Bijlage 2 Intergraal Veiligheids Plan Def.
Tekst van het document
Integraal Veiligheidsplan Terschelling 2025 - 2028
Inhoudsopgave
1.
2.
Inleiding
1.1
Aanleiding
1.2
Strategische doelstelling
1.3
Hoe is het beleid opgebouwd?
1.4
Veiligheid op Terschelling: een unieke aanpak
1.5
Prioriteiten
Lokale Prioriteiten in Samenhang met Regionaal en Landelijk Veiligheidsbelang
2.1
Capaciteit en innovatie
2.2
Op welk niveau wordt veiligheidsbeleid ontwikkeld?
2.2.1
Landelijk
2.2.1.1
Landelijke Veiligheidsagenda
2.2.1.2
Landelijke Agenda Crisisbeheersing
2.2.2
Regionaal
2.2.2.1
Regionaal Beleidsplan Veiligheid (RBP) 2024-2027
2.2.2.2
Regionaal Beleidsplan 2023-2026 Veiligheidsregio Fryslân
2.3
3.
Wat betekent dit voor het IVP voor Terschelling?
3.1
Flexibiliteit en gezamenlijke verantwoordelijkheid
3.2
Driehoek openbare orde en veiligheid
3.3
4.
5.
Lokaal flankerend beleid
Veiligheidsregio en risicoprofielen
Prioriteiten en aanpak
4.1
Jeugd en Veiligheid
4.1.1
Waarom is dit een prioriteit?
4.1.2
Wat willen we bereiken?
4.1.3
Wat gaan we doen?
4.2
Verkeersveiligheid
4.2.1
Waarom is dit een prioriteit?
4.2.2
Wat willen we bereiken?
4.2.3
Wat gaan we doen?
4.3
Ondermijnende Criminaliteit
4.3.1
Waarom is dit een prioriteit?
4.3.2
Wat willen we bereiken?
4.3.3
Wat gaan we doen?
4.4
Cybercrime en Digitale Veiligheid
4.4.1
Waarom is dit een prioriteit?
4.4.2
Wat willen we bereiken?
4.4.3
Wat gaan we doen?
Uitvoeringsprogramma
1 1 1 1 1
2
3 3 3 3 3 3 3 3 3
4
5
5 5 5
6 6 6 6 7 7 7
8 8 8 8 9 9 9
10 10 10
11
1. Inleiding 1.1 Aanleiding
1.3 Hoe is het beleid opgebouwd?
eens in de vier jaar zijn doelen en prioriteiten vaststelt voor
ligt een uitgebreide veiligheidsanalyse. De analyse
hulpverlening en de handhaving van de openbare orde.
werd gedaan aan de hand van cijfers (uit bronnen als
Dit gebeurt in een Integraal Veiligheidsplan (IVP). Het IVP is
waarstaatjegemeente.nl en data-politie.nl), interviews met
een strategisch instrument om veiligheid te waarborgen en
veiligheidspartners, verslagen van veiligheid overleggen
vormt de basis voor afspraken tussen de burgemeester en
van de afgelopen vier jaar en gesprekken met inwoners,
zijn veiligheidspartners over de inzet van politie.
ondernemers en horecavertegenwoordigers. Daarnaast
De Politiewet 2012 bepaalt dat elke gemeente minimaal
Aan de basis van het veiligheidsbeleid van Terschelling
namen we inzichten uit eerdere veiligheidscampagnes, Daarnaast bepaalt artikel 3a van de Wet Veiligheidsregio’s
uitvoeringsplannen van de afgelopen twee jaar en
dat de gemeente doelen stelt op het gebied van
gesprekken in de buurtschappen mee.
brandveiligheid en brandweerzorg. Waar deze rol eerder reactief werd ingevuld via input van de Veiligheidsregio
Op basis van deze brede inventarisatie identificeerden we
Fryslân, kiezen we ervoor om met het IVP proactief richting
de belangrijkste prioriteiten binnen de veiligheidsvelden,
te geven aan het veiligheidsbeleid.
zoals omschreven in het kernbeleid van de VNG. Uit de analyse zijn vier thema’s naar voren gekomen die
Een eiland als Terschelling vraagt om extra aandacht op
de veiligheid op het eiland significant kunnen beïnvloeden.
het gebied van veiligheid; vanwege de geografische
Deze thema’s worden in het beleid opgenomen als
isolatie, het toerisme en een aantal specifieke
prioriteiten voor de komende vier jaar, waarover de
veiligheidsrisico’s. In dit IVP benadrukken we de noodzaak
gemeenteraad zich op basis van vastgestelde kaders en
van lokale zelfredzaamheid en een gerichte samenwerking
doelstellingen heeft uitgesproken.
met regionale en landelijke partners.
1.2 Strategische doelstelling
1.4 Veiligheid op Terschelling: een unieke aanpak
het plan zich niet alleen op acute veiligheid, maar
op de ‘Unieke veiligheid van Terschelling’ vast. Met deze
ook op het vergroten van de weerbaarheid van de
centrale insteek verbinden we alle uitdagingen van het
eilandgemeenschap voor de lange termijn.
eiland en benadrukken we de specifieke aanpak die
We hanteren de volgende strategische doelstelling
hiervoor nodig is. Deze prioriteit fungeert als verbindend
voor het IVP:
thema binnen het veiligheidsbeleid en loopt als rode
Door de regierol van de raad te versterken, richt
Als overkoepelende prioriteit stellen we in dit IVP de focus
draad door alle andere onderwerpen heen. De ‘Unieke "Terschelling: een veilig en leefbaar eiland waar jong
veiligheid van Terschelling’ wordt meerdere keren in dit
en oud, inwoners, ondernemers en bezoekers actief
plan aangestipt, hoewel deze niet apart als prioriteit wordt
meedenken en zelfredzaam bijdragen aan een veilige plek
uitgewerkt.
om te wonen, werken en verblijven." Door de afgelegen ligging van Terschelling zijn hulpdiensten Deze doelstelling is in lijn met de strategische visie uit het
en veiligheidsdiensten minder snel bereikbaar dan elders
coalitieakkoord "Koers naar de toekomst: meedenken,
in Nederland. Om de weerbaarheid en de leefbaarheid
meepraten en meedoen".
op het eiland waarborgen is het noodzakelijk om altijd voorbereid te zijn. Dit vraagt niet alleen extra inzet van de veiligheidsdiensten op Terschelling, maar ook om zelfredzaamheid van inwoners en een sterk netwerk van vrijwilligers.
1
1. Inleiding 1.5 Prioriteiten
Het toeristische karakter van Terschelling zorgt voor specifieke veiligheidsrisico’s. Elk jaar bezoeken ruim 500.000
Naast de overkoepelende prioriteit ‘De unieke veiligheid van
gasten ons eiland. Thema’s op het gebied van veiligheid,
Terschelling’ stellen we de volgende thema’s als prioriteiten
zoals (jeugd)criminaliteit en verkeersveiligheid, reiken dan
vast:
ook verder dan alleen onze eigen inwoners. Het zorgt ervoor dat we verder moeten kijken, en we gasten direct moeten aanspreken op hun bijdrage aan een veilig Terschelling. Een veilig eiland betekent een eiland waar inwoners veilig kunnen wonen en werken, waar ondernemers veilig kunnen ondernemen en waar gasten veilig kunnen vakantie vieren.
1.
Jeugd en veiligheid
2.
Ondermijnende criminaliteit
3.
Digitale veiligheid
4.
Verkeersveiligheid
De prioriteit ‘Jeugd en veiligheid’ werd ook in het beleid van
Het belang van vrijwilligers
2019-2022 al opgenomen. Uit de veiligheidsanalyse blijkt dat
Terschelling beschikt over een sterk en robuust netwerk
ondanks preventieve inspanningen, zoals voorlichting door
van veiligheidsvrijwilligers, dat een cruciale rol speelt in de
de politie en het onderwijs, dit thema constant aandacht en
algehele veiligheid. Naast brandweervrijwilligers zijn ook de
inzet vereist om effectief aan te pakken. Hetzelfde geldt voor
inzet van KNRM, Sigma-teams en EHBO’ers van essentieel
de prioriteit ‘Ondermijnende criminaliteit’. Ook deze blijft
belang. Zij bieden niet alleen hulp bij crisisbeheersing
actueel, door de voortdurende dreiging en de noodzaak van
en rampenbestrijding, maar zorgen er tevens voor dat
een gerichte aanpak.
grootschalige evenementen zoals Oerol en de Berenloop veilig kunnen plaatsvinden. Deze cultuur van paraatheid
De snelle ontwikkelingen in digitale- en
vormt een fundament voor het eiland, waarbij we bouwen
computertechnologie hebben geleid tot een toename
op de gemeenschap en de sterke onderlinge verbinding.
van cybercrime, wat de prioriteit ‘Digitale veiligheid’
Het is van groot belang dat de gemeente continue
rechtvaardigt. De prioriteit ‘Verkeersveiligheid’ speelt in
aandacht en inzet toont om dit netwerk te ondersteunen en
op de toenemende populariteit van elektrische fietsen
duurzaam in stand te houden.
en andere (gemotoriseerde) voertuigen, die nieuwe uitdagingen met zich meebrengen op het gebied
Veiligheid in en rondom het huis
van verkeersveiligheid.
De zelfredzaamheid van Terschelling vraagt ook om aandacht voor onderwerpen zoals veilig bouwen en veiligheid tijdens klussen in en rondom het huis. De lessen die geleerd zijn van incidenten, zoals de brand op Vlieland, onderstrepen het belang van preventie. In de komende uitvoeringsplannen zal er daarom ook aandacht worden besteed aan wat inwoners nodig hebben om risico’s te verkleinen, bijvoorbeeld door het verstrekken van voorlichting en materialen die preventie ondersteunen.
2
2. Lokale Prioriteiten in Samenhang met Regionaal en Landelijk Veiligheidsbeleid
2.1 Capaciteit en innovatie
2.2.1.1. Landelijke Veiligheidsagenda
gemeente is vaak beperkt, wat het aanpakken van
minister van Justitie en Veiligheid elke vier jaar de Landelijke
maatschappelijke en technologische veranderingen
beleidsdoelstellingen en prioriteiten vastgesteld ten aanzien
mee. Innovaties volgen elkaar in een hoog tempo op.
richten zich op vraagstukken die landelijk spelen, die
repressief meegroeien om effectief te blijven.
aanpak of specifieke expertise op landelijk niveau voor
De capaciteit bij de politie, veiligheidspartners en de
Op grond van artikel 18 van de Politiewet 2012 stelt de
veiligheidsvraagstukken uitdagend maakt. Snelle
Veiligheidsagenda vast. Hierin worden de landelijke
brengen bovendien nieuwe veiligheidsrisico’s met zich
van de taakuitvoering van de politie. Deze prioriteiten
Veiligheidsdiensten moeten hierin zowel preventief als
(eenheids)overstijgend zijn en/of waar afstemming in de nodig is.
Hoeveel capaciteit en middelen er beschikbaar zijn, wordt veelal bepaald in het regionaal en landelijk beleid. Dit
2.2.1.2. Landelijke Agenda Crisisbeheersing
de eilandsituatie zorgt voor een minimale operationele
minister van Justitie en Veiligheid landelijke doelstellingen
beperkt de mogelijkheden om naast noodhulp ook andere
crisisbeheersing. Mede naar aanleiding van de Corona-
om capaciteit en middelen te richten op prioritaire thema’s
situatie, heeft de minister van deze bevoegdheid gebruikt
heeft invloed op de lokale inzetmogelijkheden. Hoewel
Op grond van artikel 37 van de Wet Veiligheidsregio’s kan de
bezetting, blijft onderbezetting een structureel knelpunt. Dit
vaststellen ten aanzien van de rampenbestrijding en de
veiligheidstaken uit te voeren. Het is daarom noodzakelijk
aanpak, maar ook vanwege de huidige geopolitieke
waar inzet het meest nodig en effectief is.
gemaakt. Dit heeft geresulteerd in de Landelijke Agenda Crisisbeheersing.
Door heldere prioriteiten te stellen, kunnen we onze
inzet op specifieke veiligheidsthema’s intensiveren.
2.2.2. Regionaal
beheersmatig onder de aandacht, zodat de basisveiligheid
beleidsdoelstellingen en prioriteiten op het gebied van
mogelijk om beschikbare middelen efficiënt in te zetten en
hieronder kort genoemd.
Tegelijkertijd blijven niet-geprioriteerde onderwerpen
Ook op regionaal niveau zijn er verschillende
gewaarborgd blijft. Deze strategische keuzes maken het
veiligheid vastgesteld. Wederom worden de voornaamste
toekomstbestendig veiligheidsbeleid te realiseren.
2.2.2.1. Regionaal Beleidsplan Veiligheid (RBP) 2024-2027 Op grond van artikel 39 lid 1 van de Politiewet 2012 stellen
2.2 Op welke niveaus wordt veiligheidsbeleid ontwikkeld?
de burgemeesters (van een betreffende regionale politie-
eenheid) en de hoofdofficier van Justitie, met inachtneming
Landelijke en regionale doelstellingen zouden
van de landelijke beleidsprioriteiten, tenminste éénmaal in
veiligheidsagenda’s en zouden elkaar moeten versterken.
Noord-Nederland is dat vastgelegd in het Regionaal
complementair moeten zijn aan de lokale
de vier jaar een regionaal beleidsplan vast. Voor de eenheid
De lokale aanpak binnen het veiligheidsdomein is
beleidsplan Veiligheid (RBP) 2024-2027.
beleidsplannen. Ondanks dat er dus ook op landelijk en
2.2.2.2. Regionaal Beleidsplan 2023-2026 Veiligheidsregio
geformuleerd, blijft er voldoende ruimte om het lokale
Op grond van artikel 14 van de Wet Veiligheidsregio’s
immers primair belegd in de gemeentelijke veiligheid- en regionaal niveau prioriteiten en doelstellingen worden
Fryslân
gezag eigen keuzes te laten maken op het gebied van
heeft het bestuur van de Veiligheidsregio het Regionaal
veiligheid.
Beleidsplan 2023-2026 vastgesteld. Hierin is het
2.2.1. Landelijk
Veiligheidsregio. Naast de (wettelijke) taken van
en prioriteiten op het gebied van veiligheid vastgesteld. De
geneeskundige hulpverlening (GHOR), ambulancezorg en
beleid vastgelegd ten aanzien van de taken van de
Op landelijk niveau zijn verschillende beleidsdoelstellingen
de Veiligheidsregio (crisisbeheersing, brandweer,
voornaamste worden hier kort genoemd.
het zorg- en veiligheidshuis), hebben zij ten aanzien van hun taken collectieve opgaven geformuleerd.
3
2. Lokale Prioriteiten in Samenhang met Regionaal en Landelijk Veiligheidsbeleid
Landelijke prioriteiten Heel Nederland (Rijksoverheid)
Landelijke Veiligheidsagenda 2023-2026
Landelijke Agenda Crisisbeheersing
• Ondermijning en georganiseerde criminaliteit
• Versterken voorbereiding en paraatheid
• Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit
• Bevorderen van kwaliteit en professionaliteit
• Mensenhandel
• Verbinding met de samenleving en
• Versterken van een weerbare samenleving
maatschappelijke onrust
• Intelligence en internationale samenwerking
Regionale prioriteiten Provincie Fryslân
Regionaal Beleidsplan Veiligheid (RBP) 2024-2027
Regionaal Beleidsplan 2023-2026 Veiligheidsregio Fryslân
• Ondermijning
• Versterken van de weerbaarheid en veerkracht van de
• Maatschappelijke onrust en radicalisering
• De organisatie voorbereiden op langdurige crisis
• Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit
• Verstevigen van het informatiefundament
• Jeugd en veiligheid
Lokale prioriteiten Gemeente Terschelling
samenleving
• Technologische innovaties
Integraal Veiligheid 2025-2028, met als kapstok “Met als overkoepelende prioriteit de unieke veiligheid van Terschelling” • Jeugd en veiligheid
• Ondermijnende criminaliteit
• Digitale veiligheid
• Verkeersveiligheid
2.3 Lokaal flankerend beleid
De dagelijkse veiligheid op Terschelling valt onder de
duurzame gemeente waarin samenwerking met inwoners,
verantwoordelijkheid van het college van burgemeester
ondernemers en gasten centraal staat. De prioriteiten in
en wethouders (B&W). Binnen het college heeft de
het IVP versterken elkaar en andere beleidsterreinen door
burgemeester, als portefeuillehouder openbare orde en
gedeelde doelstellingen en gezamenlijke activiteiten,
veiligheid, een primaire taak in het waarborgen van de
projecten, maatregelen en interventies.
openbare orde en veiligheid en het uitvoeren van het Integraal Veiligheidsplan (IVP). De uitvoering van deze
Het IVP is bovendien richtinggevend voor toekomstige
taken raakt regelmatig aan diverse beleidsstukken en
beleidsontwikkeling, zoals de omgevingsvisie waarin
verordeningen, zoals de Algemene Plaatselijke Verordening
thema’s als brandveiligheid, energietransities
(APV) en het evenementenbeleid, waarin veiligheid en
en klimaatadaptatie worden behandeld. Waar
openbare orde een directe rol spelen.
nodig zal de gemeente advies inwinnen bij externe veiligheidsdeskundigen om een integrale aanpak te
Dit IVP biedt strategische sturing op de vijf prioritaire
garanderen. De nauwe samenwerking tussen het college,
veiligheidsthema’s en sluit aan op het coalitieakkoord "Koers
de burgemeester en externe partners draagt bij aan
naar de Toekomst: Meedenken, Meepraten en Meedoen". Dit
de ambitie om van Terschelling een veilige, leefbare en
akkoord onderstreept het belang van een veilige, sociale en
toekomstbestendige gemeente te maken.
4
3. Wat betekent dit voor het IVP voor Terschelling? 3.1 Flexibiliteit en gezamenlijke verantwoordelijkheid
3.3 Veiligheidsregio en risicoprofielen
De samenleving verandert snel en veiligheidsvraagstukken
het beleid en de uitvoering van veiligheidsmaatregelen
ontstaan in hoog tempo en met grote urgentie. Om hier
centraal, waarbij gemeenten een belangrijke rol spelen.
effectief op in te spelen, is samenwerking essentieel. De
Voor Terschelling is ‘Unieke veiligheid’ geen afzonderlijke
gemeente Terschelling zet in op een hechte samenwerking
prioriteit, maar een overkoepelend thema dat alle
met inwoners, bezoekers en ondernemers. Veiligheid is niet
veiligheidsvraagstukken beïnvloedt. Dit generieke vraagstuk
uitsluitend de verantwoordelijkheid van overheidsinstanties;
fungeert als een leidraad waarmee de specifieke
het vraagt ook om actieve betrokkenheid en eigen
uitdagingen van het eiland in samenhang worden
verantwoordelijkheid van alle betrokkenen. Wij stimuleren en
aangepakt.
In het algemeen bestuur van de Veiligheidsregio staat
faciliteren deze verantwoordelijkheid door bewustwording te vergroten en praktische oplossingen gezamenlijk te
Vanwege de unieke situatie van Terschelling, zoals
realiseren.
de geografische isolatie en afhankelijkheid van vitale infrastructuur, moeten we altijd effectief voorbereid zijn op
Zoals gebruikelijk op het eiland, houden we de lijnen kort
rampen, crises, noodsituaties en incidenten. De eilanden
en werken we pragmatisch samen. Dit geldt niet alleen
kennen een hoge mate van zelfredzaamheid, wat een
op lokaal niveau, maar ook in onze verbindingen met
sterk fundament biedt. Tegelijkertijd vereist de eiland
regionale partners, waaronder de gemeenten in onze regio.
specifieke situatie extra aandacht in crisisbeheersing en
De samenwerking met de andere Waddeneilanden vormt
rampenbestrijding. Daarom is er binnen de Veiligheidsregio
een belangrijke pijler, waarbij we gezamenlijk inspelen
een uitgebreide aanpak ingevoerd, zoals de coördinatie
op gedeelde uitdagingen zoals capaciteit, middelen en
door het Waddenteam en lokaal team bevolkingszorg.
kennisdeling, en gezamenlijk oplossingen zoeken voor veiligheidsvraagstukken.
Het is van groot belang dat ketenpartners en instanties deze eiland specifieke kwetsbaarheden (h)erkennen. Dit vraagt om voortdurende aandacht, waarbij de inzet op
3.2 Driehoek openbare orde en veiligheid
een ‘Waddentoets’ essentieel blijft bij de ontwikkeling van
De driehoek, bestaande uit de burgemeester, het Openbaar
landelijk en regionaal beleid. Het uitvoeren van deze toets
Ministerie en de politieleiding, heeft de regie over de
helpt om beleid en maatregelen beter af te stemmen op de
vertaling van strategische naar operationele doelen.
unieke omstandigheden van de Waddeneilanden.
Onder leiding van de burgemeester fungeert de driehoek als regisseur binnen de uitvoering en monitoring van het veiligheidsbeleid. Ook de gemeentelijke handhaving wordt in de driehoek gemonitord en afgestemd op prioriteiten. Wanneer de BOA-capaciteit door de gemeente wordt ingericht, gebeurt dit in nauw overleg met de driehoek Noord-West. Binnen deze samenwerking tussen burgemeesters en politie worden afspraken gemaakt om de gemeentelijke prioriteiten optimaal te laten aansluiten op regionale doelen. Deze aanpak zorgt voor een gecoördineerde inzet van handhavingscapaciteit en versterkt de samenwerking binnen het veiligheidsdomein.
5
4. Prioriteiten en aanpak Beleidsontwikkeling binnen het veiligheidsdomein is een
van jongeren, het beperken van risico’s en het creëren van
complex en veelzijdig proces. Om effectief te kunnen
een veilige omgeving waarin zij kunnen opgroeien.
inspelen op de belangrijkste uitdagingen, is een heldere
De jeugd van Terschelling groeit op in een unieke context.
en stapsgewijze aanpak essentieel. Dit hoofdstuk
In het hoogseizoen biedt het eiland een bruisende
biedt een overzicht van de prioriteiten en beschrijft de
evenementenagenda, waarin gezelligheid vaak gepaard
aanpak waarmee deze prioriteiten worden uitgewerkt en
gaat met alcoholgebruik. Dit maakt dat jongeren al op
gerealiseerd.
jonge leeftijd in aanraking komen met alcohol, zowel thuis, na het werk, als in het verenigingsleven. Daarnaast zijn er
Eerder in dit plan stelden we de prioriteit ‘de ‘Unieke
signalen van toenemend drugsgebruik onder jongeren, wat
veiligheid van Terschelling’ als overkoepelende prioriteit
zowel gezondheidsrisico’s als veiligheidsvraagstukken met
vast. De prioriteit loopt als rode draad door alle vier de
zich meebrengt. De gesloten gemeenschap bemoeilijkt
prioriteiten heen. Het zorgt voor een unieke aanpak, in de
het signaleren van drugsgebruik en -handel, omdat de
samenwerking en afspraken met veiligheidspartners en in
bereidheid tot melden of aangifte doen vaak ontbreekt.
de communicatie richting inwoners en gasten.
Deze context vraagt om een stevige en gerichte aanpak, waarin jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit niet alleen in het
Communicatie en campagnes
hoogseizoen, maar ook structureel worden aangepakt.
Communicatie speelt een centrale rol in het versterken van de veiligheid op Terschelling en vormt een terugkerend
4.1.1 Waarom is dit een prioriteit?
aandachtspunt binnen alle prioriteiten. Door een gerichte
•
Jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit vragen om een
communicatiecampagne te ontwikkelen kunnen we
preventieve aanpak aan de voorkant, om te voorkomen
niet alleen preventief bijdragen aan het vergroten van
dat jongeren verder afglijden of problematische
veiligheidsbewustzijn, maar ook criminaliteit en overlast
gedragingen ontwikkelen.
helpen voorkomen. Naast landelijke campagnes zoals
•
Het toenemende drugsgebruik en de normalisatie van
Meld Misdaad Anoniem, is het essentieel om specifieke
alcoholgebruik onder jongeren brengen grote risico’s
boodschappen te ontwikkelen die zowel inwoners
met zich mee, zowel voor hun gezondheid als voor de
als bezoekers van het eiland aanspreken. Vanuit het
veiligheid van de gemeenschap. Dit kan leiden tot
overkoepelende thema ‘Unieke veiligheid van Terschelling’
overlast, verslaving en zelfs ondermijnende criminaliteit.
onderzoeken we daarom de mogelijkheden voor een
•
Het zomerseizoen versterkt de uitdagingen, doordat
centrale veiligheidscampagne die afgestemd is op de
het grote aantal evenementen en het tijdelijke verblijf
diverse doelgroepen. Deze campagne moet de uitdagingen
van jongeren in de toeristische sector de problematiek
van een fluïde doelgroep – van vaste bewoners tot toeristen
vergroot.
– adresseren en effectief inspelen op uiteenlopende veiligheidsthema’s, variërend van fietsveiligheid, veiligheid
4.1.2 Wat willen we bereiken?
tijdens evenementen tot jeugdoverlast.
•
4.1 Jeugd en Veiligheid
•
Het voorkomen of verminderen van problematisch gedrag bij individuele jongeren en jeugdgroepen. Het terugdringen van risicogedrag, zoals het gebruik van
Het thema ‘Jeugd en Veiligheid’ is een prioriteit binnen
alcohol en drugs, en het creëren van een sociale norm
het IVP en sluit aan op het coalitieakkoord "Wie de
die het gebruik hiervan ontmoedigt.
jeugd heeft, heeft de toekomst". De doelstellingen en
•
Het bieden van een veilige omgeving waarin jongeren
activiteiten in dit kader zijn afgestemd op het Preventie- en
zich kunnen ontwikkelen zonder overlast te veroorzaken
Handhavingsplan, de Nota Gemeentelijk Gezondheidsbeleid
of met criminaliteit in aanraking te komen.
en het bijbehorende uitvoeringsprogramma. Het IVP bouwt voort op deze kaders door zowel repressieve als preventieve maatregelen te benadrukken, gericht op het ondersteunen
6
4. Prioriteiten en aanpak 4.1.3 Wat gaan we doen?
toeristische karakter van Terschelling. Doelstellingen en
1.
Versterken van de aanpak van jeugdcriminaliteit:
activiteiten hiervoor zijn opgenomen in het mobiliteitsbeleid
o
Gericht optreden tegen jeugdoverlast, zowel in het
en de bijbehorende uitvoeringsplannen. De plannen richten
zomerseizoen als gedurende het jaar.
zich op het verbeteren van infrastructuur, het bevorderen
o
Informatiepositie versterken door rioolmetingen
van veilige verkeersinrichting en het ontwikkelen van
en deelname aan de meld misdaad anoniem
een visie op het toenemende gebruik van elektrische
platform o
fietsen en andere gemotoriseerde voertuigen. Het IVP
Focus op preventie en begeleiding van jongeren
draagt bij met zowel preventieve maatregelen, zoals
die risico lopen af te glijden in criminaliteit.
bewustwordingscampagnes, als repressieve acties, zoals toezicht en handhaving, om de verkeersveiligheid voor
2. Bevorderen van samenwerking tussen betrokken
inwoners en bezoekers te waarborgen.
partijen en bestaande programma’s: Boa’s, jongerenwerkers en jeugdagenten gaan
4.2.1 Waarom is het een prioriteit?
intensiever samenwerken en gezamenlijk optrekken
Verkeersveiligheid blijft een belangrijk aandachtspunt,
om jeugd uit de anonimiteit te halen en
omdat het aantal verkeersongevallen, met name die met
problematiek vroegtijdig te signaleren.
letsel, de afgelopen jaren niet significant is afgenomen.
o
o
We werken samen met ketenpartners, verder
Landelijk zien we een toename in ongevallen met
aan het programma “Helder Terschelling” om
(elektrische) fietsen. Op Terschelling, waar fietsen een
drugs- en alcoholgebruik terug te dringen. Met
essentieel en populair vervoermiddel is voor zowel inwoners
gerichte interventies, preventieve activiteiten en inzet
als toeristen, vormt fietsveiligheid een bijzondere uitdaging.
op openbare orde stimuleren we de veiligheid
en het welzijn op het eiland.
Hoewel de infrastructuur op het eiland beperkt aanpasbaar is, heeft het gebruik van fietsen de afgelopen jaren wel
3. Gerichte interventies en educatie: o
sterk veranderd. Er is een groeiend aantal speciale fietsen
Het optimaliseren van interventies via HALT, zowel
zoals bakfietsen en fatbikes, die andere eisen stellen aan
preventief als repressief, om jongeren bewust te
de verkeerssituatie. Inwoners geven daarnaast aan dat
maken van de gevolgen van hun gedrag.
het gedrag op de fietspaden vaak te wensen overlaat,
o
Voorlichtingscampagnes en educatieve
met name door onoplettendheid, snelheid en gebrek aan
programma’s die jongeren bewust maken van de
respect voor medeweggebruikers. Ook ondernemers en
risico’s van alcohol- en drugsgebruik.
hulpdiensten geven aan overlast te ervaren van fietsers, bijvoorbeeld doordat zij op de verkeerde plek parkeren
4. Aanpak van zomerse jeugdoverlast:
en daardoor winkelstraten of toegangswegen voor
o
Intensieve controle tijdens evenementen en in de
horeca op de naleving van leeftijdsgrenzen voor
alcohol en drugs.
Naast fietsveiligheid blijven ook rijden onder invloed en
Inzet van extra handhaving en toezicht in
te hard rijden een probleem, wat de veiligheid van alle
samenwerking met de politie en horeca om overlast
verkeersdeelnemers direct bedreigt. Deze signalen maken
en risicogedrag tijdens het toeristische seizoen
duidelijk dat verkeersveiligheid, en specifiek fietsveiligheid,
o
hulpdiensten blokkeren.
te beperken.
een prioriteit moet blijven om de verkeerssituatie op Terschelling veiliger en leefbaarder te maken.
4.2 Verkeersveiligheid
Verkeersveiligheid is een belangrijk speerpunt binnen het IVP, met extra aandacht voor fietsveiligheid gezien het
7
4. Prioriteiten en aanpak 4.2.2 Wat willen we bereiken? •
• •
•
In samenwerking met de driehoek en collega-
Het structureel verminderen van het aantal
gemeenten aandacht vragen voor voldoende
verkeersongevallen en verkeersslachtoffers op
handhavingscapaciteit om effectieve controles
Terschelling.
uit te voeren.
Het terugdringen van rijden onder invloed en het bevorderen van verantwoord rijgedrag in het verkeer.
4. Verbeteren van infrastructuur:
Aanpakken van overlast door fietsers, waarbij speciale
•
aandacht uitgaat naar de belangen van ondernemers
Actieve deelname aan werkgroepen en het inwinnen van adviezen van externe experts om fietspaden en
en hulpdiensten, vooral tijdens werkzaamheden. Het
andere verkeersinfrastructuur te verbeteren.
veranderende gebruik van fietsen, zoals elektrische
•
Gerichte maatregelen voor veilig ingerichte wegen en
fietsen, bakfietsen en fatbikes, vraagt om een bewuste
fietspaden om ongevallen te verminderen en letselernst
aanpak om verantwoord fietsgedrag op de fietspaden
te beperken.
en in drukke dorpskernen te stimuleren. We willen zowel inwoners als toeristen bewust maken van hun rol in het
4.3 Ondermijnende Criminaliteit
behoud van een veilige en leefbare omgeving.
Ondermijnende criminaliteit is een prioriteit binnen het 4.2.3 Wat gaan we doen?
Integraal Veiligheidsplan, omdat het de fundamenten van
1.
Creëren van bewustwording:
een rechtvaardige en veilige samenleving aantast. De
•
We ontwikkelen en voeren gerichte campagnes uit
aanpak hiervan vraagt om bewustwording, weerbaarheid
om fietsveiligheid en verantwoord rijgedrag te
en een gezamenlijke inzet van de gemeenten (Friese Norm),
bevorderen bij toeristen en inwoners. Hiervoor maken we
ketenpartners, de gemeenschap én samenwerking met
gebruik van digitale en fysieke communicatiekanalen,
de andere Waddeneilanden.
zoals de VVV, informatieborden en lokale media, en werken we samen met fietsverhuurders en andere
4.3.1 Waarom is het een prioriteit?
lokale partners voor directe voorlichting. De campagnes
•
samenleving: Het verweven raken van de onder- en
verantwoordelijkheid op de intensief gebruikte
bovenwereld schaadt de rechtsstaat en het vertrouwen
fietspaden van Terschelling.
van inwoners en ondernemers in de overheid. •
2. We versterken de samenwerking met collega- •
Georganiseerde criminaliteit ondermijnt de
bieden praktische tips en leggen nadruk op gedeelde
Oneerlijke concurrentie: Ondermijning benadeelt hardwerkende, eerlijke ondernemers die moeten
Waddeneilanden
concurreren met bedrijven die zich niet aan de regels
Door ervaringen en inzichten te delen, met name rond
houden en profiteren van criminele activiteiten.
het vervoer van elektrische voertuigen en de
•
Kwetsbaarheid van gemeentelijke processen: Criminelen
verkeersdrukte door het toeristische karakter.
hebben de overheid vaak nodig voor illegale activiteiten,
Door gezamenlijke preventieve en repressieve acties
zoals het verkrijgen van vergunningen of paspoorten.
af te stemmen en elkaar te ondersteunen, vergroten
Zonder een sterke aanpak kan de gemeente onbewust
we de effectiviteit van onze aanpak bij gedeelde
bijdragen aan het faciliteren van criminele activiteiten.
verkeersproblematiek.
•
Gezamenlijke problematiek op de Waddeneilanden: De eilanden hebben te maken met vergelijkbare risico’s
3. Intensiveren van handhaving:
en uitdagingen op het gebied van ondermijning, zoals
•
Uitbreiden en verbeteren van de samenwerking
beperkte capaciteit en overlappende fenomenen.
tussen BOA’s en politie bij verkeerscontroles, met een
Het delen van kennis en ervaringen met andere
specifieke focus op fietsend verkeer binnen de wettelijke
Waddeneilanden versterkt de gezamenlijke aanpak.
mogelijkheden.
8
4. Prioriteiten en aanpak 4.3.2 Wat willen we bereiken?
4. Preventieve controles en integrale aanpak:
•
•
Een weerbare samenleving: Voorkomen dat ondermijnende criminaliteit voet aan de grond krijgt
en andere risicogebieden in samenwerking met politie
op Terschelling. •
•
Regelmatige controles uitvoeren op bedrijventerreinen en andere ketenpartners.
Vergroten van meldingsbereidheid: Inwoners,
•
Intensieve samenwerking met andere Waddeneilanden
ondernemers en maatschappelijke partners moeten
om kennis, ervaringen en capaciteit te delen. Deze
misstanden met betrekking tot ondermijning durven
eilanden hebben vergelijkbare uitdagingen, zoals
melden.
beperkte middelen. Door samen op te trekken, kunnen
Informatiepositie versterken: Onderzoeken uitvoeren
gezamenlijke oplossingen worden ontwikkeld die een
om zo criminele fenomenen en witte vlekken binnen
effectievere aanpak mogelijk maken.
onze gemeente concreet te krijgen en op prioriteit in kaart te brengen. Een sterkere informatiepositie stelt
4.4 Cybercrime en Digitale Veiligheid
de gemeente in staat om risico’s beter te identificeren en efficiënter aan te pakken. •
De online wereld biedt veel mogelijkheden, maar brengt
Barrières opwerpen: Het creëren van hindernissen tegen
ook nieuwe risico’s met zich mee. Steeds vaker worden
het onbedoeld faciliteren van criminele activiteiten door
inwoners, ondernemers en instellingen geconfronteerd
de gemeente en andere instanties.
met online criminaliteit, zoals fraude via verkoopplatforms, nepberichten van banken of hulpverzoeken van
4.3.3 Wat gaan we doen?
zogenaamde bekenden. Het aantal meldingen hiervan
1.
Meldpunt en bewustwording:
neemt sterk toe, en de impact op slachtoffers is groot.
•
Rioolonderzoeken laten uitvoeren.
Naast financiële schade kunnen mensen jarenlang te
•
Signaaltafels optimaliseren om informatie-uitwisseling
maken krijgen met de gevolgen van hun slachtofferschap.
en signalering te verbeteren.
Kwetsbare groepen binnen de samenleving, zoals ouderen,
De bekendheid van Meld Misdaad Anoniem
zijn hierbij extra vatbaar en hebben speciale bescherming
vergroten door middel van voorlichtingscampagnes en
nodig.
•
samenwerking met maatschappelijke partners. Ook bedrijven en overheidsinstellingen worden steeds vaker 2. Bewustzijn vergroten
het doelwit van georganiseerde cyberaanvallen. Aanvallen
•
Bewustwordingscampagnes organiseren voor
op systemen die persoonsgegevens of andere gevoelige
inwoners en ondernemers over de risico’s en gevolgen
informatie beheren, kunnen grote gevolgen hebben voor de
van ondermijnende criminaliteit.
privacy, de dienstverlening en de veiligheid van inwoners.
Trainingen en workshops binnen de gemeentelijke
Het opstellen en onderhouden van protocollen voor het
organisatie aanbieden, zodat medewerkers leren
omgaan met dergelijke aanvallen is daarom essentieel om
signalen van ondermijning te herkennen en voorkomen
snel en effectief te kunnen reageren.
•
dat criminele activiteiten worden gefaciliteerd. 3. Wet- en regelgeving toepassen •
De Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Bibob) breder toepassen, bijvoorbeeld bij het verstrekken van vergunningen en subsidies.
9
4. Prioriteiten en aanpak 4.4.1 Waarom is het een prioriteit?
3. Kwetsbaarheid van overheidsinstellingen aanpakken:
•
•
Toename van online criminaliteit: Online criminaliteit is uitgegroeid tot een van de meest voorkomende
cyberaanvallen door te investeren in veilige technologie
vormen van criminaliteit, waarbij traditionele vormen
en regelmatige controles.
steeds meer verschuiven naar de digitale wereld. •
Beveiligen van gemeentelijke systemen tegen
•
Protocollen opstellen en actualiseren om effectief
Grote impact op slachtoffers: Het aantal meldingen en
te reageren op cyberaanvallen, zoals datalekken
slachtoffers van online fraude en oplichting neemt snel
of ransomware-aanvallen.
toe, met name bij kwetsbare groepen. •
Kwetsbaarheid van bedrijven en overheidsinstellingen:
4. Samenwerking versterken:
Overheidsinstellingen en bedrijven die omgaan met
•
Actief samenwerken met ketenpartners, zoals politie,
persoonsgegevens en gevoelige informatie zijn een
maatschappelijke organisaties en cybersecurity-
aantrekkelijk doelwit voor georganiseerde
experts, om kennis te delen en een integrale aanpak
cyberaanvallen. Zonder de juiste voorzorgsmaatregelen
te realiseren.
kan de impact van een aanval verstrekkend zijn.
•
Leren van ervaringen en best practices van andere gemeenten en instellingen.
4.4.2 Wat willen we bereiken •
Bewustwording vergroten: Inwoners, ondernemers en instellingen bewust maken van de risico’s van online criminaliteit en hoe zij zich daartegen kunnen beschermen.
•
Weerbaarheid verhogen: Mensen, bedrijven en overheidsinstellingen weerbaarder maken om de gevolgen van cyberaanvallen en online criminaliteit te minimaliseren.
•
Protocollen ontwikkelen: Het opstellen en actualiseren van protocollen voor bedrijven en instellingen om effectief te reageren op cyberaanvallen en datalekken.
4.4.3 Wat gaan we doen? 1.
Inzetten op preventie:
•
Samenwerken met lokale en regionale partners om bewustwording te vergroten en mensen te helpen online risico’s te voorkomen.
2. Voorlichting en trainingen: •
Organiseren van trainingen en workshops voor ondernemers en inwoners, met praktische tips om zichzelf te beschermen tegen online criminaliteit.
•
Specifieke aandacht besteden aan kwetsbare groepen, zoals ouderen, door op maat gemaakte voorlichting en ondersteuning te bieden.
10
5. Uitvoeringsprogramma Het Integraal Veiligheidsplan (IVP) wordt jaarlijks vertaald naar een uitvoeringsprogramma, dat door het college van burgemeester en wethouders wordt vastgesteld, mits er geen aanvullende financiële middelen nodig zijn. Dit uitvoeringsprogramma vormt de brug tussen beleid en praktijk door beleidsdoelstellingen om te zetten in concrete activiteiten. Hierbij wordt rekening gehouden met de beschikbare capaciteit, middelen en actuele ontwikkelingen. In samenspraak met ketenpartners wordt een praktische invulling gegeven aan de ambities uit het IVP, zodat de aanpak behapbaar blijft en er flexibel kan worden ingespeeld op veranderende omstandigheden binnen het veiligheidsdomein. Het jaarlijkse uitvoeringsprogramma biedt niet alleen een gestructureerde aanpak, maar ook de mogelijkheid om resultaten te evalueren en bij te sturen. In het programma worden onder meer de volgende elementen opgenomen: •
Een overzicht van de behaalde resultaten.
•
Een terugblik op de uitvoering van het voorgaande jaar.
•
Een analyse van de acute problematiek van het afgelopen jaar, die richting geeft aan de verwachtingen voor het komende jaar.
•
Een overzicht van de beschikbare capaciteit en middelen voor het komende jaar.
•
Een vooruitblik op de verwachte resultaten en doelen.
•
Inzichten uit overleg met inwoners, ondernemers en veiligheidspartners, die bijdragen aan het aanscherpen van onze aanpak en flexibiliteit bieden bij het oplossen van acute veiligheidsvraagstukken.
Met dit uitvoeringsplan zorgen we ervoor dat het veiligheidsbeleid niet alleen strategisch sterk is, maar ook praktisch uitvoerbaar blijft. Het plan geeft ons de nodige focus en structuur om effectief te kunnen opereren binnen de uitdagingen van een kleine gemeente. Resultaten behalen is alleen mogelijk met een strak en doelgericht uitvoeringsplan, dat de vertaalslag maakt van beleid naar actie. We vragen de raad daarom om deze aanpak te onderschrijven.
11