Bestuurlijk advies
Tekst van het document
Advies Zaaknummer
3478499 1
Beleids- en Beheersplan spelen Programma 4
Toekomst voor de jeugd
Advies Voorgesteld wordt te besluiten: 1. Het beleid- en beheerplan spelen 2024 ‘voor spelen en ontdekken’ vast te stellen en te kiezen voor de optie ‘Ambitieniveau’; 2. De financiële consequenties integraal mee te nemen bij de Programmabegroting 2025 en 3. Rekening te houden met de financiële consequenties van onderdeel D uit dit advies, waarover voor de begroting van 2026 apart wordt geadviseerd.
Toelichting De huidige Nota ‘Visie op spelen’ is vastgesteld in 2017. Ondertussen is gebleken dat de huidige financiële mogelijkheden en beschikbare menskracht niet meer voldoende zijn om de huidige speelvoorzieningen op langere termijn goed in stand te houden. De veiligheid is niet in het geding. De ambities voor spelen en bewegen zijn echter veranderd. Daarom moet het plan voor spelen en bewegen herzien worden.
Bijlagen 1. Nota “Buitenspelen op Texel”, Beleid en beheerplan gemeente Texel voor spelen en ontdekken 2024.
Consequenties
Personeel/Organisatie Juridisch Beleid
Financieel
Inkoop/Aanbesteding Deregulering Majeure risico’s Beheer
Belanghebbenden Structuurvisie
Beleids- en Beheersplan spelen Samenvatting Het college adviseert de gemeenteraad een nieuw beleid- en beheerplan voor buitenspelen op Texel vast te stellen. Het huidige plan uit 2017 is verouderd. Het voorstel houdt in om voldoende financiële middelen en formatie beschikbaar te stellen om het huidige areaal aan speelvoorzieningen, inclusief de schoollocaties, voor de komende jaren goed in stand te houden (optie ‘Ambitieniveau’). Dit voldoet in grote lijnen aan de wensen van de Texelse jeugd en belanghebbenden. Door het vaststellen van het plan wordt invulling gegeven aan voorzieningen die nodig zijn voor de jeugd van 4-18. Buiten spelen en bewegen is belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen en uiteindelijk de leefbaarheid in de dorpen. Goede speelvoorzieningen dragen bij aan goed en gezond opgroeien, het ontwikkelen van een gezonde leefstijl. Ook voor volwassenen hebben speelplekken een belangrijke sociale ontmoetingsfunctie. De dorpscommissies, leerlingen uit het basisonderwijs, scholen, SIGT en Young 4 Ever hebben bijgedragen aan de ontwikkeling van het nieuwe plan.
Beleids- en Beheersplan spelen Argumenten tot advies Het huidige beleid en beheer voor de gemeentelijke speelvoorzieningen ligt vast in de nota ‘Visie op spelen’ uit 2017. Deze nota is aan vernieuwing toe. Het voorstel is om deze nota te herzien en daarvoor de nota “ Buitenspelen op Texel, Beleid- en beheerplan gemeente Texel voor spelen en ontdekken 2024”, vast te stellen. Dit zijn de argumenten voor vernieuwing van de huidige nota: 1. In het coalitieakkoord ‘bouwen aan vertrouwen voor een sociaal en duurzaam Texel’ is aangegeven dat er in de dorpen voldoende speel- en hangplekken moeten zijn, inclusief een beleidsmatig kader; 2. De financiële middelen om het huidige areaal op goed en veilig niveau te houden zijn ontoereikend. Wellicht ten overvloede, de veiligheid is niet in het geding. Het handhaven van het gewenste niveau leidt regelmatig tot overschrijding van het jaarlijks beschikbare budget; 3. De formatieve capaciteit voor beheer en uitvoering is al langere tijd ontoereikend (ook in relatie tot punt 2); 4. De doelgroep is uitgebreid; van voorzieningen voor 4 t/m 12-jarigen naar 4 t/m 18-jarigen met meer accent op sport en bewegen; 5. In de afgelopen jaren is een aantal ontwikkelingen doorgevoerd of opgestart. Vanwege bovenstaande argumenten en ontwikkelingen is de noodzaak ontstaan voor een nieuw beleid- en beheerplan ‘Spelen en Bewegen’ voor de gemeente Texel.
Dit nieuw ontwikkelde plan zit in de bijlage. Het nieuwe plan: A.
In het algemeen geldt het volgende:
-
Het aantal speelplekken en de spreiding ervan in de dorpen is prima, ook in de kleine kernen. Ook het aantal toestellen -rekening houdend met de omvang van de speelplekken is prima; De ruim vijftig speelvoorzieningen van de gemeente verkeren doorgaans in prima staat. Ze zijn schoon, veilig en worden goed benut; De bereikbaarheid van de speelvoorzieningen in de dorpen is prima (uitzondering op dit moment is het aanbod van de speelplekken op de locaties van de voormalige scholen, dat aanbod is enigszins verouderd); De speelvoorzieningen die niet van de gemeente zijn en waar de Texels kinderen ook gebruik van mogen maken (veelal van toeristische aanbieder) zijn een verrijking op het aanbod; De speelplekken zijn goed toegankelijk. Ook voor minder validen kinderen/mensen.
-
-
-
B. Aandachtspunten ter verbetering: -
-
De speelplekken zijn over het algemeen ingericht met traditionele speeltoestellen. De diversiteit kan beter. Ook voor de iets oudere jeugd (12-18); Het aanbod van natuurlijke speelobjecten is beperkt; De ontmoetingsfunctie van speelplekken kan verbeterd worden. Bijvoorbeeld bankjes plaatsen voor volwassenen/ouders; Over het algemeen zijn de speelvoorzieningen voldoende ‘groen’ en ingericht in een natuurlijke omgeving. Maar op sommige plekken kan het beter. Dit aandachtspunt voor een natuurlijke omgeving voor spelen, sluit aan op de ambities uit het Groen Beheersplan dat in ontwikkeling is; veel groen, schaduw en minder verharding (klimaatbestendig inrichten). Betrek bewoners, jongeren of een vertegenwoordiging daarvan bij vernieuwing van speelplekken.
C. Nieuwe elementen die zijn meegenomen in het nieuwe plan: -
-
Speelinrichting bij De Skool: De speelomgeving van De Skool ligt in openbaar toegankelijk gebied (van de gemeente). Het speelterrein heeft een openbare functie en de toestellen zijn van de gemeente. Daarom zijn de toestellen voor beheer en onderhoud opgenomen in dit nieuwe plan en De nieuwe trimbaan in de Dennen (onderdeel uit het Lokaal Sportakkoord).
D. Onderdelen die nog niet in het nieuwe plan zijn opgenomen: -
-
De nieuwe speel- en sportvoorzieningen in het plan herinrichting IJsbaan, inclusief de Jongeren ontmoetingsplek (JOP); ten aanzien van de JOP moeten er nog afspraken gemaakt en geborgd worden over beheer, onderhoud en toezicht voor de komende jaren. Daarom zit deze voorziening nog niet in het nieuwe Speelplan. Met het voorliggend voorstel wordt sowieso invulling gegeven aan onderdeel 2 van de RIB*; De aanduidingen van de beweegroutes in de dorpen (onderdeel uit het Lokaal Sportakkoord); De beweegroute in De Tuunen en De net gerealiseerd pannakooi nabij De Skool.
*Raadsinformatiebrief “Sporten, bewegen en ontmoeten van jeugd (0-18 jaar) in de openbare ruimte Samengevat: De volgende acties voor het ‘sporten, bewegen en ontmoeten in de openbare ruimte voor jeugd’ zal het college ondernemen: 1. Een raadsvoorstel voor realisatie van een JOP-plek en uitvoering van een daarbij behorende plan voor beheer en handhaving (2023); 2. Een raadsvoorstel voor het ontwikkelen van een beleids- en beheerplan voor ‘sport, bewegen en ontmoeten in de openbare ruimte voor inwoners van 0 t/m 18 jaar’ en een eventueel investeringsvoorstel voor ontwikkeling van nieuwe voorzieningen (2023). Doel is om vervolgens een raadsvoorstel ter vaststelling hiervan in 2023 aan de raad voor te leggen.
-
-
-
Huidige situatie Dit betreft: Behoud van huidige speelplekken; 1-op-1 vervangen wanneer van (dezelfde) toestellen; Geen (aanvullende) investeringen voor verbeteringen; Behoud zelfde uitgangspunten voor de speellocaties (gedeeltelijk van scholen en gedeeltelijk gemeente) en zelfde vervangingsbudget (€ 15.000 budget gemeente per locatie); Informatieniveau: informeren.
Financieel: Formatie voor beheer en onderhoud ontoereikend 0,5 fte: Budget voor onderhoud: Budget (gemiddeld) voor vervangingen (2026-2035): Budget voor verbetervoorstellen: ambitie-schoolpleinen Totaal jaarlijks:
€ 41.750 € 55.500 € 0 € 0 € 15.000 ------------€ 112.250
Voorstel: Voorgesteld wordt om te kiezen voor de optie “Ambitieniveau”. Met deze variant intensiveert de gemeente de inzet op de schoolpleinen (is tevens advies van ‘Speelplan’). De scholen stellen hun schoolpleinen beschikbaar als speellocatie. Met name in de buitendorpen is dit waardevol, omdat de schoolpleinen een dubbelfunctie hebben: schoolplein en speellocatie voor het dorp. Dat scheelt de gemeente in minimaal 1 ingerichte speelplek per dorp in haar exploitatie. Van gemeentezijde kan hier een hogere ambitie tegenover staan. De speeltoestellen van de scholen op locatie kunnen daartoe worden “overgenomen” door deze op kosten van de gemeente op de natuurlijke vervangingsmomenten te vervangen. Zodoende ontstaat er voor de scholen en de speelplekken in de buitendorpen een gelijke situatie, zoals inmiddels is gerealiseerd voor en bij De Skool in Den Burg.
-
Optie 2: “Ambitieniveau” Benodigde extra formatie voor beheer en onderhoud 1,0 fte: Extra budget voor regulier onderhoud (boven € 55.500): Budget (gemiddeld) voor vervangingen (2026-2035): Budget voor verbetervoorstellen: Budget voor schoolpleinen: Voormalig (ex-) schoolpleinen Totaal jaarlijks:
€ 83.500 € 7.000 € 70.000 € 5.000 € 22.500 € 15.000 ------------€ 203.000
Alternatieven Naast het voorstel zijn er twee alternatieven. Die hebben met name betrekking op de schoolterreinen. De schoolterreinen hebben een belangrijke speelfunctie tijdens en buiten de schooltijden. Zeker in de buitendorpen. 1. Basisniveau 2. Ambitieniveau (=voorstel) 3. Ambitieniveau+ Optie 1. Basisniveau (minimaal benodigd om het huidige areaal in stand te houden) - Huidige situatie: Plus: - Bij vervanging en/of herinrichting betrokken partijen vooraf betrekken; - Informatievoorziening via websites; -
Benodigde extra formatie voor beheer en onderhoud: 0,5 fte: Extra budget voor regulier onderhoud: Budget (gemiddeld) voor vervangingen (2026-2035): Budget voor verbetervoorstellen: Budget voor schoolpleinen: Voormalig (ex-) schoolpleinen Totaal jaarlijks:
€ 41.750 € 0 € 70.000 € 0 € 5.000 € 15.000 ------------€ 131.750
Toelichting: Met deze optie kan het huidige areaal in stand gehouden worden waarbij de veiligheid voorop staat en wordt het huidige aanbod en de noodzakelijk capaciteit voor onderhoud en beheer op orde gebracht. Hierin zijn de nieuwe elementen -zoals eerder aangegeven- meegenomen. De situatie op de schoolpleinen (samenwerking met de scholen) blijft hetzelfde. Optie 3. Ambitieniveau+ Betreft de optie “Ambitieniveau” conform het voorstel plus extra ambitie op de schoolpleinen. -
Benodigde extra formatie voor beheer en onderhoud 1,2 fte: Extra budget voor regulier onderhoud: Budget (gemiddeld) voor vervangingen (2026-2035): Budget voor verbetervoorstellen: Budget voor schoolpleinen: Voormalig (Ex-) schoolpleinen Totaal jaarlijks:
€ 100.200 € 12.000 € 70.000 € 5.000 € 32.500 € 15.000 -------------€ 234.700
Toelichting: In deze variant ligt de ambitie voor vernieuwing en variatie van de speelvoorzieningen hoger, met name op de schoolpleinen. Als gevolg daarvan is ook meer beheer- en onderhoudscapaciteit noodzakelijk.
Consequenties van het advies •
Financieel Dekking De financiële consequentie voor beheer en onderhoud bij optie ‘Ambitieniveau’ bedraagt € 44.500 structureel. Daarnaast wordt een investeringsbudget gevraagd van € 75.000 voor het vervangen van speeltoestellen. Geadviseerd wordt om deze lasten integraal mee te nemen bij de Programmabegroting 2025.
•
Personele/Organisatorische consequenties De extra formatie voor beheer bedraagt conform het voorstel 1,0 fte. Door uitbreiding van het areaal in de afgelopen jaren (waaronder de Skool en de Trimbaan) en toegenomen werkzaamheden, is het werk met de bestaande 0,5 Fte niet mee uitvoerbaar. Per ambitieniveau is gekeken naar de benodigde personele capaciteit.
•
Beleidsmatige consequenties Voor kinderen is het belangrijk om buiten te kunnen spelen. Dat gaat niet vanzelf. Daar zijn o.a. goede speelvoorzieningen voor nodig die uitdagen, uitnodigen, veilig zijn, schoon zijn en in een goede en gezonde omgeving liggen. Het is belangrijk dat er voldoende financiële middelen, kennis en menskracht voor beschikbaar is. Onder die voorwaarden wordt bijgedragen aan een fijne jeugd voor de kinderen en jeugdigen op Texel met stimulans voor een gezonde leefstijl. In het huidige convenant met de scholen is opgenomen dat de scholen hun eigen speeltoestellen zelf onderhouden en vernieuwen. De gemeente keurt de toestellen, maar de reparaties en vervangingen gebeuren door de scholen zelf. Uitzondering is de speelgelegenheid bij de Skool. De gemeente draagt hier voor alle speelvoorzieningen de kosten van het beheer en de vervangingen. Op basis van het huidige voorstel dient het convenant met de scholen te worden aangepast.
Belanghebbenden • Scholen, dorpscommissies, sport, jeugd, Sigt Voor de het gezamenlijk gebruik van de speelvoorzieningen op de schoolpleinen (openbaar toegankelijke speelpleinen) hebben gemeente en schoolbesturen een convenant gesloten. Dat blijft naar verwachting in stand. Echter, het convenant zal op basis van de definitieve keuze (mede ten aanzien van het ambitieniveau) waar nodig aangepast moeten worden. Dat gebeurt indien nodig uiteraard in overleg met de schoolbesturen. In het plan is opgenomen dat bij de vervanging van toestellen dan wel herinrichting van speelplekken bewoners dan wel een vertegenwoordiging hiervan worden/wordt betrokken. Deze samenwerking zal als meest waarschijnlijk met/via de dorpscommissies gaan verlopen. Dit geldt ook voor zaken voor met SIGT (Stichting Integratie Gehandicapten Texel) daar waar het gaat om zaken voor minder validen en vertegenwoordiging van de sport (Sportstichting Texel) en de jeugd (Young 4 Ever).
(Concept / Voorgenomen)
Raadsbesluit Zaaknummer
3478499
Beleids- en Beheersplan spelen Doelenboom Programma 4
Toekomst voor de jeugd
De raad van de gemeente Texel: gelezen het advies van burgemeester en wethouders; gehoord de raadscommissie; Overwegende 1. Dat mogelijkheden voor buitenspelen belangrijk zijn voor de ontwikkelingen van kinderen; 2. Het daarom belangrijk is dat er voldoende goed geoutilleerde speelvoorzieningen zijn en in stand gehouden kunnen worden; 3. Dat In het coalitieakkoord ‘bouwen aan vertrouwen voor een sociaal en duurzaam Texel’ is aangegeven dat er in de dorpen voldoende speel- en hangplekken moeten zijn; 4. Dat op dit moment de financiële middelen om het huidige areaal op goed en veilig niveau te houden ontoereikend zijn en dit vrijwel jaarlijks leidt tot overschrijding van het onderhoudsbudget; 5. De veiligheid van de speeltoestellen echter niet in het geding is; 6. De formatieve capaciteit voor beheer en uitvoering ontoereikend is; 7. In de afgelopen jaren ook nieuwe ontwikkelingen zijn ontstaan en uitgevoerd waar speelen beweegvoorzieningen uit voort zijn gekomen
Besluit 1. Het beleid- en beheerplan spelen 2024 ‘voor spelen en ontdekken’ vast te stellen en te kiezen voor de optie ‘Ambitieniveau’; 2. De financiële consequenties integraal mee te nemen bij de Programmabegroting 2025 en 3. Rekening te houden met de financiële consequenties van onderdeel D uit dit advies, waarover voor de begroting van 2026 apart wordt geadviseerd. Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 18-09-2024, De griffier,
De voorzitter,
Bijlage: 1. Buitenspelen op Texel, Beleid- en beheerplan gemeente Texel voor spelen en ontdekken 2024.