Terneuzen presentatie verkenning van de informateur 12 mei 2026
Tekst van het document
PVV-TOP/Gemeentebelangen-CDA-VVD-PRO-SGP-Hart voor TerneuzenSociaal Democraten Terneuzen-Sociaal Terneuzen-SP-D’66-ChristenUnie Activiteiten in het informatieproces Verkenning gemeente Terneuzen 2026 – 2030 Terneuzen, 12 mei 2026 Meneer de voorzitter, geachte leden van de raad en allen die belangstellend zijn, Het is vandaag de eerste keer dat we elkaar in een integrale plenaire setting ontmoeten. Vanavond wil ik u graag op hoofdlijnen informeren over de Activiteiten van het informatieproces. In uw Gemeenteraadsvergadering van 1 april jl. heeft u daarvoor de opdracht in Motie M26-14 aan mij verstrekt. De betreffende Motie is ondubbelzinnig richtinggevend. Kort samengevat: • Onderzoeken welke combinaties van partijen er mogelijk zijn voor een constructieve samenwerking. Daarin zijn de ruime meerderheid, recht doen aan de verkiezingsuitslag en een stabiel college als voorwaarden gesteld. • Onderzoeken wat de contouren zijn van de inhoudelijke samenwerking, wat een programma oplevert en richting geeft aan de opgaven van de gemeente. Na de kennismaking via ‘teams’ met een vertegenwoordiging van de PVV-fractie heb ik met u, Meneer de voorzitter, de heer P. van der Hoeff en de door mij zeer gewaarde griffier mevrouw Nicole JansenGeerinckx, ieder separaat een kort kennismakingsgesprek gehad.
1 De rode draad In de voorbereiding op het informatieproces, heb ik fors nagedacht over de inhoudelijke aspecten van de eerste oriëntatie. Populair onder woorden gebracht: waarop zou mijn onafhankelijke focus moeten liggen? De verkiezingsuitslag van 18 maart 2026 was daarin één gegeven. Het heeft mij een soort van kwantitatieve motivatie gegeven om ‘een mogelijke coalitie’ voor te stellen. Echter, de gesprekken met de fractievertegenwoordigers van 7 en 8 april 2026, gaven een specifieke inhoudsvolle kwalitatieve kleur aan de verkiezingsuitslag. In die gesprekken werden voor mij drie aspecten zeer belangrijk: - Draagvlak (steun en stabiliteit voor raad en college), - Programma (in hoofdlijnen of op detail elkaar benaderen) en - Vertrouwen (samenspel raad / college en realiseren van beoogde doelen). Anders dan de unaniem aangenomen motie deed veronderstellen, was het niet voor elke fractie van belang om met een ‘ruime meerderheid, recht te doen aan de verkiezingsuitslag’ een nieuwe coalitie voor te staan. Meneer de voorzitter, dat bracht mij als verkenner niet direct in een dilemma. Immers, het was in de motie gesteld als een soort van ‘voorwaarde’. Mijn bestuurlijke ervaring heeft mij geleerd, dat voorwaarden belangrijk kúnnen zijn.
Activiteiten van het informatieproces Verkenning gemeente Terneuzen 2026 – 2030 Terneuzen, 12 mei 2026
Steller – informateur Eppie Klein
PVV-TOP/Gemeentebelangen-CDA-VVD-PRO-SGP-Hart voor TerneuzenSociaal Democraten Terneuzen-Sociaal Terneuzen-SP-D’66-ChristenUnie Vooral wat betreft de recente bestuurlijke ervaringen in de Gemeente Terneuzen; zouden deze voorwaarden als een kader dienen om de contouren van de inhoudelijke duurzame samenwerking te formuleren. Het kan dan zomaar de basis zijn voor de gewenste bestuurlijke rust. De rode draad, Meneer de voorzitter, om het met Bilderdijk (1756-1831) nog eens te zeggen: In het heden ligt het verleden en in het nu wat worden zal, was voor uw verkenner een belangrijke aanjager. Bilderdijk een man, die op zoek ging naar oude zekerheden, terwijl hij leefde in een tijd van revolutionaire veranderingen. Die inzet werd meer dan rode draad: het werd voor mij als het ware een oprecht doel! Ik werd mij tijdens de gesprekken en de uitwerking daarvan, bewust, dat in relatie tot de majeure opdrachten voor Terneuzen, een college en raad nodig heeft met de vergelijkbare perceptie op de genoemde pijlers van Draagvlak (steun en stabiliteit voor raad en college), Programma (in hoofdlijnen of op detail elkaar benaderen) en Vertrouwen (samenspel raad / college en realiseren van beoogde doelen), Deze genoemde aspecten van draagvlak, programma en vertrouwen zijn naar mijn mening voor de het College van Burgemeester & Wethouders en de gemeenteraad van Terneuzen zeer urgent.
Uitzien naar bestuurlijke stabiliteit Uit de eerste verkenningsgesprekken komt een duidelijk beeld naar voren: vrijwel alle partijen benadrukken dat Terneuzen behoefte heeft aan bestuurlijke stabiliteit, herstel van vertrouwen en een coalitie die niet opnieuw vastloopt op onderlinge spanningen of onverwachte koerswijzigingen. Daarbij speelt het recente verleden een grote rol. Vrijwel iedere fractie verwijst naar de problemen van de afgelopen bestuursperiode: wisselingen binnen fracties, overstappende raadsleden en wethouders, spanningen rondom het AZC-dossier en verdeeldheid over de campusplannen. De partijen willen vooruit, maar zijn tegelijk voorzichtig zijn omdat het vertrouwen onderling beschadigd is geraakt. De grootste gemene deler lijkt dan te liggen bij een stabiele meerderheidscoalitie met duidelijke afspraken vooraf. Zo benadrukte TOP/GemeenteBelangen sterk dat gemaakte afspraken nagekomen moeten worden en wijst erop dat bestuurlijke betrouwbaarheid in het verleden onder druk kwam te staan doordat fracties ‘onderweg’ hun standpunt veranderden en eerdere afspraken opnieuw ter discussie kwamen te staan. Daarbij wordt expliciet genoemd dat het verleden niet zomaar kan worden weggepoetst. Stabiliteit wordt gezien als een absolute voorwaarde voor een nieuwe bestuurlijke context.
Meneer de voorzitter, de wens naar bestuurlijke stabiliteit ligt mijns inziens, inderdaad ten grondslag aan de hierboven genoemde motie. Naast deze bestuurlijke stabiliteit en de gewenste bestuurlijke rust, worden door meerdere fracties tevens elementen als respect, vertrouwen en loyaliteit binnen de toekomstige coalitie, als essentieel genoemd. Daarbij klinkt bij een aantal fracties impliciet de kritiek door, over de wijze waarop afgelopen jaren dossiers publiekelijk en via sociale media zijn uitgevochten. Het is om die reden meneer de voorzitter, dat we na de eerste oriënterende gesprekken van 7 en 8 april 2026, op 11 april jl. met de afzonderlijke fracties van PVV, TOP/GemeenteBelangen, CDA, VVD en SGP hebben doorgesproken over essentiële onderwerpen en de betekenis van respect, vertrouwen en loyaliteit. Activiteiten van het informatieproces Verkenning gemeente Terneuzen 2026 – 2030 Terneuzen, 12 mei 2026
Steller – informateur Eppie Klein
2
PVV-TOP/Gemeentebelangen-CDA-VVD-PRO-SGP-Hart voor TerneuzenSociaal Democraten Terneuzen-Sociaal Terneuzen-SP-D’66-ChristenUnie Vooral de wijze waarop de betrokkenheid van de gemeenteraad, dus de niet-collegepartijen daarin betrokken kunnen worden was in deze fase van de verkenning, een belangrijk aspect. De mogelijkheid voor een inhoudelijk Coalitieakkoord en een Raadsperspectief t.b.v. van het organiseren van de betrokkenheid van de Gemeenteraad, werd enigszins concreet. Contouren voor de inhoudelijke samenwerking Meneer de voorzitter, geachte leden van de raad, het was ons voornemen op 28 april in twee deelsessies in gesprek te gaan. Eén gesprekssessie met het CDA, de PVV en de VVD en parallel daaraan met de fracties van TOP/Gemeentebelangen, SGP en de VVD. Deze derde gespreksronde zou cruciaal kunnen zijn, wat betreft de te bereiken consensus m.b.t. door de fracties aangedragen beleidsonderwerpen. De genoemde fracties kregen daarvoor de uitnodiging toegestuurd met de volgende gespreksonderwerpen: - de grote energieprojecten die in de nabije toekomst van Zeeland een rol spelen, - de opgave van de Spreidingswet en de Provinciale opgave vanuit de Provinciale Regie Tafel, - het project Totaalplan Binnenstad Terneuzen, - de verwezenlijking van de Campus en - het formuleren van het Raadsperspectief.
Meneer de voorzitter, het kwam niet zover dat we deze inhoudelijke besprekingen, in de contouren van deze en andere majeure opdrachten voor de gemeente Terneuzen, konden organiseren. Dat was voor mij een teleurstelling. Niet om mijzelf; wel omdat ik in die paar weken van intensief meedenken heb ervaren, dat de gemeente Terneuzen, de totale samenleving, de maatschappelijke gemeenschap en de dorpsgemeenschappen, een inhoudelijke doordenking waard zijn en een stabiele koers nodig hebben. Meneer de voorzitter, geachte leden van de raad, ik kom tot een afronding. Op 23 april jl. kreeg ik de telefonische mededeling van de heer Jeroen de Buck en de heer Jack Begijn, dat ‘men’ de oude coalitie in de gemeente Terneuzen wenst voort te zetten. Met de kennis van nu, de opgehaalde informatie vanuit de gesprekken met fractievertegenwoordigers en de gevoerde telefoongesprekken zou mijn aanbeveling, een andere zijn geweest. Echter, die aanbeveling is niet meer actueel. Graag dank ik u voor het vertrouwen wat u mij hebt gegeven. Hartelijk dank dat u allen de vrijheid hebt genomen en de veiligheid hebt ervaren in een vertrouwelijke setting van gedachten te wisselen voor de toekomst van de Gemeente Terneuzen. Vriendelijk dank Nicole, voor de vele uren en al die contacten die we hebben gehad om e.e.a. te organiseren; daarbij grote waardering voor jou integriteit en je integer handelen.
Dank u wel, Eppie Klein – informateur / verkenner Activiteiten van het informatieproces Verkenning gemeente Terneuzen 2026 – 2030 Terneuzen, 12 mei 2026
Steller – informateur Eppie Klein
3