CConstaterende datTerschelling
Koppel je AI →
Document · PDF

7.c. Jaarstukken 2020 - 29 april 2021 (getekende aanbiedingsbrief).pdf

Raadscommissie 19 mei 2021, gemeente TerschellingBij agendapunt: Jaarrekening 202031.019 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Gemeente Terschelling Jaarstukken 2020

Jaarstukken 2020

1

Leeswijzer Afkorting

Verklaring

+

Een positief bedrag moet gelezen worden als baat en als voordeel

-

Een negatief bedrag moet gelezen worden als last en als nadeel

APV

Algemene Plaatselijke Verordening

BAG

Basisregistratie Adressen en Gebouwen

Boa

Bijzonder Opsporingsambtenaar

BRP

Basis Registratie Personen

CNL

Centrum voor Natuur en Landschap

TE

Terschelling Energie

DB

Dagelijks Bestuur

DHW

Drank- en Horeca Wet

FUMO

Fryske Utfieringsjinst Miljeu en Omjouwing

GR

Gemeenschappelijke Regeling

ICT

Informatie- en communicatietechnologie

JPPM

Jong Proef Preventiemethodiek

KCC

Klantencontactcentrum

MIWB

Maritiem Instituut Willem Barentsz

MOP

Meerjaren Onderhoudsplanning

NUP

Nationaal Uitvoerings Programma

OR

Ondernemingsraad

OZB

Onroerende Zaak Belasting

PAS

Programmatische Aanpak Stikstof

RO

Ruimtelijke Ordening

RWS

Rijkswaterstaat

SBB

Staatsbosbeheer

SJT

Stichting Jeugdwerk Terschelling

SZW

Sociale Zaken en Werkgelegenheid

TROM

Toeristisch Recreatieve Ontwikkelings Monitor

TS25

Toekomstvisie Terschelling

vGRP

verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan

VNG

Vereniging Nederlandse Gemeenten

VTH

Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving

WABO

Wet Algemene Bepalingen Omgevingsrecht

Wet FIDO

Financiering Decentrale Overheden

WGR

Wet Gemeenschappelijke Regelingen

Wkpb

Wet kenbaarheid publiekrechtelijke beperkingen

WMO

Wet Maatschappelijke Ondersteuning

WNT

Wet Normering Topinkomens

WOBOF WOZ

Woningbehoefte onderzoek Fryslân Waardering Onroerende Zaken

Jaarstukken 2020

2

West-Terschelling, 13 april 2021

Aan de leden van de raad van de gemeente Terschelling, Bijgaand treft u aan de jaarstukken 2020 van de gemeente Terschelling. Behandeling van de jaarstukken 2020 zal plaatsvinden in de vergadering van raadscommissie op 19 mei 2021 en in de raadsvergadering van 9 juni 2021. De audit-commissie is gepland op 10 mei 2021. Technische vragen over de jaarstukken 2020 kunt u tot en met 3 mei 2021 mailen aan: financien@terschelling.nl. Uw vragen zullen dan uiterlijk op 10 mei a.s. worden beantwoord.

Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Terschelling,

Jaarstukken 2020

3

Jaarstukken 2020

4

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 – Algemeen ....................................................................................................... 7 1.1

De gemeente Terschelling in het kort ...................................................................... 9

1.2 Planning en control cyclus ..........................................................................................12 1.3 Bestuur van de gemeente Terschelling .......................................................................13 1.4 Bericht van het college ................................................................................................15 1.5 Financiële resultaten ...................................................................................................23 Hoofdstuk 2 – Jaarrekening ..................................................................................................37 2.1 Balans.........................................................................................................................38 2.2 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening (Programmarekening) ....................52 2.3 Paragrafen ..................................................................................................................54 2.4 Programmarekening en toelichting ..............................................................................95 Hoofdstuk 3 – Controleverklaring van de accountant ..........................................................154 Bijlagen ..............................................................................................................................154 Bijlage 1 – Staat van reserves en

voorzieningen.............................................................161 Bijlage 2 – Staat van langlopende leningen ....................................................................163 Bijlage 3 – Staat van gewaarborgde leningen .................................................................164 Bijlage 4 – Opbrengst en verdeling toeristenbelasting.....................................................165 Bijlage 5 – Jaarprogramma sociaal en maatschappelijk werk .........................................166 Bijlage 6 – Verantwoording budget cofinanciering 2020 ..................................................167 Bijlage 7 – Jaarverslag 2020 van de klachtenbehandelaar .............................................169 Bijlage 8 – Single Information Single Audit ......................................................................170 Bijlage 9 – Overzicht baten en lasten per taakveld ..........................................................177

Jaarstukken 2020

5

Jaarstukken 2020

6

Hoofdstuk 1 – Algemeen

Jaarstukken 2020

7

Jaarstukken 2020

8

1.1 De gemeente Terschelling in het kort 1.1.1 Algemeen Terschelling is het middelste van de Nederlandse Waddeneilanden. Het eiland wordt aan de noordzijde begrensd door de Noordzee en aan de zuidzijde door de Waddenzee. De dichtstbijzijnde haven aan de vaste wal is Harlingen. Deze havenplaats ligt hemelsbreed ongeveer 25 km van Terschelling en via de vaargeulen circa 35 km. De oppervlakte van de gemeente Terschelling bedraagt in totaal 67.400 ha (8.935 ha land en binnenwater en 58.465 ha zee). Het grootste gedeelte hiervan is uiteraard de Waddenzee. Terschelling met zijn unieke sfeer, natuur en landschap is erg in trek bij toeristen. Daarmee zijn drie belangrijke pijlers van het eiland genoemd: de zee, het toerisme en de natuur. Het vogeleiland Griend maakt deel uit van de gemeente Terschelling. Kengetallen Aantal inwoners per dorp 1 januari 2021

1 januari 2020

1 januari 2019

West-Terschelling

2.524

2.573

2.575

Midsland

1.036

1.029

1.042

Hoorn

470

469

475

Formerum

236

231

222

Lies

148

148

149

Oosterend

141

141

135

Baaiduinen

124

119

112

Landerum

97

89

92

Kinnum

33

39

37

Hee

25

19

19

Striep

17

18

18

Kaard

15

15

15

Totaal

4.866

4.890

4.891

1.1.2 Eilandakkoord 2018-2022 Op 28 mei 2018 heeft de gemeenteraad het Eilandakkoord 2018-2022 vastgesteld, onder de werknaam “Krachtig Terschelling”. Uit dit akkoord citeren wij enkele belangrijke uitgangspunten: • “De eilander gemeenschap is een prachtige gemeenschap. Betrokken, krachtig en sociaal. Een gemeenschap die we met ons allen vormgeven. Daarom willen wij, de PvdA en de VVD, deze bestuursperiode met de raad, eilanders, ondernemers en belangenorganisaties verder bouwen aan een krachtig, leefbaar en mooi Terschelling.” • “Bijzondere aandacht vragen de volgende speerpunten: o Wonen: het zorgen voor betaalbare en passende woonruimte is één van de belangrijkste taken van de gemeente. In het eilandakkoord wordt ingezet op snelle bouw van 135 extra woningen en de invulling van een aantal locaties. Daarnaast is een goed plan voor de oude campus voor de huisvesting van specifieke groepen belangrijk en gaan raad en college zich goed voorbereiden op het maken van afspraken met een nieuwe woningbouwcorporatie. o Duurzaamheid: dit vormt de basis van het handelen van de gemeente in de komende periode. Op het gebied van mensen, omgeving en economie. Alles wordt uit de kast gehaald om het ambitiemanifest Duurzaam 2020 te halen.

We wisselen kennis en ervaring uit met andere gemeenten, sluiten ons aan bij Circulair Fryslân en Terschelling wordt een proeftuin voor nieuwe ontwikkelingen in energieopwekking, in samenwerking met technische opleidingen zoals TU-Delft en Universiteit Twente.

Jaarstukken 2020

9

o

•

Toerisme en recreatie zijn een grote pijler van de werkgelegenheid op Terschelling. Aanvullend aan het doorlopend gastenonderzoek, wordt een onderzoek gehouden onder de eilanders, zodat helder wordt wat ideeën zijn over toerisme en hoe dit wordt ervaren. Dit vormt de basis voor een goed toeristisch beleid. Het bevorderen van diversiteit van werkgelegenheid houdt de aandacht van de gemeente. Het landschap en de natuur van Terschelling zijn de drager van het toerisme en daar zijn we zuinig op.“ “Met het Eilandakkoord gaan we aan het werk. Op een nieuwe manier; helder, open en inzichtelijk. Heldere informatie over regelingen, duidelijkheid over wat wel en niet kan, en een aanspreekpunt voor Buren en buurtverenigingen. Betrokken en bereikbaar, met een duidelijke verantwoordelijkheid. Met professionele bestuurders. En als raad zetten we voort wat in de aanloop naar het eilandakkoord toe is gestart; structureel in gesprek gaan en blijven met de eilanders. De uitvoering van alle ambities kost natuurlijk geld. We geven aan hoe we de gemeentelijke begroting gezond willen houden, onder meer door uitgaven goed in de gaten te houden. Met open vizier en vertrouwen treden we de komende bestuursperiode tegemoet.”

In deze jaarrekening 2020 is bij de toelichting op de verschillende programma’s de voortgang van het eilandakkoord in 2020 weergegeven.

Jaarstukken 2020

10

1.1.3 Organogram De organisatiestructuur is een hulpmiddel dat ervoor moet zorgen dat de gemeente Terschelling haar doelen bereikt. Bij de inrichting van de organisatie is nagedacht over zaken als taakverdeling, verdeling van verantwoordelijkheden en bevoegdheden en, daarmee samenhangend, het coördineren van die taken en verantwoordelijkheden. Hieronder is de organisatiestructuur van de gemeente Terschelling weergegeven.

Overzicht aantal fte's

2020

2019

2018

Griffie

1,7

1,3

1,3

Burgemeester en Wethouders

2,6

2,6

2,6

Organisatie

75,0

75,8

70,6

Totaal fte's gemeente

79,2

79,7

74,5

Raadsleden (in aantal)

11,0

11,0

11,0

Bestuursorgaan en griffie

Organisatie (exclusief scholen)

Jaarstukken 2020

11

1.2 Planning en control cyclus De planning en control cyclus was in 2020 anders dan de voorgaande jaren. Door het uitbreken van de Corona pandemie is ervoor gekozen geen kadernota uit te brengen gezien de financiële onzekerheden op dat moment. Daarnaast is in plaats van de eerste bestuursrapportage een Coronamonitor opgesteld om de Raad te informeren over de financiële ontwikkelingen als gevolg van Corona. De eerste bestuursrapportage is verschoven naar het najaar van 2020. Planning- en controlcyclus 2020

De planning- en controlcyclus was in 2020 als volgt:

Programmabegroting 2020

De raad heeft op 15 oktober 2019 het beleid en de bijbehorende middelen voor het begrotingsjaar 2020 vastgesteld

▼

▼

Coronamonitor

De raad is op 1 juli geinformeert over de financiële gevolgen van de Coronacrisis.

▼

▼

1-de begrotingswijziging 2020 (= 1-de Bestuursrapportage 2020)

De raad heeft op 10 november 2020 de 1-de begrotingswijziging van 2020 (= 1e Bestuursrapportage 2020) vastgesteld.

▼

▼

Jaarrekening 2020

Het college legt op 9 juni 2020 verantwoording af aan de raad over het begrotingsjaar 2020

In paragraaf 1.5 zullen wij u een voorstel doen voor de planning- en controlcyclus 2021 en verder.

Jaarstukken 2020

12

1.3 Bestuur van de gemeente Terschelling 1.3.1 Gemeenteraad De gemeenteraad is het hoogste orgaan in een gemeente. •

De gemeenteraad bepaalt (de hoofdlijnen van) het beleid en ziet toe op de uitvoering daarvan door het college van burgemeester en wethouders, rekening houdend met signalen en informatie uit de samenleving. De gemeenteraad stelt de begroting en jaarrekening vast en benoemt en ontslaat wethouders.

De gemeenteraad van Terschelling is op 29 maart 2018 geïnstalleerd en is samengesteld uit 11 raadsleden. Hieronder volgt de samenstelling van de raad op volgorde van grootte van de fracties.

Christa Oosterbaan

Marika Spanjer-Ramaker

Jan Willem Adams

Taco Lugt

Pim Werner

Danny Ruige

Jan Smit

Jaarstukken 2020

Aukje Schol

Cees Muijskens

13

Hendrik van der Wielen

Gossen Bos

1.3.2. Raadsgriffier De raadsgriffier is de eerste adviseur van de raad. Raadsgriffier Janny Hofman

Jaarstukken 2020

14

1.4 Bericht van het college In dit bericht van het college zullen wij u door een aantal belangrijke onderwerpen en programma’s loodsen die in 2020 voor een belangrijk deel onze agenda hebben bepaald. COVID-19 (Corona) In maart 2020 werd de wereld geconfronteerd met de zeer ingrijpende effecten van het COVID-19 (Corona) virus. We werden ineens een hele woordenschat rijker of gingen woorden gebruiken die we anders bijna niet gebruikten: zelfisolatie, quarantaine, het aantal positief geteste mensen, aantal IC-opnamen, groepsimmuniteit, lockdown en teststraten. Nederland leefde tussen de twee- of driewekelijkse persconferenties van het Kabinet over de situatie, het wereldwijde vliegverkeer daalde tot een dieptepunt en in de eerste maanden van de pandemie werd ook de capaciteit van de veerdienst beperkt zodat passagiers zo weinig mogelijk in contact konden komen met anderen. Gelukkig kwam het Kabinet al zeer snel met verschillende steunmaatregelen voor bedrijven die negatieve financiële gevolgen ondervonden van de maatregelen. Met name voor de horeca pakten die maatregelen zeer ingrijpend uit. De pandemie en alles wat daaruit voortvloeide vereiste vanaf maart 2020 tot het einde van het jaar veel inzet vanuit de gemeente, zowel vanuit het bestuur als ook vanuit de gemeentelijke organisatie.

Met name in de eerste weken van de pandemie en de daaruit volgende landelijke maatregelen was er veel overleg met huisartsen en ondernemers Gezamenlijk is een Masterplan opgesteld om als gemeente, ondernemers en zorg ons toeristisch product op een verantwoorde wijze te kunnen blijven aanbieden. Later in het jaar is door de gemeente ook in samenwerking met de maatschappelijke organisaties op het eiland het initiatief genomen voor “Aandacht voor elkaar” waarmee met name de verbinding met eilanders en eilander organisaties is gezocht in deze bijzondere periode. Voor Terschelling leek het jaar 2020 in eerste instantie uit te lopen op een economisch rampjaar. Gelukkig konden aan het begin van de zomer ingrijpende versoepelingen van de maatregelen worden aangekondigd omdat de besmettingscijfers fors naar beneden gingen. Daardoor werd het zomer- en naseizoen minstens even druk of misschien wel drukker dan in een “normaal” seizoen. Daarmee konden de relatief “slechte” bezoekersaantallen tot en met eind juni voor een groot deel worden gecompenseerd. In juni 2020 verwachtten wij nog dat de coronacrisis een forse negatieve invloed zou hebben op ons jaarresultaat over 2020 en een behoorlijke aanslag zou doen op ons eigen vermogen.

Door forse compensatiemaatregelen van het Rijk bleek dat achteraf erg mee te vallen: tegenover ruim een miljoen aan extra lasten of gemiste inkomsten, stond nagenoeg een gelijk bedrag aan financiële compensatie van het Rijk. Per saldo ontstond op de specifieke Covid-middelen een klein positief resultaat van € 6.000. Gelukkig vallen de gevolgen over 2020 voor de gemeente dus mee. De effecten zullen echter ook in 2021 nog steeds voelbaar zijn. De verwachting is dat de reserves van de bedrijven ondanks de steun van de overheid in 2021 toch echt helemaal zullen zijn aangesproken. Het wankele evenwicht tussen de belangen van de volksgezondheid en de economie zal zeker in 2021 tot het moment van volledige vaccinatie, voortdurend op de proef worden gesteld. Wat de invloed hiervan op de gemeentelijke financiën 2021 zal zijn, valt op dit moment niet te overzien. Uiteraard zullen wij daarbij aandacht hebben voor schrijnende individuele gevallen indien deze in 2021 zich zullen gaan voordoen. Uw raad is tweemaal over de financiële gevolgen van de coronacrisis geïnformeerd: eenmaal via een Coronamonitor in juni 2020 en eenmaal via een Coronamonitor in februari

Jaarstukken 2020

15

2021. In paragraaf 2.3.9. van deze jaarrekening worden de financiële gevolgen van deze crisis voor onze gemeente in detail verder toegelicht. Uitvoeringsprogramma Woonvisie Het Woonprogramma+135 is het uitvoeringsprogramma van de in 2017 vastgestelde Woonvisie Terschelling. Begin 2019 is met de uitvoering hiervan gestart. Eerst met een vereenvoudiging van het beleidskader en later ook de eerste gesprekken van het Adviesteam met de particuliere initiatiefnemers van Terschelling. Tegelijkertijd is ook de programma-organisatie ingericht, met intern een Woonteam en een (deels) extern Adviesteam. Het Woonprogramma+135+ kon in 2020, ondanks de corona-pandemie, grotendeels doorgaan. Alle overleggen moesten digitaal plaatsvinden; ook de gesprekken van het Adviesteam met initiatiefnemers voor woningbouwplannen. Dat was even wennen voor iedereen, maar is succesvol verlopen. Door de grote belangstelling voor het Woonprogramma is het Woonteam in 2020 uitgebreid met inhuur vanuit de gemeente Harlingen. Nadat begin 2020 duidelijk was dat niet alle woningbouwruimte benut zou worden met initiatieven uit de 1e fase, is een tender opgezet voor een eerlijke verdeling van de resterende woningbouwruimte. Uiterlijk 15 juli 2020 is de beschikbare woningbouwruimte verdeeld (middels een objectieve beoordeling van de ingediende woningbouwplannen) onder de initiatiefnemers.

Het jaar 2020 stond zo in het teken van: 1. Faciliteren van initiatiefnemers uit de 1e fase (om te komen tot een goede omgevingsvergunningaanvraag). Dit heeft geleid tot 9 verleende vergunningen, waarvan al 4 daadwerkelijk zijn gebouwd. 3 woningen zijn in aanbouw en voor 7 woningen loopt de vergunningprocedure nog. 2. Het faciliteren van een aantal ‘pijplijn’-projecten. Dit heeft geresulteerd in 6 verleende vergunningen, waarvan er inmiddels 2 woningen gereed zijn en de andere 4 in aanbouw. 3. Het faciliteren van initiatieven voor tijdelijke huisvesting voor tijdelijk personeel. Dit heeft vergunningaanvragen voor 16 plekken voor tijdelijk personeel opgeleverd, waarvan 8 vergund. Vier daarvan zijn in aanbouw. 4. Het voeren van gesprekken over de herbestemming van de Oude Campus voor (onder andere) tijdelijke huisvesting van tijdelijk personeel. 5. Voeren van verkennende gesprekken met nieuwe initiatiefnemers (voor de tender van juli 2020). 6. Opzetten van het beoordelingskader voor de tender en het uitvoeren van de selectie door het Adviesteam. 7. Het verder begeleiden van de deelnemers aan de tender bij het uitwerken van hun bouwplannen en het voorbereiden van de vergunningaanvraag. Dit heeft geresulteerd in 33 vergunningaanvragen. Voor 5 woningen wordt de vergunningaanvraag voorbereid. 8.

In het najaar van 2020 is contact gezocht met de provincie over het mogelijkerwijs toestaan van een groter aantal woningen en woningen op andere plekken buiten de zoekgebieden. Hierop is vanuit de provincie nog geen reactie op ontvangen. Daarnaast is in 2020 de vergunningaanvraag voor 19 woningen op de KLu-locatie voorbereid door WoonFriesland. De locatieverkenning voor woningbouwlocatie(s) ‘om oost’ voor sociale woningbouw door WoonFriesland is (door corona vertraagd) in 2020 verder gebracht. In totaal zijn 5 locaties onderzocht. Voor één concrete locatie is getracht om tot overeenstemming te komen voor aankoop van de grond door WoonFriesland. Dit bleek voor sociale woningbouw niet

Jaarstukken 2020

16

haalbaar. Eind 2020 is daarom de locatieverkenning uitgebreid met locaties elders op het eiland. Handhaving Handhaving van illegale situaties maakt in principe geen deel uit van het Woonprogramma+135+, maar een betere balans op de woningmarkt begint wel bij de handhaving van illegale situaties; situaties waarbij permanent bestemde woningen niet voor permanente bewoning worden gebruikt. In 2020 zijn van de 190 verdachte gevallen, reeds 93 nader onderzocht. 13 (11 recreatie- en 2 bedrijfswoningen) daarvan bleken geen illegale situatie te zijn op grond van een verleende vergunning/bestemmingsplan. Voor 13 woningen gold een persoonsgebonden recht. 19 woningen zijn inmiddels weer permanent bewoond. De overige woningen zijn nog in behandeling. Voortgang van het programma Duurzaamheid Via het programma ‘Terschelling Samen Duurzaam’ is de gemeente samen met eilander bewoners en bedrijven bezig met maatregelen om de CO2-uitstoot op het eiland te verminderen. We brengen ons eigen huis op orde, en werken aan energie voor eilanders, duurzaam ondernemen ene duurzame mobiliteit. In onderstaand schema staan de programmalijnen met de daaraan gekoppelde acties.

Op de gemeentelijke website staat de CO2-monitor, co2monitor.terschelling.nl. Hier is de voortgang te volgen van de maatregelen en de ontwikkeling van de CO2-uitstoot op het eiland. De trend is naar minder uitstoot, maar er is nog het nodige te doen om de doelen te bereiken. De monitor wordt periodiek bijgewerkt, de volgende update komt in 2021.

Jaarstukken 2020

17

Hieronder noemen we een aantal van de acties die we in 2020 hebben uitgevoerd. Energiecoaches Twee energiecoaches, voor bewoners en voor bedrijven, staan de eilanders met raad en daad bij, voor het maken van keuzes over maatregelen voor informatie over bijvoorbeeld de mogelijkheden voor financiering. In 2020 hebben zo’n vijftig huiseigenaren gebruik gemaakt van een persoonlijk adviesgesprek, en zijn we met bedrijven in gesprek over verduurzaming. Ook in 2021 zijn de energiecoaches actief. Voucherregeling Met behulp van een financiële bijdrage van het Ministerie van Binnenlandse zaken hebben we een actie opgezet voor huiseigenaren. Alle eigenaar-bewoners hebben een voucher van € 80 ontvangen waarmee ze bij plaatselijke ondernemingen producten en diensten kunnen afnemen, bijvoorbeeld tochtstrips, radiatorfolie, isolatieglas of energiezuinige apparaten. Met deze kleine maatregelen kan al een flinke energiewinst worden bereikt. Inmiddels is de helft van de vouchers verzilverd. De actie loopt tot eind 2021. Er is ook besloten om de actie in 2021 te verbreden naar bewoners van huurwoningen. Dit gebeurt buiten de Rijksregeling die alleen op koopwoningen is gericht.

Verkenning duurzame warmte West-Terschelling De gemeente heeft een verkenning laten maken van de mogelijkheden om warmte en koude uit het zeewater van de haven te winnen (aquathermie), die energie via een warmtenet te verspreiden en daarmee gebouwen in West-Terschelling een alternatief voor aardgas te bieden. Voor de grootverbruikers ziet dat er veelbelovend uit. In 2021 wordt de haalbaarheid in detail onderzocht. Subsidie voor verduurzaming woningen Medio 2020 heeft de gemeente een subsidieregeling opengesteld voor grotere maatregelen, bijvoorbeeld het isoleren van muren en daken. Bewoners kunnen subsidie krijgen, waarbij het bedrag toeneemt als er meer bewoners tegelijk een aanvraag indienen. Samenwerken loont dus. Corona Helaas konden door de corona-epidemie een aantal acties niet doorgaan. Alle activiteiten waarbij eilanders bij elkaar zouden komen zijn doorgeschoven naar een later tijdstip. Bewonersbijeenkomsten over de ambities voor zonne- en windenergie op het eiland, een duurzame markt en buurtwandelingen met de energiecoaches zijn uitgesteld, we pakken ze op zodra het weer veilig kan. Voortgang uitvoering Havenfront Terschelling In 2020 is vanuit de startnotie Masterplan Havenfront Terschelling verder gewerkt aan het verder uitrollen van het plan, het opzetten van een projectorganisatie, en het zorgen voor een beheersbare projectstructuur.

Op 23 september 2020 heeft de gemeenteraad het Uitvoeringsprogramma Havenfront Terschelling vastgesteld. Na deze vaststelling is ook de organisatie en invulling voor de

Jaarstukken 2020

18

planuitwerkings-fase beschreven in een projectplan, dat in december 2020 is vastgesteld door de directie en ter informatie is verzonden naar het college en de gemeenteraad. In de gemeenteraad is bij vaststelling van het uitvoeringsprogramma havenfront Terschelling op 23 september 2020, besproken om uit te gaan van een scenario met 50% cofinanciering. Dit uitgangspunt is meegenomen in de verder planuitwerking. Uiteraard worden ook de andere scenario’s meegenomen. Planuitwerking en voorbereiding Havenfront Terschelling Het project bevindt zich nu in de planuitwerkingsfase waarin o.a. een concreet programma van eisen, voorontwerpen en ramingen worden geschetst en waarbij een businesscase wordt opgesteld. Dit gebeurt in overleg met de stakeholders, waaronder de inwoners van Terschelling. Daarbij is er in het voortraject al erg veel informatie opgehaald. Het projectplan voor de planuitwerking dat in 2020 is vastgesteld borgt handvatten om: 1. Resultaatgericht en beheerst werken: focus hebben en effectief werken. 2. Financieel bewust te werken, scope vast en risico gestuurd. we zijn zuinig met het geld van ons en van de ander: we kennen de risico’s en beheersen deze waar dat kan. 3. Samen werken en samen op: we leggen actief verantwoordelijkheid af aan elkaar. Financieringsopgave In 2020 is er volop aandacht geweest voor de financieringsopgave van het masterplan.

In het projectteam is de taak belegd om de verschillende fondsen aan te schrijven en te zorgen van agendering van het havenfront Terschelling aan verschillende gesprekstafels. Organisatie en projectstructuur Door uitvoering te geven aan het projectplan wordt een duidelijke projectstructuur en organisatie gevormd. De organisatie bestaat uit een compact team met expertise uit diverse organisaties. De binding met Terschelling blijft behouden, verschillende ambtenaren van de gemeente zijn betrokken in het projectteam. Specifiek aandacht voor de omgeving en omgevingsmanagement zijn vertegenwoordigd door de gemeente. In het projectteam zijn specifieke taken belegd voor projectleiding, projectbeheersing, technische uitwerking, uitwerking businesscase en de opgave externe financiering. Mijlpalen De eerste mijlpaal is behaald door een formeel akkoord op de verdere planuitwerkings-fase. De volgende mijlpaal is een formeel akkoord op het plan van aanpak voor voorbereiding en uitvoering, het projectbesluit. Deze zal in het voorjaar/zomer 2021 worden voorgelegd aan het college en de gemeenteraad. Uitvoering In 2020 is er specifiek gekeken naar de fasering van de uitvoering van het havenfront. Een cruciale factor is daarbij de technische staat van de verschillende onderdelen.

In 2020 is in kaart gebracht op welk gebied er mogelijke risico’s gelopen worden indien onderhoud achterblijft tijdens de planuitwerking en daarmee is een calamiteitbudget gereserveerd voor noodzakelijk onderhoud vanuit veiligheid en benutting (aanleg)capaciteit van de haven. Tonnenloods en CNL De Tonnenloods heeft voor Rijkswaterstaat grotendeels haar functie verloren als opslag en onderhoudswerkplaats. Samen met RWS en Staatsbosbeheer heeft de gemeente de afgelopen jaren gezocht naar een gebiedsgerichte bestemming.

Jaarstukken 2020

19

In het najaar van 2018 hebben RWS, Staatsbosbeheer en de gemeente Terschelling een samenwerkingsovereenkomst ondertekend voor de voorbereidende fase van een inormatieen beleefcentrum in de Tonnenloods. Aan de afspraken uit deze overeenkomst hebben partijen gezamenlijk gewerkt. In de loop van 2020 bleek steeds meer dat RWS voor zichzelf steeds minder een rol zag weggelegd in de plannen. Feitelijk kwam RWS tot de conclusie dat zij voor zichzelf alleen rol zien weggelegd door het uitvoeren van grootschalig onderhoud aan het gebouw, het brandveilig maken van het gebouw en het blijven gebruiken van een deel van het gebouw. Dit heeft ertoe geleid dat de gemeente en Staatsbosbeheer begin 2021 hebben besloten om op basis van dit gegeven een hernieuwde start te maken met de plannen en daarbij actief de VVV en Oerol te betrekken. Ondertussen vindt nog wel overleg plaats met RWS en het Rijksvastgoedbedrijf over de voorwaarden waartegen het pand in de toekomst kan worden gebruikt. Daarnaast wordt een vervolg gegeven aan de wijziging van het bestemmingsplan. De verwachting is dat in mei of juni 2021 uw raad kan worden geïnformeerd over de gezamenlijke plannen van de genoemde vier partijen. Dellewal In de raadsvergadering van 28 mei 2020 heeft de raad besloten om in plaats van een ontwerpbestemmingsplan het voorontwerp bestemmingsplan en beeldkwaliteitsplan Dellewal e.o.

aan te passen en na vaststelling te gebruiken als toetsingskader voor initiatieven op Dellewal en De Tiger. Naar aanleiding van dit besluit zijn beleidsregels opgesteld die aangeven hoe het college een aanvraag voor een omgevingsvergunning beoordeeld waarbij moet worden afgeweken van de regels uit het geldende bestemmingsplan voor Dellewal en de beheersverordening voor de Tiger. De beleidsregels zijn ook van toepassing op de Duinappartementen Dellewal. Om uitvoering te geven aan het (voorontwerp) bestemmingsplan wordt in het tweede kwartaal van 2021 een prijsvraag uitgeschreven. De prijsvraag ziet op de realisatie van maximaal 13 duurzaam gebouwde duinappartementen op de locatie en onder de voorwaarden die in het voorontwerpbestemmingsplan Dellewal e.o (en de daaraan gekoppelde beleidsregels) zijn opgenomen. Oude campus Begin 2020 kregen wij het bericht van de NHL dat dit instituut met de gemeente verder in overleg wilde over een mogelijke herbestemming van de gebouwen van de voormalige campus. Op dat moment waren wij net zover dat alle lichten op groen stonden om tot een verkoop van het complex over te gaan via een openbare inschrijving. Dit verzoek van de NHL is voor het college aanleiding geweest de verkoop via een openbare inschrijving tijdelijk stil te zetten en met de NHL in overleg te gaan.

De NHL is voornemens in de gebouwen studenten van hun gehele hogeschool onder te brengen en daar werkruimtes te creëren voor onderzoek en ontwikkeling. Inmiddels was ook het bestuur van de Stichting Zeevaartschoolbelangen/Schellinger Ree bezig met specifieke planvorming voor het gebouw op palen, waarbij dit gebouw dan in de toekomst zou kunnen dienen voor de adequate huisvesting van MSTC-studenten en voor huisvesting van personeel van maatschappelijke organisaties op het eiland, zoals gemeente, onderwijs en De Stilen.

Jaarstukken 2020

20

Eind 2020 zijn de verschillende initiatieven bij elkaar gebracht en wordt gezamenlijk opgetrokken om tot concrete plannen te komen. Dit voorjaar wordt hier verder invulling aan gegeven en met beide partijen is de afspraak gemaakt dat in mei 2021 de plannen dermate concreet moeten zijn dat verdere besluitvorming kan plaatsvinden. In de tussentijd wordt geprobeerd om tijdens de fase tot de daadwerkelijke verbouwing van de panden, met de TOV tot afspraken te komen over een tijdelijk gebruik van het gebouw Victoria voor tijdelijk personeel. FUMO Eind 2020 is bureau Seinstra&Partners ingeschakeld om ondersteuning te bieden in het verder vormgeven van de toekomstige uitvoering van BRIKS-taken. Onder hun deskundige begeleiding wordt gezocht naar de beste oplossing voor de BRIKS-taken, zelf doen, een poolmodel met de gemeente Harlingen inrichten of bij de FUMO blijven. Project Herziening toeristenbelasting In het coalitieprogramma is opgenomen dat in deze periode de heffing en inning van de toeristenbelasting wordt herzien en dat wordt onderzocht in hoeverre de heffing van de toeristenbelasting kan worden verlegd van de logiesverstrekker naar de individuele gast. Daarbij wordt gedacht aan een systeem met een smartcard of een app. Bij een dergelijk systeem is participatie van de vervoerder, i.c. Rederij Doeksen van belang in verband met registratie van de heen- en terugreis.

Als gevolg van de coronacrisis heeft Doeksen in 2020 aangegeven voor dit project geen tijd te kunnen vrijmaken.Eind 2020 is het project opnieuw opgepakt en heeft de gemeente Vlieland aangegeven ook in het project te willen participeren. Momenteel worden in nauw overleg met de gemeente Vlieland alle mogelijke opties door een extern bureau onderzocht op de fiscale, juridische en privacyvalkuilen. Eind maart 2021 zal daarover een rapportage plaatsvinden en wij zullen uw raad hierover eind april/begin mei verder informeren.

Jaarstukken 2020

21

Jaarstukken 2020

22

1.5 Financiële resultaten 1.5.1 Resultaat en voorstel bestemming van het resultaat van de jaarrekening De gemeente Terschelling heeft over 2020 een positief resultaat behaald van € 534.000. Ter verbetering van de leesbaarheid ronden we in het vervolg van deze jaarrekening alle bedragen af op € 1.000. Resultaat jaarrekening 2020 in € Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten

798.000

Reeds bestemd resultaat (mutaties in reserves)

-264.000

Gerealiseerd resultaat

534.000 534.366

Het reeds bestemde resultaat bestaat uit toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves die bij de vaststelling van de begroting 2020 en gedurende het jaar via begrotingswijzigingen door de raad zijn goedgekeurd. Voor details met betrekking tot deze mutaties, verwijzen wij u naar hoofdstuk 2 Jaarrekening, onderdeel 2.4 Programmarekening en toelichting. De incidentele baten en lasten beïnvloeden het structureel jaarrekeningsaldo. Incidentele lasten beïnvloeden het structureel jaarrekeningsaldo positief en incidentele baten beïnvloeden het structureel jaarrekeningsaldo negatief. Door het betrekken van de eindcijfers uit het overzicht van incidentele baten en lasten bij de cijfers uit het overzicht van de (totale) lasten en baten wordt inzicht gegeven in de opbouw van het jaarrekeningsaldo. Onderstaande tabel geeft aan dat het jaarrekeningsaldo van de gemeente Terschelling een structureel evenwicht kent. Dit houdt in dat de structurele lasten gedekt kunnen worden door de structurele baten. Een toelichting op de incidentele baten en lasten wordt gegeven in hoofdstuk 1.5.7. Structureel jaarrekeningsaldo In €

2018

2019

2020

Saldo van baten en lasten

-284.000

455.000

798.000

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves

154.000

-188.000

-264.000

Begrotingssaldo na bestemming

-130.000

267.000

534.000

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

881.000

-132.000

-202.000

Structureel jaarrekeningsaldo

-1.011.000

399.000

736.000

Wij stellen voor het positieve resultaat van 2020 in zijn geheel ten gunste te laten komen van de algemene reserve. Ondanks dat er in het resultaat een meeropbrengst aan toeristenbelasting zit van € 196.000 ten opzichte van de bijgestelde begroting 2020, stellen wij voor deze niet toe te voegen aan de reserve recreatie. Door de coronacrisis is de verwachte opbrengst toeristenbelasting in de eerste begrotingswijziging flink naar beneden bijgesteld, deze neerwaartse bijstelling is ten laste van het begrotingssaldo en daarmee ten laste van de algemene reserve gekomen. Uiteindelijk blijkt de werkelijke opbrengst nu toch hoger uit te komen dan deze schattingen. Vanuit die optiek is het redelijk om de meeropbrengst niet toe te voegen aan de reserve recreatie, maar het gehele positieve resultaat ten gunste van de algemene reserve te brengen. Ook de compensatie vanuit het Rijk wordt via de algemene uitkering in ons rekeningresultaat opgenomen en daarmee per saldo in de algemene reserve verwerkt. Daarmee worden alle baten en lasten als gevolg van de Coronacrisis op een consistente wijze in de algemene reserve verwerkt.

Jaarstukken 2020

23

Voorstel bestemming resultaat jaarrekening 2020 in € Toevoeging aan de algemene reserve

534.000

Toevoeging aan de reserve recreatie

-

Gerealiseerd resultaat

534.000

Wij verzoeken uw raad in te stemmen met deze voorgestelde resultaatbestemming. Hieronder geven wij u een overzicht van de opbouw van de weerstandscapaciteit per 1 januari 2021 na toevoeging van het resultaat aan de algemene reserve. Opbouw weerstandscapaciteit in €

31-12-2020 Stand algemene reserve

3.847.000

Gerealiseerd resultaat 2020

534.000

Beschikbare weerstandscapaciteit

4.381.000

Minimale weerstandscapaciteit

3.446.000

Overschot minimale weerstandscapaciteit per 1 januari 2021

935.000

Wanneer de reserve recreatie ook wordt meegenomen in deze berekening, dan ziet het er als volgt uit: Opbouw weerstandscapaciteit in €

31-12-2020 Stand algemene reserve

3.847.000

Reserve recreatie

328.000

Gerealiseerd resultaat 2020

534.000

Beschikbare weerstandscapaciteit

4.709.000

Minimale weerstandscapaciteit

3.446.000

Overschot minimale weerstandscapaciteit per 1 januari 2021

1.263.000

Uit het voorgaande blijkt dat de definitieve cijfers over het jaar 2020 significant anders uitkomen dan wij in de loop van 2020 bij het opstellen van de bestuursrapportage en begrotingswijziging 2020 nog verwachtten. Daarover willen wij een aantal opmerkingen maken. Uiteraard moet als nuancering worden opgenomen dat het jaar 2020 niet een regulier begrotings- en uitvoeringsjaar is gebleken. Door de Coronapandemie is niet alleen ons financieel perspectief over het jaar 2020 ineens fundamenteel gewijzigd (zie hiervoor de beide specifieke Corona-monitoren die wij uw raad hebben toegestuurd), maar ook in de uitvoering is in 2020 een aantal zaken in de vertraging gekomen en is op een aantal budgetten minder uitgegeven dan vooraf verwacht. Dit heeft er niet alleen toe geleid dat over 2020 een stevig rekeningoverschot kan worden gepresenteerd, maar tevens dat ons eigen vermogen inclusief de voorgestelde resultaatverdeling leidt tot een stevig overschot op onze minimale weerstandscapaciteit. Dit heeft tot gevolg dat achteraf kan worden geconstateerd dat gemaakte financiële keuzes wellicht anders hadden kunnen worden gemaakt. Dat is uiteraard jammer, maar logisch gezien de kennis die wij hadden op enig moment en waarbij voorzichtigheid een belangrijk uitgangspunt was en ook moet blijven.

In dit licht willen wij samen met uw raad bij de behandeling van de Kadernota 2021 en/of bij de begroting 2022 nader met u van gedachten wisselen hoe wij hier als gemeente mee om wensen te gaan en of aanvullende wensen van uw kant kunnen worden ingevuld.

Jaarstukken 2020

24

1.5.2 Analyse resultaat jaarrekening In het volgende overzicht geven wij u een cijfermatige analyse per programma van het resultaat. Analyse van het rekeningresultaat in €

PROG 0 - Burger en ondersteuning

Saldo begroting exploitatie

Saldo begroting reserves

Totaal saldo begroting

4.849.000

-1.000

4.848.000

Werkelijk rekening Afwijking saldo (incl. (- = nadelig) mutaties reserves) 5.404.000 556.000

PROG 1 - Veiligheid

-827.000

19.000

-808.000

-875.000

PROG 2 - Verkeer, vervoer en waterstaat

-1.793.000

138.000

-1.655.000

-1.568.000

-67.000 87.000

PROG 3 - Economie

2.447.000

155.000

2.602.000

3.011.000

409.000 76.000

PROG 4 - Onderwijs

-531.000

-

-531.000

-455.000

PROG 5 - Sport, cultuur en recreatie

-1.391.000

69.000

-1.322.000

-1.229.000

93.000

PROG 6 - Sociaal domein

-2.875.500

-

-2.875.500

-2.917.000

-41.500

PROG 7 - Volksgezondheid en milieu

-738.500

105.000

-633.500

-687.000

-53.500

-541.000

224.000

-317.000

-150.000

167.000

-1.401.000

709.000

-692.000

534.000

1.226.000

PROG 8 - VHROSV

Door de onzekerheid die werd veroorzaakt door de coronacrisis is in het begrotingsjaar 2020 de primitieve begroting maar één keer aangepast middels een officiële begrotingswijziging. Deze begrotingswijziging bracht het verwachte resultaat verder naar beneden naar - € 692.000. Hieronder is de opbouw van het begrotingssaldo schematisch weergegeven: Opbouw van het begrotingssaldo in €

Saldo begroting exploitatie

Saldo begroting reserves

Totaal saldo begroting -660.000

Primaire begroting

-593.000

-67.000

1-ste begrotingswijziging 2020

-808.000

776.000

-32.000

Begrotingssaldo 2020 per 19 november 2020

-1.401.000

709.000

-692.000

In de onderstaande tabel treft u de belangrijkste mutaties (en toelichtingen) aan die het begrotingssaldo positief of negatief beïnvloedden in 2020. Het startpunt wordt daarbij gevormd door de resultaten na de 1e begrotingswijziging 2020 en eindigt met het resultaat van de jaarrekening 2020. Voor een totaaloverzicht van de baten en lasten verwijzen wij u naar hoofdstuk 2.2 en 2.4. Om de tabel leesbaar te houden worden alleen de mutaties die groter zijn dan € 50.000 toegelicht. De overige mutaties (>€ 25.000) worden toegelicht in de programmarekening in hoofdstuk 2.4.

Jaarstukken 2020

25

Analyse van het rekeningresultaat (afwijkingen > € 50.000) Resultaat begroting 2020 na de 1e begrotingswijziging 2020 (na mutaties reserves)

-692.000

Externe ontwik k elingen 0.1 Gemeenteraad en raadscommissie

-51.000

0.1 Regionale samenwerking

-50.000

0.4 WKR Ambtelijke organisatie

95.000

0.4 Salariskosten ambtelijke organisatie

321.000

0.4 Staf

50.000

0.5 Rente

-54.000

1.2 Veiligheidsbeleid

-85.000

2.1 Beheer onderhoud wegen/straten/pleinen

74.000

2.1 Straatreiniging

63.000

3.4 Bevordering toerisme

-78.000

3.4 Opbrengst toeristenbelasting

196.000

6.3 BUIG/BBZ/Beschut werken

56.000

6.72 Apparaatslasten jeugd

-75.000

7.5 Onderhoud begraafplaatsen

51.000

8.3 Vergunningverlening en toezicht WABO

-59.000

8.3 WABO-leges

109.000

Subtotaal

-129.000

Niet bestede budgetten 2.4 Masterplan haven

225.000

3.4 Inningskosten toeristenbelasting

96.000

7.4 Duurzaamheid

323.000

8.1 Ruimtelijke plannen

70.000

8.3 Volkshuisvesting

235.000

Subtotaal

820.000

Overige afwijkingen (<50.000)* Resultaat voor reserves Jaarrekening 2020

687.000 1.507.000

Afwijk ingen in mutaties in reserves 0.10 Budgetoverheveling

-958.000

0.10 Overige afwijkingen

-15.000

Resultaat jaarrekening 2020

534.000

* deze afwijkingen worden in de toelichting op de programma's wel nader toegelicht indien zij groter zijn dan €25.000.

0.1 Gemeenteraad en raadscommissie Deze overschrijding wordt veroorzaakt door de extra middelen die zijn besteed in verband met het werven en aanstellen van de nieuwe burgemeester (€ 30.000). Daarnaast zijn er extra gelden uitgekeerd aan de raadsleden ter compensatie van de kosten van een overlijdensrisicoverzekering (€ 20.000). 0.1 Regionale samenwerking Het budget dat beschikbaar is voor regionale samenwerkingen is de afgelopen jaren niet geïndexeerd. Omdat de werkelijke bijdragen wel worden geïndexeerd zorgt dit voor een overschrijding. Voorbeelden hiervan zijn de bijdragen aan de gemeenschappelijke regeling de Waddeneilanden, contributie aan de VNG en VFG en de deelnemersbijdrage aan BAN personeelsdiensten. Vanaf de begroting 2021 is dit aangepast en zal het bedrag jaarlijks worden geïndexeerd. 0.4 WKR Ambtelijke organisatie De onderschrijding van dit budget is voor een groot deel terug te leiden naar niet-bestede gelden die beschikbaar zijn voor het volgen van studies (€ 55.000). Dit wordt veroorzaakt door de coronacrisis. Onder invloed hiervan zijn vanaf maart alle trainingen, cursussen e.d. geannuleerd of verplaatst naar online bijeenkomsten.

Jaarstukken 2020

26

Daarnaast is er ook op de overige posten binnen WKR-budget over (€ 40.000). Door het thuiswerken werden er onder andere minder reis- en verblijfkosten gemaakt en waren ook de kosten van koffie- en theevoorziening en andere vergaderkosten lager omdat er vooral online werd vergaderd. 0.4 Salariskosten ambtelijke organisatie Voor een uitgebreide toelichting op deze onderschrijding verwijzen wij u naar paragraaf 2.3.8. 0.4 Staf Hoewel er op deze post in 2020 meer middelen zijn besteed aan arbo-technische maatregelen in verband met het thuiswerken, blijven de bestedingen toch achter op het totale budget. Dit wordt veroorzaakt doordat aan deze post gerelateerde cursussen, zoals BHV, geen doorgang konden vinden. Ook behoefde op het gebied van HRM minder gebruik te worden gemaakt van juridische inhuur. 0.5 Rente Door de lage stand van de rente is de rentelast lager uitgevallen dan verwacht. Deze bedragen zijn aangepast in de begroting 2021 e.v. Door de tussentijdse wijziging van de rentepercentages op een aantal leningen zal vanaf 2022 een nog lagere rentelast worden verwacht. 1.2 Veiligheidsbeleid De coronacrisis heeft er in het afgelopen jaar voor gezorgd dat er meer maatregelen genomen moesten worden op het gebied van Veiligheid en openbare orde. Hierdoor vallen de werkelijke lasten substantieel hoger uit dan begroot.

Voor een uitgebreide toelichting op de extra lasten die veroorzaakt zijn door de coronacrisis verwijzen wij u naar paragraaf 2.3.9. Wij hebben u in onze separate Coronamonitor reeds in een eerder stadium over deze extra lasten in detail geïnformeerd. 2.1 Beheer onderhoud wegen/straten/pleinen Door personele wisselingen en corona zijn een aantal onderhoudsbestekken in 2020 niet uitgevoerd. Deze werken zijn vanaf heden opgenomen in het nieuwe wegenbeheerplan voor de jaren 2021 en verder. Voor dit beheerplan zijn in de begroting 2021 aanvullende middelen gevraagd, waardoor het overschot over 2020 niet behoeft te worden gereserveerd en kan vrijvallen ten gunste van de algemene middelen. 2.1 Straatreiniging Tot en met het boekjaar 2019 werden de kosten van Empatec voor de uitvoering van de straatreiniging op dit product geboekt. Met ingang van 2020 zijn de betreffende medewerkers overgenomen van Empatec en in eigen dienst gekomen. De salariskosten van deze medewerkers worden verantwoord op taakveld 6.4, Begeleide participatie. De door Empatec in rekening gebrachte overhead vanuit de sociale werkvoorziening is hierdoor komen te vervallen. De uitvoering is hierdoor goedkoper geworden (we betalen immers niet meer mee aan de overhead van het SW-bedrijf) en het benodigde budget zal daarom worden aangepast in de begroting 2021.

3.4 Bevordering toerisme Er is een onderschrijding van het budget omdat: 1. De afgelopen jaren is gebleken dat het budget van dit product vaak niet volledig wordt benut. Voor komend jaar zal gekeken worden of het budget naar beneden moet worden bijgesteld. 2. Voor cofinanciering is elk jaar een budget beschikbaar van € 50.000. In 2020 is niet het totaal beschikbare budget besteed. Een overzicht van de totale bestedingen aan cofinanciering is terug te vinden in bijlage 6.

Jaarstukken 2020

27

3. In 2020 zou een bewonersonderzoek plaatsvinden, als gevolg van de corona is dit uitgesteld. 4. Mede als gevolg van de coronacrisis zijn de gemeente en ondernemers er niet in geslaagd zijn in 2020 een Terschellinger subsidieproject voor het opwaarderen van de winkelgebieden af te ronden. Dit heeft ertoe geleid dat ook een provinciale bijdrage niet kon worden geclaimd. In 2021 wordt hier opnieuw op ingezet dit project te realiseren en de subsidie aan te vragen. Het overgebleven budget valt vrij ten gunste van de algemene middelen. 3.4 Opbrengst toeristenbelasting Gedurende het jaar 2020 is er een inschatting gemaakt voor de verwachte opbrengsten toeristenbelasting. Door de coronacrisis en op basis van tussentijdse gegevens van overzettingen van rederij Doeksen werd verwacht dat de opbrengsten toeristenbelasting flink lager zouden uitvallen dan verwacht. Deze schatting is opgenomen in de eerste begrotingswijziging, waarop de totale verwachte opbrengst is aangepast. Uiteindelijk blijkt de werkelijke opbrengst toeristenbelasting, met name op het gebied van toeristenbelasting via de logiesverstrekkers, toch hoger uit te vallen. Voor een verdere toelichting op de baten en lasten die verband hebben met de coronacrisis verwijzen wij u naar paragraaf 2.3.9.

6.3 BUIG, BBZ en beschut werken Uit de voorlopige afrekening van de Dienst Sozawe over 2020 blijkt dat de uitvoeringslasten van de BUIG, BBZ en beschut werken € 56.000 lager uitvallen dan begroot. 6.72 Apparaatslasten jeugd Deze overschrijding wordt veroorzaakt door de hogere uitvoeringslasten van de Jeugdwet. De uiteindelijke afrekening voor 2019 viel € 37.000 hoger uit dan opgenomen in de jaarrekening. De Dienst is voor het aanleveren van haar cijfers afhankelijk van derden. Na het uitbrengen van de voorlopige cijfers 2019 zijn er nog andere lasten aan het licht gekomen welke ook nog doorbelast moesten worden aan de gemeente Terschelling. Deze extra lasten zijn daarom opgenomen in de jaarrekening 2020. Uit de voorlopige afrekening 2020 van de Dienst blijken de bedrijfsvoeringslasten ook in 2020 € 38.000 hoger dan begroot. Hierdoor komt de totale overschrijding op € 75.000. 7.5 Onderhoud begraafplaatsen In 2020 heeft er minder onderhoud plaatsgevonden aan de begraafplaatsen dan gepland, waardoor de lasten lager waren dan begroot. Daarnaast zorgt een jaarlijkse vrijval in de voorziening grafrechten ervoor dat er een overschot is ontstaan. Dit onderhoud heeft geen invloed gehad op de uitstraling van de begraafplaatsen maar kwam door een aantal toevallige omstandigheden, zoals de weersomstandigheden en het aantal begrafenissen.

In het budget zit voldoende ruimte voor het instandhouden van het cultuurhistorisch deel van de begraafplaatsen. 8.3 Vergunningverlening en toezicht WABO De overschrijding op dit budget wordt veroorzaakt door verschillende posten. Enerzijds is er extra juridische ondersteuning ingezet op grote dossiers, zoals de Boddelenweg. Aan de andere kant zijn er ook extra externe kosten gemaakt in verband met een heroriëntatie op de toekomstige uitvoering van de BRIKS-taken en in verband met de afhandeling van met de gevoerde procedure bij de geschillencommissie van de FUMO. Het saldo op dit product werd incidenteel positief beïnvloed door afrekeningen uit voorgaande jaren. 8.3 WABO-leges Afgelopen jaar zijn de bouwleges verhoogd en meer in overeenstemming gebracht met de werkelijke kosten die daarvoor worden gemaakt. Dit veroorzaakt een stijging van de

Jaarstukken 2020

28

opbrengsten. Daarnaast zijn in 2020 voor enkele grote projecten de leges gefactureerd, die uiteraard dan ook leiden tot incidenteel hogere legesopbrengsten. De kosten hiervoor zijn grotendeels in 2019 gemaakt. Niet bestede budgetten Mede door de coronacrisis bleven de bestedingen van de budgetten voor een aantal grote projecten binnen de gemeente, achter op de begroting. Deze budgetten worden allemaal overgeheveld naar 2021, zodat de besteding ervan alsnog kan plaatsvinden. Mutaties reserves De mutaties in de reserves worden verder toegelicht in paragraaf 1.5.3, de balans en de programmarekening. 1.5.3 Mutaties in reserves In de begroting voor het jaar 2020 is door de Raad vastgesteld welke dekkingen vanuit de reserves plaats vinden. In onderstaande tabel worden de werkelijke mutaties in de reserves weergegeven. Mutaties in reserves in €

Begroot

Realisatie

Toevoeging reserves

-588.000

-1.370.000

Onttrekking reserves

1.297.000

1.106.000

709.000

-264.000

Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves worden altijd als incidentele baten en lasten beschouwd, tenzij het (onder voorwaarde) om financierings- en dekkingsreserves gaat of onttrekkingen uit de daartoe toereikende (bestemmings)reserves voor minimaal 3 jaar met als doel structurele kosten te dekken. Toelichting op de belangrijkste afwijkingen in de mutaties in reserves Onderstaand worden de belangrijkste afwijkingen in de mutaties van de reserves toegelicht. De tabel met mutaties wordt weergeven op de volgende pagina. Reserve havenbedrijf De werkelijke onttrekking uit de reserve havenbedrijf viel in werkelijkheid lager uit dan begroot, omdat de exploitatielasten in 2020 lager waren dan verwacht. Reserve J.W. van Dierenfonds In 2020 is een schilderij aangekocht als toevoeging aan de collectie van het Behouden Huys. De Reserve J.W. van Dierenfonds is bestemd voor dit soort aankopen en daarom is het bedrag hieruit onttrokken. Reserve budgetoverheveling In 2020 wordt voorgesteld een bedrag van € 958.000 diverse niet-bestede budgetten over te hevelen naar 2021. In alle gevallen zijn de genoemde budgetten niet benut in 2020 en blijven door deze budgetoverheveling alsnog beschikbaar in 2021. De toevoeging aan de reserve wordt middels instemming met deze jaarrekening bestemd.

Jaarstukken 2020

29

Voorstel mutaties in reserves in € (toevoeging is -)

PROG

Begroot

Realisatie

Afwijking

Reserve haven Dotatie uit exploitatie

2

-411.000

-411.000

-

Bijdrage exploitatie

2

342.000

324.000

-18.000

-69.000

-87.000

-18.000

-176.000

-176.000

-

176.000

176.000

-

-

-

-

-1.000

-1.000

-

-

3.000

3.000

-1.000

2.000

3.000

Reserve Sociaal Domein Dotatie uit exploitatie Bijdrage exploitatie

6

Reserve Dr JW van Dierenfonds Rentetoevoeging

0

Onttrekking

5

Reserve budgetoverheveling Onderzoek Trimbos instituut

1

-20.000

-20.000

-

Restant budget Masterplan 2020

2

-222.000

-222.000

Uitvoering project herziening toeristenbelasting Tonnenloods

3

-95.000

-95.000

5

-22.000

-22.000

Duurzaamheid

7

-323.000

-323.000

Omgevingswet

8

-60.000

-60.000

Woonprogramma 135+

8

-216.000

-216.000

Onderzoek Trimbos instituut

1

19.000

19.000

-

Restant ontvangen subsidie ambulancesteiger

2

105.000

105.000

-

Restant budget Masterplan 2019

2

92.000

92.000

-

Inrichting fietsenstallingen strandovergangen

2

10.000

10.000

-

Toerisme: 'Project op Terschelling overal geïnformeerd'

3

55.000

55.000

-

Uitvoering project herziening toeristenbelasting

3

100.000

100.000

-

Bijdrage kwartiermaker Tonnenloods

5

69.000

69.000

-

Overhevelen restant budget Duurzaamheid

7

87.000

87.000

-

Beleid begraafplaatsen

7

18.000

18.000

-

Belevingswaarde winkelgebied

8

15.000

15.000

-

Invoering omgevingswet

8

20.000

20.000

-

Woonprogramma 135+

8

132.000

132.000

-

Regulier budget Volkshuisvesting

8

57.000

57.000

-

779.000

-179.000

-958.000

709.000

-264.000

-973.000

Totaal mutaties reserves

1.5.4 Ontwikkeling van de eigenvermogenspositie, bij het volgen van het voorstel van de resultaatbestemming Eigen vermogenspositie In €

2018

2019

2020

Algemene reserve

3.879.000

3.654.000

3.847.000

Bestemmingsreserves

5.180.000

5.106.000

5.444.000

Resultaat

-130.000

267.000

534.000

Totaal eigen vermogen

8.929.000

9.027.000

9.825.000 31.276.000

Totaal vermogen

31.208.000

30.423.000

Verhouding eigen vermogen / totaal vermogen

28,6%

29,7%

31,4%

Minimale weerstandscapaciteit per 31 december

3.296.000

3.395.000

3.446.000

Ten aanzien van de eigen vermogenspositie willen wij een aantal specifieke risico’s benoemen ten aanzien van een tweetal specifieke activa van onze gemeente: • Dellewal

Jaarstukken 2020

30

•

Voormalige campusgebouwen

In de risicoparagraaf zullen wij hier verder op ingaan. 1.5.5 Begrotingsrechtmatigheid exploitatie Begrotingsrechtmatigheid exploitatie In €

Begrote lasten exploitatie

Begrote lasten reserves

Totaal begrote lasten

Werkelijke lasten

Afwijking (- = nadelig) 647.000

PROG 0 - Burger en ondersteuning

-7.444.000

-1.000

-7.445.000

-6.798.000

PROG 1 - Veiligheid

-871.000

-

-871.000

-949.000

-78.000

PROG 2 - Verkeer, vervoer en waterstaat

-2.219.000

-2.630.000

-2.432.000

198.000

-411.000

PROG 3 - Economie

-545.000

-

-545.000

-357.000

188.000

PROG 4 - Onderwijs

-4.084.000

-

-4.084.000

-4.190.000

-106.000

PROG 5 - Sport, cultuur en recreatie

-1.634.000

-

-1.634.000

-1.635.000

-1.000

PROG 6 - Sociaal Domein

-3.254.500

-3.430.500

-3.336.000

94.500

PROG 7 - Volksgezondheid en milieu

-2.467.500

-

-2.467.500

-2.585.000

-117.500

PROG 8 - VHROSV

-1.304.000

-

-1.304.000

-1.427.000

-123.000

-24.411.000

-23.709.000

702.000

-23.823.000

-176.000

-588.000

Uitgaven die de begroting overschrijden of die gedaan zijn buiten de vastgestelde programma’s zijn formeel onrechtmatig. Op basis van het Besluit Accountantscontrole Decentrale overheden (BADO) behoeven dergelijk begrotingsoverschrijdingen door de accountant niet te worden meegenomen bij de oordeelsvorming inzake rechtmatigheid indien en voor zover deze overschrijdingen passen binnen het beleid van de Raad. Hieronder wordt een korte toelichting van de overschrijdingen per programma gegeven. Het college is van mening dat de overschrijdingen passen binnen het beleid van de Gemeente Terschelling, zoals vastgesteld door de Raad. Bij goedkeuring van de jaarstukken door de Raad worden deze overschrijdingen dan alsnog rechtmatig. Programma 0 – Burger en ondersteuning De lastendaling in programma 0 wordt veroorzaakt door lagere lasten op het taakveld overhead. Daarnaast wordt er ieder jaar een bedrag gereserveerd voor onvoorziene loon- en prijscompensatie, dit bedrag valt vrij in deze jaarrekening. In paragraaf 2.3.8 wordt nader ingegaan op de personele lasten. Programma 1 – Veiligheid De overschrijding binnen programma 1 wordt volledig veroorzaakt door de extra kosten die zijn gemaakt op het gebied van veiligheid en openbare orde door de coronacrisis. Deze overschrijding is daarmee onvermijdelijk voor het op een zorgvuldige wijze uitvoeren van de gemeentelijke taken.

Programma 2 – Verkeer, vervoer en waterstaat Binnen programma 2 is minder geld uitgegeven dan begroot, met name op het gebied van verkeer en vervoer en economische havens. Een deel van deze niet-bestede budgetten is opgenomen in de budgetoverheveling, de overige budgetten vallen vrij ten gunste van de algemene middelen. Voor een verklaring van deze onderbesteding verwijzen u naar het hoofdstuk programmarekening en toelichting, programma 2. Programma 3 – Economie Binnen het programma economie zijn middelen over, omdat een aantal bestedingen zijn komen te vervallen door de coronacrisis. Daarnaast bestaat het gevoel dat het beschikbare

Jaarstukken 2020

31

budget op dit programma te ruim begroot is en zal moeten worden gekeken of dit aangepast moet worden in de lopende en komende begroting. Programma 6 – Sociaal Domein Deze onderbesteding wordt veroorzaakt door de lagere loonkosten van het eilandteam en het gunstig uitvallen van de (voorlopige) jaarcijfers 2020 van de Dienst Sociale zaken. Programma 7 – Volksgezondheid en milieu De overschrijding van de lasten worden veroorzaakt door extra lasten voor afvalinzameling en extra lasten inzake riolering. Deze lasten worden gedekt door extra baten uit afvalstoffen heffingen en een hogere vrijval van de voorziening op begraafplaatsen. Programma 8 – Volkshuisvesting, Ruimtelijke ordening en Stedelijke vernieuwing De overschrijving van de lasten worden veroorzaakt door hogere lasten voor hogere juridische kosten bij vergunningverlening. Deze lasten worden gedekt door extra baten uit de Wabo Leges.

Jaarstukken 2020

32

1.5.6 Begrotingsrechtmatigheid investeringen Begrotingsrechtmatigheid investeringen (boven € 50.000) In € Krediet

Investering Mutatie 2020 per 1-1-2020

Totaal investering 31-12-2020

Realisatie 2020

Riolering: vGRP2020

150.000

-

161.000

-

ja

Kolkenzuiger

175.000

-

-

-

nee

Aanpassen openbaar vervoer

173.000

18.000

-

18.000

nee

Verkeersveiligheid hoofdweg

300.000

-

-

-

nee

Parkeren West onderzoek

70.000

-

-

nee

Heesterkooisterweg

180.000

-

180.000

180.000

ja

Fietspad Paal 8

185.000

-

181.000

181.000

ja

Ambulance steiger

185.000

-

175.000

175.000

ja

elektriciteitspalen

36.250

-

33.000

33.000

ja

De Kom: Nutsvoorzieningen

56.000

-

-

-

nee

Invoering van SAB kaart

95.000

-

-

-

nee

Verduurzaming zwembad

300.000

-

300.000

300.000

ja

Tonnenloods

1.000.000

-

-

-

nee

Grond Tonnenloods

485.000

-

-

-

nee

300.000

57.000

264.000

321.000

ja

3.690.250

75.000

1.294.000

1.208.000

Wegen:

Haven:

Gebouwen:

Overig: Vervanging kunstgrasveld

Riolering De Kolkenzuiger is besteld, maar nog niet geleverd. De levering van de Kolkenzuiger zal in het voorjaar van 2021 plaatsvinden. Wegen Door Corona dienden enkele wegen en fietspaden te worden aangepast en zijn investeringen naar voren gehaald en in 2020 uitgevoerd. De oorspronkelijk geplande investeringen van 2020 hebben hierdoor vertraging opgelopen. Haven In de Haven is een Ambulance steiger geplaatst en zijn de elektriciteitspalen vervangen. De afschrijving op deze investering zal starten in 2021. Gebouwen De gemeente Terschelling draagt bij in het verduurzamen van het zwembad de Dôbe. Dit is een uitvloeisel van de afspraken die daarover met Optisport zijn gemaakt. De investeringen zullen door Optisport worden uitgevoerd. Deze uitvoering door Optisport zal in 2021 plaatsvinden, in 2020 is alleen het gemeentelijke budget aan Optisport overgeheveld. Overig Het Kunstgrasveld is vervangen en de werkzaamheden zijn eind 2020 afgerond. De overschrijding wordt met name veroorzaakt door een iets nadelige aanbesteding en inefficiency in de uitvoering als gevolg van Corona.

Jaarstukken 2020

33

1.5.7 Incidentele baten en lasten Artikel 189 van de Gemeentewet schrijft voor dat de raad erop toeziet dat de financiële huishouding structureel en reëel in evenwicht is. Daarmee wordt bedoeld dat in de begroting de structurele lasten gedekt moeten worden door de structurele baten. Om vast te kunnen stellen dat sprake is van structureel evenwicht is het belangrijk dat inzicht bestaat in welk deel van de baten en lasten incidenteel zijn en welk deel structureel. In de onderstaande tabellen is aangegeven wat de incidentele baten en lasten in deze jaarrekening zijn. Het onderscheid tussen incidenteel en structureel is niet altijd even duidelijk. Om meer duidelijkheid te geven heeft de commissie BBV een notitie opgesteld. De richtlijn is dat, als de tijdelijke baten en/of lasten zogenaamd ‘’eindig’’ zijn, zij een incidenteel karakter hebben. Onttrekkingen en toevoegingen van en aan reserves kunnen altijd als incidenteel worden aangemerkt. Het overzicht van baten en lasten dient niet alleen voor het horizontale toezicht door de raad, maar is voor de financiële toezichthouder, de provincie Fryslân, een belangrijk overzicht bij de bepaling of de gemeente in aanmerking komt voor het gewenste repressieve toezicht. Specificatie incidentele baten In € Opslag OZB Ondernemersfonds

0.62

Taakveld

2020 150.000

Onttrekkingen aan de reserves

0.10

1.106.000

Eenmalige subsidie t.b.v. Ambulancesteiger in de kom

2.4

30.000

Grondexploitatie: West aleta fase 4

8.2

224.000

Opbrengsten tijdelijke verhuur leegstaand pand

8.3

101.000

Verkoop gemeente grond Totaal incidentele baten

8.3

27.000 1.638.000

Opslag OZB in verband met bijdrage aan het Ondernemersfonds Terschelling Op 21 november 2017 heeft de gemeenteraad ingestemd met de realisatie van een Ondernemersfonds Terschelling voor de periode van 3 jaar van 1 januari 2018 tot 31 december 2020 en dat de jaarlijkse financiering van € 155.000,- voor dit fonds plaatsvindt door een ophoging van het tarief onroerende zaakbelasting niet-woningen van € 80,- per € 100.000,- WOZ waarde. Voor 2020 is de bijdrage voorlopig vastgesteld op € 150.000,- een definitieve afrekening hiervan vindt plaats in september 2021 en wordt in het lopende boekjaar verwerkt. Onttrekkingen aan de reserves Toevoegingen en onttrekking aan reserves worden altijd als incidenteel beschouwd, tenzij het (onder voorwaarde) om financieringsreserves en dekkingsreserves gaat of onttrekkingen uit de daartoe toereikende (bestemmings)reserves voor minimaal 3 jaar met als doel structurele kosten te dekken. Een uitgebreid overzicht van de toevoegingen en onttrekkingen aan reserves, met toelichting, is terug te vinden in hoofdstuk 1.5.3. Eenmalige subsidie t.b.v. de realisatie van een Ambulancesteiger in de kom Voor de realisatie van de Ambulancesteiger is een subsidie ontvangen van in totaal € 150.000. Een deelbetaling ad € 120.000 is in 2019 ontvangen en de resterende € 30.000 in 2020. De gelden zijn volledig besteed aan de aanleg van de Ambulancesteiger.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Terschelling&id=772aaba0-1bcd-4f80-80ff-3ba51b3f1b94