7.a. Gemeenteblad beleidsnotitie mantelzorg 2021 - 2025 Terschelling.pdf

Gemeenteblad Onderwerp: Jaar/nummer: In behandeling bij:

Beleidsnotitie mantelzorgondersteuning en -waardering 2021- 2025 2021/27 Wethouder Hoekstra - Sikkema

Voorstel Wij stellen voor om de beleidsnotitie ‘Ondersteuning en waardering mantelzorgers gemeente Terschelling 2021-2025’ vast te stellen.

Samenvatting Er vinden al goede activiteiten plaats ter ondersteuning en waardering van mantelzorgers op het eiland, zoals de mantelzorgpluim en de dag van de mantelzorger. Veelal wordt dit tezamen met Thuiszorg het Friese land en Wadzorg georganiseerd. Hier ligt echter niet altijd duidelijk beleid aan ten grondslag. Daarom wordt u gevraagd om de beleidsnotitie ‘Ondersteuning en waardering mantelzorgers gemeente Terschelling 2021-2025’ vast te stellen. De gemeente legt in deze notitie vast hoe we mantelzorgers nog beter kunnen bereiken, ondersteunen en waarderen. Na positieve besluitvorming in de gemeenteraad wordt het beleid samen met mantelzorgers en de relevante ketenpartners uitgewerkt in een lokaal uitvoeringsplan.

Toelichting Eind 2019 is de beleidsnotitie “Mantelzorgwaardering- en ondersteuning in Noardwest Fryslân”, die geldig is sinds eind 2015, geëvalueerd. Hieruit is naar voren gekomen dat het vooraf bedachte beleid en de daadwerkelijke uitvoering daarvan uiteen zijn gaan lopen. Het beleid is aan vernieuwing toe. De Stuurgroep POSD heeft opdracht gegeven tot herijking van het mantelzorgbeleid. De voorgelegde beleidsnotitie is het resultaat daarvan. Hierin zijn visie, missie en hoofddoelen beschreven voor 2021-2025. Daarnaast is beschreven op welke manier we dat willen bereiken, namelijk met drie speerpunten: 1. We ontwikkelen op basis van acht functies (zie notitie) een laagdrempelig ondersteuningsaanbod van goede kwaliteit, dat op maat en zoveel mogelijk met regie van de mantelzorger en zorgvrager kan worden ingezet. 2. We maken met onze lokale netwerkpartners werk van het herkennen en betrekken van mantelzorgers, het vroegtijdig signaleren van (over)belasting en het doorverwijzen naar de juiste hulp. 3. We bieden jaarlijks een blijk van waardering aan mantelzorgers die zorgen voor inwoners van onze gemeente. De toevoegingen van speerpunten 1 en 2 zijn wijzigingen ten opzichte van het huidige beleid.

2

Motivering Wmo 2015 De Wmo 2015 geeft de gemeenteraad de taak om periodiek een plan vast te stellen waarmee o.a. mantelzorgers zoveel mogelijk in staat worden gesteld om hun taken als mantelzorg uit te kunnen voeren (art. 2.1.2 lid 2 sub b Wmo 2015). Daarnaast dient bij verordening te worden bepaald op welke wijze het college zorg draagt voor een jaarlijkse blijk van waardering voor de mantelzorgers van cliënten in de gemeente (art. 2.1.6 Wmo 2015). Kadernota ‘Vaststellen en doorpakken’ In de kadernota ‘Vaststellen en doorpakken’ is beschreven dat de gemeenten een leefklimaat willen ontwikkelen waarin het aantrekkelijk is om anderen te ondersteunen. Dat is een belangrijk speerpunt, dat onder andere betrekking heeft op mantelzorg. Dit is als vertrekpunt genomen voor de visie, missie en hoofddoelen die zijn beschreven in de beleidsnotitie ‘Ondersteuning en waardering van mantelzorgers in Noordwest-Friesland 2021-2025’. Inhoudelijke redenen Zoals beschreven in de beleidsnotitie is mantelzorg essentieel, zowel voor de zelfredzaamheid en participatie van iemand met een zorgvraag als voor onze samenleving als geheel. Het is daarom van belang dat mantelzorgers die actief zijn in onze gemeenten de zorg kunnen blijven volhouden. Dit voorkomt inzet van duurdere zorg.

Een hele belangrijke voorwaarde daarvoor is dat mantelzorgers kunnen balanceren tussen zorg en hun eigen leven (werk, onderwijs, gezin en vrije tijd). Mantelzorgers houden de zorg dan langer, beter en gezonder vol. Die balans wordt echter beïnvloed door vele factoren, die niet altijd zijn te beïnvloeden. Wel blijkt uit de theorie en praktijk dat ondersteuning op maat en een jaarlijkse blijk van waardering een positief effect hebben op het volhouden van de mantelzorg. Voor goede ondersteuning is het van belang dat mantelzorgers worden herkend en betrokken en dat (over)belasting tijdig wordt gesignaleerd. Dit is naar voren gekomen uit landelijke en lokale bronnen, onderzoeken en rapportages en uit gesprekken met gebiedsteammedewerkers, relevante ketenpartners en landelijke kennisinstituten zoals Movisie. Vanwege bovenstaande redenen is het advies om per gemeente en samen met de zorgaanbieders die daarin actief zijn een goed aanbod aan ondersteuning en waardering te ontwikkelen. Dit creëert draagvlak en vergroot de kans om aan te sluiten bij de lokale zorg- en leefpaden die essentieel zijn voor het succes van mantelzorgondersteuning. De beleidsnotitie met inzichten uit theorie (onderzoeken, bronnen, etc.) en praktijk (gesprekken met de uitvoering) dient als kapstok voor die lokale vertaling. Er wordt een uitvoeringsplan ontwikkeld die uitvoerbaar is binnen de bestaande budgetten.

Historie Terschelling kent op dit moment de mantelzorgpluim als blijk van waardering aan mantelzorgers die actief zijn op het eiland. Daarnaast zijn er de afgelopen jaren meerdere activiteiten georganiseerd voor mantelzorgers door Thuiszorg het Friese Land, Wadzorg en het Eilandteam. Ook de Stilen heeft haar eigen activiteitenprogramma. Voorbeelden zijn de dag van de mantelzorger, thema bijeenkomsten en de jaarlijkse bingo.

3

Er vindt mede door goede initiatieven ondersteuning en waardering van mantelzorgers op het eiland plaats, maar hier ligt niet altijd duidelijk beleid aan ten grondslag. Met behulp van deze beleidsnotitie wordt beoogd een duidelijke en samenhangende richting te geven voor de wijze waarop mantelzorgers op Terschelling kunnen worden bereikt, ondersteund en gewaardeerd.

Juridische gevolgen/fatale termijnen/handhaving De Wmo 2015 geeft de gemeenteraad de taak om periodiek een plan vast te stellen waarmee o.a. mantelzorgers zoveel mogelijk in staat worden gesteld om hun taken als mantelzorg uit te kunnen voeren (art. 2.1.2 lid 2 sub b Wmo 2015). Daarnaast dient bij verordening te worden bepaald op welke wijze het college zorg draagt voor een jaarlijkse blijk van waardering voor de mantelzorgers van cliënten in de gemeente (art. 2.1.6 Wmo 2015).

Belang voor toerisme/samenleving/economie De notitie dient bij te dragen aan een betere ondersteuning en waardering van mantelzorgers die actief zijn in de gemeente, waarmee zij hopelijk de zorg beter, langer en gezonder kunnen volhouden. Zowel nu als in de toekomst, ook wanneer het beroep op mantelzorgers toeneemt. Hierdoor kunnen mantelzorgers, maar ook degene waar zij voor zorgen, een betere kwaliteit van leven krijgen, vooral in situaties waarbij sprake is van dreigende overbelasting. Daarnaast voorkomt mantelzorg de inzet van duurdere zorg vanuit de Wmo 2015, Jeugdwet, Zvw of Wlz en bespaart op die manier onze samenleving als geheel veel geld.

Financiële/personele/organisatorische gevolgen Voor 2022-2024 is er € 10.600 per jaar opgenomen in de begroting. Er wordt een uitvoeringsplan ontwikkeld die uitvoerbaar is binnen de bestaande budgetten.

Communicatie/interactiviteit De lokale uitvoeringsagenda wordt in het 2e kwartaal afgerond en daarna wordt er uitvoering aan gegeven.

Advies van de raadscommissie Ter inzage liggende stukken beleidsnotitie ‘Ondersteuning en waardering mantelzorgers gemeente Terschelling 2021-2025’

Datum behandeling in B&W + ondertekening Terschelling, 30 maart 2021 Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Terschelling,

H.M. de Jong, secretaris/directeur

C.M. van de Pol, burgemeester