichtgeving daaromheen is geweest, vinden wij dat perspectief erg eenzijdig. We vinden het erg jammer dat daar geen ruimte meer is voor het perspectief van de Texelse inwoners. Van het leed en de pijn die daar ervaren is en wordt. Uit de antwoorden van het college blijkt dat niemand in deze discussie toeziet op dat het een evenwichtig verhaal blijft. Dat er enige balans blijft in de perspectieven die worden gedeeld. Dat vinden wij vooral teleurstellend. Daarom maken we ons zorgen over hoe we dit deel van onze geschiedenis herdenken met zijn allen. Voor ons is dit stuk beton, zoals u het noemt, of je het nu mooi vindt of niet, een symbool. Symbolen doen ertoe.

Door op deze manier een stuk beton voor een oud monument te zetten om een stuk van de geschiedenis aan het zicht te onttrekken, vinden wij geen mooi symbool. Albert Huisman

Daarom zijn wij van plan om deze motie wel te steunen. Dank u wel. Meneer Huisman, dan meneer Lelie en dan ga ik naar de portefeuillehouder. Meneer Huisman. Dank u wel. Ik wil reageren op de heer Hercules van PvdA PRO Texel. Wat mij betreft dezelfde woorden als D66. Wat ons betreft, is het en en. Wij zijn volksvertegenwoordigers. We hebben veel signalen gehad van inwoners. Juist met een motie kunnen we, ook al is de kans klein, wat kracht bijzetten. Wat mij betreft, blijft de motie bestaan en gaan we hem straks in stemming brengen. Ik ga van harte op uw uitnodiging in

Nick Ran

om daarnaast een brief te sturen. Daar zet ik graag mijn handtekening onder. Albert Huisman

Even terugkomend. Mevrouw Koot deed een voorstel over aanpassing van het dictum. -Volgens mij Nick Ran

is dat niet nodig, maar we kunnen het bespreken. Nils Lely

Gaan we zo meteen schorsen voordat we tot besluitvorming overgaan. Ik geef meneer Lely het woord en daarna meneer Pol. Meneer Lely. Dank u wel, Voorzitter. Het is aan de ene kant verantwoordelijkheid die buiten ons ligt, maar bij Defensie, wat daar neergezet wordt. Als historicus heb ik de een beetje lugubere hobby om slagvelden van de Eerste Wereldoorlog langs te gaan. Daar zie ik veel monumenten. Daar staan ook veel Joodse monumenten tussen. In de Tweede Wereldoorlog heeft men die keurig laten staan. Daar kan ik verhalen over vertellen. Dat ga ik niet doen, want dan zitten we hier veel te lang. Die liet men staan. Wat mij hier erg in stoort, is niet welk monument het is, maar er is ergens iets voorgezet. Er is geen discussie geweest over het monument. Over Jan Pieterszoon Coen praten we al heel lang. Moet dat beeld blijven staan of niet? Prima. Vind ik allemaal uitstekend. Iedereen mag overal wat over zeggen. Hier is er zo grofstoffelijk iets neergezet, van: we willen het anders. Nu wordt aan mij gevraagd de jury en de judge te zijn. Dat vind ik heel vervelend en naar. Ik zit nog te twijfelen of ik de motie of die brief steun. Ik vind het ongelooflijk - wat er ook op staat - respectloos ten opzichte van het eerste monument. Wat je er ook van vindt, om dat zonder discussie zo weg te stoppen. Misschien is het een totaal verkeerd monument en misschien niet.

Dat moeten we dan eerst uitvinden. Hier is gewoon plop iets voorgezet. Zo van: klaar. Daarom begon ik met mijn hobby, het bezoeken van andere monumenten. Misschien heb ik het mis, maar daar heb ik dat nog nooit zien gebeuren op deze manier. Ik vind het zonde dat het hier zo gebeurd is. Daar komen die emoties vandaan. Ik zit nog te twijfelen Nick Ran

wat ik met deze motie moet, maar mijn emotie is er wel. Mark Pol

Ik zie een paar handen, maar ik heb beloofd eerst de portefeuillehouder het woord te geven en dat doe ik ook. Meneer Pol. -Ik heb nog één vraag open van meneer Hoogerheide. Over waarom wij hebben gemeend dit vooral een maatschappelijke discussie te vinden. In verschillende reacties op social media, maar ook rechtstreeks aan het college of aan mij, gaat het over de manier waarop mensen zouden moeten herdenken. De wij-zij-gedachte zit er dan al snel achter. Ik vind dat dit aan mensen zelf is. Ik vind niet dat wij kunnen oordelen of iets kunnen vinden over de manier waarop Georgiërs terugkijken op dit deel van hun geschiedenis. Zoals Texelaars op hun eigen manier terugkijken op dat deel van de geschiedenis. Ik schat in dat dit over de tijd verandert. Dat loopt uiteen, komt weer bij elkaar en n loopt uiteen. Dat zien we in de afgelopen 80 jaar gebeuren. Daarmee is het vooral een maatschappelijke discussie. Feit is dat daar nu iets in heeft plaatsgevonden met de plaatsing van dat nieuwe monument. Ik heb vooral gemeend niets te moeten vinden over de manier waarop Texelaars terugkijken op deze episode uit de geschiedenis, maar ook voor Georgiërs niet. Daarmee is het een maatschappelijke discussie. Waarom zeggen wij: we laten de stemming aan de gemeente? Er ligt een motie voor en er wordt ons gevraagd op die motie te reageren.

Daarmee wordt het onderdeel van de politieke besluitvorming hier. Ik heb eerder in de commissie gezegd dat ik vind dat ik kan lezen dat de indieners geprobeerd hebben dat met veel respect en waardering voor wederzijdse inzichten te doen. Dat lijkt mij hartstikke goed. Nick Ran

Daar houdt dan op waarvan ik vind dat wij ons daar als overheid in zouden moeten mengen, laat staan ik als burgemeester. Dank u wel. Ik had meneer Huisman gezien, mevrouw Van de Wetering, Albert Huisman

de heer Soyer, de heer Hoogerheide en meneer Hercules. Meneer Huisman. -Dank u, Voorzitter. Ik wil reageren, want meneer Lely heeft net een heel mooi betoog gehouden. In dat betoog hoor ik dat u niet hoeft te twijfelen Nick Ran

en juist zou moeten stemmen. Uw betoog geeft al het antwoord.

Astrid van de Wetering

Ik zou zeggen: stem in met de motie. -Dank u wel. Mevrouw Van de Wetering. Even richting GroenLinks en de PvdA. De brief heeft hier al een meerderheid weten te vinden. Ik denk dat deze motie iets anders meeneemt. Ik denk dat het op zijn minst een poging waard is om beide monumenten met uitleg, Nick Ran

in hun waarde, met respect voor de geschiedenis, Henry Soyer

naast elkaar te kunnen laten bestaan. In dat opzicht denk ik dat het die poging waard is. -Meneer Soyer. Ik heb net de foto van het oude monument op mijn scherm erbij genomen. Context is zo belangrijk. Ik begrijp goed dat Georgiërs het verschrikkelijk vinden dat die honderden Georgiërs die daar begraven liggen, begraven liggen voor de hamer en sikkel Nick Ran

waar ze niet naar terug durfden. Dat snap ik ook, Cees Hoogerheide

dus ik vind het een hele lastige. Dank u. -Dank u wel. Meneer Hoogerheide. Als er nu iets een emotioneel onderwerp is, dan is dit het wel. Ik wilde dat ik Tita Tovenaar was, dan kon ik dat oplossen. Zo werkt het niet en zo gaat het niet. De beantwoording van het college geeft duidelijk aan dat er een juiste beslissing is genomen. Daar treed ik niet in. Het is een beslissing waarvan ik vind, op basis van de emoties, Nick Ran

dat het een wat onzorgvuldige beslissing is geweest. Eric Hercules

Daar wil ik het bij laten. Met andere woorden: ik steun de motie wel. Meneer Hercules. -Voorzitter, ik kan niet geheel voor onze fractie spreken. We hebben dit niet voorbesproken, in die zin dat we het al in de commissie hierover hebben gehad. Mijn mening en die van het raadslid naast mij over de motie is dat op het moment dat we Defensie via deze motie dringend verzoeken het te verplaatsen en ze dat doen, een brief weinig zin meer heeft. Dan is er sprake van een dwang richting de initiatiefnemers van het monument, richting Georgië. Wij zouden de volgorde liever andersom zien. Dat we eerst proberen in een dialoog met die mensen uit te leggen waarom wij het zo lastig vinden. Tegelijkertijd moeten wij het beeld wat meneer Soyer schetst, erg goed snappen. Dat je niet wil dat jouw mensen naar die hamer en sikkel kijken. Mijn standpunt over een brief en dialoog met die mensen, vind ik zwaarder wegen dan nu proberen een motie aan te nemen. Ik denk dat we allemaal begrip hebben Astrid van de Wetering

voor elkaars standpunt. Daar zitten nuances in. Als laatste mevrouw Van de Wetering. -Ik snap het dilemma van de heer Hercules, maar het houdt niet in dat de motie niet daarin kan voorzien. Als in de motie zou staan: we gaan eerst de brief sturen. Als de motie wordt aangenomen en we daarna deze stappen gaan ondernemen, Nick Ran

heeft u nog steeds de volgorde die u zoekt. Anneke Visser-Veltkamp

Ik zag een laatste hand, voordat ik naar de indieners kijk of ze willen schorsen, van mevrouw Visser. -Ik ben persoonlijk bang dat de motie hoop geeft aan de Texelse bevolking, Nick Ran

maar dat het valse hoop is. Dat vind ik erg moeilijk. Albert Huisman

Dank. Ik kijk naar de indieners. Is er behoefte aan een schorsing? Wat mij betreft doen we een kleine schorsing. Ik blijf bij mijn eerdere standpunt. Ik vind dat die twee dingen Nick Ran

prima naast elkaar kunnen blijven bestaan. Wat mij betreft een kleine schorsing. -Schorsen we vijf minuten. Zijn we om 21:00 uur weer terug. [pauze 01:23:23-01:27:45] Mag ik iedereen verzoeken de plek weer in te nemen? [pauze] Ik heropen de vergadering. De schorsing werd aangevraagd door de heer Huisman, VVD. Zijn er, behalve het aanpassen van minister in ministerie, nog andere wijzigingen? -Voorzitter, we brengen de

motie ongewijzigd in stemming. We gaan mee met het verzoek van de burgemeester, dus we geven het college de ruimte. Daarnaast, dat kan volgens ons goed, kunnen we het initiatief van de heer Hercules van PvdA prima ondersteunen. Die twee paden kunnen prima naast elkaar lopen, dus we brengen de motie ongewijzigd in stemming. Sorry, Voorzitter, als dat mag. Ik vind dit een signaal voor de toekomst. Als we zoiets doen, hoort daar een goed gesprek bij. Degenen die nog twijfelen, hoop ik met dit over de streep te trekken. Zodat we in grote meerderheid deze motie kunnen steunen. Dan breng ik hem bij deze in stemming. Heeft iemand behoefte aan een stemverklaring? Ik was iets te snel met het in stemming brengen. Zegt u het maar, mevrouw Koot. Wij missen u als medestemmer. Of gaat dit vanzelf? Ik ben ingelogd met mijn eigen pasje, dus ik kan hier zo op het knopje drukken. Meneer Hercules, een reactie op meneer Huisman, omdat het over uw verzoek voor de brief ging. Voorzitter, het aannemen van zo een motie moet niet op een enkele stem hangen. We hebben in de schorsing gevraagd of er een wijziging zou kunnen komen. Dat er als eerste punt zou kunnen komen dat we eerst een brief sturen met de hele raad. Als die dialoog niet lukt, dat we dan het verzoeken aan Defensie. Daar was geen bereidheid toe, helaas. Wij denken zelf dat het niet twee paarden zijn die samen kunnen lopen.

We denken dat als de motie wordt aangenomen of zelfs al wordt ingediend, dit de stok is en de brief een bos bloemen is die niet meer wordt aangenomen. Mijn voorstel is dat wij als nietindieners van de motie een brief gaan sturen en opstellen. Ons pleidooi blijft hetzelfde als voor de schorsing. -Dank u wel. Dan wil ik de motie nu alsnog in stemming brengen. Meneer Zegel, stemverklaring? Ja. Iemand anders nog een stemverklaring? Nee. Meneer Zegel. -Voorzitter, hoewel ik veel begrip heb voor de motie, heb ik besloten om tegen te stemmen. Ik denk dat het van belang is in gesprek te blijven met de initiatiefnemers en eerst een brief die kant op te sturen. Dank u wel. De stemming loopt. [pauze 01:31:2401:31:41] De stemming is elf stemmen voor, vier stemmen tegen. De motie is aangenomen. Ik schors de vergadering kort om met de heer Pol te wisselen [pauze]. Ik heropen de vergadering. Dat brengt ons bij punt zes op onze agenda, de motie van D66 en GroenZwart met de titel Behoud authenticiteit van de Texelse dorpen. Is er behoefte om, na alles wat daar in de commissie over gezegd is, nog iets over te zeggen? In ieder geval door de indieners, zie ik. Mevrouw Van de Wetering, ga uw gang. -Dank u, voorzitter. Wij hebben in de commissie al het een en ander over deze motie gezegd. Het lijkt me niet zinvol om alle argumenten nog een keer te herhalen.

Behalve dat ik wil zeggen: je kunt een ding maar één keer weghalen en dan komt het nooit meer terug. Dit gezien het voorgaande onderwerp. Wel is er afgesproken via de griffie dat we de punten één voor één in stemming brengen. Dat wil ik meegeven. Zijn er anderen die hierop willen reageren? De portefeuillehouder. Meneer Hooijschuur, ga uw gang. Ik wil op deze punten reageren. Ik begrijp dat er zo één, twee, drie gedaan wordt. Ik heb mij hierin verdiept, ook in andere steden in Noord-Holland. Daar heb ik gekeken hoe mensen dat deden. Ik vind dat we het op Texel stedenbouwkundig op zich goed doen. Met de gemeente, de omwonenden en de dorpjes hier. De dorpjes waar we de geveltjes in oude stijl terugbrengen, maar ook de straat zoveel mogelijk. Ook in Oudeschild. Daar liggen volgens u, mevrouw Van de Wetering, stenen die er nieuw uitzien. Het duurt een jaar voordat randjes afgebroken zijn, omdat ze geperst zijn, en ze op een oude steen gaan lijken. Het zijn waaltjes die echt gebruikt worden. Ik heb gekeken in andere steden in Noord-Holland. Daar ziet het er veel slechter uit dan wat wij hier neerleggen. Wij gebruiken in dorpen de steentjes die ervoor nodig zijn, in overleg met deze mensen. Als je de Omgevingskwaliteit erbij gaat betrekken, zijn dat mensen die niet van het eiland komen.

Ik ga niet zeggen dat ze kennis hebben, maar ik heb liever dat de Texelaars die in de dorpjes wonen met de dorpsvisie een keuze maken in een steen die bij hun geveltjes en in de straat past. Ik blijf bij mijn motie. Afkeuren en het met de Texelaars in de dorpjes oppakken, zodat de leuke straatjes terugkomen in de stijl die we willen hebben. -Ik weet dat daar reacties op waren, maar ik zie dat de indiener hierop wil reageren. U werd direct geadresseerd, mevrouw van de Wetering, dus ik geef u eerst de gelegenheid. Ga uw gang.

6 Motie D66 Texel en GroenZwart: Behoud authenticiteit van de Texelse dorpen! Astrid van de Wetering

Dank u wel, Voorzitter. Ik zeg ook niet dat we het slecht doen op Texel. Dat hoort u mij niet zeggen. Ik hoor u zeggen dat de omwonenden er iets over te zeggen hebben. Soms zijn bepaalde straatjes groter dan alleen de omwonenden. Dan is het beeld voor heel Texel van belang. Zo denk ik daarover. U mag daar anders over denken. Ik vind de nieuwe steentjes er nu niet uitzien als oude steentjes. Ik hoop op mijn blote knieën dat u gelijk krijgt en ze er oud uit gaan zien. Neemt niet weg dat als je een straatje wat er al 100 jaar ligt, eruit rooit, je de sfeer niet meer terugkrijgt van de gele steentjes bij de ene buur en de rode bij de volgende.

Mark Pol

Het wordt een eenkleurig straatje. Deze discussie ga ik niet meer voeren. Cees Hooijschuur

Het heeft niet zoveel zin. -De wethouder tot slot op dit punt. Ik wil alleen reageren. Als ik 100 ben, zie ik er ook niet meer Astrid van de Wetering

als 100 jaar geleden. Met een steen is dat hetzelfde. Mark Pol

Ik denk dat we als gemeente goed bezig zijn om die steentjes neer te leggen. -Daar wil ik toch op reageren, Voorzitter, als dat mag. -U gaat toch niet om de babyfoto's van meneer Hooijschuur vragen, hoop ik? Ga uw gang. Dat wordt erg aanlokkelijk. Nee, dat ga ik niet doen. Tot slot dan op dit punt. -Als we zo over een 400 jaar oud rijksmonument - waarvan er op Texel diverse staan - hadden gedacht, hadden we geen monumenten gehad. Niels Rutten

Ik dank u wel. Ik had eerst meneer Rutten aan die kant van de zaal. Meneer Rutten, ga uw gang. -Dank u, Voorzitter. Het idee van mevrouw Van de Wetering begrijpen wij. Dat je de authenticiteit, de uitstraling en de sfeer van bepaalde straten en delen van dorpen graag wilt behouden. Ik geloof dat het college zijn best doet. Wij hebben bij de commissie Omgevingskwaliteit en zijn voorganger, de Welstandscommissie, niet zulke goede associaties. Het dictum dat oproept om die commissie hier een zwaardere stem in te geven, vinden wij geen goed idee. Daarvan zeggen wij niet: Mark Pol

hiervan gaat het veel beter worden. Wij zijn niet geneigd Henry Soyer

om die laatste twee punten van het dictum te steunen. Dank u wel. Meneer Soyer. -Dank u wel, Voorzitter. We hebben vanmiddag een rondleiding gehad op Marsweg Noord. Nu heet het De Rietdijk. Daar lag een heel mooi straatje. Toen dacht ik: zijn het nu oude stenen? Nee, dat zijn het niet. Het zijn nieuwe stenen, maar ze gaven mij echt de indruk dat ik op klinkers liep. Volgens mij zijn er mogelijkheden om sfeer te behouden, te vernieuwen en oude spullen die niet goed meer functioneren, te gebruiken. Overigens hoop ik dat in mijn dorp, in de Peperstraat, die gele keitjes blijven liggen, maar daar heb ik vertrouwen in. Wat in het dictum gebeurt, is de vraag om de participatie versus het deskundigenoordeel te verschuiven van dorpscommissie richting het deskundigenoordeel. Op zich vind Ferry Zegel

ik dat geen goede verschuiving. Dank u wel. Dank u wel. Meneer Zegel, ga uw gang. -Voorzitter, toch nog een verduidelijkende vraag aan het college. Het college had eerder bezwaar tegen de toon en de verplichtende formulering in de motie. De motie die voorlag in de commissie en waar we het toen uitgebreid over gehad hebben. Nu is er in de motie gekozen voor 'verkennen' in plaats van 'zoveel mogelijk gebruiken'. Dat geeft al veel ruimte. De rol van de commissie is beperkt tot de karakteristieke straatjes. De motie lijkt, zoals de wethouder heeft aangegeven, prima aan te sluiten bij bestaand beleid, omdat we veel van die dingen al doen. Als dat het geval is en als er zoveel meer ruimte Mark Pol

of lucht in die motie zit, ben ik benieuwd waarom hij wordt ontraden. Cees Hooijschuur

Als de wethouder dat kan verduidelijken voor mij, heel graag. De portefeuillehouder. -Ik denk dat de commissie Gegevenskwaliteit een stem uitbrengt die zwaarder gaat wegen dan die van de omwonenden. Dat kan zijn. Het is een advies wat je gaat vragen. Omwonenden zullen niet altijd hun kennis kunnen inbrengen op deze dingen. Dat is mijn gedachte. Ik denk dat de mensen die in de straat wonen, het willen behouden zoals het is. De geveltjes, maar ook de straten. Ik denk: een steen. Je wil in heel de straat dezelfde steentjes leggen. Dan moet je een keuze maken. Je hebt het gezien bij De Rietdijk. Daar zijn ook steentjes gebruikt Mark Pol

in overleg met gemeente en de mensen die daaraan werken.

Ferry Zegel

Ik vind het er heel mooi uitzien. -Meneer Zegel, een reactie? Voorzitter, dank voor de reactie. Volgens mij roept de motie nergens op om participatie met omwonenden terzijde te schuiven. Of om de mening van die commissie boven de bewoners te stellen. Sterker nog, volgens mij roept de motie op om de rol van de commissie te versterken en ze meer adviserend in te zetten. Ik denk niet dat dit met participatie hoeft te bijten. Als je dat goed inricht Mark Pol

en dat advies er tijdig ligt, kun je die participatie van bewoners veel waardevoller laten zijn. Cees Hoogerheide

Meneer Hoogerheide, ga uw gang. -Dank u wel, Voorzitter. Ik geloof in participatie. De burger betrekken. Dan voelt hij zich medeverantwoordelijk en komt er wat moois tot stand. Zeker de dorpscommissie speelt in deze een belangrijke rol. Mark Pol

De commissie Omgevingskwaliteit acht ik in deze totaal overbodig. Edo Kooiman

Dank u wel. Meneer Kooiman. -Dank u wel. Ik zal het niet over de commissie Omgevingskwaliteit hebben, maar wel over pandjes. Het gaat over straatstenen. De gemeente doet veel. Ik rijd door Oudeschild. Complimenten wat er bij Oudeschild voor de kerk is gedaan. Ik hoor daar Oudeschilders enorm positief over, dus dat is mooi ingericht. Dat wil niet zeggen dat er niet meer op die manier kan ingericht worden. Er zijn ondernemers die hun historische pandjes willen opknappen en daarvoor een vergunning indienen. Dan richt ik me tot de portefeuillehouder. Het duurt soms maandenlang voordat ze antwoord krijgen. Of ze krijgen helemaal geen antwoord. Als er gevraagd wordt: komt u kijken? Dan zeggen ze: nee, dat gaan we niet doen. Dat zijn mooie pandjes in een historische dorpskern. Ik wil u vragen, als u straatstenen of iets gaat herinrichten, dat u ook waardering heeft voor deze Texelse ondernemers Mark Pol

die deze pandjes willen opknappen. Dat zou dat straatbeeld mooi historisch op kunnen knappen. Hij is laatst weer bij me geweest. Hij vroeg: kun je daar nog een keer aandacht aan besteden? Ik denk: dit is een mooi onderwerp om daar de aandacht op te vestigen. Dank u wel. -Het lijkt me goed om buiten deze vergadering te delen over wie, waar en wanneer het gaat, Anneke Visser-Veltkamp

zodat er mogelijk wat aan gedaan kan worden, mocht er ergens iets mis gaan. Mevrouw Visser, ga uw gang. Ik heb een vraag aan de indieners en zou daarna inhoudelijk op de motie in willen gaan. In het dictum wordt gesproken over de als karakteristiek aangemerkte straatjes. Mark Pol

Wie gaat dat aanmerken doen? Is dat de commissie Omgevingskwaliteit of iemand anders? -Wie van de indieners Astrid van de Wetering

mag ik hierover het woord geven? Mevrouw Van de Wetering. Dank u wel, Voorzitter. De rol van de commissie Omgevingskwaliteit versterken bij het herinrichten van de als karakteristiek aangemerkte straatjes. Dat staat in het eerste gedeelte. We moeten eerst kijken welke dorpscommissie zegt: die straatjes vinden wij het behouden waard. Het is niet zo dat wij dat gaan bedenken of de commissie. Dat is juist in samenspraak met de dorpscommissie zelf. Welke straatjes zijn echt authentiek in Oosterend? Mark Pol

Neem het Blazerstraatje in Oosterend. Dat is een mooi voorbeeld. Anneke Visser-Veltkamp

Mevrouw Visser, u wilde ook inhoudelijk reageren. Ga uw gang. -Ik wil de indiener danken voor het antwoord. De dorpscommissies gaan bepalen wat de karakteristieke straatjes zijn. De motie op zich vinden we onnodig. We vinden niet dat er straatjes zijn die dusdanig zijn ingericht dat we een strijd moeten gaan voeren voor straatstenen of het behouden van de authenticiteit van de Texelse dorpen op het gebied van straatjes. Daardoor willen we het college of de ambtenarij het niet lastiger maken, omdat ze hun werk al goed doen. We zijn blij dat de punten apart in stemming gebracht worden, omdat wij ons wel kunnen vinden in het

derde punt van het dictum. In tegenstelling tot de woorden van de heer Kooiman en de gedachte van de heer Rutten over de commissie Omgevingskwaliteit, vinden wij Mark Pol

dat die commissie erg goed werk doet. Wij hopen dat hun rol Veronne Koot

versterkt kan worden. -Dank u wel. Mevrouw Koot. -Voorzitter, ik had nog niets toegevoegd aan de inbreng, terwijl ik één van de indieners ben. Aan de raad wil ik meegeven: deze motie gaat vooral over bewustwording. De wethouder geeft aan: we doen dit al, dus ik zie hem als overbodig. Wij vinden het belangrijk dat wij als gemeenteraad duidelijk maken dat we ons bewust zijn van de waardevolle dingen die wij hebben in de dorpen. Dat we dat uitspreken in deze motie. Dat we dat proberen actief voor de toekomst veilig te stellen. Daar gaat deze motie over en dat is belangrijk. Om de mooie dingen die we op het eiland Mark Pol

in de dorpen hebben te bewaren en ons daar bewust van te zijn. Dank u wel. Ik wil langzaam naar een afronding. Albert Huisman

U ook? Ik hoor u 'ja' zeggen, maar u gaat toch het woord vragen, zie ik, meneer Huisman. -Ik neem toch even het woord, Voorzitter. Ga uw gang. -Ik had niet verwacht dat we de discussie van de commissie nog een keer over zouden doen. Wij zijn duidelijk geweest in ons antwoord. Of het nu in één keer of in drie punten beoordeeld gaat worden, Mark Pol

wij zijn niet voor het optuigen van moeilijke zaken. Er moet werk geleverd worden. Wat ons betreft Anneke Visser-Veltkamp

zien we voorbeelden dat dit erg goed gaat. -Dank u wel. Mevrouw Visser. Ik wilde reageren op de woorden van mevrouw Koot. Als het college op deze manier werkt, denk ik dat er voldoende bewustwording is. Anders hebben we altijd nog de kernwaarden van Texel. Mark Pol