Bestuurlijk advies

Advies Zaaknummer

3676063 1

Septembercirculaire 2025 Programma 0 0.1

Voor en door bewoners Bestuur

Advies Voorgesteld wordt te besluiten: 1. Akkoord te gaan met de financiële uitkomsten van de septembercirculaire 2025: A. In 2025 het hogere bedrag van het gemeentefonds ten opzichte van de meicirculaire 2025 van € 1.168.837 als volgt incidenteel te bestemmen: a) € 625.795 aan decentralisatie-/integratie-uitkeringen en taakmutaties te labelen (toekennen aan budgetten); b) € 543.042 toe te voegen aan de algemene reserve. B. In 2026 het hogere bedrag van het gemeentefonds ten opzichte van de programmabegroting 2026 (meicirculaire 2025) van € 1.000.742 voor kennisgeving aan te nemen (wordt geactualiseerd met de meicirculaire 2026) en uit te spreken dat bij de meicirculaire 2026 de geactualiseerde budgetten worden bestemd zoals nu bij de septembercirculaire 2025 bekend zijn: a) € 814.741 gereserveerd wordt voor labelingen decentralisatie/integratieuitkeringen en taakmutaties (toekennen aan budgetten); b) € 186.001 toe te voegen aan de algemene reserve. C. Kennis te nemen van de meerjarige mutaties van de vrij besteedbare middelen na labelingen (toekenning budgetten) en op te nemen in de tussenstand van het meerjarenperspectief 2027-2030 van de perspectiefnota 2027. a) Jaarschijf 2027 € 467.640 (structurele mutatie t.o.v. begroting 2026) b) Jaarschijf 2028 -/- € 321.733 (structurele mutatie t.o.v. jaarschijf 2027) c) Jaarschijf 2029 € 393.810 (structurele mutatie t.o.v.

jaarschijf 2028) d) Jaarschijf 2030 € 562.212 (structurele mutatie t.o.v. jaarschijf 2029)

Toelichting De financiële consequenties van het gemeentefonds voor de jaren 2025-2030 zijn via de septembercirculaire 2025 geactualiseerd en bekend gemaakt. Bijlagen Geen bijlagen

Consequenties

 Personeel/Organisatie  Juridisch  Beleid  Financieel

Inkoop/Aanbesteding Deregulering Majeure risico’s Beheer

   

Belanghebbenden Structuurvisie

 

Septembercirculaire 2025 Samenvatting Via de septembercirculaire 2025 van het rijk is de gemeente geïnformeerd over de omvang en verdeling van het gemeentefonds voor de jaren 2025 tot en met 2030. De omvang van het gemeentefonds via de septembercirculaire 2025 is over de hele linie positiever dan de prognose van de meicirculaire 2025 over die jaren. Het positieve effect in 2025 is voornamelijk het gevolg van compensatie op ontstane tekorten jeugd 2023/2024 waarvoor in de meicirculaire 2025 nog geen sprake was om met terugwerkende kracht de helft van de tekorten te compenseren. Voor de gemeente Texel gaat het om een eenmalig bedrag van € 501.423. Het wetsvoorstel participatiewet in balans beoogt de participatiewet te vereenvoudigen en te verbeteren door meer maatwerk, versoepeling van regels en een menselijkere aanpak. Voor de implementatie worden extra middelen beschikbaar gesteld. Voor de gemeente Texel gaat het in 2025 om een bedrag van € 17.452. Voor werknemers met een indicatie ‘beschut werk’ wordt een vaste vergoeding voor gemiste loonkosten ingevoerd. Die is hoger dan het huidige gemiddelde. De omvang van de bijdrage stijgt de komende jaren door de groei in het aantal beschut werkers. De middelen zijn nu aan het gemeentefonds toegevoegd, maar zullen in de toekomst onderdeel worden van het budget voor de bijstand en loonkostensubsidies (BUIG).

Voor de gemeente Texel gaat het in 2025 om een bedrag van € 33.606. De uitkeringsfactor is ten opzichte van de meicirculaire 2025 gestegen omdat verwacht wordt dat gemeenten minder BTW gaan terugvragen via het BTW compensatiefonds. Het overschot is terug gestort in het gemeentefonds. Voor de gemeente Texel gaat het in 2025 om een bedrag van € 389.559. In de daaropvolgende jaren daalt deze factor omdat de omvang van het gemeentefonds de ontwikkeling van het bruto binnenlands product (bbp) volgt en het Centraal Planbureau de raming neerwaarts heeft bijgesteld. Daarnaast worden extra middelen beschikbaar gesteld voor de organisatie van de vervroegde Tweede Kamerverkiezing. De gemeente Texel ontvangt hiervoor € 46.088. Gemeenten hebben een nieuwe taak gekregen in het zoeken naar opvangplekken vanuit de Spreidingswet. Hiervoor ontvangt elke gemeente een vast bedrag van € 20.000 en aanvullend daarop een bedrag op basis van het aantal opvangplaatsen per gemeente. Voor de gemeente Texel gaat het in 2025 in totaal om een bedrag van € 27.226. De stijging van de omvang gemeentefonds in 2026 heeft voornamelijk te maken met een specifieke uitkering voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE). De gemeente ontvangt een bijdrage voor klimaat- en energiebeleid, zoals het instellen van een zero-emissie zone en het aanleggen van zonneweiden of windparken.

Voor de gemeente Texel gaat het in 2026 naar verwachting om een bedrag van € 756.136.

Vanaf 1 januari 2026 treedt de Wet integrale suïcidepreventie in werking. Gemeenten moeten suïcidepreventie opnemen in hun gezondheidsbeleid en uitvoeren. De gemeente Texel ontvangt hiervoor in 2026 naar verwachting € 6.409. Het positieve effect in 2027 heeft voornamelijk te maken met de doortelling van het positieve effect door aanpassingen in de maatstaven die het volume bepalen. De positieve effecten voor de daarop volgende jaren zijn marginaal t.o.v. de meicirculaire 2025.

Septembercirculaire 2025 Argumenten tot advies De omvang van het gemeentefonds is jaarlijks gebaseerd op de voorjaarsnota (meicirculaire) en de miljoenennota (septembercirculaire) van het rijk. De grootse component is de algemene uitkering die berekend wordt aan de hand van maatstaven zoals het aantal inwoners, oppervlakte gemeente en een uitkeringsfactor die voor alle gemeenten gelijk is en gerelateerd aan het bruto binnenlands product. Daarnaast ontvangen gemeenten via het gemeentefonds integratie- en decentralisatie-uitkeringen plus middelen voor taakmutaties. Met uw raad is afgesproken dat de basis voor de begroting de meerjarige uitkomst van de meicirculaires is. De provincie toetst gemeenten op consistent beleid hierop. Bij de perspectiefnota wordt tussentijds rekening gehouden met de meerjarige uitkomsten van de septembercirculaires. De financiële mutaties van de september- en decembercirculaire ten opzichte van de meicirculaire worden jaarlijks incidenteel aangepast in de lopende begroting. De gehele omvang van het gemeentefonds is vrij besteedbaar. Decentralisatie- en integratieuitkeringen geven alleen aan met welke kosten gemeenten geconfronteerd kunnen worden en hebben geen gevolgen voor de bestedingsvrijheid.

Daar waar het om nieuw beleid en nieuw uit te voeren taken gaat wordt onderaan een toelichting gegeven waarom het nodig is om een aantal decentralisatie- en integratie-uitkeringen te labelen: • Mutatie integratie-uitkering participatie (mutatie € 33.606 in 2025) Verhoging van middelen om gemeenten tegemoet te komen bij de financiële uitdagingen rondom de infrastructuur van sociale ontwikkelbedrijven. Deze integratie-uitkering te labelen voor loonkostensubsidie beschut werk van het Leerwerkbedrijf de Bolder. • Spreidingswet (€ 27.226) Gemeenten hebben een nieuwe taak gekregen in het zoeken naar opvangplekken. Elke gemeente ontvangt hiervoor een vast bedrag van € 20.000. Daar bovenop ontvangen gemeenten een bedrag op basis van het aantal opvangplaatsen per gemeente. Deze middelen labelen en dit jaar inzetten dit jaar voor de inburgering van statushouders via Huis van Ontwikkeling. • Implementatie Participatiewet in balans (€ 17.452) Het wetsvoorstel participatiewet in balans is een initiatief om de participatiewet te vereenvoudigen en te verbeteren door meer maatwerk, versoepeling van regels en een menselijkere aanpak. Deze middelen labelen voor inhuur kwaliteit (dus uitvoering) voor een goede implementatie.

• Compensatie tekorten jeugdzorg 2023/2024 (€ 501.423) Het kabinet heeft alsnog besloten tot compensatie van de incidentele tekorten 2023 en 2024 op jeugd. Gemeenten ontvangen middelen die ze kunnen inzetten ter ondersteuning van de transformatie van de jeugdhulp volgens afspraken in de hervormingsagenda. Het gaat dan om het versterken van de sociale basis, stevige lokale teams met aandacht voor het verbeteren van kinden gezinsbescherming en bredere integrale aanpak sociaal domein. De compensatie-uitkering jeugdzorg labelen voor de administratieve correctie zorgkosten jeugd 2024 die verantwoord worden in het rekeningjaar 2025 omdat bij de jaarafsluiting 2024 geen rekening is gehouden met de nog te ontvangen facturen over 2024 waardoor deze op het rekeningresultaat 2025 drukken. • Loon- prijsbijstelling middelen op jeugdhulp 2023 (€ 16.000) In het verlengde van de compensatie op de tekorten jeugdzorg 2023/2024 ontvangen gemeenten vanaf 2026 een compensatie voor loon- en prijsbijstelling van € 16.000. Ook dit bedrag labelen. • Tweede Kamer verkiezingen (€ 46.088) Deze middelen te labelen voor de kosten vervroegde verkiezing Tweede Kamer op 29 oktober 2025. • Wet integrale suïcidepreventie (€ 6.409) Op 1 januari 2026 treedt de Wet integrale suïcidespreventie in werking.

Gemeenten worden op grond van deze wet geacht suïcidepreventie in hun gezondheidsbeleid op te nemen en uit te voeren. Hiertoe worden vanaf 2026 jaarlijks middelen beschikbaar gesteld en te labelen betaling aan de GGD die daarvoor beleid opstelt. • Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (€ 756.136) Vanaf 2026 worden CDOKE-middelen niet langer uitgekeerd als specifieke uitkering (SiSa/SPUK), maar via het Gemeentefonds als decentralisatie-uitkering. Hierdoor zijn deze middelen niet meer automatisch geoormerkt. De middelen zijn nodig voor primair de inzet van personeel en inhuur expertise zoals programmamanager duurzaamheid, adviseurs voor de thema’s: verduurzaming woningen, warmtetransitie, energieopwek/netcongestie, klimaatadaptatie, circulaire economie en mobiliteit, communicatieadviseur. Daarnaast is specialistische kennis nodig op onderwerpen zoals het opstellen van het warmteprogramma, ondersteuning regionale energieafspraken (RES) en netcongestie. Deze middelen labelen voor de uitvoering van het programma duurzaamheid en klimaat voor gerichte inzet realisatie gemeentelijke- en landelijke klimaatdoelen.

Alternatieven N.v.t.

Consequenties van het advies •

Financieel

De financiële mutaties van de septembercirculaire 2025 ten opzichte van de meicirculaire 2025 zijn in 2025: Omvang gemeentefonds 2025 meicirculaire 2025

€ 39.250.073

Omvang gemeentefonds 2025 septembercirculaire 2025

€ 40.418.910

Programma 0 Inkomsten hogere algemene uitkering t.o.v. meicirculaire 2025

€ 1.168.837

Labelen: Programma 0 Vervroegde Tweede Kamer verkiezing

- € 46.088

Programma 6 Participatie/Integratie

- € 33.606

Programma 6 Spreidingswet

- € 27.226

Programma 6 Implementatie participatiewet in balans

- € 17.452

Programma 6 Hervormingsagenda jeugd 2023 en 2024

- € 501.423

Programma 0 Toevoeging algemene reserve

€ 543.042

De financiële mutaties voor de daaropvolgende jaren zijn: Bedragen x € 1.000 Omvang gemeentefonds begroting 2026 (meicirculaire 2025) Omvang gemeentefonds septembercirculaire 2025 Verschil t.o.v. begroting 2026 Structureel Verschil t.o.v. voorgaand jaar Labelingen IU/DU en taakmutaties: Capaciteit klimaat- en energie (CDOKE) Loon-en prijsbijstelling jeugdhulp 2023 Wet Suïcidepreventie Antidiscriminatie (meicirculaire 2025) Impuls sociale infrastructuur (meicirculaire 2025) Openbare bibliotheken (meicirculaire 2025) Wet betaalbare huur (meicirculaire) Mutatie Participatie/Integratie (meicirculaire 2025) Indexatie WMO demografie (meicirculaire 2025) Uitvoering inkomensafhankelijk WMO (meicirculaire 2025) Groeipad hervormingsagenda jeugd (meicirculaire 2025) Mutatie t.o.v. programmabegroting 2026 vrij besteedbaar

2026

2027

2028

2029

2030

39.419 40.420 1.001

39.419 39.574 155

38.899

39.337

39.951

-675

438

614

0 0 0 0 0 0 2 102 -76 0 325 -322

0 0 0 0 0 0 2 30 -76 0 0 394

0 0 0 0 0 0 0 21 -73 0 0 562

-756 -16 -7 0 0 0 0 0 -36 0 0 186

0 0 0 2 2 100 10 6 -77 234 36 468

De financiële mutaties voor 2026 zijn voor kennisgeving en worden te zijner tijd geactualiseerd met de uitkomsten van de meicirculaire 2026 en financieel verwerkt. De financiële mutaties 2027-2030 die overblijven na toekenning labelingen en vrij besteedbaar zijn te zijner tijd meenemen in de financiële tussenstand van het meerjarenperspectief 2027-2030 van de perspectiefnota 2027.

(Concept / Voorgenomen)

Raadsbesluit Zaaknummer

3676063

Septembercirculaire 2025 Doelenboom Programma 1 0.1

Voor en door bewoners Bestuur

De raad van de gemeente Texel: gelezen het advies van burgemeester en wethouders; gehoord de raadscommissie; Overwegende

Besluit 1. Akkoord te gaan met de financiële uitkomsten van de septembercirculaire 2025: A. In 2025 het hogere bedrag van het gemeentefonds ten opzichte van de meicirculaire 2025 van € 1.168.837 als volgt incidenteel te bestemmen: a) € 625.795 aan decentralisatie-/integratie-uitkeringen en taakmutaties te labelen (toekennen aan budgetten); b) € 543.042 toe te voegen aan de algemene reserve. B. In 2026 het hogere bedrag van het gemeentefonds ten opzichte van de programmabegroting 2026 (meicirculaire 2025) van € 1.000.742 voor kennisgeving aan te nemen (wordt geactualiseerd met de meicirculaire 2026) en uit te spreken dat bij de meicirculaire 2026 de geactualiseerde budgetten worden bestemd zoals nu bij de septembercirculaire 2025 bekend zijn: a) € 814.741 gereserveerd wordt voor labelingen decentralisatie/integratieuitkeringen en taakmutaties (toekennen aan budgetten); b) € 186.001 toe te voegen aan de algemene reserve. C. Kennis te nemen van de meerjarige mutaties van de vrij besteedbare middelen na labelingen (toekenning budgetten) en op te nemen in de financiële tussenstand van het meerjarenperspectief 2027-2030 van de perspectiefnota 2027. a) Jaarschijf 2027 € 467.640 (structurele mutatie t.o.v. begroting 2026) b) Jaarschijf 2028 -/- € 321.733 (structurele mutatie t.o.v. jaarschijf 2027) c) Jaarschijf 2029 € 393.810 (structurele mutatie t.o.v.

jaarschijf 2028) d) Jaarschijf 2030 € 562.212 (structurele mutatie t.o.v. jaarschijf 2029) Bijlagen Geen bijlagen

Raadsbesluit van : Septembercirculaire 2025

Vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 17-12-2025, De griffier,

De voorzitter,