8.c. Ontwerp Begroting 2023.pdf

Gemeenschappelijke Regeling

Samenwerkingsverband De Waddeneilanden

Begroting 2023

1

Inhoudsopgave

1. Voorwoord

3

2. Financiële overzichten - 2023 Ontwerpbegroting - Bijdrage per eiland 2023 - Bijdrage per eiland 2023-2026

5 5 6 6

3. Toelichting begroting 2023

7

4. Thema 1 – Brede Welvaart Thema 2 – Openbare Orde en Veiligheid Thema 3 – Kustveiligheid en Water Thema 4 – Waddenzeezaken Thema 5 – Belangenbehartiging / Lobby Thema 6 – Corporate Communicatie Thema 7 – Algemene ondersteuning / Secretariaat Thema 8 – Bedrijfsvoering

8 11 12 14 16 18 20 21

5. Paragrafen

24

2

1. Voorwoord De toekomstbestendige borging van de kwaliteit van bestuur van de Waddeneilanden vraagt een aanhoudende inzet op de samenwerking. Voor het samenwerkingsverband De Waddeneilanden geldt dat het tijd is voor een vervolgstap. De komende jaren zullen we daarom werken aan de inhoudelijke opgaven zoals verwoord in het programma en uitvoeringsprogramma Waddeneilanden. Ook biedt het samenwerkingsverband en het convenant met het ministerie van Binnenlandse Zaken en de provincies Fryslân en Noord-Holland kansen om de dienstverlening aan onze inwoners en bezoekers te optimaliseren en de bijzondere positie van de Waddeneilanden te behouden. Tot slot willen we de samenwerking ook benutten voor het gezamenlijk behartigen van onze strategische belangen op landsdelig en (inter)nationaal niveau door meer te investeren in externe contacten, lobby, regionale en landelijke vertegenwoordigingen. Bijgaand treft u aan de begroting met bijbehorend actieplan 2023 van de gemeenschappelijke regeling De Waddeneilanden. Het herziene Besluit Begroting en Verantwoording 2017 (BBV 2017) is leidend voor de begroting 2023 en het Meerjarenperspectief. Op grond van het BBV 2017 bestaat de toekomstgerichte financiële verantwoording ten minste uit: •

•

De beleidsbegroting - Het programmaplan - De verplichte paragrafen De financiële begroting - Een overzicht van baten en lasten en een toelichting daarop - Een uiteenzetting van de financiële positie en een toelichting daarop

In de verplichte paragrafen die het BBV voorschrijft, zal alleen worden ingegaan op de zaken die relevant zijn voor de gemeenschappelijke regeling De Waddeneilanden. Deze betreffen: • •

de treasuryparagraaf; de risicoparagraaf.

Het is op dit moment van schrijven deels mogelijk goed inzicht te geven in de activiteiten die wij in 2023 zullen gaan uitvoeren. Dit volgt uit het voortzetten van de consistente lijn die is ingezet na het evaluatierapport van Twijnstra Gudde (mei 2019) en de structuur van de Waddengovernance. Voor een ander deel zijn er altijd actuele ontwikkelingen waarop we, door onze korte samenwerkingslijnen, snel en flexibel kunnen inspelen. Tot slot is er het dynamische Programma Waddeneilanden. Begin 2022 is het uitvoeringsprogramma Waddeneilanden definitief vastgesteld door de Eilander gemeenteraden. Daarmee hebben we een gezamenlijk uniek en ambitieus programma voor de komende jaren ingezet. Vijf programmalijnen met een investeringskader van 36 miljoen. Het eerste jaar (2022) besteden we aan het verder ontwikkelen en concretiseren van de 5 programmalijnen met een daarvoor ingericht programmateam. Ook zullen we in 2022 werken aan het binnenhalen van de benodigde financiën waarbij het sluiten van een Regiodeal met het Rijk ons eerste doel is. Maar we zullen ook nu al moeten investeren om in 2023 de basis voor ons gezamenlijke

3

Waddenprogramma op orde te houden. Daarom hebben we ervoor gekozen ook in 2023, (nogmaals) hetzelfde bedrag op te nemen voor de programmaorganisatie als waartoe in 2022 is besloten. Zodra we meer zicht hebben op het sluiten van een regiodeal met het Rijk zal in de loop van 2023 de complete organisatie van het Waddenprogramma verder worden ontwikkeld en vormgegeven. Dit kan van invloed zijn op de begroting van 2024 en latere jaren. Deze voorliggende cijfermatige begroting is opgesteld op basis van een bestendige gedragslijn van de afgelopen jaren. Daarnaast treft u tevens aan het meerjarenperspectief 2023-2026 van de Gemeenschappelijke Regeling De Waddeneilanden.

Missie en Strategie De algemene doelstelling (missie) van de samenwerking tussen de Waddeneilanden en daarmee van de Gemeenschappelijke Regeling De Waddeneilanden is: ‘Versterken van de bestuurskracht van de afzonderlijke gemeenten door onomkeerbare, niet vrijblijvende en doelgerichte samenwerking met behoud van bestuurlijke zelfstandigheid.’ Als specificatie van deze missie geldt een drietal (sub)doelstellingen voor de samenwerking: 1. 2. 3.

Vermindering van de kwetsbaarheid van de ambtelijke organisaties. Vergroting van de kwaliteit van de advisering over eiland overstijgende onderwerpen. Proactieve inbreng bij de totstandkoming van Rijks- en Provinciaal beleid.

De Gemeenschappelijke Regeling, inclusief het vastgestelde bestuursmodel en de geïntegreerde begroting/actieplan zijn een hulpmiddel om aan te geven op welke wijze invulling gegeven gaat worden aan deze missie en deze doelstellingen (strategie).

Vervolgtraject De nu door u vast te stellen begroting 2022 zal voor 15 april 2022 worden voorgelegd aan de raden van de deelnemende gemeenten en zal na definitieve vaststelling door het AB voor 15 juli 2023 worden ingediend bij de Provincie Fryslân. De provincies Fryslân en Noord-Holland hebben de afspraak gemaakt het provinciaal toezicht op de GR De Waddeneilanden te laten uitvoeren door de Provincie Fryslân.

Namens het Samenwerkingsverband De Waddeneilanden.

De voorzitter

De secretaris-directeur

C. van de Pol

C.J. Praamstra

4

2. Financiële overzichten Kosten

2023 Ontwerpbegroting van de lasten per categorie

Uren pwk

Opbrengsten Vijf eilanden Vier eilanden

Personeel: Secretaris-directeur Officemanagement Beleidscoordinatie Adviseur Bedrijfsvoering Communicatieadvies Formatieruimte Opleiding, training en teambuilding Reis- en verblijfskosten

98.000 45.000 189.000 75.000 20.000 41.715 8.160 21.420 498.295

Huisvesting: Bureaukosten Huur en energie Financiele administratie: Accountant Financiele ondersteuning partners P&O ondersteuning partners Diverse administratiekosten Vergader- en verblijf: Representatie Vergaderingen Algemeen Bestuur Bijeenkomsten raden 5 eilanden Bijeenkomsten medewerkers 5 eilanden Vergaderingen Dagelijks Bestuur Vergaderingen Directie Raad Vergaderingen werkgroepen OBW en Werelderfgoed: Bijdrage Omgevingsberaad Waddengebied Bijdrage Werelderfgoed Projecten: Vijf eilanden Den Haag Centraal (parlementare informatievoorziening) Programma Waddeneilanden Vier eilanden Onvoorzien: Onvoorzien

Totale lasten

5

28,8 24 68 32

98.000 45.000 189.000 75.000 20.000 41.715 6.528 16.320 491.563

25.500 18.360 43.860

25.500 18.360 43.860

7.140 10.200 6.630 4.590 28.560

7.140 10.200 6.630 4.590 28.560

2.040 1.500 30.000 16.000 5.000 3.000 3.570 61.110

2.040 1.500 30.000 16.000 5.000 3.000 3.570 61.110

32.000 20.400 52.400

32.000 20.400 52.400

6.840 10.800 300.000

6.840 10.800 300.000

12.240 329.880

317.640

10.000 10.000

10.000 10.000

1.024.105

1.005.133

1.632 5.100 6.732

12.240 12.240

18.972

Bijdrage per eiland 2023

Gemeente Texel Gemeente Vlieland Gemeente Terschelling Gemeente Ameland Gemeente Schiermonnikoog

Vijf eilanden taken Vier eilanden taken Totaal 307.231 0 307.231 102.411 3.162 105.573 256.026 6.324 262.350 256.026 6.324 262.350 102.411 3.162 105.573 1.024.105 18.972 1.043.077

Bijdrage per eiland 2023 – 2026

Lasten vijf eilanden

2023

2024

2025

2026

Baten vijf eilanden

1.024.105

738.588

753.360

768.431 Bijdrage gemeente Texel Bijdrage gemeente Vlieland Bijdrage gemeente Terschelling Bijdrage gemeente Ameland Bijdrage gemeente Schiermonnikoog

1.024.105

738.588

753.360

768.431

18.972

19.351

19.738

Baten vier eilanden 20.134 Bijdrage gemeente Vlieland

Lasten vier eilanden

2023

2024

2025

2026

307.231 102.411 25% 256.026 25% 256.026 10% 102.411 1.024.105

221.576 73.859 184.647 184.647 73.859 738.588

226.008 75.336 188.340 188.340 75.336 753.360

230.528 76.846 192.107 192.107 76.843 768.431

3.162 6.324 6.324 3.162 18.972

3.225 6.450 6.450 3.225 19.350

3.290 6.579 6.579 3.290 19.738

3.356 6.711 6.711 3.356 20.134

1.043.077

757.938

773.098

788.565

30% 10%

16,67%

Bijdrage gemeente Terschelling

33,33%

Bijdrage gemeente Ameland

33,33%

Bijdrage gemeente Schiermonnikoog 16,67%

18.972

19.351

19.738

20.134

Totaal van de lasten 1.043.077

757.938

773.098

788.565 Totaal van de baten

Door de deelnemende gemeenten is het minimaal benodigde eigen vermogen vastgesteld op € 50.000. Indien het eigen vermogen onder deze grens raakt, zal dit door de deelnemende gemeenten naar rato worden aangevuld.

6

3. Toelichting begroting 2023 Inleiding: De financiële begroting van de GR bestaat voor circa 75 % uit personele kosten, voor 15% uit huisvestingskosten, kosten financiële administratie, verblijfs- en vergaderkosten en voor zo’n 5 % uit bijdragen aan de kosten van Omgevingsberaad Waddengebied en Werelderfgoed. Het budget voor de organisatie van het programma Waddeneilanden beslaat zo’n 30% van de begroting. Totale begroting € 1.024.105:

75% van de totale begroting is personele kosten:

In het vervolg van dit actieplan beschrijven wij de themalijnen inhoudelijk volgens het principe van de drie W’s: • Wat willen we bereiken? • Wat gaan we daarvoor doen? • Wat gaat het kosten ? 7

4 . Thema 1 - Brede Welvaart

De eilanden hebben elk hun eigen opgaven. Vooral behoud van leefbaarheid blijkt een uitdaging te zijn voor alle eilanden. Daarom is leefbaarheid (met als kernthema’s Wonen, Werken, Voorzieningen en Bereikbaarheid) het verbindende thema voor de eilander samenwerking. Een tweede thema waarop de eilanden elkaar al jaren weten te vinden is duurzaamheid. Het relatief nieuwe begrip ‘Brede Welvaart’ biedt de kapstok om deze thema’s samen te brengen. We werken samen in de uitvoering door middel van het Programma Waddeneilanden. Daarnaast trekken we gezamenlijk op in kennisuitwisseling, beleidsontwikkeling en beïnvloeding.

Programma Waddeneilanden Wat willen we bereiken? Vijf bloeiende en levendige gemeenschappen. Dat willen de eilanden zijn én blijven. Eilanden waar het goed wonen, leven, ondernemen en recreëren is en waar duurzaamheid en een circulaire economie hoog in het vaandel staan. Wat gaan we daarvoor doen? Om dit te bereiken zetten de vijf eilanden de komende jaren hun schouders onder het Programma Waddeneilanden. Het werken aan dit programma heeft een tweeledig doel. Enerzijds gaan we aan de slag met het versterken van de brede welvaart voor alle inwoners, nu en in de toekomst. Anderzijds versterken we door gestructureerd samen te werken aan dit programma, de bestuurlijke samenwerking tussen de eilanden onderling, met het Rijk, de beide provincies en andere partners. Alle eilanden hebben inmiddels op inhoud ingestemd met het programma. De komende maanden zijn gericht op het maken van afspraken over de governance, de financiële inbreng van de eilanden en de co-financiering door onze partners.

8

Er wordt hiervoor ingezet op een Regiodeal. Het jaar 2022 is gericht op het maken van afspraken en het treffen van voorbereidingen gericht op het binnenhalen van een Regiodeal. Op dit moment is er vanuit het Rijk nog geen informatie over indieningsmogelijkheden en criteria en we verwachten dat er over eventuele toekenning op zijn vroegst begin 2023 duidelijkheid is. Vanaf 2022 ligt daarom de eerste focus op het traject van de 10 zogenaamde Quick Wins waarvoor de Ministerraad besloten heeft 4,5 miljoen beschikbaar te stellen via het Ministerie van BZK. Hiermee zullen we ook in 2023 verder gaan. Wat gaat het kosten? Wat is er op dit moment al duidelijk: Uitvoeringsprogramma •

Omvang Programma Waddeneilanden: ca. 36 miljoen:

•

Door BZK is 4,5 miljoen (Quick Wins) toegezegd. Dit bedrag kan worden gezien als onderdeel van de te sluiten Regiodeal. Dan resteert uitgaande van 50-50 verdeling nog een aan te vragen bedrag voor een regiodeal van 13,5 miljoen bij het Rijk

•

We zullen zelf 18 miljoen cofinanciering (publiek geld) beschikbaar moeten houden (en eventueel additioneel private middelen): o

De stuurgroep Programma Waddeneilanden zal voorstellen aan de 5 eilanden om een voorziening / reservering te treffen om de benodigde cofinanciering beschikbaar te hebben in hun eigen begroting op het moment dat de aanvraag wordt ingediend.

o

Resteert nog 9 miljoen waarvoor we aansluiting zoeken bij de beide provincies. Ook het Waddenfonds is hiervoor mogelijk een aan te spreken fonds.

Programma-organisatie In 2022 werd gewerkt met een programma-organisatie op halve kracht, d.w.z. qua personele inzet de helft van wat er is ingeschat op het moment dat het programma echt van start gaat. Ervan uitgaande dat we een Regiodeal toegekend krijgen, is vanaf 2023 de volle organisatiekracht nodig. De geschatte kosten hiervan bedragen ca. €600.000,-Daarbij is de gedachte dat deze kosten, in elk geval deels, uit die regiodeal worden gefinancierd. Tot het moment dat er duidelijkheid is over de toekenning van de Regiodeal, is er vanaf 2023 nieuw budget nodig vanuit de eilanden voor de bestaande programma-organisatie. Deze bedraagt ca. €300.000,- voor 2023.

Duurzaamheid Wat willen we bereiken? Op het gebied van duurzaamheid werken de eilanden al sinds het ambitiemanifest in 2007 actief samen. Met de komst van het Programma Waddeneilanden komt er een integraal vervolg op deze samenwerking.

9

Ieder eiland legt andere accenten in haar energieambities: van ‘zelfvoorzienend’ en ‘CO2neutraal’ tot ‘koploper zijn’. Dit laat onverlet dat de wens tot zelfvoorzienendheid breed gedeeld wordt. De Waddeneilanden streven ernaar om op het gebied van duurzaamheid en energietransitie onderscheidend te blijven en sneller dan andere regio’s hun doelstellingen te bereiken. Wat gaan we daarvoor doen? In 2023 zal worden bezien hoe het bestaande ambtelijk overleg duurzaamheid naast de nieuwe werkgroep van het Programma Waddeneilanden blijft bestaan. Naast de samenwerking op uitvoering via het Programma Waddeneilanden werken we namelijk ook samen op het gebied van kennisuitwisseling, beleidsvoorbereiding en -beïnvloeding. Wat gaat het kosten? De beleidscoördinatie op het waddenkantoor richt zich vooral op het faciliteren van de ambtelijke samenwerking (o.a. het ambtelijk overleg duurzaamheid) en het leggen van verbindingen met het Programma Waddeneilanden, provincies, rijk en andere stakeholders. De beleidscoördinator neemt deel aan het Opgaveteam Eilanden op Eigen Kracht (EOEK) en is contactpersoon voor het Waddenfonds. Het EOEK is ingesteld in het kader van de Majeure Opgave (MO 6 ) van het Investeringskader Waddengebied (IKW), waarbij de Waddeneilanden zelfvoorzienend willen zijn in de behoefte aan energie, water en grondstoffen.

Actuele beleidsontwikkelingen Wat willen we bereiken? Goed op elkaar afgestemd en uitvoerbaar beleid, met voldoende aandacht voor het specifieke karakter van de Waddeneilanden. Wat gaan we daarvoor doen? Naast de samenwerking op uitvoering via het Programma Waddeneilanden werken we ook samen op het gebied van kennisuitwisseling, beleidsvoorbereiding en -beïnvloeding. Dat betekent dat we elkaar actief op zoeken op die beleidsterreinen waar we gezamenlijke belangen hebben. Soms in structurele ambtelijke overleggen zoals Economische zaken, Recreatie en Toerisme, Omgevingswet e.d.. Soms in tijdelijke structuren rondom een actueel onderwerp (zoals herziening huisvestingswet, aanpak stikstof, wet kwaliteitsborging voor het bouwen, Programma Noordzee, bereikbaarheid etc.). Wat gaat het kosten? De beleidscoördinatie op het waddenkantoor richt zich vooral op het faciliteren van de ambtelijke samenwerking en het leggen van verbindingen met het Programma Waddeneilanden, provincies, rijk en andere stakeholders. Daarnaast betreft het de voorbereiding van portefeuillehouders in bestuurlijke overleggen (zie overzicht interne- en externe overlegstructuren op de website) en het informeren en adviseren van Dagelijks en Algemeen Bestuur m.b.t. relevante beleidsontwikkelingen.

10

Thema 2 – Openbare Orde en Veiligheid

Wat willen we bereiken? De verwachte inzet voor Openbare Orde en Veiligheid (OOV) heeft betrekking op rampenbestrijding, vogelgriep en de deelname aan het Bestuurlijk Waddenzee Overleg en Coördinatieregeling Waddenzee (BWO/CRW overleg). Eventuele draaiboeken zullen in afstemming met de Veiligheidsregio Fryslân (VRF) opgesteld worden voor integrale aanpak wadden. Wat gaan we daarvoor doen? Deze inzet is op de volgende wijze opgebouwd: • •

De ambtelijke coördinatie en voorbereiding van bestuurlijke gremium BWO/CRW wordt jaarlijks door OOV Terschelling uitgevoerd. Het Portefeuillehoudersoverleg (PHO) wordt ambtelijk voorbereid. Daarnaast vindt er een ambtelijk voorbereidingsoverleg (AVO) plaats waarin zaken op het terrein van openbare orde en veiligheid op de eilanden worden afgestemd. Eventuele volgende acties word uitgezet en gecoördineerd vanuit de Dienstverleningsovereenkomst (DVO).

Wat gaat het kosten? In het DVO Openbare Orde en Veiligheid wordt uitgegaan van een inzet van 160 uur op jaarbasis door de ambtenaar rampenbestrijding in dienst van Terschelling.

11

Thema 3 - Kustveiligheid en Water

Wat willen we bereiken? Het klimaat verandert. De urgentie van het werken aan waterveiligheid, zoetwaterbeschikbaarheid en ruimtelijke adaptatie neemt toe. Dat heeft gevolgen voor een ieder. Het betekent dat essentiële functies van onze samenleving in het geding komen. Het Deltaprogramma Waddengebied (DPW) richt zich op het ontwikkelen van beleid en integrale strategieën voor klimaatbestendigheid op de lange termijn. Het gaat daarbij primair om de waterveiligheid. Specifiek voor de eilanden draagt het DPW ook bij aan de langetermijnstrategie voor zoetwatervoorziening en ruimtelijke adaptatie. Voor alle aspecten van klimaatadaptatie zal het DPW intensieve afstemming en samenwerking zoeken met gebiedsgerichte-, beheer- en uitvoeringsprogramma’s. De ambitie van het Deltaprogramma Waddengebied (DPW) is het behoud op de lange termijn van een veilig, klimaatbestendig en vitaal Waddengebied. Zorgen dat het handelen op de korte en middellange termijn in balans is met de langetermijnstrategie, is daarvoor essentieel. Vitaal betekent dat het gebied ook op de lange termijn veilig en aangenaam is om in te wonen en werken en dat de omgeving aantrekkelijk en gezond is. De zoetwatervoorziening in het gebied is ook op de lange termijn op orde en de ruimtelijke inrichting is weerbaar tegen voortgaande klimaatverandering.

De unieke natuurwaarden blijven behouden en ontwikkelen of herstellen zich. De mogelijke gevolgen van versnelde zeespiegelstijging en andere actuele inzichten over de gevolgen van klimaatverandering roepen de noodzaak op om de voorkeursstrategie van het DPW tegen het licht te houden. Het vraagt ook van de Waddeneilanden dat ze zich op deze verandering voorbereiden en aanpassingen plegen. Het tempo van de klimaatverandering laat zich moeilijk voorspellen en kent een grillig verloop. Over de jaren heen is echter de richting waarin het zich beweegt wel te zien. De temperatuur stijgt, het weer is extremer en de zeespiegel stijgt. Wat gaan we daarvoor doen? Het DPW zal in de periode 2022 – 2026 een intensievere rol spelen dan in de afgelopen jaren. Het zal de korte, middellange en lange termijn verbinden en de opgaven integraal in beeld brengen. Het betreft opgaven die voortvloeien uit voortschrijdend inzicht in de gevolgen van klimaatverandering op de lange termijn.

12

Dit vraagt om een actieve rol van het Regieteam DPW, waarin Provincies, Waterschappen, Rijkswaterstaat, Veiligheidsregio’s, eiland- en kustgemeenten samenwerken om deze gevolgen onder de aandacht te brengen, voorstellen voor inspanningen te doen en deze af te stemmen met de talrijke activiteiten van de deelnemende organisaties. Op de Waddeneilanden zal in 2023 worden bekeken hoe invulling kan worden gegeven aan de aanbevelingen die naar voren zijn gekomen uit de in 2022 opgestelde Integrale impactanalyses per eiland, en hoe daarmee tot integrale (meerlaags) waterveiligheidsstrategieën kan worden gekomen. Wat gaat het kosten? Het DB onderkent inhoudelijk het belang van het thema Kustveiligheid en Water en vindt het een belangrijk punt waar meer prioriteit aan moet worden gegeven. Organisatorisch is de gemeente Vlieland bereid gevonden om per 1 juni 2021 hiervoor een deskundig medewerker vrij te maken (7,2 uur per week) in de rol van kartrekker/projectleider. Van de andere eilanden wordt een inzet van 3,6 uur per week geleverd. Deze inzet wordt in 2023 gecontinueerd. De beleidscoördinatie op het Waddenkantoor richt zich op het onderhouden van de relatie met partners, zoals Rijkswaterstaat, Provincie, Wetterskip en Veiligheidsregio, om op tijd in te kunnen springen als er financiële middelen vrijkomen voor klimaat adaptieve maatregelen.

Daarnaast zorgt de beleidscoördinatie, via onder meer deelname aan het Regieteam DPW, ook voor het voorbereiden van de verantwoordelijk bestuurder op het Bestuurlijk Overleg Deltaprogramma (BO DPW), Landelijk Overleg Kust (LOK) en indirect het Provinciaal Bestuurlijk Overleg Water (PBOW). De extra kosten voor het Programmaplan Deltaprogramma Waddengebied 2022-2026 worden ingeschat op 2,3 fte en € 200.000,-- per jaar, waarvan de kosten na besluitvorming nader worden verdeeld over de gezamenlijke partijen (RWS, Provincies, Waterschappen, kust-/eilandgemeenten en Veiligheidsregio’s). De kosten voor het nemen van concrete maatregelen in laag 2 (Ruimtelijke Adaptatie) komen voor rekening van het desbetreffende eiland (laag 1 Rijk, laag 3 Veiligheidsregio’s), maar zijn op dit moment nog lastig in te schatten.

13

Thema 4 – Waddenzeezaken

Wat willen we bereiken? De afgelopen jaren is er door een groot aantal stakeholders en betrokkenen bij het waddengebied gewerkt aan een breed opgezet langetermijnperspectief voor het Waddengebied. Deze ‘Agenda voor het Waddengebied werd op 3 februari 2021 via een Instemmingsverklaring ondertekend. Eén van de hoofdstukken in deze agenda betreft de Leefbaarheid op de eilanden. In juni 2022 hebben de eilanden via het Bestuurlijk Overleg Waddengebied ingestemd met het Uitvoeringsprogramma 2021 – 2026 (UP), via een zogenaamde “verklaring van meedoen”. In dit UP is een belangrijke rol weggelegd voor de Waddeneilanden. De eilanden zijn hierin namelijk opgenomen als trekker van programmaonderdeel 9: ‘De Waddeneilanden in balans voor brede welvaart’, kortweg Programma Waddeneilanden. Ook via de andere initiatieven van het UP zijn de Waddeneilanden aangehaakt en nauw betrokken bij deze Agenda. Wat gaan we daarvoor doen? Bestuurlijk deelnemen aan de Governance Waddengebied, w.o. het Bestuurlijk Overleg Waddengebied (BOW) en het Omgevingsberaad (OBW). Daarnaast actieve (ambtelijke) deelname aan het Regieteam Uitvoeringsprogramma 2021 – 2026.

Het trekker schap voor initiatief UP9 onderdeel Verkenning ‘Waddeneilanden in balans voor brede welvaart’ vraagt personele inzet (zie hiervoor Thema 1 Brede Welvaart, Programma Waddeneilanden), naast de uitwerking van de voor de Waddeneilanden belangrijke deelprogramma’s (energieverkenning, bereikbaarheid, klimaatverandering, inrichten waddenatelier, duurzaam medegebruik, verkenning brede welvaart e.d.). In het kader van de Trilaterale Samenwerking Waddenzee Werelderfgoed wordt bestuurlijk deelgenomen aan de WaddenSeaBoard, het WaddenSeaForum en KIMO.

14

Wat gaat het kosten? Deelnemen van de beleidscoördinator aan de ambtelijke RT-vergaderingen rond de Agenda voor het Waddengebied 2050 en het Uitvoeringsprogramma 2021 – 2026. De eilandgemeenten dragen volgens de afgesproken verdeelsleutel samen met de waddenkustgemeenten voor 0,2 mee in de kosten van het Omgevingsberaad. Daarnaast personele inzet van de beleidscoördinator van het Waddenkantoor voor het voorbereiden/annoteren van de eilandvertegenwoordiger(s) in het Bestuurlijk Overleg Waddengebied (BOW), het Omgevingsberaad Waddengebied (OBW) en het MT Wadden. Verder zorgt de beleidscoördinatie voor het voorbereiden van de verantwoordelijk bestuurder(s) in de Trilaterale Samenwerking Waddenzee Werelderfgoed.

15

Thema 5 - Belangenbehartiging / Lobby

Wat willen we bereiken? Om op een succesvolle manier de externe besluitvorming in het belang van de Waddeneilanden te beïnvloeden, is een stevige Public Affairs nodig. En dan bedoelen we een mix van belangenbehartiging, stakeholder- en reputatiemanagement. Het is een strategisch middel om te kunnen inspelen op ontwikkelingen, kansen en bedreigingen die voortkomen uit politiek-maatschappelijke veranderingen, publieke meningsvorming en politieke besluitvorming. De daadwerkelijke lobby vormt daarvan het sluitstuk. Wat gaan we daarvoor doen? Zoals hiervoor in deze begroting beschreven participeren we in diverse strategische Wadden-gerelateerde overleggremia (governance Waddengebied) waarvan de belangrijkste zijn: Bestuurlijke Overleg Wadden (BOW) met de agenda voor het Waddengebied 2050 en het Omgevingsberaad Wadden (OBW). Tot slot is er de Beheer autoriteit Wadden (BAW) waarin we niet rechtstreeks participeren. In deze governance structuur vinden een belangrijk deel van de PA -activiteiten plaats. Zowel ambtelijk als bestuurlijk nemen we deel aan deze overleggen om de belangen van de eilanden zo goed mogelijk te behartigen en kansen te benutten. Daarnaast is er het Convenant Waddeneilanden waarin BZK, de provincies Noord Holland en Friesland deelnemen tezamen met de 5 Waddeneilanden. Dit vormt een kansrijk platform van waaruit we zaken kunnen agenderen bij Rijk en Provincies.

Een belangrijk punt daarbij is de zogenaamde “Waddentoets”. Voor eilanden liggen regelingen, wetgeving etc. vaak net wat anders als voor de rest van het land. Dit vraagt een voortdurende vinger aan de pols en alertheid om te reageren. In 2023 zullen we voortbouwen op onze contacten en netwerken samen met onze stakeholders (provincies, maatschappelijke organisaties, ondernemers) met een agenda die de volgende elementen bevat: • • •

Brengt focus aan in de belangrijkste issues die de komende tijd op het gebied van Public Affairs aandacht verdienen Geeft inhoud aan de voorgenomen Public Affairs activiteiten Adviseert hoe Public Affairs voor de GR de Waddeneilanden stevig wordt verankerd.

16

Wat gaat het kosten? Public Affairs vraagt inzet van alle bestuurders en medewerkers van de GR de Waddeneilanden en haar stakeholders. Op de momenten dat het er om gaat, moeten we er staan. De nieuw aangestelde secretaris-directeur is verantwoordelijk voor de uitvoering van deze taak. En zal waar mogelijk gebruik maken van en samenwerken met bestaande lobbynetwerken en medewerkers. Voor een goede informatie voorziening met betrekking tot de Rijksagenda, discussie in de 1e en 2e Kamer maken we gebruik van Den Haag Centraal, bureau voor parlementaire informatievoorziening. Hierdoor zijn we wekelijks op hoogte wat er voor zaken spelen in Den Haag met betrekking tot de Wadden.

17

Thema 6 – Corporate Communicatie

Wat willen we bereiken? Bij corporate communicatie gaat het om de interne en externe communicatie. De interne communicatie bij voor de GR de Waddeneilanden is gericht op het vergroten van kennis over de ontwikkelingen van het samenwerkingsverband De Waddeneilanden, op het vergroten van draagvlak voor de samenwerking(medewerkers, bestuurders en politiek) en het bevorderen van bewustzijn wat de impact en betekenis van de samenwerking is op lokale issues en andersom. De externe communicatie is gericht op de media als intermediair om inwoners en stakeholders te bereiken en om kennis over onze samenwerking te vergroten. Uiteraard gaat de externe communicatie gepaard met de Public Affairs. In 2023 willen we er aan werken om middels een actieve communicatiestrategie: -

Het verenigen en verbinden van de samenwerkingsagenda met de agenda’s van de eilanden en stakeholders om meer impact te maken: van lokaal naar regionaal Bevorderen dat elke partner van de samenwerkende Waddeneilanden explicitiet kan maken hoe de samenwerking hen helpt en hoe de samenwerkingsagenda past bij hun specifieke profiel

Wat gaan we daarvoor doen? -

-

Voortbouwen op het in 2022 geschreven communicatieplan voor de GR de Waddeneilanden Kwartaal nieuwsbrief die zowel intern als extern wordt verspreid Inzet op gebruik van sociale media zoals Twitter, LinkedIn. Een website die actueel is en waar relevante documenten kunnen worden gevonden Actief informatie opvragen bij de communicatiemedewerkers van de eilanden en programmateam Waddenprogramma, want we zullen het samen moeten doen met de beperkte menskracht en capaciteit Het organiseren van één of meerdere netwerkbijeenkomsten Communicatiewerkgroep opzetten

18

Wat gaat het kosten? Meer accent op communicatie is iets waar we met elkaar aan toe zijn in een meer professionele samenwerking. Daar werken we de komende jaren naar toe. Te denken valt aan onderhoud en beheer website, schrijven van artikelen/interviews, ondersteuning bij communicatieactiviteiten, organiseren van netwerkbijeenkomsten.

19

Thema 7 – Algemene ondersteuning / Secretariaat

Wat willen we bereiken? -

Een goede ondersteuning van het Algemeen Bestuur, Dagelijks Bestuur en Directieraad bij hun reguliere en incidentele overleggen. Een uniforme en meer actieve manier van samenwerken met de eilanden.

Wat gaan we daarvoor doen? -

Opstellen jaarlijkse planning vergaderdata. Voorbereiding, verslaglegging en afhandeling van vergaderingen en bijeenkomsten. Organiseren van de logistieke planning en het beheer van afspraken en agenda´s. Bewaken en verzorgen van het proces omtrent de voortgang en afdoening van besluiten. Zorgdragen voor de kwaliteit, toegankelijkheid en aansluiting van informatiestromen, administratie en archivering. Samenwerking in de opbouw en het onderhouden van de nieuwe Digitale Werkplek Omgeving (DWO) en website. Deelnemen aan diverse werkgroepen en projecten.

Wat gaat het kosten? De medewerker secretariële ondersteuning biedt hulp en ondersteuning op alle gebieden zoals hierboven genoemd en draagt daarnaast ook bij door het adviseren en ondersteunen van werkgroepleden en alle (eiland) collega’s.

20

Thema 8 – Bedrijfsvoering

Wat willen we bereiken? Bedrijfsvoering is het organiseren, besturen, uitvoeren en beheersen van alle primaire, sturende en ondersteunende processen. De bedrijfsvoering van het Samenwerkingsverband De Waddeneilanden is naast de Planning & Control Cyclus van de begroting, het meerjarenplan en het jaarverslag ook gericht op de Dienstverleningsovereenkomsten (DVO’s). DVO’s worden aangegaan omdat we door met elkaar samen te werken en gebruik te maken van elkaars krachten, niet alleen de kwetsbaarheid van de ambtelijke organisatie verminderen maar ook de gewenste bestuurlijke zelfstandigheid waarborgen. Deze samenwerking gaat uit van zoveel mogelijk samen, tenzij. Bij een nieuw initiatief voor een samenwerking wordt gebruik gemaakt van de drietrapsraket. Hierbij wordt eerst gekeken of een bepaald werk binnen de eigen gemeente kan worden uitgevoerd. Zo niet, dan wordt gekeken of het door een ander eiland kan worden uitgevoerd. Lukt dat niet dan kan gebruik worden gemaakt van de diensten van een walgemeente. De lopende DVO’s zijn nog niet opgenomen in de begroting van het Samenwerkingsverband. Hierdoor moeten de gemeenten de kosten hiervoor in hun eigen begroting opnemen. In 2023 zal een keuze gemaakt worden om deze wel of niet op te nemen in de begroting van het Samenwerkingsverband.

Doel van de bedrijfsvoering is om in 2023 ervoor te zorgen dat er gestuurd kan worden op een gezonde balans tussen ambities en beschikbare middelen en daarnaast ‘in control’ te zijn. Wat gaan we daarvoor doen? Door middel van een helder processchema of - overzicht, duidelijk te laten zien wat we doen, dit af te stemmen door het in beeld brengen van verwachtingen en te zorgen voor tijdige, kwalitatief uitstekende begrotingen, meerjarenplan en jaarverslagen. Samen met alle betrokkenen van de DVO’s zorgen voor nog betere samenwerkingsovereenkomsten die meerwaarde opleveren in de vorm van kwaliteit en/of kostenbesparing en elkaar versterken. Continue verbetering moet een gezamenlijke ambitie

21

worden. Daarnaast kijken naar de mogelijkheden om op diverse gebieden meer samenwerkingsovereenkomsten aan te gaan. Service Level Agreements (SLA’s) te optimaliseren, dienstverlening af te stemmen en afspraken te beheren en bewaken. Van de Planning & Control Cyclus over te gaan naar een Plan, Do, Check & Act Cyclus. Wat mag het kosten? De adviseur Bedrijfsvoering zal zich bezig gaan houden met het verbeteren van de P&C cyclus en de DVO’s door het concreter maken van processen, door duidelijkheid te creëren, transparant te communiceren en samen te werken aan resultaat. De inschatting is dat dit, naast de werkzame uren, geen extra kosten met zich meebrengt. Het te hanteren verrekentarief voor de DVO’s is in 2023: € 62,12 incl. btw per uur € 52,16 excl. btw per uur

De volgende DVO’s lopen op dit moment: 1. Beheer Datadistributiesysteem (DDS) – Trekker is gemeente Ameland - het beheren van het berichtenverkeer rondom diverse applicaties zoals die zijn aangesloten op het centrale distributiesysteem Key2Datadistributie. 2. Informatiemanagement/ICT – Trekker is gemeente Ameland - het adviseren rondom allerlei ICT informatievraagstukken, bijvoorbeeld de website voor de Friese eilanden en het project Digitale Werkomgeving. 3. Deltaprogramma Waddeneilanden – Trekker is gemeente Vlieland - beschreven onder Thema 3 – Kustveiligheid en Water. 4. Bezwaarschriften – Trekker is gemeente Ameland - een gezamenlijk secretariaat van de afzonderlijke bezwaarschriftencommissies 5. Inkoop – Trekker is gemeente Vlieland - coördinatie en advisering m.b.t. gezamenlijke inkoopvraagstukken, het aanbestedingsbeleid gaat opnieuw bekeken worden en de nadruk gaat gelegd worden op duurzaamheid, circulariteit en social return. 6. Openbare Orde en Veiligheid – Trekker is gemeente Terschelling - beschreven onder Thema 2 – Openbare Orde en Veiligheid. 7. Beheer Integrale Geografische Informatievoorziening (IGI) – Trekker is gemeente Ameland - coördinatie van integrale geografische informatievoorziening, deze gaat geactualiseerd / aangepast en samengevoegd worden met BGT. 8.

Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT) – Trekker is gemeente Ameland - jaarlijkse actualisatie van stereo en orhto luchtfoto’s, deze gaat samengevoegd worden met IGI. 9. Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG) – Trekker is gemeente Ameland - het intekenen en beschikbaar stellen van voorlopige geometrie a.d.h.v. omgevingsvergunningen/vergunningaanvragen.

22

10. Onderwijs – Trekker is gemeente Ameland - het zwaartepunt van de werkzaamheden bevindt zich op het uitvoeren van de verordeningen leerlingenvervoer, toelage uitwonende studerenden en de ovchipkaart vergoeding. Ook op andere vakgebieden, zoals leerplicht, passend onderwijs en onderwijshuisvesting wordt in min of meerdere samengewerkt. 11. DIV / Archief – Trekker is gemeente Vlieland - het schonen, ordenen en inrichten van het (digitale) archief van het waddenkantoor. 12. HR - alle HR gerelateerde zaken voor het waddenkantoor worden afgehandeld door gemeente Terschelling. 13. Financiële administratie - alle gegevens m.b.t. de begroting, meerjarenplan en jaarrekening worden bijgehouden en verwerkt door gemeente Terschelling.

23

5. Paragrafen

1.

Paragraaf Treasury

Door de Gemeenschappelijke Regeling worden geen externe financieringen aangetrokken. De financiering vindt plaats door de deelnemende gemeenten. Er is slechts op zeer beperkte schaal sprake van overtollige geldmiddelen, die worden aangehouden in rekening-courant bij de Bank Nederlandse Gemeenten. Een actief treasurybeleid is dan ook niet van toepassing.

2.

Risicoparagraaf

De lasten van de gemeenschappelijke regeling worden in de komende jaren geheel gedekt door bijdragen van de deelnemende gemeenten. Wel kan het zo zijn dat bij een verder teruglopende financiering van de deelnemende gemeenten door de Rijksoverheid, de bijdragen van deze gemeenten aan de gemeenschappelijke regeling onder druk kunnen komen te staan, waardoor de activiteiten van de gemeenschappelijke regeling wellicht moeten worden ingeperkt. In verband met de geldende regelgeving, is de GR eigen risicodrager voor wat betreft de in Hoofdstuk 10D van de CAR/UWO opgenomen bepalingen inzake werkloosheid. Hieruit kunnen voor de GR aanzienlijke financiële verplichtingen ontstaan die door de deelnemende gemeenten moeten worden gedragen. Daarnaast kunnen bij uitval door ziekte risico’s ontstaan als voor de werkzaamheden externe vervanging moet worden ingehuurd. De kantoorruimte wordt gehuurd van de gemeente Harlingen. Vooralsnog is uitgegaan van continuering van deze huurovereenkomst. Bij opzegging van de huurovereenkomst door een van beide partijen, kunnen financiële verplichtingen ontstaan in verband met het afkopen van het huurcontract of in verband met de verhuizing naar een andere locatie.

24