Bijlage 1. - Rapport Verkenning ijsbaanlocatie Den Burg_DEF_4

Verkenning ijsbaanlocatie Den Burg

Opdrachtgever: Project: Datum: Status: Auteur(s): Autorisatie inhoud:

Gemeente Texel Verkenning ijsbaanlocatie Den Burg 17 november 2021 definitief drs. R. Lardenoye MBA, R. Canna MSc ir. S.M. Knoop MRICS 2

Inhoudsopgave

1. Verkenning 2. Locatie 3. Belangen

4. Wensen 5. Modellen 6. Afwegingskaders

7. Resumé

3

VERKENNING Achtergrond

De locatie van de vroegere ijsbaan in Den Burg is al jaren in gebruik als recreatief grasveld met vijver en skatepark. Er is sprake van grote emotionele waarde bij velen. Diverse partijen hebben in het verleden meermaals nagedacht en gesproken over nieuw gebruik van de locatie. De gemeenteraad van Texel heeft in maart 2021 budget beschikbaar gesteld om planvorming rondom herontwikkeling van de locatie mogelijk te maken. De eerste stap in de planvorming is een brede verkenning naar de wensen en ideeën die er leven met betrekking tot de locatie.

In voorliggend document is beknopt verslag gedaan van het proces, de voornaamste bevindingen met betrekking tot de opgehaalde informatie en de modellen.

1.

In beeld brengen van belanghebbenden.

Doelen zijn dat aan het einde van de verkenningsfase:

2.

Uitnodigen van belanghebbenden voor gesprekken (persoonlijke mails en open oproep via media).

3.

Voeren van individuele gesprekken met belanghebbenden over belangen en wensen (organisaties, ruim 20).

4.

Voeren van groepsgesprekken met belanghebbenden over belangen en wensen (bewoners, 2).

5.

Analyseren van informatie opgehaald uit gesprekken (vanwege de grote hoeveelheid mails van bewoners die wel input wilden leveren maar geen behoefte hadden aan een gesprek is later besloten om ook input uit mails mee te nemen).

6.

Opstellen van modellen.

7.

Live presenteren en bespreken van modellen aan en met alle belanghebbenden gezamenlijk.

8.

Opvragen van feedback op de modellen bij belanghebbenden (circa 80) en analyseren van de feedback (circa 50).

9.

Opstellen van verslag.

•

Scherper zicht is op de belangen die er spelen, met specifieke aandacht voor belanghebbenden die in het verleden nog weinig van zich hebben laten horen.

•

Een aantal kansrijke modellen is ontwikkeld waarvoor draagvlak is onder de belanghebbenden en waarin rekening is gehouden met functionele, ruimtelijke en landschappelijke kaders.

Afhankelijk van de besluitvorming van de gemeente worden de resultaten van de verkenning in latere fasen eventueel uitgewerkt tot een (breed gedragen) inrichtingsplan en wordt daarvan de fysieke en financiële haalbaarheid onderzocht. VKZ BV heeft namens de gemeente Texel de verkenning uitgevoerd, en heeft daarvoor samengewerkt met landschapsbureau Marseille Buiten. Vanaf de start van de opdracht was VKZ BV op de hoogte van de voorgeschiedenis van de locatie, wat de verkenningsgesprekken ten goede kwam. Conform opdracht is de voorgeschiedenis verder buiten beschouwing gelaten in de verkenning.

Proces Als onderdeel van de verkenning zijn de volgende acties uitgevoerd:

4

LOCATIE Het gekleurde vlak in de afbeelding geeft de locatie weer, inclusief skatepark en vijver. De locatie is omringd aan drie kanten door directe aanwonenden, en eveneens aan drie kanten door meerdere organisaties, veelal met een maatschappelijk karakter. Eén van die laatste drie zijden is de Emmalaan.

De ontwikkeling van het toekomstige Cultuurhuis, grenzend aan de ijsbaanlocatie, is een separaat project.

5

BELANGEN Uit de organisaties en bewoners met wie VKZ gesprekken heeft gevoerd zijn negen groepen belangen geïdentificeerd. Sommige belangengroepen vallen deels onder één of twee van de andere groepen. Bijvoorbeeld: de skaters gaan ook naar de basis- of middelbare school, maar omdat ze een eigen belang hebben, met heel specifieke wensen, zijn ze bij een aparte belangengroep ondergebracht. Zeven van de negen belangengroepen hebben een directe fysieke link met de locatie. Twee belangengroepen hebben dat niet (ondernemers Den Burg en Texel en inwoners Den Burg en Texel). Op de volgende pagina is inzichtelijk gemaakt door welke organisaties en bewoners de negen belangengroepen zijn vertegenwoordigd.

6

TEXELSE REEDE

INWONERS DEN BURG EN TEXEL

Bewoners en schaatsers van Texel (ook per mail) Commissie Deltaplan Biodiversiteitsherstel Vrienden van J.P. Thijssepark Vleermuiswerkgroep Texel Dorpscommissie Den Burg Jonge bestuurders Texel Sportstichting Texel Gezondheidsplein Texels Welzijn SIGT Cultuurhuis

• • • • • • • • • • •

•

Texelse Reede

JEUGD BASISSCHOOL LEEFTIJD • • •

Skool Groep 7 De Fontein Kinderen Thijsseschool

BSO DE OLMENHOEVE •

BSO De Olmenhoeve

JEUGD SKATERS

CULTUURPARK •

• •

Gebruikers skatebaan Vrijwilligster skatebaan

Cultuurpark Texel (voormalige kerk)

* Meegenomen in analyse wanneer woonplaats/belang bekend is

BUURTBEWONERS •

Omwonenden (ook per mail)

ONDERNEMERS DEN BURG EN TEXEL • • •

Winkelhart Den Burg TOP Horeca

Vertegenwoordiging van belangengroepen

JEUGD MIDDELBARE SCHOOL LEEFTIJD • • •

Leerlingenraad OSG Ouderraad OSG Directie OSG

7

WENSEN

Wensen zonder kaders Insteek van de verkenning was om belanghebbenden de gelegenheid te geven om vrijuit te denken en spreken over hun wensen voor de locatie, zonder richtinggevende kaders. Het resultaat was een grote hoeveelheid, verschillende soorten wensen. Wensen met en zonder ruimteclaim VKZ is de analyse van de wensen begonnen met het rubriceren van de wensen op basis van of er wel of geen fysiek gebruik van de locatie voor nodig is. Bijvoorbeeld: voor het handhaven van de vijver is fysiek gebruik van de locatie nodig, het is een wens met een zogenoemde ruimteclaim, maar als ook wordt gekozen voor opwaardering van de vijver is daar geen extra fysiek gebruik van de locatie voor nodig. In de verkenning, waarin nog geen sprake is van een inrichtingsplan of ontwerp, zijn vooral de wensen met een ruimteclaim van belang. De wensen zonder ruimteclaim geven waardevolle achtergrond-informatie over het wensbeeld dat belanghebbenden hebben over de locatie. Keuzes maken is onvermijdelijk Vervolgens heeft VKZ onderzocht of het vervullen van alle wensen ruimtelijk past binnen de locatie. Daarvoor is voor iedere wens met een ruimteclaim een inschatting gedaan van het benodigde oppervlak in vierkante meters en is met behulp van kaartmateriaal dat benodigde oppervlak geprojecteerd op de locatie.

Pagina’s 9-11 bevatten het kaartmateriaal, waarvan vooral de derde kaart duidelijk maakt dat het benodigde oppervlak voor het vervullen van alle wensen fors groter is dan de locatie. Kortom: vanuit ruimtelijk perspectief is keuzes maken onvermijdelijk.

8

Ruimtelijke analyse: alle wensen met ruimteclaim met indicatief ruimtegebruik (1/3)

9

Ruimtelijke analyse: alle wensen met ruimteclaim met indicatief ruimtegebruik (2/3)

10

Ruimtelijke analyse: alle wensen met ruimteclaim met indicatief ruimtegebruik (3/3)

11

WENSEN Negen gewenste functies Om orde te scheppen en richting te bepalen heeft VKZ vervolgens de wensen verdeeld over negen functies (zie pagina 13 voor de specifieke wensen per functie): • Bewegen & sport. • Evenementen. • Kunst & cultuur. • Natuurbeleving. • Ontmoeten. • Parkeren. • Rust / rustig recreëren. • Spelen. • Verbinden.

Op basis van deze gedetailleerde analyse ontstaat het volgende beeld over de functies op volgorde van wenselijkheid: 1. Verbinden. 2. Natuurbeleving. 3. Bewegen & sport, ontmoeten, spelen. 4. Kunst & cultuur. 5. Rust / rustig recreëren. 6. Evenementen. 7. Parkeren.

Met verbinden wordt een planologische / ruimtelijke verbinding bedoeld: verbinding van de omliggende maatschappelijke functies en verbinding van de parkeerfaciliteiten bij de sporthal met het centrum van Den Burg. Meest gewenste functies Binnen iedere functie is gekwantificeerd vanuit hoeveel belangengroepen de functie wenselijk is, en ook vanuit hoeveel belangengroepen de functie nadrukkelijk niet wenselijk is. De resultaten hiervan zijn weergegeven op pagina 15. Hier kan bijvoorbeeld worden afgelezen dat de functie ontmoeten wenselijk is vanuit acht van de negen belangengroepen, en nadrukkelijk niet wenselijk is vanuit nul van de negen belangengroepen. De functie parkeren daarentegen blijkt wenselijk te zijn vanuit één van de negen belangengroepen, en nadrukkelijk niet wenselijk vanuit zes van de negen belangengroepen.

Globaal bezien is de rode draad van de wensen: ontmoeten en verbinden in een ‘groene’ setting. Bijna alle gesprekspartners wensen voor de locatie een park, zonder bebouwing. Twee belangengroepen die graag het huidige groene karakter behouden (buurtbewoners en bewoners Den Burg en Texel) zijn tegen vrijwel elke vorm van bebouwing en/of verharding. Slechts één groep belanghebbenden (ondernemers Den Burg en Texel) heeft als wens bebouwing (goedkope woningen voor starters uit Texel en eventueel extra bebouwing voor culturele functies), en dat pas als alternatief voor de eerste wens (parkeren). En ook onder deze belangengroep leeft de wens voor een groene uitstraling.

12

RUST/RUSTIG RECRËEREN

EVENEMENTEN

Wensen met ruimteclaim: • Vijver behouden • Wandel/slingerpaden • Hondenuitlaatplek behouden • Bomen behouden en toevoegen • Ontmoetingsplekken/zitjes/picknickbanken (ook overdekt)

Wensen met ruimteclaim: • Fietsparkeren • Openluchttheater • Ruimte voor evenementen (met harde ondergrond, stroomvoorziening, etc.)

Overige wensen: o Niets doen o Rustig Park o Vijver upgraden o Entree upgraden o Beschermen van natuur o Geen functies met prikkels

NATUURBELEVING Wensen met ruimteclaim: • Sterrenkijker • Kinderboerderij • Blotevoetenpad • Vijver behouden • IJsbaan behouden • Wandel/slingerpaden • Kabelbaan over water • Voedselbos/fruitbomen • Bomen behouden en toevoegen (ook klimbomen) • Moestuin/kruidentuin/vlindertuin/pluktuin/schooltuintjes Overige wensen: o Vijver upgraden

ONTMOETEN Wensen met ruimteclaim: • BBQ-plaats • Prullenbakken • Skatepark behouden • Horeca/theehuis/foodtruck • Ontmoetingsplekken/zitjes/picknickbanken (ook overdekt) • Verbinding van skatebaan met rest van locatie

Overige wensen: o Multifunctioneel gebruik van verharding

BEWEGEN & SPORT

SPELEN

Wensen met ruimteclaim: • Zwembad • Klimwand • Pannakooi • Fietspaden • Fietsparkeren • IJsbaan behouden • Free run toestellen • Skatepark behouden • Skatepark uitbreiden • Wandel/slingerpaden • Velden voor groepssport • Sporttoestellen/beweegplein

Wensen met ruimteclaim: • Velden voor groepssport • Pannakooi • Trampoline/springkussen • Schommel/vogelnest • Schaduwrijke plek voor gezelschapsspellen • Kabelbaan over water • Speeltuin/plein/terrein (natuurlijk) • Jeu de boules banen • Fietsparkeren

Overige wensen: o Skatepark upgraden

KUNST & CULTUUR

VERBINDEN Wensen met ruimteclaim: • Fietspaden • Wandel/slingerpaden • Entree tussen vijver en Cultuurhuis • Verbinding van skatebaan met rest van locatie

Overige wensen: o Entree upgraden o Hart van maatschappelijke functies o Veilige bereikbaarheid vanuit scholen o Verbinding tussen centrum en parkeerplaats Sporthal

Wensen met ruimteclaim: • • • • • •

Fietsparkeren Openluchttheater Ruimte voor kunst Ruimte voor optredens Ruimte voor tentoonstellingen Entree tussen vijver en Cultuurhuis

PARKEREN Wensen met ruimteclaim: • Parkeerplaatsen

13

Legenda bij pagina 15 BB

Buurtbewoners

TR

Texelse Reede

JBL

Jeugd basisschool leeftijd

JML

Jeugd middelbare school leeftijd

JS

Jeugd skaters

OH

BSO De Olmenhoeve

CP

Cultuurpark

I

Inwoners Den Burg en Texel (ook schaatsers)

O

Ondernemers Den Burg en Texel 14

RUST / RUSTIG RECREËREN

BR TR

BR TR

CP O

JBL JML CP O I

EVENEMENTEN

KUNST & CULTUUR

JBL JML BB TR OH CP I

NATUURBELEVING

JBL JML JS BB CP I

BEWEGEN & SPORT

JBL JML JS BB CP I

PARKEREN

O

O

JBL JS BB OH CP I

CP TR BB JML JBL I

ONTMOETEN

SPELEN

VERBINDEN JBL JML JS BB TR OH CP I 15

MODELLEN Randvoorwaarden Op basis van de resultaten van de analyses van belangen en wensen is een aantal randvoorwaarden duidelijk geworden. Ieder model dient te voldoen aan de volgende randvoorwaarden: • Faciliteren van de functie ontmoeten. • Faciliteren van de functie verbinden. • Groen karakter. • Behoud van skatepark. • Behoud van de vijver.

Voor de planvorming, realisatie en/of exploitatie van de ‘nieuwe’ ijsbaanlocatie zijn aanvullende randvoorwaarden meegegeven: • Milieubewust (minimaliseren van negatieve effecten op biodiversiteit en zeldzame flora & fauna). • Inclusief (toegankelijk voor mindervalide gebruikers). • Multifunctioneel (doelgroepen en gebruik).

16

MODELLEN

Thematische parkmodellen Eerder werd al vastgesteld dat er vanuit ruimtelijk oogpunt keuzes moeten worden gemaakt. Hetzelfde geldt vanuit functioneel oogpunt. Niet alle functies en alle wensen binnen alle functies passen goed bij elkaar en van alle wensen een klein beetje realiseren leidt tot een gebrek aan functionaliteit en identiteit van het beoogde park. Samen met landschapsdeskundige Marseille Buiten heeft VKZ gekozen om drie groene parkmodellen met ieder een eigen thema te maken. Alle parkmodellen hebben een groen karakter en in alle modellen is ruimte voor het faciliteren van de functies ontmoeten en verbinden en wordt uitgegaan van behoud van het skatepark en de vijver. Aanvullend richt het evenementenpark zich op de functies evenementen en parkeren (in een groene setting), richten het beweegpark zich op de functies bewegen & sporten en spelen en richt het natuurpark zich op de functies rust/rustige recreatie en natuurbeleving.

Pagina’s 18 tot en met 23 bevatten illustraties van de modellen.

17

18

19

20

21

22

23

MODELLEN Feedback op de modellen Alle bekende belanghebbenden zijn uitgenodigd om aanwezig te zijn tijdens een presentatie van de modellen en hebben tijdens die avond de kans gekregen om de modellen te bespreken. Meer dan de helft van de circa tachtig genodigden was aanwezig. Vervolgens hebben alle circa tachtig genodigden een mail ontvangen met daarin een aantal concrete feedbackvragen. In totaal zijn circa vijftig reacties ontvangen, sommige van personen met wie tijdens de verkenning niet eerder contact was geweest.

•

De schoolgaande jeugd, die volgens vrijwel alle belanghebbenden het grootste belang heeft, heeft grotere voorkeur voor het beweegpark dan voor het natuurpark. Binnen het beweegpark is de basisschooljeugd in het bijzonder te spreken over het skatepark en urban sports.

•

Een combinatie van beweegpark en natuurpark is favoriet.

Sommige reacties zijn ingediend namens een groep, andere op eigen naam, waarbij het niet altijd duidelijk was tot welke van die twee categorieën de reactie behoorde. Vanuit sommige belangengroepen zijn meer reacties gekomen dan vanuit andere. De vragen werden niet altijd conform intentie bij de uitvraag beantwoord. Soms liepen de reacties sterk uiteen, ook binnen dezelfde belangengroep. De respons maakte het dus zeer lastig om op basis hiervan een gedetailleerde analyse te maken op grond waarvan conclusies konden worden getrokken.

Gewaardeerde elementen aan het evenementenpark zijn:

Niettemin levert alle feedback wel voldoende informatie op om onderstaand beeld te schetsen: •

•

•

Openluchttheater.

•

Uitbreiding skatepark.

•

Evenementen.

•

Parkeren (maar bij anderen juist nadrukkelijk niet wenselijk).

Gewaardeerde elementen aan het beweegpark zijn:

Over het geheel genomen heeft het evenementenpark relatief weinig draagvlak. Redenen hiervoor zijn de parkeerfaciliteiten en verwachtingen met betrekking tot overlast. De recreatiemogelijkheden in dit model worden wel gewaardeerd.

•

Veel actieve mogelijkheden.

•

Behoud van ijsbaan, met multifunctionele invulling.

Over het algemeen staat men positief tegenover zowel het beweegpark als het natuurpark.

Gewaardeerde elementen aan het natuurpark zijn: •

Natuur.

•

Rust.

•

Educatieve mogelijkheden. 24

MODELLEN

Vanuit de negen belangengroepen zijn, op basis van de feedbackmails, de volgende voorkeuren naar voren gekomen: •

Jeugd skaters: Beweegpark, met nadruk op herinrichting en uitbreiding van het skatepark en toevoegen van een speeltuin naast het skatepark.

•

Jeugd basisschool leeftijd: Combinatie van beweegpark en evenementenpark, met nadruk op het skatepark en urban sports.

•

Jeugd middelbare school leeftijd: Hoofdzakelijk beweegpark in combinatie met natuurpark en evenementenpark, met nadruk op mogelijkheden voor diverse activiteiten en een veilige doorsteek over de Emmalaan. Graag meer hangplekken voor jongeren.

•

Buurtbewoners: Gelijke voorkeur voor beweegpark en natuurpark (wel meer consistentie over het beweegpark), met nadruk op ruimte voor kinderen om te spelen in de natuur, zonder parkeerplaatsen.

•

Texelse Reede: Natuurpark, met nadruk op natuur en rust.

•

Olmenhoeve: Evenementenpark, met nadruk op multifunctioneel gebruik en ruimte voor recreatie door kinderen in een groene omgeving, met parkeerplaatsen.

•

Cultuurpark: Combinatie van evenementenpark, beweegpark en natuurpark, zonder parkeerplaatsen.

•

Inwoners Den Burg en Texel: Combinatie van beweeg- en natuurpark, met nadruk op recreatiemogelijkheden voor inwoners van Texel (en daarmee niet voor toeristen) in een groene omgeving.

•

Ondernemers Den Burg en Texel: geen feedback ingediend.

25

MODELLEN Aandachtspunten bij de modellen Op de vorige pagina’s is naar voren gekomen waar kansen liggen. In de uitwerking van de modellen zijn daarnaast ook zaken naar voren gekomen die aandacht behoeven en een plek moeten krijgen in de besluitvorming. Deze aandachtspunten zijn hieronder weergegeven.

Evenementenpark

Beweegpark

Natuurpark

•

Draineren terrein verstoort bodemleven.

•

Draineren terrein verstoort bodemleven.

•

Draineren terrein verstoort bodemleven.

•

Schade aan bodemleven en natuur door intensief gebruik voor evenementen en parkeren (ook door drukte, geluid).

•

Schade aan bodemleven en groenstructuur door intensief gebruik voor sport en spel (natuurlijk spelen).

•

Beheerkosten groter arsenaal bomen.

•

•

Ondergrond moet voorbereid op zware belasting tijdens evenementen.

•

Beheerafspraken en -kosten voor sport- en speltoestellen.

Beheerkosten natuurlijk beeld vijver en oevers.

•

Beheerafspraken in geval van moestuin.

•

Overlast aan omwonenden door evenementen (drukte, geluid).

•

Beheerkosten in geval van multifunctioneel sportveld.

•

Extra verkeersbewegingen in de omgeving door inpassing parkeerplaats en nog meer tijdens evenementen.

26

AFWEGINGSKADERS Parkeren Tijdens de gesprekken en in de mails ging het vaak over het onderwerp parkeren. In veel van de belangengroepen is relatief grote weerstand tegen het onderwerp parkeren. Daar staat tegenover dat vanuit één van de belangengroepen parkeren juist als voornaamste wens wordt gesteld. Redenen die werden genoemd om parkeren niet te faciliteren op de locatie zijn bescherming van een gezond leefklimaat (behoud van biodiversiteit, bescherming van flora & fauna, mogelijkheden voor buitenrecreatie, woongenot), behoud van groen karakter, voorkomen van extra verkeersbewegingen en de overtuiging dat de noodzaak voor parkeren niet evident is. Redenen die werden genoemd om juist wel parkeerfaciliteiten te realiseren op de locatie zijn het eerder genomen raadsbesluit voor parkeren op de locatie en de overtuiging dat extra parkeerplaatsen nodig zijn voor bedrijvigheid in Den Burg centrum / noord.

Passie en bereidheid tot hulp Wat verder nog opviel tijdens de verkenning is de grote passie voor (betere benutting van) de locatie, en de bereidheid om te helpen bij de planvorming en tijdens de exploitatie. Voorbeelden van deze hulpaanbiedingen zijn: •

Advies bij herinrichting door SIGT.

•

Advies bij herinrichting en onderhoud door Commissie Deltaplan.

•

Hulp bij aanvragen van subsidies door Dorpscommissie.

•

Hulp bij werving van private fondsen door Dorpscommissie en Cultuurpark.

•

Hulp bij onderhoud door scholieren, cliënten van Texelse Reede en vrijwilligers.

Niets doen In meerdere mails werd de voorkeur uitgesproken om de ijsbaanlocatie in de huidige staat te laten. Redenen die daarvoor werden genoemd zijn behoud van biodiversiteit, bescherming van flora en fauna en dat men tevreden is met de huidige functie (wandelen, trapveldje, ijsbaan). Uit de verkenningsgesprekken is gebleken dat niets doen voor meerdere belangengroepen juist geen optie is. Redenen die daarvoor werden genoemd zijn dat de locatie nu onderbenut is (loze ruimte, weinig toegankelijk, vochtige bodem, weinig schaduw, weinig voorzieningen), dat er weinig sociale controle is, dat het wenselijk is dat de locatie de omliggende maatschappelijke functies optimaal ondersteunt en dat er een raadsbesluit is om er parkeerfaciliteiten te realiseren.

27

RESUMÉ Uit de verkenning is gebleken dat sprake is van grote betrokkenheid, en ook van grote verschillen in inzichten. Helder is dat niet alle wensen kunnen worden vervuld. Drie modellen zijn ontwikkeld die ruimtelijk en functioneel gezien kansrijk zijn, ieder met een eigen denkrichting. Uit feedback op de modellen is geen eenduidig voorkeursmodel onder de belanghebbenden gebleken. Over het algemeen heeft het evenementenpark relatief weinig draagvlak, maar het openluchttheater dat als mogelijke invulling van dit model is gepresenteerd kreeg wel bijval. Men staat positief tegenover zowel het beweegpark als het natuurpark. Een combinatie van die twee modellen is favoriet. De schoolgaande jeugd, die volgens vrijwel alle belanghebbenden het grootste belang heeft, heeft grotere voorkeur voor het beweegpark dan voor het natuurpark.

28