2026-06-24 Bijlage 1 Participatie en communicatieplan 2.0 Aanscherping

Participatieplan 2.0

Aanscherpen voorwaarden Adviesgroep Sluis- Terneuzen Mei 2026 Zaaknummer: 638667

Inhoud 1 Inleiding en aanleiding .............................................................. 1

2

3

4

5

6

7

1.1

Context ............................................................................ 1

1.2

Aanleiding voor vervolgtraject ............................................ 1

Strategie................................................................................... 1 2.1

Werkwijze met projectweken ............................................. 1

2.2

Start van de aanscherping ná bekendmaking locatiekeuze . 2

Doel en uitgangspunten ............................................................ 2 3.1

Doel ................................................................................. 2

3.2

Uitgangspunten ................................................................ 2

Aanpak en werkwijze................................................................. 3 4.1

Samenstelling Adviesgroep ............................................... 3

4.2

Opzet participatieproces ................................................... 3

4.3

Beloning ........................................................................... 3

4.4

Indicatieve opzet bijeenkomsten ....................................... 3

Communicatie ......................................................................... 4 5.1

Intern ............................................................................... 4

5.2

Extern ............................................................................... 4

5.3

Woordvoerders ................................................................. 4

Resultaat, uitvoering en financiën ............................................. 4 6.1

Resultaat .......................................................................... 4

6.2

Uitvoering ......................................................................... 4

6.3

Planning ........................................................................... 5

6.4

Financiën ......................................................................... 5

Tot slot ..................................................................................... 5

7.1

Besluitvorming ..................................................................5

7.2

Omgaan met tussentijdse ontwikkelingen ..........................5

Begrippenlijst ...................................................................................6 IEA: Integrale Effectenanalyse .......................................................6 Plan-MER: plan-Milieueffectrapport ..............................................6 Impactanalyse:.............................................................................6 SOM-analyse: Strategisch Omgevingsmanagement-analyse ..........6

1

Inleiding en aanleiding

1.1

Context

Op 5 februari 2026 stelden de gemeenteraden van Sluis en Terneuzen het voorwaardenpakket van de Adviesgroep Sluis-Terneuzen vast. Dit pakket vormt de bijdrage van beide gemeenten aan het toekomstige RijkRegiopakket, in aanloop naar besluitvorming over de mogelijke bouw van nieuwe kerncentrales en de uitbreiding van het 380 kVhoogspanningsnet. Het Rijk is als initiatiefnemer van deze projecten verantwoordelijk voor de formele participatie richting belanghebbenden. Het gemeentelijke traject is aanvullend en richt zich op de regionale voorwaarden. In het eerder vastgestelde participatieplan werd dit uitgebreid beschreven. De gemeenten gaan in gesprek met inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Daarnaast informeren zij de omgeving over de ontwikkelingen, besluitvormingsmomenten en procedures binnen het Rijksprogramma. 1.2

Aanleiding voor vervolgtraject

De gemeenteraad van Terneuzen nam een motie aan waarin zij verzocht het bestaande voorwaardenpakket op basis van meer informatie aan te scherpen en deze aanscherpingen als addendum toe te voegen aan het eerder vastgestelde voorwaardenpakket. Daarnaast benoemde de Adviesgroep in het voorwoord van het voorwaardenpakket dat de beschikbare tijd (5 bijeenkomsten) beperkt was gezien de omvang en complexiteit van de opgave. De Adviesgroep gaf aan graag mee te denken over verdieping en concretisering van de voorwaarden bij het beschikbaar komen van meer informatie. Met dit aanvullende traject geven de gemeenten invulling aan de vervolgstap: het gericht verdiepen en aanscherpen van de bestaande voorwaarden, resulterend in een addendum op het eerder vastgestelde

pakket. De bestaande Adviesgroep blijft hierbij het inhoudelijke platform. Indien nodig vullen we deze groep aan om voldoende representativiteit te waarborgen. Tijdens het participatietraject besteden we expliciet aandacht aan tussentijdse ontwikkelingen. We gaan in op de verhouding tussen deze ontwikkelingen en het participatietraject. De dorpsraad Biervliet stelde op eigen initiatief een eigen voorwaardenpakket samen. In het vervolgtraject krijgt de dorpsraad de gelegenheid dit te spiegelen aan het bestaande pakket en voorwaarden uit hun pakket voor te leggen aan de Adviesgroep. De Adviesgroep beoordeelt vervolgens welke aanscherpingen bij meerderheid van stemmen worden opgenomen in het addendum. 2

Strategie

2.1

Werkwijze met projectweken

De strategie voor het aanscherpen van de voorwaarden is erop gericht de kwaliteit en relevantie van de voorwaarden te verhogen. Tegelijk willen we dat het proces flexibel blijft ten opzichte van de Rijksbesluitvorming. Om die reden werken we met projectweken in plaats van vaste kalenderdata. Projectweek 1 gaat van start als uit het ontwerpvoorkeurbesluit blijkt dat Mosselbanken/Paulinapolder de voorkeurslocatie voor de bouw van kerncentrales is. Het streven is binnen twee weken na de bekendmaking te starten, maar daarbij zijn we ook afhankelijk van de planning van de gemeenteraadsvergaderingen, de beschikbaarheid van de locaties en dergelijke. De planning in projectweken zorgt voor een logische koppeling tussen de Rijksbesluitvorming en de start van de inhoudelijke aanscherping. Het participatieplan 2.0 wordt nu al vastgesteld, zodat het projectteam met de voorbereidingen kan beginnen. Het aanscherpingstraject met de deelnemers gaat van start als het Rijk de Mosselbanken/Paulinapolder als voorkeurslocatie aanwijst. 1

2.2

Start van de aanscherping ná bekendmaking locatiekeuze

De inhoudelijke bijeenkomsten met de Adviesgroep starten pas ná de bekendmaking van het voorkeurbesluit. Aanscherpingen zijn pas zinvol en goed toetsbaar wanneer duidelijk is of, en in hoeverre Mosselbanken/Paulinapolder als (voorkeurs)locatie in beeld blijft. Op dat moment kan nieuwe informatie uit het plan-MER, de IEA, de SOM-analyse en andere documenten gericht en inhoudelijk worden benut. Daarmee voorkomen we dat de Adviesgroep tijd en energie steekt in discussies die mogelijk niet langer relevant zijn. Bovendien draagt deze timing eraan bij dat de aanscherping concreet en doelmatig wordt, wat de kwaliteit van de inbreng ten goede komt. Tegelijkertijd kunnen voorbereidende acties al vooraf plaatsvinden, zodat het traject na de bekendmaking van de ontwerp-voorkeursbeslissing snel en effectief kan starten. 3

Doel en uitgangspunten

3.1

Doel

Het doel van dit aanvullende participatietraject is het inhoudelijk aanscherpen van het bestaande voorwaardenpakket op basis van nieuwe informatie. Hierbij maakt de Adviesgroep bijvoorbeeld gebruik van inzichten uit de IEA, de plan-MER, de impactanalyse en de SOM-analyse. Daarnaast kan de Adviesgroep voorwaarden aanvullen en zodanig concretiseren dat zij toetsbaar en beter uitvoerbaar worden. Dit traject resulteert in een addendum op het bestaande voorwaardenpakket. Het is nadrukkelijk geen nieuw open participatietraject, maar een gerichte vervolgstap op het eerder doorlopen proces.

3.2

Uitgangspunten

Voor dit participatietraject gelden de volgende uitgangspunten: • We consulteren de Adviesgroep met als doel de voorwaarden aan te scherpen. • We werken op basis van het bestaande voorwaardenpakket (2025) • Het traject is compact en doelgericht • De focus ligt op aanscherpen, niet opnieuw ophalen • Deelnemers leveren een actieve en constructieve bijdrage • Besluitvorming binnen de Adviesgroep vindt plaats door middel van stemmen: o Een (wijzigings)voorstel wordt aangenomen als minstens 2/3 (66,6%) van de aanwezigen ermee instemt. Bij een stemverhouding van 60-66% brengen we een (wijzigings)voorstel opnieuw in stemming. • De ongewijzigde voorwaarden blijven van kracht; alleen de aangescherpte voorwaarden worden in stemming gebracht. • Transparantie richting de omgeving wordt geborgd via communicatie en verslaglegging • De Adviesgroep heeft geen rol in de besluitvorming over het nut en de noodzaak van kernenergie en de locatiekeuze van de projecten. Deze afwegingen zijn voorbehouden aan het Rijk en vallen buiten de scope van dit traject. • Dorpsraad van Biervliet heeft een eigen voorwaardenpakket opgesteld en krijgt via de vertegenwoordigers in de Adviesgroep de gelegenheid dit in te brengen. De Adviesgroep beoordeelt welke aanscherpingen bij meerderheid van stemmen worden opgenomen in het gezamenlijke pakket.

Zo wordt de inbreng van Biervliet meegenomen binnen het gezamenlijke proces. • De leden van de Adviesgroep brengen tussentijds geen inhoudelijke informatie naar buiten, om de zorgvuldigheid van het proces en de uitkomsten te waarborgen. 2

4

Aanpak en werkwijze

4.1

Samenstelling Adviesgroep

De eerste bijeenkomst is er volledig op gericht de deelnemers op vlieghoogte te brengen.

De Adviesgroep uit 2025 vormt de basis voor dit traject en wordt conform eerdere omvang en samenstelling geconsulteerd. (Dorps)raadsleden, organisaties en bedrijven vertegenwoordigen hun achterban en zijn zelf verantwoordelijk voor het betrekken- en op de hoogte houden van hun achterban.

Binnen de bijeenkomsten: • Werken deelnemers in kleinere subgroepen per thema • Wordt plenair teruggekoppeld en besproken • Worden keuzes en aanscherpingen gezamenlijk gemaakt • Wordt gestemd over of aanscherpingen worden overgenomen

De samenstelling is als volgt:

4.3

Raadsleden Terneuzen: 7 Raadsleden Sluis: 3 Dorpsraadleden: 6 (Hoofdplaat 2/Hoek 2/Biervliet 2) Inwoners gemeenten: 18 Organisaties: 3 Bedrijven: 7 Alle voormalige deelnemers benaderen we met de vraag of zij opnieuw willen deelnemen. Het is mogelijk dat er dan plekken vrijkomen. In dat geval volgt een (gerichte) wervingsactie waarbij uit de aanmeldingen wordt geloot voor deelname aan het traject. Hierbij loten we, net als bij het eerste traject, een aantal extra inwoners in, om te waarborgen dat er altijd minimaal 18 inwoners aanwezig zijn bij de bijeenkomsten. Aangezien de samenstelling van de gemeenteraad is gewijzigd, vragen wij de raad opnieuw een afvaardiging samen te stellen voor deelname. 4.2

Opzet participatieproces

De Adviesgroep komt 4 keer bijeen. De bijeenkomsten hebben een duur van circa 2,5 uur en vinden plaats in de Co3 Campus. We werken op basis van thema’s, gebaseerd op de bestaande indeling van het voorwaardenpakket.

Beloning

Deelnemende inwoners en dorpsraadleden ontvangen een VVV-bon ter waarde van € 50 per deelnemer per avond. 4.4

Indicatieve opzet bijeenkomsten

De kern van dit traject ligt in het systematisch aanscherpen van de bestaande voorwaarden op basis van meer informatie. De indeling van bijeenkomsten is hierop gericht. Onderstaande opzet is indicatief en kan dus nog wijzigen. Bijeenkomst 1 – De basis op orde • Introductie en kader • Terugblik op het voorgaande proces • Inhoudelijk op vlieghoogte komen Bijeenkomst 2 – Aanscherpen en aanvullen • Eerste aanscherping per thema • Inventarisatie van ontbrekende punten Bijeenkomst 3 – Keuzes maken en verdiepen • Discussie op inhoudelijke keuzes • Verdieping en herformulering

3

Bijeenkomst 4 – Besluiten en afronden • Stemmen over de aangescherpte voorwaarden • Evaluatie, afronding en terugblik 5

Communicatie

5.1

Intern

Tijdens het aanvullende participatietraject zetten de gemeenten Terneuzen en Sluis in op transparante en tijdige communicatie. De leden van de Adviesgroep informeren we actief en tijdig over het proces, de planning en de voortgang via een digitale, AVG-proof samenwerkomgeving. Voor de berichtgeving binnen de eigen organisatie maken we gebruik van bestaande kanalen, zoals het gemeentelijke intranet (interNeuzen), om zo collega’s en bestuurders goed aan te sluiten. 5.2

Extern

De externe communicatie heeft in eerste instantie als doel het informeren van de inwoners en de omgeving over de voortgang van het participatietraject via de gemeentelijke websites (waaronder www.terneuzen.nl en doemee.terneuzen.nl), Hoplr en andere relevante gemeentelijke communicatiekanalen. Daarnaast zetten we indien nodig een externe communicatie- en wervingsactie op, met als doel de Adviesgroep aan te vullen wanneer er plekken zijn vrijgekomen. Deze werving is nadrukkelijk bedoeld als aanvulling op de bestaande Adviesgroep. Voor deze werving zetten we sociale media in en zoeken we publiciteit via regionale en Zeeuwse media, zoals PZC, ZVA, Omroep Zeeland en Omroep Zeeuws-Vlaanderen.

5.3

Woordvoerders

Binnen de Adviesgroep wijzen we, zoals ook tijdens het eerste traject, meerdere woordvoerders aan die optreden als aanspreekpunt en spreekbuis van de Adviesgroep. Hiermee borgen we eenduidige externe duiding van het participatietraject. Na afronding van het traject delen we het addendum na vaststelling via de gebruikelijke communicatiekanalen. 6

Resultaat, uitvoering en financiën

6.1

Resultaat

Het participatietraject resulteert in een addendum op het bestaande voorwaardenpakket, bestaande uit: o Aangescherpte voorwaarden o Eventuele nieuwe voorwaarden o Een openbaar eindverslag van het participatieproces De colleges van B&W bieden het addendum aan de gemeenteraden van Sluis en Terneuzen ter vaststelling aan. 6.2

Uitvoering

De gemeenten Terneuzen en Sluis zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor de uitvoering van dit participatietraject. • Een onafhankelijk extern bureau begeleidt het proces. • Beide gemeenten zetten ambtelijke ondersteuning in voor organisatie en communicatie. • Waar nodig en als de Adviesgroep dit wenst, betrekken we inhoudelijke experts.

4

6.3

Planning

Projectweeknummer Week 1

Week 10

Actie • Deelnemers Adviesgroep uitnodigen voor deelname 2.0 • Uitnodiging/publiciteit aanvullende deelnemers • Start inschrijving • Loting onder de inschrijvers • Uitnodiging naar deelnemers over wel/niet kunnen deelnemen • Bijeenkomst 1

Week 14

• Bijeenkomst 2

Week 18

• Bijeenkomst 3

Week 22

• Bijeenkomst 4

N.t.b.

• Vaststelling door gemeenteraden • Aanbieden addendum aan staatssecretaris

Week 3

Week 7

Bovenstaande planning kan nog wijzigen, afhankelijk van de planning van de gemeenteraadsvergaderingen en de beschikbaarheid van de locaties en dergelijke. 6.4

7

Tot slot

7.1

Besluitvorming

Dit participatietraject vormt een gerichte vervolgstap op het eerder doorlopen proces. Door te werken met de bestaande Adviesgroep, een compacte opzet en een duidelijke focus op aanscherping, werken we toe naar een gedragen en concreet addendum op het voorwaardenpakket. De uitkomst van de Adviesgroep vormt een zwaarwegend advies aan de colleges van burgemeester en wethouders en de gemeenteraden. De gemeenteraden behouden het formele besluitvormingsrecht en kunnen gemotiveerd afwijken van dit advies. 7.2

Omgaan met tussentijdse ontwikkelingen

Tijdens het participatietraject besteden we expliciet aandacht aan mogelijke tussentijdse ontwikkelingen. We gaan in op de verhouding tussen dergelijke ontwikkelingen en dit participatietraject, met als uitgangspunt dat het proces zorgvuldig, transparant en uitvoerbaar blijft. De deelnemers van de Adviesgroep betrekken we hier actief bij. Indien nodig wordt het participatieplan op een later moment aangepast of aangevuld.

Financiën

De uitvoering van het participatietraject dekken we vanuit de Rijksbijdrage voor de energieprojecten. Het gaat hierbij om: • Inzet ambtelijke capaciteit; • zaalhuur en faciliteiten; • procesbegeleiding en ondersteuning; • communicatiemiddelen; • eventuele externe expertise; • VVV-cadeaukaarten; • etc. 5

Begrippenlijst IEA: Integrale Effectenanalyse

Impactanalyse:

De IEA is een brede analyse die verschillende locaties of beleidsopties vergelijkt op milieu, veiligheid, ruimtelijke impact, kosten, techniek, maatschappelijke effecten en andere relevante criteria. • De IEA wordt naast het plan-MER opgesteld. • De ministers gebruiken de IEA samen met het MER om een Voorkeursbeslissing te nemen over de locatie van nieuwe kerncentrales. • De IEA brengt dus meer dan alleen milieu in beeld; het is een integrale afweging.

Onderzoekt de sociaal-economische en ruimtelijke gevolgen van een voorgenomen ontwikkeling, in dit geval de bouw van een kerncentrale. Het doel is om in kaart te brengen hoe een project de omgeving beïnvloedt, buiten de puur milieutechnische effecten die in een plan-MER worden onderzocht. Antea voert deze analyse uit in opdracht van de gemeente.

Plan-MER: plan-Milieueffectrapport Het plan-MER onderzoekt de milieugevolgen van een plan, in dit geval de mogelijke bouw van nieuwe kerncentrales. • Het plan-MER vergelijkt locaties op effecten voor veiligheid, natuur, water, gezondheid en leefomgeving. • Het is verplicht voor grote projecten die de leefomgeving beïnvloeden. • De onderzoeksopzet wordt vastgelegd in de Notitie Reikwijdte en Detailniveau (NRD). • De resultaten van het plan-MER vormen een belangrijke basis voor de besluitvorming.

SOM-analyse: Strategisch Omgevingsmanagement-analyse Een systematische analyse van issues, stakeholders, standpunten en belangen in het zoekgebied. De SOM-analyse vormt de basis voor het bepalen van een strategie per stakeholder, het opbouwen van vertrouwen, en het vinden van mutual gains: oplossingen die voor alle partijen waarde creëren. De gemeente geeft het Omgevingsmanagement vorm aan de hand van de SOM-methode.

6