Bijlage 1 - Prestatieafspraken 2021-2025 Gemeente Texel, Woontij en Bewonersvereniging Texel
Tekst van het document
Prestatieafspraken Texel 2021 tot en met 2025
Gemeente Texel Stichting Woontij Bewonersvereniging Texel
Besluitvormingstraject: Voornemen tot vaststelling college 9 maart 2021, wensen & bedenkingen raad 14 april 2021
Definitief Concept 3 maart 2021
Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Organisatie en samenwerking 3. Prestatieafspraken 1. Texel richt zich op de bestaande woningvoorraad 2. Texel zet in op robuuste kernen 3. Texel richt zich op strategische programmering Woningbouwprogramma Texel 2020 - 2030 4. Texel maakt zich sterk voor betaalbaarheid en oudere of zorgvragende doelgroepen 5. Overige afspraken 4. Voortgangsrapportage Bijlage 1 – Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 Bijlage 2 – Huurwoningen met het label ‘verkoop’ Bijlage 3 – Stip op de horizon, huurwoningen van Woontij op Texel Bijlage 4 – De Texelse Kernwaarden Bijlage 5 – Relevante artikelen Besluit Toegelaten Instellingen Volkshuisvesting
2
1. Inleiding Het woonbeleid van de gemeente Texel ligt vast in de Woonvisie Texel (2016). Met het Actieplan Wonen 2019 en het Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 (Bijlage 1) wordt uitvoering gegeven aan dit beleid. Begin 2021 heeft Woontij een ‘bod’ uitgebracht. In dit document zijn, gebaseerd op het gemeentelijk woonbeleid, prestatieafspraken vastgelegd tussen gemeente Texel, Woontij en Bewonersvereniging Texel. Voor de relevante artikelen Besluit Toegelaten Instellingen Volkshuisvesting, zie Bijlage 5. Het doel van het gemeentelijk woonbeleid is om de Texelse bevolking naar wens en tevredenheid te laten wonen. Hierbij is aandacht voor de belangrijke thema’s zoals betaalbaarheid, bestaande voorraad en zelfstandig thuis blijven wonen. De Woonvisie Texel kent 4 beleidslijnen: 1. Texel richt zich op de bestaande woningvoorraad; 2. Texel zet in op robuuste kernen; 3. Texel richt zich op strategische programmering; 4. Texel maakt zich sterk voor betaalbaarheid en oudere zorgvragende doelgroepen. Het Actieplan Wonen en het Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 voegen de focus op nieuwbouw aan deze beleidslijnen toe. Deze focus is ondergebracht in 3.3. Er is op Texel een tekort aan sociale huurwoningen en betaalbare koopwoningen. Woontij heeft kennis genomen van het Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 en wil hieraan haar bijdrage leveren. In dit document zijn in 3.1.
tot en met 3.4 – gerubriceerd naar bovenvermelde beleidslijnen - de prestatieafspraken vastgelegd tussen genoemde partijen. Onder 3.5. zijn de overige afspraken opgenomen. Wonen is geen op zichzelf staand thema. Wonen levert een bijdrage aan de sociale en economische ontwikkeling van Texel en sluit aan bij onder andere de Texelse Kernwaarden (Bijlage 4). Conform Woningwet en Besluit Toegelaten Instellingen Volkshuisvesting (Bijlage 5) wordt in de prestatieafspraken ingegaan op de volgende onderwerpen: 1. Liberalisatie en verkoop; 2. Nieuwbouw en aankoop van woningen; 3. Betaalbaarheid en bereikbaarheid voor de doelgroep; 4. Huisvesting van specifieke groepen; 5. Kwaliteit en duurzaamheid van woningen; 6. Leefbaarheid en maatschappelijk vastgoed. 3
Hierin zijn de volkshuisvestelijke Rijksprioriteiten tot 20251 opgenomen: • Bijdragen aan de bouwopgave, door versnellen nieuwbouw sociale huurwoningen; • Zorgen voor betaalbaarheid, door lokaal maatwerk; • Investeren in een duurzame sociale huurwoningvoorraad, door aandacht voor kwaliteitsaspecten en inzet op isolatie en de energietransitie; • Realiseren van wonen met zorg, door passende woonvormen en samenwerking; • Huisvesten van spoedzoekers, door tijdelijke oplossingen en minder conventionele wijzen van huisvesting; • Investeren in leefbaarheid, door differentiatie van wijken, ontmoeting tussen bewoners en sociaal beheer.
1 De minister stelt ze minimaal één keer per 4 jaar vast voor de komende 4 kalenderjaren (BTIV
artikel 39).
4
2. Organisatie en samenwerking Tweemaal per jaar (voor- en najaar) vindt bestuurlijk overleg plaats over deze prestatieafspraken tussen gemeente Texel, Woontij en bewonersvereniging Texel. In het najaarsoverleg wordt de voortgangsrapportage prestatieafspraken geactualiseerd, hierbij is ook een vertegenwoordiging van de raad van commissarissen van Woontij aanwezig. Het gaat dan om monitoring: - worden de prestaties geleverd; - moet er worden bijgesteld; - zijn er ontwikkelingen die moeten worden opgenomen? Vijfmaal per jaar vindt regulier bestuurlijk overleg plaats tussen gemeente Texel en Woontij, waarvan twee voorafgaand aan het bestuurlijk overleg. Deze gesprekken zijn gericht op de voortgang en dienen om de (bestuurlijke) samenwerking tussen de gemeente en Woontij goed te laten verlopen.
5
3. Prestatieafspraken Aan de slag Woningnood op Texel, het is van alle tijden. Bij de oprichting van een woningcorporatie in 1947 was hiervan al sprake en werden mensen gehuisvest in noodwoningen. Nu is in heel Nederland de vraag naar betaalbare woningen groot en zijn de wachttijden lang. Zo’n 1.800 woningzoekenden op Texel (waarvan zo’n 500 actief woningzoekend), een gemiddelde wachttijd van bijna zes jaar……… Een fijne woonplek is een basisbehoefte voor iedereen. Daar heeft iedereen recht op. Op Texel slaan we de handen ineen om de woningnood aan te pakken. Wij vinden dat de wachttijd moet worden teruggebracht naar gemiddeld twee jaar, maximaal. Want op Texel hebben we geen alternatieven. Werken in de horeca, het onderwijs, de zorg of het toerisme op Texel maakt het noodzakelijk om op Texel te wonen. De inkomens zijn bescheiden, de huizenprijzen relatief hoog, het aantal betaalbare woningen beperkt. Vacatures in het onderwijs en bij andere maatschappelijke organisaties zijn moeilijk in te vullen door gebrek aan woonruimte. Voor economische en maatschappelijke stabiliteit op Texel is het nodig om dit probleem voortvarend aan te pakken. De woningnood onder jongeren is hoog. De praktijk wijst echter uit dat jongeren zich pas gaan inschrijven bij Woontij op het moment dat ze een woning nodig hebben. Woontij heeft een wachtlijst, waarbij de inschrijfdatum leidend is.
Dit heeft tot gevolg dat jongeren lang moeten wachten voordat ze in aanmerking komen voor een woning. Bij Woontij kan men zich inschrijven vanaf 17 jaar. Hoe eerder ingeschreven, hoe groter de kans dat er in de toekomst op het juiste moment een woning beschikbaar is. Elk jaar worden de examenkandidaten van het OSG De Hogeberg hier door Woontij op geattendeerd. Met deze actie wordt alleen niet de gehele groep 17-jarigen bereikt. De gemeente gaat zich inspannen om jongeren in het jaar dat ze 17 worden hierop ook te attenderen. Er is meer aandacht nodig voor de woningnood op Texel. Dat kan alleen als we dat samen doen: gemeente, woningcorporatie, ondernemers, bewonersvereniging, bouwers, maatschappelijke organisaties. Laten we aan de slag gaan…..
6
3.1. Texel richt zich op de bestaande woningvoorraad a.
Verduurzamen van de bestaande voorraad is noodzakelijk
In 2017 was de gemiddelde CO2-uitstoot van onze woningen 2.626 KG per jaar. Landelijke doelstelling is om in 2050 een CO2-neutrale woningvoorraad te hebben. Voor de middellange termijn is landelijk en lokaal (prestatieafspraken Den Helder en Texel) als doelstelling geformuleerd om in 2021 voor het woningbezit een gemiddelde energie-index te bereiken van ≤ 1,25 (label B). Gelet op de huidige staat van ons woningbestand en de plannen voor vernieuwing van de woningvoorraad, renovatieprojecten en energetische maatregelen bij planmatig onderhoud gaan we ervan uit dat we deze doelstelling zullen halen. Aedes heeft de Routekaart CO2-neutraal 2050 ontwikkeld. Uit de toepassing van deze routekaart voor ons woningbezit blijkt dat met een mix van maatregelen een CO2-neutrale woningvoorraad kan worden gerealiseerd. Volgens de huidige inzichten en technische mogelijkheden hangt daaraan een prijskaartje van zo’n € 80 miljoen. Woontij gaat de verduurzaming monitoren met de gemiddelde CO2-uitstoot per woning als prestatie-indicator. Jaarlijks willen we de gemiddelde uitstoot met 80 KG verminderen. Er is geen eenduidige aanpak of een blauwdruk voor de komende 7 of de komende 30 jaar. Jaarlijks worden projecten en maatregelen geïnitieerd waarmee we onze doelen willen bereiken.
Door voortschrijdend inzicht, ervaringen, nieuwe kennis en nieuwe technieken trachten we naar een steeds effectievere aanpak toe te werken. Belangrijk uitgangspunt hierbij is om de woonlasten (huur + energielasten) van onze huurders te beperken (Wonen naar wens, Strategie Stichting Woontij, Visie 2025).
Grafiek: verdeling energielabels van woningen van Woontij op Texel per 1-1-2021
7
Gemiddelde CO2 emissie per woning
2.085 kg
• Woontij streeft naar een groen energielabel, gemiddelde energie-index van 1,25 in het jaar 2021. • Jaarlijks wil Woontij de gemiddelde uitstoot met 80 KG verminderen. • Woontij biedt de huurders de mogelijkheid om zonnepanelen op hun woning aan te brengen door een servicecomponent in de huur op te nemen. Gemiddelde besparing voor de huurder komt neer op € 10,- per maand. Leegkomende woningen worden, indien technisch mogelijk, standaard voorzien van zonnepanelen. Daarna worden de woningen verhuurd inclusief zonnepanelen. • Bij aanpassingen in bestaand bezit wordt er tijdens de uitvoering van planmatig onderhoud en bij renovaties gebruik gemaakt van duurzame materialen zoals FSC-hout, Europese houtsoorten en materialen die zo min mogelijk afval aan het eind van de levensduur. Woontij gebruikt duurzame materialen. • Bij vervangen van verlichting in algemene ruimten in bestaande gebouwen wordt LED verlichting toegepast. Onderzocht wordt of het haalbaar is om dit projectmatig en binnen de looptijd van deze prestatie-afspraken te realiseren. • In 2021 worden de wooncomplexen van Woontij ingedeeld naar kwaliteitsniveaus (streefniveaus). • Bij de uitvoering van reparatieverzoeken streeft Woontij een klanttevredenheidsscore na van tenminste 7 (Aedes-benchmark), dit is op het landelijke gemiddelde.
Planning renovatie bestaande huurwoningen Tot en met 2021 wordt gewerkt aan de verduurzaming van de huurwoningen met een verkooplabel (Bijlage 2). Woontij heeft met Bewonersvereniging Texel afgesproken om alle huurders van deze woningen een renovatie-aanbieding (zonder huurverhoging) te doen, bestaande uit een pakket aan maatregelen dat leidt tot een groen energielabel. Niet alle huurders maken gebruik van dit aanbod. Verder richt Woontij zich bij verduurzaming van de woningvoorraad vooral op nieuwbouw.
b.
Particulieren stimuleren tot investeren in hun eigen woning
Particulieren in rijtjes met Woontij-woningen worden uitgenodigd om deel te nemen aan duurzaamheidsprojecten van Woontij.
8
c.
Doorstroming op de Texelse woningmarkt stimuleren
Verkoop huurwoningen en liberalisatie Woontij richt zich bij haar activiteiten op huishoudens met een bescheiden inkomen. In het strategisch plan ‘Wonen naar wens’ is vastgelegd dat Woontij in 2020 1500 huurwoningen op Texel wil exploiteren. Per 31 december 2020 waren dat er 1536. In het plan van Woontij voor aanpak van de woningnood op Texel ‘Een huis voor iedereen’ heeft Woontij een streefaantal huurwoningen van 1650 vastgelegd voor 2025. Uit Bijlage 3 blijkt dat dit aantal naar verwachting ruimschoots wordt gehaald. Door aankoop, nieuwbouw, renovatie en verkoop vernieuwt Woontij haar woningvoorraad, zodat het aanbod blijft aansluiten bij de vraag. Vanwege de focus op doelgroepen met een bescheiden inkomen heeft Woontij geen voornemen om sociale huurwoningen te liberaliseren. Woontij wil jaarlijks gemiddeld 10 huurwoningen op Texel verkopen. De opbrengsten uit de verkoop worden ingezet voor investeringen in nieuwbouw van sociale huurwoningen en maatschappelijk vastgoed alsmede renovatie van bestaande huurwoningen. Door verkoop ontstaat een aantrekkelijk aanbod voor o.a. starters op de woningmarkt. Voor kopers met onvoldoende mogelijkheden om de aankoop te financieren biedt Woontij de Koopstartregeling (Opmaat) aan. De gemeente stimuleert het eigen woningbezit voor starters met de Starterslening.
Afhankelijk van hun persoonlijke situatie kiezen bewoners voor een van deze regelingen. De woningen met een verkooplabel betreft eengezinswoningen (Bijlage 2). Uit demografische ontwikkelingen blijkt dat in de toekomst de vraag naar deze woningen zal afnemen. De vraag naar woonruimte voor kleinere huishoudens (en geschikt voor ouderen) zal verder toenemen. Woontij speelt met het vastgoedbeleid hierop in. Er is een duidelijk verband tussen verkoop van huurwoningen en nieuwbouw. Om ‘de stip op de horizon’ in 2025 van 1650 sociale huurwoningen op Texel te realiseren worden de komende jaren meer woningen gebouwd dan verkocht. Zorgeloos verhuizen Veel huurders op leeftijd wonen in een eengezinswoning met een lage(re) huurprijs. Een deel van hen wil graag verhuizen naar een meer geschikte woning. Maar, een verhuizing brengt kosten met zich mee en vaak gaat men ervan uit dat men na de verhuizing een hogere huur betaalt. De stap om te gaan verhuizen wordt dan niet snel gemaakt. 9
Om doorstroming te bevorderen en daarmee de wachttijden te verkorten biedt Woontij haar huurders van 65 jaar en ouder Zorgeloos Verhuizen aan. Met Zorgeloos Verhuizen kan men doorstromen naar een andere woning die beter bij de woonwensen past. Men gaat na de verhuizing niet méér huur betalen dan nu. Men kan dus verhuizen en het huidige huurbedrag meenemen naar de nieuwe woning. Deze doorstroming is belangrijk voor starters en jonge gezinnen die bij Woontij op de wachtlijst staan. Zij maken dan, op hun beurt, meer kans op een (eengezins) woning. Bewoners van een gelabelde uitstroomwoning (huurwoningen met een verkooplabel) kunnen gebruik maken van deze regeling bij verhuizing naar een gelabelde instroomwoning (seniorenwoningen). Ter verdere stimulering stelt Woontij de uit de uitstroomwoningen vertrekkende huurders een verhuiskostenvergoeding in het vooruitzicht.
d. Herontwikkeling In de planperiode vindt herontwikkeling plaats van het volgende wooncomplex: • (jaar 2025) 14 appartementen De Houtmanstraat Oudeschild (De Ree). Op basis van een analyse van de huidige en toekomstige woningbehoefte/vraag, verkoop huurwoningen en nieuwbouwplannen wordt bepaald welke nieuwe woningen op deze locatie gewenst zijn.
e. Woningaanpassingen WMO De Rijksoverheid streeft ernaar om ouderen en mensen met beperkingen zolang en zelfstandig mogelijk in hun eigen woonomgeving te laten wonen. Soms is daarvoor een aanpassing aan de woning nodig. In andere gevallen heeft een verhuizing de voorkeur. Woontij houdt bij de ontwikkeling van nieuwe en aanpassing van bestaande woningen zoveel mogelijk rekening met de uitgangspunten van woonaltijdwoningen. Dit zijn toegankelijke woningen waarin alle primaire woningfuncties traploos bereikbaar zijn. Deze woningen zijn geschikt voor veel verschillende huishoudens, die daar lang (tijdens verschillende levensfasen) kunnen blijven wonen. Als individuele aanpassingen nodig zijn en bewoners kunnen dit niet zelf realiseren, kunnen ze contact opnemen met het Sociaal Team om samen te kijken welke hulp en ondersteuning nodig is. Om bestaande wooncomplexen meer toegankelijk te maken voor bewoners met beperkingen kunnen voorzieningen worden gerealiseerd zoals automatische deuropeners. In overleg tussen gemeente en Woontij wordt bepaald waar en wanneer dergelijke voorzieningen worden gerealiseerd. De kosten hiervan worden op basis van 50/50 verdeeld. Tevens maken de gemeente en Woontij afspraken over onderhoud, reparatie en vervanging.
10
3.2. Texel zet in op robuuste kernen a.
Leefbaarheid en maatschappelijk vastgoed
Leefbaarheid begint bij de kwaliteit van de woning. Mensen brengen een groot deel van hun tijd voor diverse activiteiten in hun woning door. Belangrijk is dat de woning qua gebruiksmogelijkheden en comfort zoveel mogelijk aansluit bij de wensen van de bewoners. In het programma van eisen van Woontij zijn uitgangspunten voor de kwaliteit van woningen opgenomen voor nieuwbouw. Deze uitgangspunten worden ook zoveel mogelijk in het bestaande bezit toegepast. Niet alleen de woning, maar ook de woonomgeving, voorzieningen in het complex en buurt zijn van grote invloed op het woongenot en leefbaarheid. Woontij heeft diverse wooncomplexen in eigendom met algemene ruimten. Woontij heeft extra aandacht voor de huisvesting van bijzondere (veelal zorgbehoevende) doelgroepen. Ter ondersteuning van deze doelgroepen en om de kwaliteit van de woning en woonomgeving te bevorderen heeft Woontij buurtconciërges in dienst. De buurtconciërges van Woontij houden toezicht op de wooncomplexen en directe omgeving, voeren reparaties uit, houden de complexen en de omgeving schoon, bemiddelen bij overlast en voeren de inspecties uit bij huuropzegging en leveren de woning op aan de nieuwe huurder. Vooral voor bewoners die minder mobiel zijn, zoals senioren en gehandicapten, is de aanwezigheid van voorzieningen van groot belang voor de leefbaarheid.
Bij locatiekeuze en doelgroepkeuze bij nieuwbouw wordt hiermee rekening gehouden. Stichting Present voert onder andere projecten – met veel hulp van vrijwilligers – uit die gaan over vervuiling / verrommeling in woningen en tuinen. Ten behoeve van huurders van Woontij stelt Woontij jaarlijks een budget van € 3.000,- beschikbaar, ter ondersteuning van de uitvoering door Stichting Present van deze aanpak. De gemeente Texel subsidieert jaarlijks ca. € 3.000 (2021) aan Stichting Present. Vergroening woonbuurten Steeds vaker hebben we te maken met extreme weersomstandigheden in ons land. En in een snel tempo verdwijnen plant- en diersoorten en raken de levende systemen verstoord. Toename van verharding heeft negatieve effecten op het welbevinden van mens, dier en natuur. Elke vierkante meter steen die wordt vervangen door groen helpt. Het water kan weer in de bodem zakken, de temperatuur wordt getemperd, fijn stof wordt afgevangen, insecten en andere kleine dieren vinden weer een
11
leefgebied, het bodemleven verbetert en mensen voelen zich prettiger en gezonder. Daarmee dragen we bij aan een klimaatbestendige en gezonde leefomgeving. Helaas is er in de woonbuurten van Texel sprake van een steeds verdergaande verstening van de buitenruimte, met steeds meer terrassen en parkeerplaatsen in de tuin. Gemeente Texel, Woontij en de bewonersvereniging Texel gaan een plan ontwikkelen op welke wijze we het tij kunnen keren en ervoor kunnen zorgen dat minder verstening en meer vergroening plaatsvindt. Aanpak bij verwaarlozing huis/tuin Woontij en gemeente gaan samen in gesprek om te komen tot afspraken waarbij wordt vastgelegd wat beide organisaties bijdragen in geval van vervuiling en wanbewoning. Hierbij gaan we uit van gezamenlijke verantwoordelijkheid en zetten beide organisaties extra stappen om de leefbaarheid van bewoners en de directe woonomgeving op een aanvaardbaar niveau te houden en daar waar nodig ambulante begeleiding in te zetten. Overlast Gemeente en Woontij hebben in 2019 werkafspraken gemaakt om overlast tussen bewoners zoveel mogelijk te voorkomen en zo snel mogelijk bemiddeling tussen partijen tot stand te brengen met inzetten van Buurtbemiddeling en daar waar nodig ambulante begeleiding in te zetten. Huurachterstanden Om huisuitzettingen te voorkomen is in 2018 de samenwerkingsovereenkomst “Preventie Huisuitzettingen” afgesloten.
De samenwerking wordt 2 maal per jaar geëvalueerd. Door de snelle signalering en proactieve samenwerking tussen Woontij, gemeente en andere maatschappelijke partners kan voorkomen worden dat huurachterstanden verder oplopen, omdat er tijdig hulp wordt geboden. In 2022 een evaluatie opstellen en onderzoeken of de werkwijze in Den Helder een volgende stap kan zijn. In Den Helder worden achterstanden via Inforing gemeld, hieraan nemen ook verzekeraars en energiemaatschappijen deel. De samenwerking in Den Helder is halverwege 2020 gestart. Om de effecten te kunnen beoordelen moeten we hier langere tijd mee werken (minimaal 1 jaar). Snippergroen/restgrond Gemeente Texel en Woontij inventariseren in 2022 de huurwoningen waar sprake is van gebruik van gemeentegrond. Op het moment dat dit gebruik dient te worden beeindigd treden de gemeente en Woontij samen op. Voor grond die op termijn kan worden gekocht sluiten de gemeente en Woontij een bruikleenovereenkomst. Indien 12
de betreffende woning door Woontij wordt verkocht, verkoopt Woontij deze grond mee en rekenen de gemeente en Woontij af op basis van de dan geldende prijs voor Snippergroen/Restgrond van de gemeente.
b.
Voorraad huurwoningen per dorp
Woontij heeft de voorraad huurwoningen per dorp in kaart gebracht en heeft in ‘een huis voor iedereen’ een voorstel voor strategische keuzes inzake instandhouding, renovatie, sloop, verkoop en nieuwbouw van sociale huurwoningen per dorp. Voor nieuwbouw houdt Woontij het Woningbouwprogramma Texel 2021 – 2025 aan (zie onder 3.3 a). Woontij streeft in Den Burg en de buitendorpen naar strategisch maatwerk, zodat alle doelgroepen woonkansen hebben in hun eigen omgeving.
13
3.3. Texel richt zich op strategische programmering a.
Nieuwbouw en aankoop van woningen
Een scheve situatie De Stec Groep heeft in 2019 voor de gemeente in kaart gebracht het aantal huishoudens per inkomensgroep en het aantal woningen (huur en koop) dat past bij deze groepen. Samengevat levert dat het volgende beeld op: Nieuwe tabel stec
vraag
aanbod
Lage inkomens
3.095
2.060
Midden inkomens
755
710
Hoge inkomens
2.465
3.525
Totaal
6.315
6.295
Het grootste probleem is dat voor huishoudens met lage inkomens veel te weinig woningen zijn. Veel huishoudens met een laag of midden inkomen wonen nu in een dure woning. Voor hen is dat geen probleem. Zij hebben hun woning gekocht in een tijd dat deze voor hen betaalbaar was. Inmiddels zijn de huizenprijzen flink gestegen en hebben ze een mooi vermogen opgebouwd. Veel bewoners van deze ‘dure’ woningen zijn al op leeftijd en zullen de komende decennia door natuurlijk verloop de woning verlaten. Deze woningen zijn helaas niet meer betaalbaar voor nieuwe bewoners met een laag inkomen. Nu al levert deze scheve situatie veel problemen op voor woningzoekers. Als we nu niet de juiste dingen doen, dan zal dit probleem de komende 20 jaar nog aanzienlijk groter worden. In de visie van Woontij wordt onder ‘de juiste dingen’ verstaan het vergroten van het woningaanbod voor lage inkomens en midden inkomens. Dit kan door vooral nieuwe sociale huurwoningen, vrije sector huurwoningen en goedkope koopwoningen te bouwen. Om op de lokale woningmarkt een situatie te bereiken waarbij sprake is van meer evenwicht en redelijke wachttijden zijn tot 2030 naar verwachting honderden extra woningen nodig.
14
Niet alleen kijken naar demografische ontwikkelingen Demografische ontwikkelingen zijn van invloed op de (toekomstige) woningbehoefte. Maar dat betekent niet per definitie dat vergrijzing leidt tot afname van de bevolking en vermindering van de vraag naar woningen. Ook andere ontwikkelingen hebben hierop grote invloed, zoals economische ontwikkelingen, immigratie en maatschappelijke ontwikkelingen zoals toename van alleenstaanden en zelfs ontwikkeling van huizenprijzen en rente. Eilandsituatie De eilandsituatie brengt voor het functioneren van de woningmarkt een aantal bijzondere aspecten met zich mee, zoals: • Circa driekwart van de op het eiland woonachtige beroepsbevolking werkt ook daadwerkelijk op het eiland. Dat aandeel ligt veel hoger dan bij andere gemeenten in Nederland. Vanwege de eilandsituatie en de aard van de werkgelegenheid blijkt er een sterke band te bestaan tussen wonen en werken; • Uit de geringe verhuisbewegingen tussen Texel en de andere noordkopgemeenten en de enorme prijsverschillen van koopwoningen blijkt dat de Texelse woningmarkt zodanige afwijkingen vertoont dat er sprake is van een specifieke woningmarkt. Dit rechtvaardigt de status aparte voor Texel binnen het gebied Kop van Noord-Holland.
Zonder die status is geen effectieve aanpak mogelijk die tot een oplossing leidt; • Vanwege de eilandsituatie, de perifere ligging en de aard van de werkgelegenheid is het noodzakelijk dat de meeste (nieuwe) werknemers op het eiland gaan wonen; • Door marktwerking zijn in de meeste gebieden met veel lage inkomens de huizenprijzen relatief laag. Zo niet op Texel. Texel heeft, mede vanwege het toerisme, relatief veel huishoudens met een bescheiden inkomen. De huizenprijzen zijn daarentegen hoog. Texel is een aantrekkelijk woongebied voor o.a. pensionado’s. Vergrijzing en economie Door groei van het toerisme neemt de werkgelegenheid toe. Niet alleen in het hoogseizoen (waarvoor veel seizoenpersoneel nodig is) is het toerisme gegroeid. Door verschuiving van kampeerplekken naar winterbestendige accommodaties en door wijziging van het consumentengedrag (vaker korte vakanties gedurende het jaar) is het jaarrond drukker geworden op het eiland. Daarvoor zijn niet alleen tijdelijke seizoenwerkers nodig, maar juist ook veel vaste medewerkers. De huisvestingsbehoefte
15
van deze laatste groep is anders dan voor seizoenwerkers. Er is daardoor meer vraag naar permanente woonruimte. Door vergrijzing wordt het aanbod van de beroepsbevolking op Texel steeds kleiner. Nieuw personeel moet steeds vaker buiten Texel worden geworven. Door vergrijzing komen er meer ouderen te wonen op het eiland. Ouderen hebben gemiddeld een hogere zorgbehoefte. De behoefte aan meer zorgpersoneel neemt toe. En ook hiervoor geldt dat werving veelal buiten Texel zal moeten gebeuren. Een grijs gebied En dan is er nog een grijs gebied. Daarmee worden de volgende zaken bedoeld: • In de praktijk worden permanente woningen soms als tweede woning gebruikt. Er staat dan iemand ingeschreven op een woonadres op Texel (bestemd voor permanente bewoning), terwijl de partner elders in het land staat ingeschreven op een woonadres. Het adres elders wordt dan vaak voor reguliere bewoning gebruikt en het adres op Texel als recreatiewoning. In de huurwoningen van Woontij komt dit sporadisch voor, in koopwoningen vaker. De exacte omvang hiervan is niet bekend. Wel lijkt dit probleem toe te nemen, mede door overwaarde van de koopwoning die mensen willen benutten en de lage hypotheekrente. Recreatief gebruik van permanente woningen op Texel niet is toegestaan en is bij de gemeente een speerpunt van toezicht en handhaving. •
Diverse Texelse ondernemers hebben woningen op Texel gekocht en brengen daar seizoen/tijdelijk personeel in onder. Deze woningen met een permanente bestemming worden tijdelijk bewoond door mensen die vaak niet als Texelse inwoner zijn geregistreerd. Hierdoor grijpen jonge Texelaars, die een betaalbare woning willen kopen, mis. Overigens dient er wel iemand permanent op dit adres ingeschreven te staan en ook daadwerkelijk te wonen.
•
Uit de verhuur van nieuwe woonbuurten zoals De Tuunen blijkt dat er sprake is van weinig doorstroming. Dit komt omdat veel woningzoekenden op Texel nog niet over woonruimte beschikken. Zij verlaten een caravan, recreatief opstal, zolderetage, kamer bij familie of vrienden etc. Van de reguliere woningtoewijzingen van Woontij over 2020 is in slechts 20% van de gevallen sprake van doorstroming naar een andere woning binnen Woontij.
Woningzoekenden Woontij Bij Woontij staan per 31 december 2020 1.997 huishoudens met woonplaats op Texel ingeschreven die op zoek zijn naar een huurwoning op Texel. Hiervan is 333 actief woningzoekend. De Deze groep ingeschreven huishoudens kan als volgt
16
worden gespecificeerd kan als volgt worden gespecificeerd naar o.a. leeftijd en huishoudensgrootte: Leeftijdopbouw < 18 jaar 18-22 jaar 23-40 jaar 41-54 jaar 55-64 jaar 65-74 jaar ˃ 75 jaar
Huishoudgrootte 1 persoon 2 personen 3 personen 4 personen ˃ 4 personen
1% 12% 39% 14% 12% 12% 10%
68% 22% 6% 2% 1%
De wachttijd is de tijd vanaf het moment dat een ingeschreven woningzoekende voor het eerst reageert op een woning tot aan het moment dat zij een woning krijgt toegewezen. Per 31 december 2020 geeft dit het volgende beeld. % gereageerd woningzoekenden per wachttijdklasse 17% ˂ 1 jaar 16% 1-2 jaar 21% 2-3 jaar 45% ˃ 3 jaar
Voorraad huurwoningen Woontij Om tot meer evenwicht te komen tussen de vraag en aanbod van woningen op Texel is het noodzakelijk om meer betaalbare woningen aan de woningvoorraad toe te voegen. Sociale huurwoningen zijn hierbij belangrijk. Door goede prestatie-afspraken tussen gemeente, bewonersvereniging en Woontij kan worden geborgd dat deze woningen duurzaam betaalbaar blijven en dus bereikbaar voor de huishoudens met een bescheiden inkomen. Aantal huurwoningen Woontij • Per 31-12-2020 • Streefaantal 2025
1.536 1.650
De streefaantallen zijn niet in beton gegoten, maar gebaseerd op kennis van en ervaringen met de lokale woningmarkt en te verwachten ontwikkelingen. Bij welk aantal sociale huurwoningen een redelijk evenwicht wordt bereikt is moeilijk te voorspellen. Wel is zeker dat er aanzienlijk meer woningen nodig zijn. We kunnen vaststellen dat deze woningen niet allemaal in 1 jaar worden gebouwd. Door jaarlijkse monitoring kunnen we de vraagontwikkelingen volgen en doelstellingen aanpassen. Bovendien breidt Woontij haar woningbezit deels uit met flexibele, 17
verplaatsbare woningen. Hierdoor kunnen we in de toekomst nog beter inspelen op veranderingen in de vraag. Niet bouwen dus voor mogelijke toekomstige leegstand, maar bouwen voor woonkansen nu en in de toekomst. Huurwoningen van Woontij per dorp
De Cocksdorp
Den Hoorn
‘ t Horntje
De Koog
Oosteremd
Oudeschild
De Waal
Kernvoorraad huurwoningen
1293
927
36
52
87
93
47
39
12
Huurwoningen met verkooplabel
243
187
14
3
6
6
8
18
1
Totaal aantal huurwoningen
1536
1114
50
55
93
99
55
57
13
Prognose verkoop huurwoningen
-50
-39
-3
-1
-1
-1
-2
-3
0
Prognose nieuwbouw huurwoningen
224
131
20
20
7
26
20
Aantal huurwoningen per 31-12-2025
1710
1206
67
74
105
79
74
Totaal
Den Burg
In onderstaand overzicht wordt weergegeven op welke wijze we het streefaantal huurwoningen in 2025 kunnen realiseren. De huidige woningvoorraad bestaat uit een kernvoorraad woningen die we langdurig willen blijven exploiteren en huurwoningen met een verkooplabel. Dit zijn woningen die, na vertrek van de huidige huurders, worden verkocht. Dit zijn veelal wat oudere grondgebonden eengezinswoningen. Door wijziging van vraag (meer behoefte aan woningen voor kleine huishoudens) passen deze woningen minder goed in onze toekomstige portefeuille. Hierdoor komen jaarlijks zo’n 10 betaalbare koopwoningen op de markt, waarvoor veel interesse blijkt te zijn bij vooral starters op de koopmarkt. De verkoopopbrengsten worden gebruikt voor investeringen in verduurzaming van woningen en in nieuwbouw van woningen die beter passen bij de toekomstige vraag naar huurwoningen.
Aantal huurwoningen per 31-12-2020
Mutaties 2021-2025
18
92
13
Woningbouwprogramma Texel 2021 – 2025 Woontij zal op de gemeentelijke bouwlocaties van het Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 sociale huurwoningen realiseren. In onderstaand schema zijn de locaties opgenomen. De aantallen betreffen een eerste programmatische inschatting en zijn niet in beton gegoten. Een deel van deze woningvoorraad ca. 25% wordt ontwikkeld als flexibele schil. Hoogwaardige verplaatsbare woningen met een levensduur van tenminste 40 – 50 jaar. Met name de locaties Oosterend, De Cocksdorp, Oudeschild en De Tuunen fase 2 in Den Burg zijn hiervoor geschikt. Woningen met terras, veranda of balkon als privé-buitenruimte. Daardoor zijn de woningen beperkt verankerd in het landschap en ontstaat na het weghalen van de woningen een waardevol landschap/park. Indien er voldoende vraag is kunnen deze woningen blijven staan. Als de vraag structureel minder wordt kunnen we in toekomstige prestatieafspraken vastleggen wat er met deze woningen gebeurt. Op termijn kan Woontij bijvoorbeeld woningen op andere locaties die einde levensduur zijn vervangen door deze verplaatsbare woningen. Per bouwlocatie worden door Gemeente en Woontij de onderlinge afspraken over het ontwikkelen van de betreffende locaties vastgelegd in (anterieure) gronduitgifte-overeenkomsten.
De afspraken over de bouw van sociale huurwoningen op de gemeentelijke bouwlocaties en overige locaties van Woontij zijn weergegeven in onderstaand woningbouwprogramma voor de looptijd van deze prestatieafspraken 2021-2025: Woningbouwprogramma Texel 2021 - 2025 eigendom aantal start bouw grond
Locaties Den Burg – Gasthuisstraat
18
2022
Woontij
Den Burg – Waalderstraat
30
2022
Woontij
Oudeschild – voetbalveld
20
2022
Gemeente
Oosterend - achter Bijenkorfweg
20
2022
Gemeente
De Cocksdorp - achter Schipper Boonstraat
20
2022
Gemeente
Den Hoorn – Drijverschool
20
2022
Gemeente
Den Burg – Kompasschool
9
2022
Gemeente
Den Burg - Tuunen Fase 2
50
2023
Gemeente
Den Burg – Jozefschool
7
2023
Gemeente
Den Burg – Fonteinschool
7
2023
Gemeente
Oosterend – Peperstraat
6
2023
Woontij
Den Burg - Oude Ulo
7
2024
Gemeente
Den Burg – Bibliotheek
3
2024
Gemeente
De Koog – Boodtlaan
7
2024
Gemeente
Totaal
224 19
Deze planning is gebaseerd op start van de RO-procedures halverwege 2021 en tijdige start van de planontwikkeling. Indien door zienswijzen op procedures en/of plannen vertragingen ontstaan kan dit vanzelfsprekend consequenties hebben voor het jaar van start bouw. Middeldure huurwoningen De gemeente wil op haar woningbouwlocaties ook middel-dure huurwoningen realiseren. Woontij en de gemeente spreken hierover af dat op het moment dat uit een markttoets blijkt dat ontwikkelaars hierop niet instappen Woontij bereid is om in gesprek te gaan met de gemeente om te bezien of Woontij deze middel-dure huurwoningen kan realiseren. Woontij zal in dat geval onderzoek doen naar wenselijkheid en haalbaarheid van ontwikkeling van vrije sector huurwoningen en daarover een standpunt innemen.
b. Kwaliteit van nieuwbouw duurzaam en Texels maken Bij nieuwbouw neemt Woontij de Texelse kernwaarden op in haar programma van eisen. Woontij gaat bij de nieuwbouwprojecten nadrukkelijk kijken of het mogelijk is om CO2-neutraal te realiseren.
20
3.4. Texel maakt zich sterk voor betaalbaarheid en oudere of zorgvragende doelgroepen a.
Betaalbaarheid en bereikbaarheid voor de doelgroep
Het aandeel van ons woningbezit in de verschillende huurprijscategorieën is als volgt:
Goedkoop Betaalbaar Duur tot HTS Duur boven HTS
2019
2020
2021
2022
2023
2024
2025
11,1% 76,1% 11,2% 1,6% 100,0%
9,5% 79,1% 10,0% 1,4% 100,0%
9,8% 78,8% 10,1% 1,4% 100,0%
10,6% 77,8% 10,3% 1,3% 100,0%
10,3% 77,8% 10,6% 1,3% 100,0%
10,1% 77,7% 10,9% 1,3% 100,0%
10,0% 76,1% 12,6% 1,3% 100,0%
Woontij houdt bij het woningaanbod rekening met de regelgeving voor passend toewijzen. Jaarlijks vindt evaluatie plaats waaruit moet blijken of dit heeft geleid tot een verantwoord evenwicht van vraag en aanbod van sociale huurwoningen. Afhankelijk van de uitkomsten daarvan kan worden bepaald of er aanvullende maatregelen nodig zijn voor meer evenwicht. Het streven is om de wachttijden van woningzoekenden van de verschillende inkomenscategorieën die tot onze doelgroepen behoren vergelijkbaar te houden. Om conform de strategische doelstellingen van Woontij en het rijksbeleid inzake passend toewijzen voldoende en evenwichtig aanbod te realiseren voor huurders en woningzoekenden zijn voor alle woningen van Woontij streefhuurpercentages vastgesteld. Bij de jaarlijkse huurverhoging wordt hiermee rekening gehouden. Woontij streeft jaarlijks naar gemiddeld een inflatievolgende huurverhoging. Gemeente en Woontij maken afspraken op het gebied van samenwerking en noodzakelijke gegevensuitwisseling op het gebied van passend toewijzen en gegevensuitwisseling inzake vaststelling WOZ-waarde voor huurprijsbepaling.
Sociaal huurakkoord De Woonbond en Aedes sloten in december 2018 een nieuw Sociaal Huurakkoord. Het akkoord beoogt een gematigde huurontwikkeling, waardoor huurders de komende jaren zekerheid hebben over de betaalbaarheid van hun woning. Als hoofdregel voor het Sociaal Huurakkoord 2018 geldt: ‘Een beperkt nationaal kader aangevuld met lokale afspraken wanneer nodig.’ 21
In het Sociaal Huurakkoord, afgesloten tussen Aedes en de Woonbond, zijn afspraken opgenomen over: 1. Gematigde huurontwikkeling; huurprijzen van sociale huurwoningen mogen gemiddeld met niet meer verhoogd worden dan de inflatie. Deze afspraak is in het huurbeleid 2020 van Woontij 2020 opgenomen. Woontij heeft al als beleid dat dit inflatievolgend is en verhoogt de huur gemiddeld met de inflatie. Woontij onderschrijft het uitgangspunt van de Woonbond dat de kwaliteit van de woning de grondslag moet blijven voor het huurprijsbeleid. Door vaststelling van streefhuren en differentiatie van de jaarlijkse huurverhoging streven we naar gelijkwaardige (en dus eerlijke) prijs/kwaliteitverhouding van onze woningen. 2. Afspraken over huurbevriezing (huur wordt niet verhoogd/wordt bevroren bij huurders die een huur hebben die relatief te hoog is in relatie tot inkomen). In 2021 is er sprake van een wettelijke eenmalige huurverlaging voor huurders die qua inkomen in een te dure huurwoning wonen. Huurbevriezing en huurverlaging (op basis van inkomen) is niet opgenomen in het huurbeleid van Woontij. Er zijn voldoende mogelijkheden voor huurders om huur en inkomen op elkaar af te stemmen.
Door jaarlijkse evaluatie toetst Woontij of er een evenwichtig woningaanbod is in de verschillende huurprijscategorieën, zodat rekening kan worden gehouden met een passend aanbod (passend toewijzen) voor woningzoekenden. Woontij vindt inkomensondersteuning in eerste instantie een politieke aangelegenheid en verantwoordelijkheid van de Overheid. Woontij is wel bereid om maatwerk te leveren als dat nodig is. 3. Huurders met een huurprijs boven liberalisatiegrens en die huurtoeslaggerechtigd zijn, kunnen huurverlaging krijgen. Op 4-12-2019 is een notitie door Aedes gepubliceerd waarin wordt ingegaan op het specifieke maatwerk (zie onderdeel specifiek maatwerk Sociaal Huurakkoord). De minister beoordeelt nog of het noodzakelijk is om met een regeling te komen voor tijdelijke huuraanpassing. Hierover hebben we nog geen informatie ontvangen. Voor strategie Woontij: zie toelichting bij punt 2. 4. Verduurzaming; er is afgesproken dat de gemiddelde reële besparing op de energierekening niet lager is dan de stijging in huur of servicekosten. Woontij houdt hier al rekening mee. Er komen tabellen beschikbaar voor huurverhoging die gebaseerd zijn op werkelijke bespaarcijfers. 5. Corporaties, huurdersorganisaties en gemeente kunnen afspreken dat er extra ruimte komt om huur te verhogen. Dat mag maximaal 1 procent zijn.
Woontij heeft geen afspraken gemaakt en hanteert als uitgangspunt inflatievolgend huurbeleid. De huidige wet- en regelgeving biedt voldoende mogelijkheden om gedifferentieerde huurverhoging door te voeren. Woontij heeft geen huurverhoging nodig die hoger is dan inflatie. 6. Bij het afsluiten van een nieuw huurcontract kunnen corporaties de huur opnieuw vaststellen, passend bij het huis en het inkomen van de nieuwe huurder. 22
Woontij houdt hier rekening mee door passend toe te wijzen en het toepassen van tweehurenbeleid. In het akkoord is afgesproken wanneer huurders aanspraak kunnen maken op het maatwerk als zij tenminste 6 maanden in een te dure DAEB woning wonen of de hoofdbewoner de pensioengerechtigde leeftijd bereikt en in een te dure woning woont (zie bijlage “afspraken huurbevriezing en huurverlaging”). Op 4-12-2019 is een notitie door Aedes gepubliceerd waarin wordt ingegaan op het specifieke maatwerk (zie onderdeel specifiek maatwerk Sociaal Huurakkoord) en welke regels daarvoor gelden. Voor zover bekend is er door de minister nog geen wettelijke regeling gepubliceerd over tijdelijke huurbevriezing of -verlaging.
b.
Starters blijven helpen met de starterslening
Kopers van een huurwoning van Woontij komen, afhankelijk van hun inkomen, in aanmerking van de Koopstartregeling die door Woontij wordt aangeboden. De starterslening van de gemeente wordt gecontinueerd.
c.
Voldoende levensloopbestendige woningen
Zowel bij nieuwbouw als renovatie gaat Woontij standaard uit van realisatie van levensloopbestendige woningen, tenzij voor een specifieke vraag of locatie een andere invulling is gewenst.
d.
Huisvesting van specifieke groepen
d.1
Huisvesting bijzondere doelgroepen
Woontij ontvangt regelmatig aanvragen van (zorg)organisaties voor woonruimte ten behoeve van bijzondere doelgroepen. Woontij wil met de gemeente Texel afspraken maken over concrete aantallen woonruimten die jaarlijks aan diverse doelgroepen worden aangeboden en over de locaties en complexen die hiervoor worden ingezet. De gemeente zal hiertoe een behoeftepeiling doen. Veel mensen die behoren tot de groep kwetsbaren vallen buiten het gezichtsveld van (zorg)organisaties, de gemeente en Woontij. Het is belangrijk dat deze groep bereikt wordt. De gemeente en Woontij hebben de intentie om hier meer aandacht voor te vragen, door de publiciteit op te zoeken. ‘Housing first’ is een methode voor de huisvesting van dak- en thuislozen met een multi-problematiek. Het verschil van ‘ Housing first’ met andere vormen van 23
maatschappelijke huisvesting is dat mensen ‘direct van de straat’ een woning toegewezen krijgen met daarbij (in het begin) veel ambulante begeleiding in plaats van dat de ze geleidelijk worden begeleid naar zelfstandig wonen. Het toewijzen van de woning is de start van het traject. Dit model blijkt zeer succesvol te zijn. Of dit ook een optie voor Texel kan zijn, dient nader onderzocht te worden. Voor de uitvoering van de gemeentelijke taakstelling voor huisvesting van vergunninghouders (vluchtelingen) werken de gemeente en Woontij nauw samen. Het betreft hier maatwerk. De samenwerking is goed en wordt voortgezet. inzake samenwerking, werkwijze en verdeling van taken en verantwoordelijkheden. Landelijk is er veel aandacht voor de toename van het aantal ouderen en de vraag op welke wijze zorg en wonen in de toekomst het beste georganiseerd kunnen worden. In de Kop van Noord Holland (Den Helder, Hollands Kroon, Schagen en Texel) is de uitvoeringsagenda ‘ Van vergrijzing naar vernieuwing’ opgesteld en vastgelegd in een intentieverklaring. Deze intentieverklaring is ondertekend door de verschillende woon-, zorg- en welzijnspartners, de gemeenten en het zorgkantoor in de regio Kop van Noord Holland. Zowel de gemeente, lokale woon- en welzijnpartners zijn niet aangesloten bij de intentieverklaring, ondanks dat het thema wel van toepassing is voor Texel.
Samen met de gemeente, woon-, zorg en welzijnpartners op Texel zal gekeken worden naar hoe wij lokaal uitvoering kunnen geven aan dit thema.
Bemiddelingswoningen Een aantal woningen wordt met voorrang verhuurd aan mensen of instanties met een specifieke woon- of zorgvraag. Deze ‘bijzondere’ woningen worden niet als ‘te huur’ vermeld op onze website, maar worden direct aangeboden aan de kandidaat of instantie. Dit noemen wij bemiddelingswoningen. Van bemiddeling kan sprake zijn in een van onderstaande situaties: 1. woningzoekenden met een bijzondere woonwens op het gebied van zorg en welzijn (bijvoorbeeld begeleid wonen, een zware zorgindicatie van tenminste 10 uur per week en vormen van mantelzorg); 2. woningzoekenden die vanwege de gemeentelijke taakstelling worden gehuisvest (vergunningshouders); 3. woningzoekenden die door Woontij zijn geaccepteerd als gegadigden voor een economiewoning; 4. woningzoekenden die in aanmerking komen voor een bepaalde personeelswoning (bijvoorbeeld ten behoeve van een horeca- of zorgopleiding); 5. werkgevers waarvan personeelsleden in aanmerking komen voor een appartement in Tubantia; 24
6. als er sprake is van een acute noodsituatie (bijvoorbeeld bij brand), waarbij een huurwoning dringend nodig is. Om voldoende aanbodwoningen beschikbaar te houden voor alle woningzoekenden, hebben we een maximaal percentage vastgesteld van 20%. Afhankelijk van de ontwikkelingen in wachttijden en aanbod of naar aanleiding van wijzigingen in de taakstelling voor de huisvesting van vergunninghouders wordt dit percentage bijgesteld.
d.2
Huisvesting (tijdelijke) werknemers
Economiewoningen Werken en wonen op Texel. Voor veel mensen een ideaal, maar niet altijd gemakkelijk te realiseren. Om praktische redenen betekent een nieuwe baan op het eiland ook de noodzaak om snel woonruimte te vinden. Een groot deel van de vacatures kunnen worden ingevuld door mensen die (al) op Texel wonen. Maar wat, als je als bedrijf aangewezen bent op een kandidaat van 'de overkant'. Dan zul je toch moeten voorzien in woonruimte. Anders bestaat de kans dat de kandidaat kiest voor een andere woon- en werkplek. En dat willen we niet. Het is cruciaal voor Texel dat de vacatures ingevuld kunnen worden. Zeker als het om personeel gaat in het onderwijs, natuurbeheer, zorg of andere maatschappelijk belangrijks instanties. Een economiewoning is speciaal bestemd voor nieuwe medewerkers van Texelse bedrijven en instellingen. Voor personeel dat nog niet op Texel woont. Economiewoningen worden niet onttrokken aan de bestaande voorraad, maar worden speciaal voor dit doel toegevoegd aan onze woningvoorraad. Het werkt als volgt: • Tijdens een sollicitatieperiode kan een bedrijf zich aanmelden voor een economiewoning. Hieraan zijn geen kosten verbonden. • De medewerker schrijft zich in als woningzoekende en zorgt ervoor dat de inschrijving compleet is.
• Zodra Woontij een passende woning beschikbaar heeft die we kunnen inzetten als economiewoning, nemen wij contact op met de kandidaat en bieden wij de woning aan. Ook de werkgever wordt over dit aanbod geïnformeerd. Vanwege transparantie en om verdringing van reguliere woningzoekenden te voorkomen heeft Woontij naast de reguliere woningvoorraad een voorraad economiewoningen ontwikkeld. • De werknemers krijgt een tijdelijk contract voor drie jaar en vanuit gaande dat de werknemer binnen drie een andere huur- of koopwoning heeft gevonden.
25
•
Een woonoptie op een economiewoning kost € 7.200,-. Maatschappelijke organisaties als scholen en zorgverlenende instanties betalen € 3.600,-. • Betaling van de woonoptie vindt plaats na aanbieding van een woning en vóór ondertekening van de huurovereenkomst. De werkgever ontvangt hiervoor een factuur. • Als een bedrijf gebruik maakt van een economiewoning en de medewerker verlaat binnen drie jaar de betreffende woning, dan ontvangt het bedrijf per maand dat de medewerker eerder is vertrokken 1/36 ste deel van € 7.200,- (of van € 3.600,-) retour. • De economiewoning kan niet voor een andere medewerker van het betreffende bedrijf worden gebruikt. • Als de betreffende medewerker na drie jaar nog steeds in dezelfde woning woont kan hij/zij een verzoek doen voor verlenging van het huurcontract. Dit kan alleen in zeer bijzondere omstandigheden, omdat de economiewoning bedoeld is als tijdelijke oplossing en opnieuw ingezet moet worden als economiewoning. Woontij zal onderzoeken of het aantal economiewoningen kan worden uitgebreid zonder dat dit ten laste gaat van de reguliere voorraad.
OSG De Hogeberg Woontij heeft met OSG De Hogeberg een samenwerkingsovereenkomst afgesloten waarin is vastgelegd dat jaarlijks maximaal 5 economiewoningen aan nieuwe docenten van de scholengemeenschap te huur worden aangeboden. Op de locatie Waalderstraat worden hiervoor 10 economiewoningen gerealiseerd. De overige economiewoningen komen op andere locaties. In 2022 zal er een evaluatie plaatsvinden van deze overeenkomst. Omring In overleg met Omring ontwikkelt Woontij op de locatie Pelgrim (Gasthuisstraat) een appartementengebouw met 18 economiewoningen (6 appartementen en 12 studio’s) die bij voorrang verhuurd worden aan nieuwe zorgmedewerkers en leerlingen van Omring. Woontij streeft ernaar om in 2021 een vergelijkbare samenwerkingsovereenkomst als met de OSG met Omring te sluiten. Campus Slingerweg In samenwerking met de TexelAcademy heeft Woontij een complex van 20 verplaatsbare studio’s ontwikkeld. Deze worden verhuurd aan studenten van de Texel-
26
academy. Onderzocht wordt in 2021 of uitbreiding van de campus met 20 studio’s en een beheerderwoning haalbaar is. De Potvis In samenwerking met het NIOZ heeft Woontij campus De Potvis in ’t Horntje gerealiseerd. Campus De Potvis bestaat uit: • 30 tweekamer appartementen; • 38 eenkamer-appartementen; • 6 slaapzalen; • 19 eengezinswoningen. De appartementen en eengezinswoningen zijn primair bestemd voor medewerkers en studenten van het NIOZ, en secundair voor andere organisaties op het gebied van onderwijs (bijvoorbeeld leerkrachten OSG) en wetenschap en overige maatschappelijke organisaties. De exploitatie van De Potvis wordt door Woontij gecontinueerd.
d.3
Noodwoonruimte
Ondanks alle plannen voor nieuwbouw en renovatie blijft betaalbare woonruimte op Texel schaars. De vraag blijft het aanbod overtreffen. Om reguliere woningzoekenden een perspectief te bieden op woonruimte zijn we zeer terughoudend met het verlenen van voorrang of urgentie. Noodwoonruimte voor schrijnende gevallen is wel gewenst. Woontij heeft daarvoor het appartementencomplex Tubantia aan de Pontweg aangewend. Dit pand wordt ingezet voor tijdelijke woonruimte voor o.a. vergunninghouders, tijdelijk personeel en mensen met een acute woningvraag. Huurders van Tubantia behouden hun registratiedatum waardoor er geen belemmeringen zijn om later vervolgens door te stromen naar de reguliere woningvoorraad van Woontij. Voor Tubantia is een beheerder geworven, die zonder huurbetaling kan wonen in een appartement als vergoeding voor de beheertaken. Woontij en de gemeente zullen in 2021 onderzoeken of Tubantia is uit te breiden door het plaatsen van tijdelijke woonunits. De komende jaren wordt blijvend uitgekeken naar kansen om noodwoonruimte toe te voegen.
27
3.5. Overige afspraken Huisvestingsverordening Gemeente Texel De gemeente heeft ter bescherming van de woningmarkt een huisvestingsverordening ingesteld. Ook de sociale huurwoningen van Woontij vallen onder deze verordening in die zin dat om een woning in gebruik te nemen er bij de aanvrager sprake dient te zijn van maatschappelijke en/of economische binding. Woontij verstrekt in mandaat huisvestingsvergunningen voor haar woningen. Deze werkwijze wordt gecontinueerd. Woontij levert gegevens aan ten behoeve van de jaarlijkse monitoring door de gemeente.
28
4. Voortgangsrapportage Gereed
Nr
in uitvoering
Onderwerp
nog niet gestart
wordt niet uitgevoerd
Doelstelling
Actie
jaar2
Stand van zaken
Woontij
2021 2025
Jaarlijks monitoren
Woontij
2021 2025 2021 2025
Jaarlijks monitoren
Texel richt zich op de bestaande woningvoorraad 1
Verduurzamen van de bestaande voorraad is noodzakelijk
A Woontij streeft naar een groen energielabel voor alle huurwonin-
gen (alle huurders van wie de woning nog geen groen label heeft hebben van Woontij een aanbieding ontvangen om de woning te verbeteren zodat een groen label wordt bereikt). B Woontij streeft naar vermindering van de gemiddelde CO2-uitstoot van 80 KG per woning per jaar C Woontij biedt de huurders de mogelijkheid om zonnepanelen op hun woning aan te brengen door een servicecomponent in de huur op te nemen. Gemiddelde besparing voor de huurder komt neer op € 10,- per maand. Leegkomende woningen worden, indien mogelijk, standaard voorzien van zonnepanelen. Daarna worden de woningen verhuurd inclusief zonnepanelen. D Bij aanpassingen in bestaand bezit wordt er tijdens de uitvoering van planmatig onderhoud en bij renovaties gebruik gemaakt van duurzame materialen zoals FSC-hout, Europese houtsoorten en materialen die zo min mogelijk afval aan het eind van de levensduur. Woontij gebruikt duurzame materialen. E Bij vervangen van verlichting in algemene ruimten in bestaande gebouwen wordt LED verlichting toegepast. F Door conditiemetingen monitort Woontij de technische kwaliteit van de woningvoorraad. De wooncomplexen van Woontij worden ingedeeld naar kwaliteitsniveaus (streefniveaus) G Bij de uitvoering van reparatieverzoeken streeft Woontij een klanttevredenheidsscore na van tenminste 7 (Aedes-benchmark).
2 Jaar van uitvoering zoals in de prestatie-afspraken is vastgelegd
Woontij
Woontij
2021 2025
Woontij
2021 2025 2021 2025
Woontij
Woontij
2021 2025
Jaarlijks monitoren
Jaarlijks monitoren
Nr
Actie
jaar2
Woontij
2021
A Particulieren in rijtjes met Woontij-woningen worden uitgenodigd om deel te nemen aan duurzaamheidsprojecten van Woontij.
Woontij
2021 2025
A Vanwege de focus op doelgroepen met een bescheiden inkomen heeft Woontij geen voornemen om sociale huurwoningen te liberaliseren. B Woontij wil jaarlijks gemiddeld 10 huurwoningen op Texel verkopen. C Streefaantal huurwoningen van Woontij op Texel voor 2025 is 1.650 D Om doorstroming te bevorderen en daarmee de wachttijden te verkorten biedt Woontij haar huurders van 65 jaar en ouder Zorgeloos Verhuizen aan. A Herontwikkeling complex De Ree, De Houtmanstraat Oudeschild, 14 appartementen A Afspraken maken tussen Gemeente en Woontij over woningaanpassingen WMO
Woontij
2021 2025
Woontij
2021 2025 2025
Jaarlijks monitoren
Woontij
2021 2025
Jaarlijks monitoren
Woontij
2025
Woontij Gemeente
2022
Woontij Gemeente BVT Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij
2023
Onderwerp
Doelstelling H Huurders woonachtig in huurwoningen met een verkooplabel (bij-
Stand van zaken
lage 3) hebben een aanbieding ontvangen (zonder extra huurverhoging) voor verduurzaming van hun woning tot een groen energielabel. De werkzaamheden in en aan de woningen van deelnemende huurders worden uiterlijk in 2021 uitgevoerd. 2
3
Particulieren stimuleren tot investeren in hun eigen woning Doorstroming op de Texelse woningmarkt stimuleren
4
Herontwikkeling
5
Woningaanpassingen WMO
Woontij
Texel zet in op robuuste kernen 6
7
Leefbaarheid en maatschappelijk vastgoed
Voorraad huurwoningen per dorp
A Gemeente Texel, Woontij en de bewonersvereniging Texel gaan een plan ontwikkelen op welke wijze we ervoor kunnen zorgen dat minder verstening en meer vergroening plaatsvindt. B Gemeente Texel en Woontij maken afspraken over aanpak vervuiling en wanbewoning. C Evaluatie samenwerkingsovereenkomst Preventie Huisuitzettingen. D Inventarisatie en maken afspraken over gebruik gemeentegrond door huurders Woontij. A Woontij heeft de voorraad huurwoningen per dorp in kaart gebracht inclusief strategische keuzes inzake instandhouding,
30
2023 2022 2021 2022
Jaarlijks monitoren
Nr
Onderwerp
Doelstelling
Actie
jaar2
Woontij Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij Gemeente Woontij
2022 2022 2022
Gemeente Woontij
Pm
renovatie, sloop, verkoop en nieuwbouw van sociale huurwoningen per dorp.
Texel richt zich op strategische programmering 8
Nieuwbouw en aankoop van woningen
A Nieuwbouw 18 woningen; Den Burg - Gasthuisstraat B Nieuwbouw 30 woningen; Den Burg - Waalderstraat C Nieuwbouw 20 woningen; Oudeschild – voetbalveld D Nieuwbouw 20 woningen; Oosterend - achter Bijenkorfweg E Nieuwbouw 20 woningen; De Cocksdorp - achter Schipper Boonstraat F Nieuwbouw 20 woningen; Den Hoorn – Drijverschool G Nieuwbouw 9 woningen; Den Burg – Kompasschool H Nieuwbouw 50 woningen; Den Burg - Tuunen Fase 2 I
Nieuwbouw 7 woningen; Den Burg – Jozefschool
J Nieuwbouw 7 woningen; Den Burg – Fonteinschool K Nieuwbouw 6 woningen; Oosterend - Peperstraat L Nieuwbouw 7 woningen; Den Burg - Oude Ulo M Nieuwbouw 3 woningen; Den Burg – Bibliotheek N Nieuwbouw 7 woningen; De Koog – Boodtlaan O Per bouwlocatie worden door Gemeente en Woontij de onderlinge afspraken over het ontwikkelen van de betreffende locaties vastgelegd in (anterieure) gronduitgifte-overeenkomsten. P De gemeente wil op haar woningbouwlocaties ook middel-dure huurwoningen realiseren. Primair is dit een rol voor marktpartijen. Als uit een markttoets blijkt dat ontwikkelaars deze bouwopgave niet oppakken gaat de gemeente hierover in gesprek met Woontij.
31
2022 2022 2022 2022 2023 2023 2023 2023 2024 2024 2024 2021 2025
Stand van zaken
Nr
Onderwerp
9
Kwaliteit van nieuwbouw duurzaam en Texels maken
Doelstelling A Woontij gaat bij de nieuwbouwprojecten nadrukkelijk kijken of het mogelijk is om CO2-neutraal te realiseren. B Woontij neemt de Texelse kernwaarden op in haar programma van eisen.
Actie
jaar2
Woontij
2021 2025 2021 2025
Woontij
Stand van zaken
Texel maakt zich sterk voor betaalbaarheid en oudere of zorgvragende doelgroepen 10
11
Betaalbaarheid en bereikbaarheid voor de doelgroep
Starters blijven helpen met de starterslening
12
Voldoende levensloopbestendige woningen
13
Huisvesting bijzondere doelgroepen
14
Huisvesting ouderen
15
Huisvesting (tijdelijke) werknemers
A Jaarlijks vindt evaluatie plaats waaruit moet blijken of de regels van woningtoewijzing hebben geleid tot een verantwoord evenwicht van vraag en aanbod van sociale huurwoningen. B Vanwege betaalbaarheid hanteert Woontij een inflatievolgend huurbeleid. A Kopers van een huurwoning van Woontij komen, afhankelijk van hun inkomen, in aanmerking van de Koopstartregeling die door Woontij wordt aangeboden. B De starterslening van de gemeente wordt gecontinueerd
Woontij
2021 2025
Woontij
2021 2025 2021 2025
C Jongeren attenderen op vroegtijdige inschrijving (vanaf 17 jaar) A Zowel bij nieuwbouw als renovatie gaat Woontij standaard uit van realisatie van levensloopbestendige woningen, tenzij voor een specifieke vraag of locatie een andere invulling is gewenst. A Om voldoende aanbodwoningen beschikbaar te houden voor alle woningzoekenden, hebben we een maximaal percentage vastgesteld van 20%. Afhankelijk van de ontwikkelingen in wachttijden en aanbod of naar aanleiding van wijzigingen in de taakstelling voor de huisvesting van vergunninghouders wordt dit percentage bijgesteld. B Kwetsbare doelgroep: - behoeftepeiling - inzicht in mensen die buiten het gezichtsveld vallen - aanpak dak- en thuislozen met een multi-problematiek A Intentieverklaring ‘ Van vergrijzing naar vernieuwing’ - Uitwerken plan van aanpak voor Texel A Samenwerkingsafspraken tussen Woontij en OSG De Hogeberg uitvoeren en evalueren B Samenwerkingsafspraken tussen Woontij en Omring opstellen, uitvoeren en evalueren
Gemeente Woontij
32
Woontij
Gemeente
2021 2025 2021 2021 2025
Woontij
2021 2025
Woontij Gemeente
2021 2022
Woontij
2021 2022 2021 2025 2021 2025
Woontij Woontij
Jaarlijks monitoren
Nr
16
Onderwerp
Noodwoonruimte
Actie
jaar2
C Samenwerkingsafspraken tussen Woontij en Texel Academy opstellen, uitvoeren en evalueren D Samenwerkingsafspraken tussen Woontij en NIOZ inzake de Potvis uitvoeren en evalueren A Woontij en de gemeente zullen in 2021 onderzoeken of Tubantia is uit te breiden door het plaatsen van tijdelijke woonunits. De komende jaren wordt blijvend uitgekeken naar kansen om noodwoonruimte toe te voegen.
Woontij
Gemeente Woontij
2021 2025 2021 2025 2021 2025
A Woontij levert gegevens aan ten behoeve van de jaarlijkse monitoring door de gemeente.
Woontij Gemeente
2021 2025
Doelstelling
Woontij
Overige afspraken 16
Huisvestingsverordening
33
Stand van zaken
Aldus overeengekomen te Den Burg op …………………. Namens het College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Texel Mevrouw H. Huisman
Namens stichting Woontij De heer J.A. van Andel
Namens bewonersvereniging Texel De heer W. van Hintum
Bijlage 1 – Woningbouwprogramma Texel 2020 – 2030 (zie na pagina 40 van dit document) Bijlage 2 – Huurwoningen met het label ‘verkoop’ Postcode 1791 Den Burg Ada van Hollandstraat 2, 5, 7, 11, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 21, 22, 23, 24, 25 Beatrixlaan 26, 28, 40, 60, 62, 78, 116, 122, 126, 134, 144, 146, 150 Bernhardlaan, 15, 17, 27, 29, 125, 127, 129, 133, 135, 139, 141, 143, 145 Binsbergenstraat 2, 8, 12, 14 Boogerd 14, 15, 16, 17, 18, 20, 24, 26, 23, 27 Burdetstraat 16, 20, 22, 26, 28, 30 Drijverstraat 2, 4, 8, 10, 12, 16, 18 Gasthuisstraat 37, 41, 72, 74, 76 Golfslag 4, 8, 10, 14, 28 Haffelderweg 9, 11 Keesomlaan 17, 21, 25 Lijnbaan 31, 35 Pieter van Cuykstraat 4, 10, 12 Schoonoordsingel 21, 23, 31, 33, 35, 39, 40, 42 Thijsselaan 43, 45, 49, 53, 57, 77, 79, 81, 83, 87, 95, 99, 101, 104, 108, 112, 120,126, 128, 130, 132, 138, 140, 144 Vaargeul 19, 26 Wagemakerstraat 1, 3, 4, 5, 6, 8, 9, 11, 12, 18, 20, 22, 24, 30, 32, 34 Willem van Beierenstraat 1, 3, 34, 38, 48, 52, 54 Postcode 1792 Oudeschild Kerkesteeg 9 Loodssingel 29, 33, 37, 39, 40, 43 Trompstraat 2, 8, 19, 20, 23, 29, 31, 32, 33, 35, 37, 39 Postcode 1793 De Waal Hogereind 44, 50 Postcode 1794 Oosterend Mulderstraat 9, 30, 34 Oranjestraat 2, 6, 8 Robbepad 8 35
Postcode 1795 De Cocksdorp Oorsprongweg 33, 37, 43, 49 Ploosterstraat 2, 4, 6, 8, 10, 12, 14, 18, 20, 24 Postcode 1796 De Koog Brink 5 Parnassiastraat 5, 9, 13, 19, 23 Postcode 1797 Den Hoorn De Dageraad 14, 16, 18, 20, 22, 30 Diek 18 Naalrand 13, 15