a. Raadsvoorstel kadernota 2025-2028

Raadsvoorstel Onderwerp: Jaar/nummer: In behandeling bij:

Kadernota 2025 2024 / 114-O Wethouder Wassink

Voorstel Het college stelt de raad voor: 1. De Kadernota 2025-2028 vast te stellen. 2. De Kadernota 2025-2028 als kader voor de uitwerking van begroting 2025 en de meerjarenraming 2024-2028 te gebruiken.

Samenvatting De Kadernota 2025-2028 geldt als basis voor de uitwerking van de begroting 2025 en de meerjarenbegroting 2026-2028. Met het vaststellen van de Kadernota geeft de raad richting aan de financiële en inhoudelijke kaders voor het beleid van de gemeente Terschelling in de komende jaren. De uiteindelijke autorisatie van budgetten en kredieten, waarmee het college uitvoering kan geven aan de bijbehorende taken, vindt plaats bij de vaststelling van de begroting voor 2025 en de meerjarenraming 2026-2028 later dit jaar.

Toelichting De komende jaren wordt verder invulling gegeven aan de uitvoering van het coalitieakkoord. Op een eerder moment hebben wij al eens een ‘winstwaarschuwing’ gegeven en het actuele meerjarenperspectief geeft inderdaad reden tot zorg. De voorliggende nota laat in meerjarenperspectief een sluitende begroting zien, maar de door de raad uitgesproken ambities en een aantal lopende ontwikkelingen zorgen samen voor veel druk op onze financiële positie. Dat is niet uniek want het gros van de gemeenten in ons land vreest voor de naaste toekomst ernstige financiële problemen. In de discussies daarover gaat het steeds vaker over de noodzaak tot het sluiten van voorzieningen. Dat geeft de ernst van de situatie aan. Om de begroting sluitend te krijgen, moet een aantal belangrijke keuzes worden gemaakt. We hebben de in het coalitieakkoord opgenomen ambities nadrukkelijk betrokken bij het opstellen van de Kadernota. Daarnaast gaat het bij de in de nota geschetste ‘overige ontwikkelingen’ voor een belangrijk deel om wettelijke c.q. onvermijdbare taken. Wij zetten enerzijds dus in op het realiseren van diverse ambities (woningbouw, haven-ontwikkeling, fusie havens, invulling Dellewal en Victoria, invulling van de Regiodeal, het vaststellen van beheerplannen voor de kapitaalgoederen enz.).

Maar wij hebben ook de vaste overtuiging, dat het voor het verwezenlijken van onze voornemens van groot belang is stevig te investeren in de ambtelijke organisatie. Ook daar hebben we ruimte voor gemaakt in de Kadernota. Na de bezuinigingsoperatie die we enkele jaren geleden hebben doorgevoerd (“Tijdig de bakens verzetten”, 2019) zien we op korte termijn weinig perspectief in

2

het herhalen van een dergelijke exercitie. Om de begroting(en) desondanks sluitend te krijgen hebben we dus gekeken naar de mogelijkheid onze inkomsten te verhogen. Daarbij kiezen we ervoor maximale kostendekkende tarieven te hanteren waar dat naar ons oordeel mogelijk is (afvalstoffenheffing, rioolheffing). Verder stellen wij voor de stijging van het OZB-tarief te beperken tot de hoogte van inflatie volgens het consumentenprijsindex-cijfer. Om het vorenstaande te realiseren stellen tenslotte wij voor de toeristenbelasting te verhogen van €2,10 voor de eerste dag en elke nacht daarna tot € 2,60. Die verhoging is ook doorgetrokken naar de forensenbelasting en de watertoeristenbelasting. Wanneer de begroting later dit jaar op de voorgestelde manier wordt vastgesteld zullen we in 2025 en 2026 te maken krijgen met een begrotingstekort. De omvang van de geprognosticeerde tekorten maakt, dat daarmee de minimale omvang van ons weerstandsvermogen royaal onderschreden zou worden. Om die reden stellen wij voor ons college een taakstellende opdracht te geven om de geraamde tekorten voor 2025 en 2026 met incidentele middelen te dekken. Dat zou bijvoorbeeld kunnen door uw raad een voorstel te doen over het verkopen van één of meer onroerende zaken. Slot Elke gemeente moet volgens de wet zorgen voor een begroting die structureel en reëel in evenwicht is.

Vanzelfsprekend zullen wij onze financiële positie nauwgezet blijven monitoren. Afwijkingen van de inhoud van de Kadernota en nieuwe ontwikkelingen zullen ons als te doen gebruikelijk noodzaken uw raad nadere voorstellen te doen. De inzet zal er steeds op gericht zijn een gezonde financiële huishouding te blijven voeren. Wij zijn van plan tijdens de geplande informatieavond op 26 juni aanstaande een toelichting te geven op de hierbij gepresenteerde plannen.

Juridische gevolgen/fatale termijnen/handhaving Niet van toepassing.

Belang voor toerisme/samenleving/economie Niet van toepassing.

Financiële/personele/organisatorische gevolgen De uitkomsten van de Kadernota 2025-2028 kunnen als volgt worden samengevat: Overzicht wijzigingen ten opzichte van primitieve begroting 2024 In € 2025 Resultaat primitieve begroting 2024 1.176.000 amendementen 8 november 2023 -448.000 autonome ontwikkelingen 42.000 Startsaldo na 2e bestuursrapportage 2023 770.000 amendementen 13 december 2023 -200.000 autonome ontwikkelingen -135.000 reeds genomen besluiten 53.500 Resultaat kadernota 2025 488.500

2026 -321.000 -382.000 29.000 -674.000 -200.000 232.000 54.000 -588.000

2027 309.000 -233.000 239.000 315.000 -200.000 186.800 49.500 351.300

2028 309.000 309.000 -200.000 520.000 15.000 644.000

3

Wanneer de lopende ontwikkelingen worden meegenomen ontstaat het volgende beeld. Resultaat kadernota incl. lopende ontwikkelingen In € 2025 2026 2027 2028 Voorlopig resultaat kadernota 2025 € 488.500 € -588.000 € 351.300 € 644.000 Lopende ontwikkelingen € -509.000 € -229.500 € -269.000 € -401.000 Resultaat kadernota incl. lopende ontwikkelingen € -20.500 € -817.500 € 82.300 € 243.000

De uitkomsten van de meicirculaire laten een positief resultaat over alle jaren zien. Dit wordt veroorzaakt door de omvang van zowel het volume accres als het accres voor loon- en prijsontwikkeling (lpo) (indexatie). Reeds genomen raadsbesluiten: De financiële effecten van de reeds genomen besluiten zijn ook verwerkt in deze Kadernota.

Communicatie/interactiviteit Niet van toepassing.

Ter inzage liggende stukken Kadernota 2025.

Datum behandeling in B&W + ondertekening Terschelling, 12 juni 2024 Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Terschelling, H.M. de Jong, secretaris/directeur

mr. R.S. Cazemier, wnd. burgemeester