Initiatiefvoorstel Terneuzen Blauwe visie

Kenmerk: Afdeling: Portefeuillehouder:

INITIATIEFVOORSTEL

Datum

19-2-2021

Onderwerp

Blauwe visie een oplossing voor Terneuzen?

Inhoud

De raad van de gemeente Terneuzen in vergadering bijeen d.d. 3 juni 2021 gelet op artikel 36 van het Reglement van orde voor de gemeenteraad; Stelt ondergetekende voor het navolgende initiatiefvoorstel vast te stellen:

Voorgenomen besluit Vraagt het college zich te committeren aan de richtlijnen van de Blauwe visie en zo de gemeente Terneuzen toekomstbestendig te maken op het gebied van volksgezondheid Toelichting

De zorg in Nederland verandert, ook in Terneuzen. En vooral de ouderenzorg. De inschatting is dat in 2050 bijna 20% van de inwoners van de gemeente Terneuzen 75-plusser zijn( 1 ). Daarnaast stijgen bij ongewijzigd beleid en uitvoering de totale zorguitgaven. Landelijk gezien is naar verwachting gaat 1 op de 4 mensen in de zorg werken. Verder is in de toekomst 1 op de 6 mensen mantelzorger, terwijl dat nu 1 op de 15 is. Dit vraagt ook om verandering in het denken over het inrichten van de zorg. Moeten we het wiel opnieuw uitvinden of kunnen we wat leren van andere landen? Wij denken dat met het introduceren van de gedachtegang rondom de Blue Zones er een mogelijkheid ligt om op een andere manier na te gaan denken over hoe we de toekomst tegemoet treden. We denken dat de Blue Zones als ‘way of life’ best wel eens een antwoord kan zijn op veel van de te verwachten uitdagingen. En dat achterliggende gedachten best wel eens in de programma’s van onze begroting opgenomen zouden kunnen worden. Maar dan natuurlijk de vraag, wat zijn de Blue Zones dan? Daarvoor willen wij u verwijzen naar de bijlagen.

Bijlagen

5

Achterliggende documenten

n.v.t.

Initiatiefnemer(s) + fractie(s) 1

https://terneuzen.incijfers.nl/dashboard/bevolking-3/

Jean-Paul Casteleijn SP Ernst Jonker GL

Bijlage 1: Voorstel Blauwe Visie In het kader van de algehele volksgezondheid van de burgers van Terneuzen. Committeert het College zich om haar beleid waar mogelijk te toetsen aan de grondbeginselen, voortvloeiend uit onderzoek naar verscheidene blue zones in de wereld. Er zijn 5 plekken op de wereld waar je een Blue Zone vindt: Ikaria in Griekenland, Okinawa in Japan, Nicoya (een klein gebied in Costa Rica), Sardinië en Loma Linda (Californië). Belangrijke onderwerpen hierbij zijn - Schone lucht - Een groene natuurrijke leefomgeving - Gezond eten - Beweging - Stress verminderend - Faciliteer sociaal contactvorming Kenmerken zijn: - beweeg natuurlijk: geen sportschool, maar leven in een omgeving die stimuleert om te bewegen zonder er bij na te denken; - Ken je doel: weet waarvoor je ’s ochtend wakker wilt worden.

Het hebben van een doel kan zeven jaar extra levensverwachting opleveren; - Zo min mogelijk stress: neem dagelijks tijd voor ontspanning; - De 80%-regel: verlaag je calorie-inname met 20%; - Plantaardig voedsel: zelf verbouwen, vooral bonen horen bij de dagelijkse voeding van de meeste honderdjarigen; - drink met mate tijdens het regelmatig eten of gezellig samenzijn met vrienden; - Gelijkgestemden: behoren tot een groep waarmee regelmatig wordt samengekomen heeft een positieve invloed op de gezondheid; - Familie: stel familie en geliefden op de eerste plaats; - Vriendenkring: goede vriendenkring en voldoende sociale contacten. Een groot voordeel voor de gemeente zit hem ook in de compressie van morbiditeit. Dit noemt men zo als bijvoorbeeld: - Een jonge man te zwaar en beweegt niet, resulterend in diabetes type 2 op zijn veertigste statistisch gezien leeft hij 10 jaar minder Dat zien we dan wel weer denk je dan. Maar wat vaak vergeten wordt, is dat deze man rond zijn vijftigste de eerste belangrijke complicaties te verwerken krijgt( uitval van zenuwbanen, slechte nieren, dialyse, amputatie, enz. enz. ) en dus tot zijn dood, zeg 68 patiënt is. Een ongezonde levensstijl resulteert gemiddeld gezien na een (onnodig) lange periode van ziekte en leed, tot de dood. Waarom zou je dit bagatelliseren.

Veel beter en goedkoper is het omgekeerde: een korte periode van ziek zijn vlak voor de dood. Ofwel COMPRESSIE VAN MORBIDITEIT. Komt bij dat een gezonde levensstijl wordt beloond met zeven tot tien extra gezonde levensjaren. Sommige gemeenten nemen genoegen met middelmatigheid Ik wil dat Terneuzen meer dan dat doet en het hoogst haalbare voor haar burgers ten doel stelt. Niet de gemakkelijkste weg kiest maar net als een liefhebbende ouder grenzen stelt en waar nodig ingrijpt. Maar ook zeker faciliteert en luistert naar goede ideeën.

preventieakkoord van staatssecretaris Blokhuis van Volksgezondheid is in werking getreden. Daarin staat dat in 2020 de helft van alle schoolkantines, zo’n 950, “gezond” moeten zijn. Diabetes type 2, hart- en vaatziekten, depressie en zelfs kanker, je hebt een verhoogd risico op deze ziektes als je overgewicht of obesitas hebt. Hoewel we daar niet steevast aan denken als we nog maar eens een Mars bij de benzinepomp halen, is overgewicht een serieus probleem. En steeds meer mensen hebben ermee te maken.

Bijlage 2: Overzicht mogelijke inbreng per programma https://docplayer.nl/115849939-Sterk-betrokken-vitaal.html Bestuur en ondersteuning “Wij organiseren goede, efficiënte en moderne dienstverlening. We betrekken inwoners op nieuwe manieren en zijn zelf betrokken bij netwerken en initiatieven. We staan open voor samenwerking die ons versterkt.” Het begint al met er voor te zorgen dat de medewerker zelf goed in het vel zit, hierdoor kan deze een betere dienst verlenen. Tip  Laat de gemeente Terneuzen zelf een voortrekkende rol spelen samen met haar ambtelijk apparaat en haar gemeentelijke bedrijven, want immers goed voorbeeld doet goed volgen Veiligheid “Wij zorgen voor een veilige omgeving. We signaleren problemen en treden preventief op. We zetten meer in op handhaving”. Meer sociale cohesie zorgt voor een zelfregulerend effect waarbij de gemeenschap veel meer zichzelf handhaaft. En het verkregen effect zal ook veel beter beklijven want geen wij – zij, maar ons. Verkeer vervoer en waterstaat “Een tolvrije tunnel biedt kansen voor heel Zeeland. Daarom zetten wij de brede Zeeuwse lobby voor dit onderwerp voort. Verder maken we ons sterk voor de spoorlijn op de Oostelijke Kanaaloever. We zorgen voor een goede bereikbaarheid.” Past precies in de visie. Vooral zo doorgaan ( hernoem de Westerscheldetunnel tot verborgen vallei ) Economie “We zetten de schouders onder duurzaamheid.

We optimaliseren de samenwerking met bestaande bedrijven en trekken nieuwe bedrijven aan. We benutten de ‘kanaalsprong’. We werken aan vitale kernen, wijken, winkelgebieden en bedrijfsterreinen. We willen dat arbeidsmigranten goed in onze gemeente kunnen wonen en integreren.” Een individu zal met goede omliggende factoren beter presteren. Als je dit doortrekt moet dat dus ook gelden voor een gemeenschap en voor een maatschappij enz, enz. Dit zal dus resulteren in een voortvarende gemeente. Onderwijs “We willen goede onderwijsvoorzieningen in onze gemeente. We stimuleren de samenwerking met, in en rond het onderwijs waarbij we oog hebben voor kwaliteit, betaalbaarheid, bereikbaarheid, duurzaamheid en keuzevrijheid.” Goede duidelijke ecologisch verantwoorde doelen stellen zal de jeugd alleen maar meer en beter voorbereiden op de toekomst met haar vele uitdagingen. Verder mag je als financier van schoolgebouwen best eisen stellen aan de leefbaarheid, voeding, omgangsvormen, lessen in empathie en geluk, enz, enz. Sport, cultuur en recreatie “Sport, cultuur en recreatie vergroten het leef genot en de gezondheid. Wij vinden het daarom belangrijk dat hiervoor een aantrekkelijk aanbod is van activiteiten en voorzieningen.” Heel goede ambitie waarbij het een kleine moeite is de richtlijnen van de Blue-Zones op toe te passen Tips



Beweging, Faciliteer sociale contactvorming

Sociaal domein “Iedereen moet mee kunnen doen in onze gemeente. In het sociaal domein werken we aan verdere vernieuwing en aan verbetering van de samenwerking tussen organisaties. We zetten in op integraal werken volgens het principe van één gezin, één plan, één regisseur. Ondersteuning en hulp zijn zo snel, adequaat, vroeg en dichtbij mogelijk. We gaan uit van kwaliteit.” Het sociaal domein is bij uitstek geschikt om te bekijken door een Blue Zone bril. Ik verwacht hier ook de grootste winst te behalen die onder de streep waarschijnlijk het minst gaan kosten. Tips  Noodzakelijke omslag om sociale netwerken van de grond te krijgen  Faciliteer sociale contactvorming  Gezond eten De 80%-regel: verlaag je calorie-inname met 20%; Plantaardig voedsel: zelf verbouwen, vooral bonen horen bij de dagelijkse voeding van de meeste honderdjarigen; Wijn: drink regelmatig, met mate en tijdens het eten of gezellig samenzijn met vrienden  Stress verminderend; Zo min mogelijk stress: neem dagelijks tijd voor ontspanning; Ken je doel: weet waarvoor je 's ochtends wakker wilt worden. Het hebben van een doel kan zeven jaar extra levensverwachting opleveren; Volksgezondheid “We geven extra aandacht aan energietransitie, klimaatbeleid en afvalinzameling. Daarnaast onderzoeken wij of we de rioolheffing kunnen koppelen aan het watergebruik.

Hiermee bereiken wij een andere heffingsgrondslag en stimuleren we duurzaam gebruik van water.” Door te committeren aan de richtlijnen stijgt de volksgezondheid en neemt de lichamelijke afweer toe. Hierdoor zullen zorgkosten afnemen, wordt de bevolking vitaler zowel geestelijk als lichamelijk. Door zelf het goede voorbeeld te zijn gaat de burger vanzelf de voordelen ervan inzien en zal eerder geneigd zijn de opvattingen te volgen. Vergeet niet: - Erover lezen blijft voor 10% hangen - Iets een ander zien doen 50% - Het zelf ervaren en doen 100% Tips  beweeg natuurlijk: geen sportschool, maar leven in een omgeving die stimuleert om te bewegen zonder er bij na te denken;  Gelijkgestemden: behoren tot een groep waarmee regelmatig wordt samengekomen heeft een positieve invloed op de gezondheid;  Familie: stel familie en geliefden op de eerste plaats  Vriendenkring: goede vriendenkring en voldoende sociale contacten. Ruimtelijke ordening en volkshuisvesting “Vitale kernen en wijken. Daar zetten we ons extra voor in. Samen met onze inwoners zorgen we voor een prettige leefomgeving. We gaan verpaupering tegen en spelen in op nieuwe en duurzame woonvormen, winkelconcepten en bedrijfsterreinen. Het gebruik van groene energie stimuleren wij.” Een grote stressfactor bij de mensen is de mogelijkheid om naar behoefte te wonen.

De gemeente kan door beleid die stress verminderen als ze dit wil. Verder zorgt goede infrastructuur voor woongenot en kan op deze manier wezenlijk bijdragen aan de aantrekkelijkheid van de gemeente

Bijlage 3 Mail 1 Mail professor Scherder: Jean-Paul, Leuk je gesproken te hebben. Hieronder enkele belangrijke punten ter ondersteuning van je verhaal: -

Meer bewegen over de gehele levensloop, van kind tot in de ouderdom

-

Er was al een officiële pandemie: Physical Inactivity: 2012 uitgeroepen door de WHO: 5.3 miljoen mensen overlijden per jaar aan ziekten gerelateerd aan zitten: diabetes type 2, obesitas, hart en vaatziekten

-

Méér bewegen versterkt je immuunsysteem, precies wat we in deze tijd en de komende decennia nodig hebben

-

Méér bewegen verlaagt de risico’s op hart en vaatziekten, diabetes type 2 en obesitas

-

Méér bewegen versterkt de werking van de hersenen, ook op langere termijn (denk aan: duurzaamheid medewerkers)

-

Méér bewegen heeft een positief effect op stemming (denk aan bijv. depressie, angst). Voor jong én oud.

-

Méér bewegen verbetert het slapen. Goed slapen is weer essentieel voor je immuunsysteem

-

Het afgelopen jaar zijn we juist méér gaan zitten: thuis werken, kinderen zitten heel veel uren, op school en thuis (gaming).

Deze lijst kan nog flink uitgebreid worden maar voor nu even ok zo? Veel succes op je missie! Hgr Erik Prof. dr. Erik J.A. Scherder Professor in Clinical Neuropsychology Faculty of Behavioral and Movement Sciences Vrije Universiteit Van der Boechorststraat 7

Bijlage 4 Behandel je features als bezienswaardigheid ( Charlerroi sluizenlift ) -

Kanaal, tunnel ( verborgen vallei) burgers worden zo trots op hun omgeving en voelen zich er goed

-

Vliegende Hollander saga

-

Nieuwe sluis

-

Innovaties (industrie, burgers, natuur )

-

Historie ( leerzame wandelpaden, voedselbossen waar je leert hoe fruit, noten, wortels groeien )

-

Het afmaken van het al gedeeltelijk aangelegde rondje Kreek.

Laat de gemeente Terneuzen zelf een voortrekkende rol spelen samen met haar ambtelijk apparaat en haar gemeentelijke bedrijven, want immers goed voorbeeld doet goed volgen. Als we iets geleerd moeten hebben van deze crisis is het wel dat gezondheid het allerbelangrijkste is.

Zo niet voor u dan voor onze nabestaanden!!

Bijlage 5 Bronnen https://www.morgens.nl/magazine/nederland-volgende-blue-zone

Boeken -

Het land van goed naar beter (Bob Crébas)

-

Hart voor je brein (Prof Erik Scherder / Hoogleraar Leonard Hofstra cardioloog)