2025-10-28 - Begroting 2026 definitief
Tekst van het document
Begroting 2026
Inhoudsopgave Inhoudsopgave .........................................................................................................................................................2 Inleiding ....................................................................................................................................................................3 Programma's ............................................................................................................................................................8 Wonen & leefbaarheid ..........................................................................................................................................9 Zorg & gezondheid ............................................................................................................................................. 19 Jeugd & onderwijs .............................................................................................................................................. 26 Klimaat & Duurzaamheid.................................................................................................................................... 29 Economie & arbeidsmarkt ..................................................................................................................................
33 Goed bestuur ..................................................................................................................................................... 39 Paragrafen .............................................................................................................................................................. 42 A. Lokale heffingen ............................................................................................................................................ 42 B. Weerstandsvermogen en risicobeheersing .................................................................................................... 52 C. Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................................ 62 D. Financiering ................................................................................................................................................... 67 E. Bedrijfsvoering ............................................................................................................................................... 70 F. Verbonden partijen ......................................................................................................................................... 71 G.
Grondbeleid ................................................................................................................................................... 89 H. Wet Open Overheid ....................................................................................................................................... 92 Financiën ................................................................................................................................................................ 93 Door de Raad te autoriseren begrotingsbedragen ............................................................................................. 94 Geprognosticeerde balans ................................................................................................................................. 95 EMU saldo.......................................................................................................................................................... 96 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................. 98 Overhead .........................................................................................................................................................
101 Vennootschapsbelasting (VpB) ........................................................................................................................ 104 Reserves en voorzieningen .............................................................................................................................. 105 Incidentele lasten en baten .............................................................................................................................. 113 Bijlagen ................................................................................................................................................................. 120 Investeringsprogramma 2026-2029 ................................................................................................................. 121 Overzicht (hoofd) taakvelden ........................................................................................................................... 123 Verordeningen.................................................................................................................................................. 127 Indicatoren ....................................................................................................................................................... 129
2
Inleiding Voor u ligt de begroting voor 2026. In de kaderbrief 2026-2029 informeerden we u al over de maatschappelijke ontwikkelingen en basisuitgangspunten voor het opstellen van de begroting. Net als voorgaande jaren is de basis voor de begroting het Bestuursakkoord ‘Goed leven in Terneuzen. Verder bouwen aan een duurzame toekomst’. We hebben al veel van onze ambities gerealiseerd en liggen goed op schema om onze doelstellingen te behalen. Voor sommige ambities is nog extra inzet nodig. We hebben er vertrouwen in dat we ook deze doelen zullen bereiken. Terneuzen wil stappen zetten voor ontwikkeling en groei Dit sluit aan bij de Regiovisie Zeeuws-Vlaanderen en het toekomstperspectief Zeeland 2050. We werken daarom verder aan de onderwijscampus en de binnenstad, we zetten in op klimaatadaptatie en de energietransitie en investeren in positieve gezondheid. Hiermee zetten we breed in op wat onze inwoners belangrijk vinden en verbeteren we de brede welvaart in onze gemeente. In deze begroting hebben we de ambities voor 2026 uitgewerkt. De begroting volgt de opbouw van het bestuursakkoord met de volgende 6 thema’s 1. 2. 3. 4. 5. 6.
Wonen & leefbaarheid Zorg & gezondheid Jeugd & onderwijs Klimaat & duurzaamheid Economie & arbeidsmarkt Goed bestuur
Deze thema’s vertalen we naar 6 programma’s in de begroting. We nemen niet alle reguliere werkzaamheden (‘going concern’) in detail op. Wel geven we per programma inzicht in wat onze belangrijkste taken zijn en lichten we toe waar we in 2026 extra op inzetten. Het college heeft een aantal speerpunten voor 2026 De belangrijkste speerpunten zijn de onderwijscampus, het Totaalplan binnenstad Terneuzen, een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving en de energietransitie en duurzaamheid. Campus Terneuzen wordt een nieuw middelpunt voor jongeren in onze gemeente Een plek waar ze zich kunnen ontwikkelen, elkaar kunnen ontmoeten en stappen kunnen zetten in hun onderwijscarrière. Maar ook een groene plek waar het voor alle inwoners van onze gemeente prettig is om te recreëren, sporten en verblijven. In 2026 werken we in nauwe samenwerking met onze partners verder aan de uitwerking van de campus. We werken aan de uitvoering van het Totaalplan binnenstad Terneuzen In afstemming met ondernemers, eigenaren, bewoners en bezoekers kijken we hoe we de binnenstad kunnen transformeren naar een aangename ontmoetings- en verblijfsplek. Een goed woon-en leefklimaat maakt dat het prettig leven is in Terneuzen We investeren in leefbaarheid door de bouw van nieuwe woningen te stimuleren en te werken aan een gezonde leefomgeving.
We verbeteren de mobiliteit door te zorgen voor een goede weg- en fietsinfrastructuur. We blijven investeren in verduurzaming en klimaatadaptatie Want het effect van klimaatverandering raakt ons allemaal. Hierdoor blijft het ook voor de generaties na ons het prettig leven in de gemeente. We stimuleren de transitie naar een toekomst met duurzame industrie, we werken nauw samen met het Rijk op grote energieprojecten zoals de verkenningen rond de komst van mogelijke kerncentrales en we passen onze omgeving aan om beter om te gaan met water. In 2026 werken we samen aan grote opgaven Op bijna alle thema’s werken we samen, met andere overheden, bedrijven, onderwijsinstellingen en maatschappelijke organisaties. We werken samen over de grens, zoals in het North Sea Port District. Ook zijn we actief in diverse netwerkverbanden zoals het Overleg Zeeuwse Overheden (OZO), de Z4 (Zeeuwse Steden) en de M50 (netwerk voor middelgrote gemeentes). We werken samen met het Rijk om onze regio te versterken via Regiodeals en binnen het Nationaal Programma Vitale Regio’s. Maar bovenal werken we samen met onze inwoners. Door middel van participatie halen we op wat er leeft bij hen en op welke manier we daarin kunnen helpen.
3
Financiële positie De begrotingsresultaten uit de Kaderbrief 2026-2029 zijn het uitgangspunt Aan de hand van het onderstaande overzicht lichten wij de mutaties in de begroting toe. Onderwerp
2026
2027
2028
2029
Kaderbrief 2026-2029
-5.052
-5.610
-8.740
-7.803
1. Meicirculaire 2025 (brief act fin pos)
7.539
6.221
1.564
2.016
Stand brief actualisatie financiële positie na meicirculaire
2.487
611
-7.176
-5.787
-19
-41
-54
269
102
0
-2.010
-4.385
-5.175
-5.946
5. Toerekening aan investeringen (salaris en kosten verdeling)
-243
-125
-133
-22
6. Belastingen
1.870
1.706
1.721
1.491
7. Jeugdhulp
-1.700
-1.700
-1.700
669
779
779
779
Mutaties Begroting 2026-2029 1. Correctie Meicirculaire 2025 (brief act fin pos) 2. Actualisatie afschrijvingen
626
3. Startersleningen
500
4. WMO Huishoudelijke Hulp en Begeleiding
8. Beëindiging RUD piofach dienstverlening 9. Aanvulling stelpost indexering
-1.500
10. Overig
912
-38
-22
-7
Subtotaal mutaties
-877
-3.513
-4.469
-3.758
Resultaat
1.610
-2.902
-11.645
-9.545
bedragen x € 1.000 (- is nadeel) We lichten de mutaties in de begroting toe (10 punten) 1. Correctie Meicirculaire 2025 Het Rijk heeft een gecorrigeerde versie gepubliceerd van de brief met betrekking tot de actualisatie van de financiële positie aan de hand van de Meicirculaire 2025 (brief act fin pos). Deze correctie heeft kleine verschillen. 2. Actualisatie afschrijvingen We actualiseren de afschrijvingen naar aanleiding van de restantkredieten van de jaarrekening 2024, fasering projecten 2025 en het investeringsprogramma kaderbrief 2026-2029. 3. Startersleningen Voor startersleningen zijn extra middelen toegekend. Deze zijn ten laste van het begrotingsresultaat gebracht. Het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn) beheert de startersleningen. Op een later moment komen deze middelen mogelijk terug naar de gemeente, daarom verantwoorden we de bijdrage onder de activa. Om deze reden voegen we het bedrag (€ 500.000) terug bij het begrotingsresultaat. 4. Wmo Huishoudelijke Hulp en Begeleiding We hebben een eerste doorrekening van de Wmokosten vanaf 2026 gemaakt. Vanaf 2026 werken we met nieuwe overeenkomsten met bijbehorende nieuwe tarieven op grond van een kostprijsonderzoek. We hebben op dit moment nog te maken met een aantal onzekere factoren. In het najaar, als de uitkomsten van de aanbesteding duidelijk zijn, leggen we een nieuw voorstel voor.
Wel verhogen we de ramingen voor huishoudelijke hulp vanaf 2026. 5. Toerekening aan investeringen (salaris en kosten verdeling) We rekenen minder uren toe aan de investeringen/grondexploitatie. Personeelskosten mogen geactiveerd worden als onderdeel van de investering. De inschatting is dat dit minder gaat zijn, daardoor kunnen deze kosten niet geactiveerd worden. Dit leidt tot een nadeel in de exploitatie.
4
6. Belastingen We actualiseren de verwachte belastinginkomsten voor de leges, parkeerbelastingen, toeristenbelasting en hondenbelasting op basis van de meest recente prognoses. Wij streven naar kostendekkende tarieven voor de afvalstoffenheffing en rioolheffing. Met een tariefsverhoging voor de afvalstoffenheffing van 7,1% bereiken we in 2026 100% kostendekkendheid. Voor de rioolheffing kiezen we voor een tariefsverhoging van 9,5%. Ondanks deze verhoging blijkt dat de opbrengsten nog niet alle kosten dekken. Het dekkingspercentage bedraagt 92%. We streven ernaar om uiteindelijk 100% kostendekkendheid te bereiken en willen dit gefaseerd realiseren. Per saldo leiden de mutaties op de belastingen tot een voordeel van € 1.870.000 in 2026 ten opzichte van de Kaderbrief 2026-2029. 7. Jeugdhulp Zoals al aangegeven bij de Kaderbrief 2026-2029 heeft de toezichthouder gemeld dat de jaarlijkse onttrekking van € 1,7 miljoen in de jaren 2024 – 2028 uit de bestemmingsreserve jeugd. Deze is gevormd bij de jaarrekening 2023, als incidenteel moet worden aangemerkt. Om een structurele dekking te realiseren, moet dit deel uitmaken van de surplus regeling. We lichten de surplusregeling toe bij het onderdeel Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK). We zetten het bedrag van de bestemmingsreserve jeugd over naar de algemene reserve.
Door dit te wijzigingen vervalt de dekking uit de reserve en komt dit ten laste van het begrotingsresultaat. De jaarlijkse onttrekking van € 1,7 miljoen in de jaren 2024 – 2028 uit de bestemmingsreserve jeugd, die gevormd is bij de jaarrekening 2023, moeten we als incidenteel aanmerken. Dit heeft de toezichthouder gemeld, zoals al aangegeven in de Kaderbrief 2026-2029. Om een structurele dekking te realiseren, moet de jaarlijkse onttrekking deel uitmaken van de surplusregeling. We lichten de surplusregeling toe bij het onderdeel Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK). We zetten het bedrag van de bestemmingsreserve jeugd over naar de algemene reserve. Door dit te wijzigingen vervalt de dekking uit de reserve en komt dit ten laste van het begrotingsresultaat. De uitkomsten van de aanbesteding jeugdhulp 2026-2027 zijn nog niet bekend. De begroting 2026 is gebaseerd op een prognose die wij hebben ontvangen van de Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland. Zodra we meer informatie hebben over de uitkomsten van de aanbesteding, verwerken wij deze in de begroting. 8. Beëindiging RUD PIOFACH dienstverlening Vanaf 2026 eindigt ons contract met de RUD voor de PIOFACH dienstverlening. De lopende ICT-contracten hiervoor eindigen in de loop van 2026. De opbrengsten waren al eerder structureel uit de begroting gehaald. 9.
Aanvulling stelpost indexering Zoals gebruikelijk nemen we in de Kaderbrief een stelpost op voor de indexering van materiële kosten, verbonden partijen en subsidies. Dit bedrag onttrekken we uit het begrotingsresultaat. Hogere kosten voor deze onderdelen dekken we uit deze stelpost. Voor 2026 verwachten we nog extra kosten voor de gemeenschappelijke regelingen. Door het verschuiven van het ''ravijnjaar’ van 2026 naar 2028 is de kans groot dat de bezuinigingsrichtlijn van de VZG-richtlijn komt te vervallen en dat de verbonden partijen hun begroting aanpassen naar de aangepaste richtlijn. De richtlijn kan worden berekend na het verschijnen van de septembercirculaire gemeentefonds. De besluitvorming hierover vindt plaats in het najaar. De hoogte van de stelpost is op dit moment € 1.315.000. We verhogen de stelpost met € 1.500.000 uit het begrotingsresultaat. Hierbij brengen we de stelpost ongeveer weer naar het niveau van de kaderbrief. 10. Overig We namen in de begroting 2025 een budget op van € 250.000 in het jaar 2026 voor baggerwerkzaamheden in Axel-Zuid. Waterschap Scheldestromen geeft aan in 2026 het gehele baggergebied Axel-Zuid te willen uitvoeren. Dit is een groot gebied met complexe omstandigheden voor het baggeren. Op het terrein rondom het Industrieel Museum Zeeland (IMZ) in Sas van Gent staan nog een aantal gebouwen die niet in gebruik zijn.
Eén van deze gebouwen is de suikersilo. Dit gebouw is in slechte staat. Wij onderzoeken opties voor dit gebouw. Sloop lijkt de goedkoopste optie. Daar houden we nu rekening mee. We namen in de begroting 2025 een budget op van € 700.000 voor sloopkosten We dekten deze kosten in 2026 ten laste van het begrotingsresultaat 2026 voor een bedrag van € 950.000. We stellen voor om deze kosten te dekken uit de algemene reserve in plaats van uit het begrotingsresultaat 2026. Daarnaast zijn er enkele kleine budgetbijstellingen, waardoor het totaal op € 912.000 komt. Voor de begrotingsuitgangspunten, risico’s en investeringen verwijzen wij naar de desbetreffende onderdelen in deze begroting.
5
Financiële tabellen De financiële tabellen worden opgebouwd door een automatische koppeling met het financiële softwareprogramma. Hierdoor kunnen in de financiële tabellen afrondingsverschillen van € 1.000 ontstaan.
Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK) De Provincie Zeeland heeft in het nieuwe Gemeenschappelijk Toezichtkader (GTK) voorschriften gegeven om in beeld te brengen of de begroting al dan niet reëel structureel in evenwicht is. Onderstaand geven wij dit inzicht en een toelichting daarop. Baten en lasten (x € 1.000)
Begroting 2024
2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
232.816 243.680
249.321 253.943 259.042 263.303
Baten
284.615 252.129
255.641 254.880 248.838 255.515
Saldo van baten en lasten
51.799
8.449
6.320
937
-10.204
-7.788
Toevoegingen aan reserves
53.070
17.894
8.471
7.839
4.582
5.370
Onttrekkingen aan reserves
9.840
14.445
3.761
4.000
3.141
3.612
-43.230
-3.449
-4.710
-3.839
-1.441
-1.758
Resultaat
8.569
5.000
1.610
-2.902
-11.645
-9.546
Incidentele lasten
8.411
18.397
7.822
5.748
2.438
2.372
Incidentele baten
49.302
16.451
12.068
9.944
4.382
5.170
Saldo incidentele baten en lasten
40.891
-1.946
4.246
4.196
1.944
2.798
Toevoegingen aan reserves incidenteel
48.832
17.130
8.271
7.639
4.382
5.170
Onttrekkingen aan reserves incidenteel
9.539
14.047
3.296
3.143
2.363
2.348
-39.293
-3.083
-4.975
-4.496
-2.019
-2.822
Resultaat incidenteel
1.598
-5.029
-729
-300
-75
-24
Structureel resultaat
6.971
10.029
2.339
-2.602
-11.570
-9.522
Mutatie reserves
Mutaties reserves incidenteel
In de jaren 2027 tot en met 2029 hebben we geen sluitende meerjarenbegroting Uit het bovenstaande overzicht blijkt dat we in de jaren 2027 tot en met 2029 geen sluitende meerjarenbegroting hebben. Het begrotingssaldo is in deze jaren negatief. Dit komt door de hogere kosten die we hebben opgenomen in de kaderbrief voor onder andere de jeugdhulp en de Wmo Huishoudelijke Hulp en Begeleiding en de begroting. Plannen van aanpak hiervoor zijn in de maak. Daarnaast ontvangen we minder rijksmiddelen vanaf 2028. Het zogenoemde ‘ravijnjaar’ is verschoven van 2026 naar 2028. Door de eerder genoemde posten voor de jeugdhulp en Wmo zien we dat het negatieve saldo al van toepassing is op onze gemeente vanaf 2027. Dit doet ze op basis van het wettelijke criterium van structureel en reëel evenwicht. Dit betekent dat de begroting 2026 of de meerjarenraming, uiterlijk in 2029, structureel en reëel moet sluiten. Naast het structureel en reëel evenwicht moet de begroting ook formeel in evenwicht zijn. Dit houdt in dat alle lasten gedekt zijn door baten. Het financieel toezicht van de Provincie Zeeland geeft aan dat indien het jaar 2026 sluitend is en de jaren erna niet er sprake is van repressief toezicht.
Hieraan voldoet deze begroting Voor de jaarschijf 2025 verwerkten we in bovenstaand overzicht twee mutaties Dit zijn mutaties uit de 7e perioderapportage die betrekking hebben op de stand van de reserves en het resultaat. We hebben de overheveling verwerkt van de bestemmingsreserve jeugd naar de algemene reserve voor een
6
bedrag van € 6.800.000. Hierdoor vervalt ook de onttrekking uit de reserve jeugd voor een bedrag van € 1.700.000. Dit komt ten laste van het begrotingsresultaat. Daarnaast zien we dat de inzet van 75% van ons aandeel van € 100 miljoen dividenduitkering als structureel dekkingsmiddel in de begroting niet nodig is. We voegen dit gedeelte voor een bedrag van € 5.518.000 toe aan de algemene reserve. Algemene financiële positie, financieel toezicht en vervolg Aangezien we geen sluitende meerjarenraming hebben is het aan te bevelen om het komende jaar te gebruiken om maatregelen voor te bereiden die bijdragen aan het verbeteren van de financiële positie. Bijvoorbeeld door ombuigingen/bezuinigingen of het realiseren van hogere inkomsten. Bij de begroting 2027 moet de 1e jaarschijf (2027) sluitend zijn om niet onder preventief toezicht te komen. Toelichting op de surplusregeling en de (strikte) voorwaarden die hiervoor gelden De surplus regeling is een financieel technische mogelijkheid om structurele tekorten te dekken. Hieronder lichten wij de surplus regeling en (strikte) voorwaarden die erop van toepassing zijn nader toe. In het Gemeenschappelijk financieel toezichtkader (GTK) zijn voorwaarden opgenomen om geld uit de algemene reserve te gebruiken als structureel dekkingsmiddel voor de exploitatie ter dekking van de tekorten van het begrotingsresultaat.
Hierbij is van belang dat dit geld niet nodig is om risico’s af te dekken. Om van deze mogelijkheid gebruik te maken is het vereist dat we aantonen welk deel van de algemene reserve vrij inzetbaar is door het toepassen van risicomanagement bepalen we welk deel van de algemene reserve vrij inzetbaar is. Het GTK geeft aan dat de surplus regeling geen ‘reddingsboei’ is om de (meerjaren)begroting structureel in evenwicht te brengen. De exacte hoogte van de mogelijke inzet bij de gemeente Terneuzen moeten we nog bepalen. We schatten dit in rond de € 5 miljoen.
7
Programma's
8
Wonen & leefbaarheid Missie In alle kernen een goed woon- en leefklimaat.
Visie Voldoende en passende woonruimte en voorzieningen in alle kernen met oog voor leefbaarheid en veiligheid zowel voor de huidige bewoners als voor de nieuwe inwoners. Goede bereikbaarheid van voorzieningen, mogelijkheden tot sport en ontspanning, een samenleving waarin mensen met elkaar verbonden zijn, oog hebben voor elkaars welzijn en dat van dieren.
Thema 1.1 Veiligheid Tot dit thema behoren taken op het gebied van de brandweer, beperken en bestrijden van rampen en zware ongevallen en alle gemeentelijke taken op het gebied van de openbare orde en veiligheid. Doorlopende doelen en prestaties We leveren een bijdrage aan de Veiligheidsregio Zeeland en we zorgen dat de hulpverleningsvoorzieningen op orde zijn. Wij participeren, net als alle andere Zeeuwse gemeenten, in de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zeeland (VRZ). In het meerjarenbeleidsplan van Veiligheidsregio Zeeland zijn twee strategische beleidsprogramma’s opgenomen: ‘toekomstige brandweerzorg’ en ‘voorbereide crisisorganisatie’. Onder het eerste programma vallen alle activiteiten op het gebied van incidentbestrijding en risicobeheersing. In het programma ‘voorbereide crisisorganisatie’ is aandacht voor de thema’s natuur, nucleair, transport, industrie & bedrijvigheid, gezondheid en ontwrichting. Deze programma’s vormen ook in 2026 de basis voor de werkzaamheden van de Veiligheidsregio. In dat kader moeten we ook rekening houden met toenemende kapitaallasten voor vervangingsinvesteringen. Daarnaast wordt van de veiligheidsregio’s in samenwerking met de gemeenten toenemende inspanning op het gebied van weerbaarheid verwacht.
Ten slotte wordt de verkenning en invulling van mogelijkheden voor samenwerking met de GGD op het gebied van bedrijfsvoering, governance en gezamenlijke huisvesting in 2026 voortgezet. We geven uitvoering aan het integraal veiligheidsbeleid 2023-2026. In het uitvoeringsprogramma zijn concrete activiteiten vastgelegd op de vijf thema’s uit het in december 2022 vastgestelde integraal veiligheidsbeleid 2023-2026. Activiteiten voeren we lokaal, Zeeuws-Vlaams en Zeeuws breed uit. Het jaarlijks uitvoeringsprogramma stellen we Zeeuws-Vlaams op, waarna de colleges het vaststellen. Het programma delen we ter kennisname met de gemeenteraad en vormt ook de basis voor de jaarlijkse inzet van handhavingscapaciteit. In het Integraal Veiligheidsbeleid worden doelen gesteld op het gebied van cybercriminaliteit, zorg en veiligheid en jeugd en veiligheid. Ook is ondermijning een breed thema binnen het beleid met als basis het voldoen aan de Zeeuwse norm weerbare overheid. Specifiek voor Terneuzen is de betrokkenheid bij de aanpak van de haven gerelateerde ondermijning en het systematisch uitvoeren van integrale controles. Tot slot is een veilige leefomgeving een thema met als onderlegger de verduurzaming van de samenleving en welke gevolgen dit heeft op voornoemd gebied. In 2026 starten we met het opstellen van een nieuw Integraal Veiligheidsbeleid voor 2027-2030.
Zorg en veiligheid We versterken de samenwerking met ketenpartners als hulpverleningsinstanties, politie en OM. Door middel van een preventieve aanpak zijn we in staat vroegtijdig hulpverlening in te schakelen bij zorgcasussen en bij spanningen tussen inwoners. We zetten Zeeuws-breed in op het voorkomen van huiselijk geweld en (kinder)mishandeling. Er is specifiek aandacht voor ouderen en kwetsbare volwassenen. De samenwerking geldt ook voor de decentralisatie van beschermd wonen.
9
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Een goede fysieke veiligheid en adequate respons in geval van een calamiteit. Wat gaan we daarvoor doen? We geven uitvoering aan de strategische programma’s uit het meerjarenbeleidsplan 2022-2025.
Wanneer gereed? 2026
We bereiden de realisatie van een nieuwe brandweerkazerne in Sas van Gent voor. tableCell3 Wat willen we bereiken? Een veilige leefomgeving. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
2026 We richten ons ook in 2026 op controles flexbewoning en vraagstukken over veiligheid in een aantal wijken en in het havengebied. Wij voeren het Uitvoerings- en handhavingsbeleid uit en passen de beleidsregel flexbewoning gemeente Terneuzen 2024 toe. Bij integrale controles werken we samen met onze ketenpartners en stemmen we de inzet van onze Boa's daarop af.
Thema 1.2 Mobiliteit Tot dit thema behoren taken op het gebied van verkeer en bijbehorende droge infrastructuur, verkeersbeleid, verkeersmaatregelen, verkeersveiligheid, straatmeubilair. Aanleg, reconstructie en onderhoud wegenreconstructies en civiele kunstwerken, openbare verlichting, onkruidbeheersing, gladheidsbestrijding en straatreiniging. Ontwikkeling en beheer van parkeervoorzieningen, waaronder parkeerbeleid en het inrichten en onderhoud open en gesloten parkeervoorzieningen, parkeermeters en fietsstallingen. Doorlopende doelen en prestaties Bereikbaarheid is belangrijk voor de leefbaarheid in onze gemeente. We blijven de bereikbaarheid van onze kernen en voorzieningen verbeteren. We zoeken samen met inwoners, overheden en bedrijven oplossingen voor verkeersknelpunten. We zetten ook in op verkeersveiligheid en bereikbaarheid, zo zetten we ons in voor de komst van rail Gent-Terneuzen voor goederen- en personenvervoer.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Een goede en snelle fietsverbinding vanaf Dow richting Zelzate. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
2026 Wij ondersteunen de provincie Zeeland met het realiseren van de eerste fase, tot Sluiskil. Er zijn aanpassingen nodig aan de rotondes aan de westzijde van het sluizencomplex. We onderzoeken een oplossing voor een snelfietspad binnen de beschikbare middelen. tableCell3 Wat willen we bereiken? Uitvoering van de regionale mobiliteitsstrategie. Wat gaan we daarvoor doen? We bouwen verder aan publiek vervoer.
Wanneer gereed? december 2026
We realiseren een eenduidig mobiliteitssysteem voor openbaar en publiek vervoer. Reizen met bus, tram, metro en trein is openbaar vervoer. Onder publiek vervoer valt flexvervoer (taxibusjes), deelmobiliteit (zoals deelfietsen, deelauto’s) en meerijden (bijvoorbeeld carpoolen).
10
tableCell3 Wat willen we bereiken? Betere bereikbaarheid van Terneuzen door middel van openbaar en publiek vervoer. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
We realiseren meerdere hubs.
december 2026
Op verschillende plaatsen, bij het Theaterplein, op de Axelse vlakte, bij Westdorpe en bij het Ziekenhuis Terneuzen, richten we hubs in. Hubs zijn locaties waar publiek vervoer aansluit op openbaar vervoer. Voor een betere verbinding tussen Terneuzen en Gent realiseren we twee hubs in het buitengebied. tableCell3 Wat willen we bereiken? Een nog betere plek voor de fiets in ons mobiliteitssysteem. Wat gaan we daarvoor doen? We geven uitvoering aan ons gemeentelijk verkeers- en vervoersplan.
Wanneer gereed? doorlopend
We geven verder vorm aan het stimuleren en faciliteren van het fietsgebruik. Ons doel is om fietsers extra comfort en veiligheid te bieden. Ook gaan we verder met de herinrichting van wegen, onder andere de Kinderdijk in Axel en de Scheldeboulevard in Terneuzen. We hopen ook meer mensen op de fiets te krijgen. We voeren maatregelen uit die aansluiten op de regionale mobiliteitsstrategie. tableCell3 Wat willen we bereiken? Een goed inzicht in de huidige en toekomstige verkeersstromen binnen Zeeuws-Vlaanderen en binnen onze gemeente. Wat gaan we daarvoor doen? We voeren tellingen uit in de grotere kernen.
Wanneer gereed? 2026
We startten met een verkeersmodel voor Zeeuws-Vlaanderen. In overleg met de provincie Zeeland, de gemeente Sluis, de gemeente Hulst en Waterschap Scheldestromen leveren we input voor dit model. Het model geeft inzicht in de verkeersstromen in Zeeuws-Vlaanderen. tableCell3
Thema 1.3 Kunst, cultuur en cultureel erfgoed Tot dit thema behoren activiteiten ter bevordering van beeldende kunst, muziek, dans en toneel en activiteiten gericht op het verwerven, behouden, wetenschappelijk onderzoeken en presenteren van kunst en cultuur. Daarnaast taken gericht op conserveren en voor publiek toegankelijk maken van cultureel erfgoed en de zorg voor fysieke en elektronische cultuurdragers, waaronder: bibliotheken, lokale pers, omroep en informatievoorziening. We zetten ons in voor een meer diverse en kwalitatieve lokale culturele infrastructuur met toegankelijk en uitdagend cultuuraanbod. Bestaande culturele instellingen zijn in beweging naar een meer toekomstbestendig profiel. Vanuit de Regiodeal North Sea Port District krijgen ook nieuwe initiatieven een kans in onze gemeente, zoals de Broedplaats Nesse. Daarnaast subsidiëren we andere initiatieven zoals ArtBase en White Cube ZeeuwsVlaanderen. Doorlopende doelen en prestaties We bevorderen de vitaliteit in onze kernen en leveren een positieve bijdrage aan de leefbaarheid. We inventariseren de kunstwerken die in ons bezit zijn en plaatsen die waar mogelijk in de kernen. Samen met de gemeente Hulst en Sluis ondersteunen we de Bibliotheek Zeeuws-Vlaanderen in het uitvoeren van het Meerjarenbeleidsplan 2023-2026.
Hiermee zetten we in op de verblijfsfunctie van de bibliotheek, zoals participatie voor (eenzame) inwoners en studeerplekken voor scholieren en studenten.
11
We geven subsidie voor gemeentelijke monumenten. We helpen en adviseren eigenaren bij het voorbereiden en indienen van vergunningaanvragen en subsidieaanvragen. Ook organiseren we elk jaar de Open Monumentendag.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Behoud van cultureel erfgoed en onze monumenten. Wat gaan we daarvoor doen? We werken verder aan beleid voor behoud van erfgoed.
Wanneer gereed? december 2026
We maken een uitvoeringsagenda bij de kerkenvisie. We trekken hierin samen op met Erfgoed Zeeland en de provincie Zeeland. Daarnaast maken we beleid voor agrarisch erfgoed. tableCell3 Wat willen we bereiken? Stimuleren van brede welvaart via kunst en cultuur. Wat gaan we daarvoor doen? We voeren het project Broedplaats uit dat valt binnen de Regio Deal.
Wanneer gereed? december 2027
In de voormalige Philipsfabriek in Terneuzen bouwden we 22 werkunits voor kunstenaars. Deze broedplaats heet Nesse: een artistieke haven voor kunst -en designtalent. Kunstenaars die gebruik maken van de units werken aan projecten met een maatschappelijke impact rond de thema's water, voedsel en energie. Binnen deze broedplaats verzorgt de coördinator culturele programma's. We werken met inwoners samen aan een grensoverstijgend netwerk. In 2026 realiseren we een 'kunstenaarshuis' in de binnenstad, waar kunstenaars kunnen verblijven en inwoners op een toegankelijke manier kennismaken met kunst en ontwerp. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
doorlopend Samen met Toonbeeld onderzoeken we de mogelijkheden van een nieuwe manier van financieren. We stellen in 2026 een aanvullende subsidie beschikbaar, bovenop de reguliere subsidie. We houden daarmee rekening met de toekomstige groei, capaciteit en ambities van Toonbeeld. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
We ondersteunen bij de verdere ontwikkeling van de podia Porgy en Bess en de PIT.
doorlopend
We stellen de komende jaren aanvullende subsidie beschikbaar aan Stichting Porgy en PIT. Hiermee continueren we de ondersteuning voor activiteit- en personeelskosten.
Thema 1.4 Beheer openbare ruimte Tot dit thema behoren taken op het gebied van openbaar groen, natuur en recreatie, afvalwater en de waterhuishouding, inclusief de rioolheffing. De inzameling en verwerking van bedrijfs- en huishoudelijk afval, inclusief de reinigingsheffingen en de gemeentelijke taken op het gebied van de lijkbezorging, inclusief lijkbezorgingsrechten behoren hier ook toe. Doorlopende doelen en prestaties Kapitaalgoederen Voor de verschillende kapitaalgoederen (o.a. riolering, wegen etc.) hebben wij beheerplannen opgesteld. Jaarlijks voeren we de in deze plannen genoemde werkzaamheden uit. Veel informatie is opgenomen in de paragraaf kapitaalgoederen. Afval We halen afval op bij huishoudens en bedrijven. Dit ligt vast in ons grondstoffenplan. We zorgen voor gescheiden inzameling van verschillende waardevolle afvalstromen. PMD+ (plastic verpakkingen, metaalverpakkingen,
12
drankenkartons en restafval), gft, oud papier en karton halen we gescheiden bij huishoudens op. Door nascheiding halen we bij de afvalverwerker de plastic verpakkingen, metaalverpakkingen, drankenkartons uit het PMD+. Glas en textiel kunnen inwoners op centrale plaatsen in de gemeente brengen naar ondergrondse en bovengrondse containers. Op de milieustraat kunnen inwoners 30 waardevolle afvalstromen gescheiden aanleveren. Indien mogelijk passen we hergebruik of recycling toe. Om de hoeveelheid restafval dat we per inwoner inzamelen te verlagen zetten we in sommige wijken een rijdende milieustraat in. Hierbij richten we in een wijk of kern gedurende een dag een tijdelijke milieustraat in met de meest voorkomende afvalstromen die bewoners ten onrechte in het restafval gooien.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Parkgebied het hart van Sluiskil, voor meer balans tussen gezondheid, leefbaarheid en sociaal samenzijn. Wat gaan we daarvoor doen? We maken een definitief plan voor de inrichting.
Wanneer gereed? 2027
We maken een nieuw dorpshart om de leefkwaliteit te verbeteren. We maken een koppelingsgebied/voedselbos en vernieuwen het dorpscentrum in Sluiskil. Koppelingsgebieden zijn gebieden tussen woonkernen en industriezones en/of drukke wegen. Ze geven de mogelijkheid tot fiets- en wandelrecreatie in de natuur. Voedselbossen bieden zowel voedselproductie als natuurbehoud. Rotary Nederland bestond 100 jaar en plant een voedselbos als onderdeel van het koppelingsgebied Sluiskil. tableCell3 Wat willen we bereiken? Groenere kernen en wijken. Wat gaan we daarvoor doen? Uitbreiding gedenkbos Hoek.
Wanneer gereed? doorlopend
Het gedenkbos in Hoek is vol. Uitbreiding van het gedenkbos Hoek is niet mogelijk. In plaats hiervan leggen we een gedenkbos aan in Sluiskil, dit is een onderdeel van de Regiodeal North Sea Port District (NSPD). tableCell3 Wat willen we bereiken? Minder aanbod van restafval. Wat gaan we daarvoor doen? We verbeteren onze inzamelmethoden.
Wanneer gereed? 2026
Onze scheidingsresultaten blijven achter bij de doelstellingen. Dit is nadelig voor het milieu en de kosten. We werken de geactualiseerde uitvoeringsagenda van het grondstoffenplan uit met onder andere voorstellen over wel of niet voortzetten nascheiding, mogelijkheden invoering Diftar en Ja/Ja-sticker. tableCell3 Wat willen we bereiken? Groenere kernen en wijken. Wat gaan we daarvoor doen? We leggen kweldrainage aan in Sluiskil.
Wanneer gereed? 2026
Samen met Rijkswaterstaat onderzochten we maatregelen tegen de hoge grondwaterstand in Sluiskil. Als eerste fase leggen we kweldrainage aan parallel aan de damwand van het kanaal. Deze drainage vangt het water op dat onder de damwand naar het dorp stroomt. tableCell3 Wat gaan we daarvoor doen? We vergroenen de openbare ruimte op verschillende plaatsen.
Wanneer gereed? december 2027
We vergroenen de openbare ruimte op verschillende plaatsen in de gemeente, onder andere in de binnenstad van Terneuzen. We ontvangen subsidie vanuit de Regio Deal NSPD.
13
tableCell3 Wat willen we bereiken? Minder aanbod van restafval. Wat gaan we daarvoor doen? We plaatsen containers voor gescheiden afvalinzameling bij hoogbouw.
Wanneer gereed? december 2029
Bij veel bestaande hoogbouw wordt afval niet of maar beperkt gescheiden. We zetten ons initiatief voort om met de eigenaren ondergrondse containers te plaatsen voor betere scheiding. tableCell3
Thema 1.5 Woningmarkt - ruimtelijke ordening Tot dit thema behoren taken op het gebied van de ruimtelijke ordening en ontwikkeling en functietoedeling van de leefomgeving, gemeentelijke bouwgrondexploitatie, gebiedsontwikkeling, woningvoorraad en huisvestingsvoorziening, inclusief leges omgevingsvergunningen. Ook ontwikkeling van bedrijfsterreinen en landschappelijke projecten rond de Kanaalzone komen hier aan bod. De invoering van de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging gaan een nieuw wettelijk kader vormen waarbinnen we moeten werken. Voor dit thema vullen we de wens in van de rekeningcommissie om een maatschappelijke effect indicator te benoemen. Wij verwijzen u voor toelichting naar de bijlage. Doorlopende doelen en prestaties We dragen bij aan een prettig leefklimaat. We voeren de uitvoeringsparagraaf van de regionale woonvisie uit. Ook geven we uitvoering aan de prestatieafspraken die we met de woningbouwcorporaties hebben vastgelegd. In de Zeeuwse Woondeal legden we vast dat er tot en met 2030 minimaal 1820 nieuwe woningen gebouwd worden. Van dit aantal zijn er meer dan 600 een sociale huurwoning. Ons streven voor 2026 is minimaal 205 nieuwe woningen. Om het kopen van een eerste huis mogelijk te maken, kunnen inwoners van 18 tot en met 35 jaar een starterslening bij ons aanvragen.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Een prettig woon- en leefklimaat voor inwoners en internationale werknemers. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
doorlopend We voeren het handhavingsbeleid uit en we passen de beleidsregel Flexbewoning gemeente Terneuzen toe. Het beleid voor de huisvesting van internationale werknemers is de basis. We treden op tegen illegale bewoning. We controleren of de wet- en regelgeving wordt nageleefd. tableCell3 Wat willen we bereiken? Een woningvoorraad die aansluit op de behoeften. Wat gaan we daarvoor doen? We bereiden nieuwe prestatieafspraken met de woningbouwcorporaties voor.
Wanneer gereed? 2026
We bepalen de huisvestingsopgaven voor verschillende doelgroepen die aangewezen zijn op sociale woningbouw. Wat voor de corporaties haalbaar is, leggen we daarna concreet vast in nieuwe prestatieafspraken. tableCell3
14
Thema 1.6 Totaalplan binnenstad Tot dit thema behoren taken op het gebied van de uitvoering van het Totaalplan binnenstad Terneuzen. Doorlopende doelen en prestaties De komende jaren werken we aan de uitvoering van het Totaalplan binnenstad Terneuzen. In afstemming met ondernemers, (pand)eigenaren, bewoners en bezoekers kijken we hoe de binnenstad een aangename ontmoetings- en verblijfsplek kan zijn, een gewilde plek om te wonen en te recreëren. We creëren een compact kerngebied met belangrijke voorzieningen en we vergroenen grote delen van de binnenstad. Het wordt dus niet alleen een ‘place to buy’, maar vooral een ‘place to be’ en een ‘place to live’.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Een toekomstbestendige binnenstad. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed? doorlopend
We realiseren de ambities uit het Totaalplan Binnenstad Terneuzen.
We verbinden de Nieuwstraat met de Noordstraat via een pleintje aan de Korte Kerkstraat. Hiermee ronden we in het cultuurkwartier fase 1 af. We treffen ook de voorbereidingen voor de herinrichting van de Nieuwstraat. In de Oostelijke Kanaalarm loopt de uitvoering van de herinrichting van de Herengracht, Rosegracht en De Blokken. Ook gaan we in deze ontwikkelzone aan de slag met de voorbereidingen voor de herinrichting van de Axelse Dam, het Stadhuisplein en de Oostkolk. We maken een start in de raadsledenbuurt om bewoners te helpen om hun woning te verduurzamen en/of op te knappen met de subsidie van vijf miljoen euro die we kregen uit het Volkshuisvestingsfonds. En we maken een plan voor het buurthart in de raadsledenbuurt. tableCell3
Wat mag het kosten per programma? Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
7.000
7.264
7.419
7.684
8.031
8.201
Baten
-29
13
53
54
54
54
Saldo
7.029
7.250
7.366
7.630
7.976
8.146
Lasten
13.721
13.136
13.838
14.653
14.782
14.904
Baten
795
621
341
343
344
344
Saldo
12.926
12.515
13.496
14.310
14.438
14.560
bedrag x € 1.000
Meerjarenraming
1.1 Veiligheid
1.2 Mobiliteit
1.3 Kunst, cultuur en cultureel erfgoed Lasten
8.678
8.958
9.139
9.462
9.509
9.645
Baten
2.248
1.842
1.727
1.761
1.776
1.792
Saldo
6.430
7.116
7.412
7.701
7.733
7.853
Lasten
22.291
23.568
26.299
26.569
27.529
28.145
Baten
20.344
22.930
23.215
23.522
23.846
24.268
Saldo
1.947
638
3.084
3.047
3.683
3.878
1.4 Beheer openbare ruimte
15
1.5 Woningmarkt - Ruimtelijke ordening Lasten
9.030
7.040
8.355
6.043
6.109
6.199
Baten
6.378
3.997
5.820
3.289
3.231
3.168
Saldo
2.652
3.044
2.535
2.754
2.877
3.031
Lasten
227
1.381
300
316
300
300
Baten
77
48
Saldo
150
1.334
300
300
300
300
1.6 Totaalplan Binnenstad
16
Totaal programma Wonen & leefbaarheid Lasten
60.947
61.346
65.350
64.727
66.259
67.394
Baten
29.812
29.450
31.157
28.984
29.251
29.626
Saldo
31.134
31.896
34.194
35.742
37.008
37.768
Reserves Begroting
Meerjarenraming
2026
2027
2028
2029
200
200
200
200
Reserve Totaalplan Binnenstad
300
300
300
300
Algemene reserve
950
Reserve kapitaallasten maats.nut programma 1
68
116
116
116
Reserve kapitaallasten econ.nut programma 1
180
306
326
345
Reserve begraven voor 1/1/2017
176
182
142
Reserve budgetoverhevelingen
210
115
-1.684
-819
bedrag x € 1.000
Toevoegingen Reserve kapitaallasten econ.nut programma 1 Onttrekkingen
Saldo
-684
-561
16
Investeringen Omschrijving investering
2026
2027
2028
2029
Reconstructie wegen
1.112
1.112
1.112
1.112
990 82 355
90 82 355
75 82 355
0 82 355
142
142
142
142
320 1.730 850
100
100
200 100
2.726
105
1.550
Tractie straatreiniging/gladheidsbestrijding Miniperscontainers Uitvoering beleidsplan openb. Verl. vernieuwing armaturen Uitvoering beleidsplan openb. Verl. verbetering lichtmasten Parkeerautomaten Uitvoeringsagenda GVVP Uitvoering Regionale Mobiliteitsstrategie - In Terneuzen komt een regionale HUB. In Axel en Sas van Gent komen hubs Aanpassen kruising Margarethaplein, druppel Othene Tractie afvalinzameling
100 731
Tractie afvalinzameling - Container uitzet vrachtauto
100
Containers activeren i.p.v. exploitatie
200
200
200
200
Grondstoffenplan
300
300
300
300
3.665 1.250
3.565 500
3.565
4.911
40
0
50
0
WKA Binnenstad Terneuzen Investeringsplan ICT Hardware Investeringsplan ICT Software
45
Verduurzaming vastgoed
704
704
704
704
Verduurzaming vastgoed (verhoging)
300
300
300
300
Verduurzaming vastgoed (solitaire scholen)
PM PM
PM
PM
Nieuwbouw brandweerkazerne Sas van Gent Nieuwbouw brandweerkazerne Sas van Gent (verhoging) Uitbreiding De Koegors (budgettair neutraal )
500 2.000
Aanpak wateroverlast Sluiskil - riolering
225
225
Aanpak wateroverlast Sluiskil - pompen/gemalen
75
75
Aanpak wateroverlast Sluiskil - waterbeheersing
225
225
Aanpak wateroverlast Sluiskil - wegen
225
225
Voortzetting Landschapsuitvoeringsplan voor de Kanaalzone (LUP) - koppelingsgebieden North Sea Port District (NSPD)
0
0
90
90
Cameratoezicht binnenstad
75
Gebiedsontwikkeling Sasse Poort Sas van Gent (verhoging) Aanschaf hondenpoepzuiger
805
Park IKC Westdorpe
450
Inrichting openbaar gebied campus
PM
Verkeersmaatrelen campus
PM 10.926
7.225
10.046
Totaal
100
17.651
17
Beleid • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
Bestuursakkoord 2022 – 2026 Gemeente Terneuzen Beleidsregels Wet Bibob (2022) Nota prostitutiebeleid (2013) Damoclesbeleid (2022) Integraal Veiligheidsplan 2023-2026 (2018) Horecabeleid (2009) Nota Evenementenbeleid gemeente Terneuzen (2020) APV Terneuzen 2023 Regionaal Preventie- en Handhavingsplan voor de uitvoering van de Drank- en Horecawet 2018-2020 Beleidsplan Wmo 2016-2019 Blijven omzien naar elkaar Integraal handhavingsbeleid Zeeuws-Vlaanderen 2017-2020 Verkeer- en Vervoerplan Terneuzen (2022) Regionale Mobiliteitsstrategie (2022) Wegenbeheerplan 2022-2026 (2021) Wegencategoriseringsplan Terneuzen (2009) Beleids- en beheerplan Openbare Verlichting 2015-2024 (2015) Parkeernota Terneuzen 2023-2033 Beleidsregels parkeerschijfzone (blauwe zone) (2010) Inventarisatie 30 km zones in de kern Terneuzen (2012) Grondstoffenplan (2019) Groeidocument Groen: Visie op Groen (2019) Groeidocument Groen: Groenstructuurplan (2019) Groeidocument Groen: Beleidsplan Openbaar Groen (2019) Bomenbeleidsplan en lijst waardevolle bomen (2021) Water - en Rioleringsplan 2019-2023 (2018) KASZ Klimaatadapatiestrategie Zeeland (2022) Structuurvisie Terneuzen 2025 (2010) Strategische regiovisie Zeeuws-Vlaanderen (2021) Verordening fysieke leefomgeving Terneuzen 2023 Nota Grondbeleid (2022) Structuurvisie binnenstad gemeente Terneuzen (2012) Structuurvisie ondergrondse infrastructuur (2014)
Detailhandelvisie Terneuzen (2014) Regionale woonvisie Zeeuws-Vlaanderen Gebiedsvisie Zeeuws-Vlaamse kanaalzone (2009) Masterplan Axelsedam (2003) Hotelvisie Gemeente Terneuzen (2008) Totaalplan Binnenstad Terneuzen (2022)
https://lokaleregelgeving.overheid.nl/ZoekUitgebreid
Verbonden partijen - Openbaar Lichaam Afvalstoffenverwijdering Zeeland (OLAZ) - Veiligheidsregio Zeeland (VRZ)
18
Zorg & gezondheid Missie Iedereen aan boord.
Visie We hebben oog voor de menselijke maat. Doelmatigheid van de voorzieningen staat voorop. We werken preventief. Hulpvragen bekijken we integraal.
Thema 2.1 Welzijn - Sport Tot dit thema behoren alle maatregelen ter stimulering van professionele en amateursport en alle accommodaties voor sportbeoefening. We geven uitvoering aan het Sportakkoord. We stimuleren een actief en gezond leven. Doorlopende doelen en prestaties We voeren het Lokaal Sportakkoord uit en stellen bewoners zo in staat om te sporten, te bewegen en te ontmoeten. Door o.a. te werken met buurtsportcoaches sturen we op een duurzame sportinfrastructuur. We maken onze sportvoorzieningen (sportaccommodaties en beweegvriendelijke omgevingen) bereikbaar, toegankelijk, toekomstbestendig en passend. We zetten ons in om onze sportvoorzieningen optimaal te benutten (sportverenigingen/inwoners). We zetten in op sporttoestellen in de buitenruimte en bijvoorbeeld beweegroutes.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? We stellen inwoners in staat om te sporten, te bewegen en elkaar te ontmoeten. Wat gaan we daarvoor doen? We creëren faciliteiten voor het beoefenen van Urban sports.
Wanneer gereed? 2026
We onderzoeken of de bestaande faciliteiten voor het beoefenen van Urban sports voldoende gebruikt worden en hoe we het gebruik verder kunnen optimaliseren. tableCell3
Thema 2.2 Participatiewet en Wet Schuldhulpverlening Tot dit thema behoren alle inkomens- en bijstandsvoorzieningen. De Participatiewet zorgt voor één regeling voor iedereen die ondersteuning nodig heeft bij het vinden van een plek op de arbeidsmarkt. Wij bieden passende ondersteuning om mee te doen in de samenleving. Dit kan werk zijn. Maar het kan ook een andere vorm van participatie zijn. Bijvoorbeeld wanneer en zolang arbeidsinschakeling (nog) niet haalbaar is. We voeren de schuldhulpverlening inclusief vroegsignalering zelf uit. We zetten Dethon en het WSP in voor de (deel)uitvoering van de Participatiewet. Inkomens- en bijstandsvoorzieningen Wij willen het voor iedereen in onze gemeente mogelijk maken om deel te nemen aan het maatschappelijke leven, zodat iedereen kan meedoen. Daartoe stellen we de volgende inkomensvoorzieningen beschikbaar aan inwoners die niet zelfstandig in de noodzakelijke kosten van bestaan kunnen voorzien: • Bijstandsuitkeringen; • IOAW-uitkeringen; • IOAZ-uitkeringen; • BBZ-uitkeringen.
19
Doorlopende doelen en prestaties Bijstand en minima We bieden ondersteuning aan inwoners die niet zelfstandig in de noodzakelijke kosten van hun bestaan kunnen voorzien. We beoordelen kritisch de noodzaak voor bijstandsbehoefte, waarbij we de menselijke maat niet uit het oog verliezen. Door een verruiming in de bijstand en minimavoorzieningen kunnen we meer inwoners helpen. Dit houden we blijvend onder de aandacht van de doelgroep. Arbeidsmarkt We geven uitvoering aan de Wet banenafspraak en het invullen van garantiebanen. Zo ontstaat een inclusieve arbeidsmarkt waar mensen inzetbaar zijn naar hun vermogen. We besteden extra aandacht aan de mensen in het Trede 4-bestand met als doel dat zij ook regulier participeren.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Dat nieuwe inwoners van onze gemeente zo snel mogelijk inburgeren en hun weg vinden naar duurzame arbeid. Wat gaan we daarvoor doen? We huisvesten ontheemden uit Oekraïne.
Wanneer gereed? doorlopend
Het Rijk verlengde de regeling voor opvang van ontheemden uit Oekraïne tot 2026. De verwachting is dat er verlengd wordt tot maart 2027. Wij verwachten tussen 400 en 500 plaatsen beschikbaar te houden. Daarvoor huren wij verschillende gebouwen en een beperkt aantal woningen. We keren leefgeld uit aan degene die hier recht op hebben. Dit is een aparte vergoeding die we 1 op 1 ontvangen van het Rijk. Bij werkenden brengen we de eigen bijdrage in rekening die het Rijk vastgesteld heeft voor kosten zoals gas, water en elektriciteit. Het Rijk verlaagde de vergoeding per opvangplek. Deze dekt naar verwachting nog steeds onze kosten. tableCell3 Wat willen we bereiken? Ondersteuning bieden aan inwoners die niet zelfstandig in de noodzakelijke kosten van hun bestaan kunnen voorzien. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed?
doorlopend We onderzoeken de mogelijkheid om onderdelen van de aanpassing van de Participatiewet versneld in te voeren. We voeren de maatregelen van de Participatiewet in Balans stapsgewijs in. Hierbij houden we de landelijke ontwikkelingen in de gaten. tableCell3 Wat willen we bereiken? Dat nieuwe inwoners van onze gemeente zo snel mogelijk inburgeren en hun weg vinden naar duurzame arbeid. Wat gaan we daarvoor doen? We huisvesten statushouders volgens de taakstelling.
Wanneer gereed? doorlopend
Het bieden van huisvesting aan statushouders blijft een uitdaging gezien de krapte op de woningmarkt. We leveren extra inspanningen door woningen te huren via diverse partijen naast de bestaande afspraken die we maakten met Clavis en Woongoed. We blijven de ontwikkelingen op het gebied van asielopvang en huisvesting statushouders volgen. De taakstelling voor 2026 is nog niet bekend. Het Rijk maakt dit halfjaarlijks kort van tevoren bekend. tableCell3
Thema 2.3 Zelfredzaamheid Tot dit thema behoren materiële voorzieningen om zelfstandig te kunnen functioneren (Wmo) voor mensen met fysieke beperkingen. We bieden hulp aan individuele cliënten met een beperking (fysiek/psychisch), die zelfstandig wonen en die ondersteuning nodig hebben. We bieden daarnaast voorzieningen voor maatschappelijke opvang, vrouwenopvang en beschermd wonen.
20
Uitvoeringsorganisatie aan-z heeft een breed takenpakket op het gebied van het sociaal domein, waaronder de toegangsfunctie voor voorzieningen binnen de Jeugdwet en de Wmo 2015, welzijnswerk en maatschappelijk werk. We werken bijvoorbeeld samen met aan-z aan het versterken van de eigen kracht, zelfredzaamheid en de aanpak rondom eenzaamheid. Wij nemen samen met de gemeenten Hulst en Sluis deel aan het samenwerkingsverband Collectief Vervoer, voor wat betreft jeugdhulpvervoer, leerlingenvervoer en Wmo-vervoer. Doorlopende doelen en prestaties Maatwerk Voor specifieke, individuele gevallen passen we maatwerk toe. We maken daarbij o.a. gebruik van de doorbraakmethode. Het doorbraak-/maatwerkplan is onderdeel van de methode '1 gezin, 1 plan en 1 regisseur'. Naast een vastgestelde maatwerkroute werken we toe naar een vaste aanpak van actieonderzoeken. We vertalen de in de praktijk goed werkende oplossingen in beleid. We analyseren halfjaarlijks de resultaten met behulp van de doorbraaktool. Inclusieagenda We voeren de inclusieagenda uit, zodat voorzieningen voor alle inwoners toegankelijk zijn. We werken doorlopend aan de fysieke toegankelijkheid van onze gemeentelijke gebouwen. We laten jaarlijks inspecties uitvoeren om dit te controleren. We zijn een Regenbooggemeente, we sluiten niemand uit en hebben oog voor diversiteit.
Discriminatie.nl Zeeland monitort meldingen van discriminatie en organiseert projecten en activiteiten om Zeeland inclusiever te maken. We staan voor een diverse, inclusieve samenleving. Hiermee bedoelen we dat iedereen kan meedoen ongeacht leeftijd, geslacht, klasse, achtergrond of arbeidsvermogen. We bestrijden discriminatie en bevorderen acceptatie, diversiteit en inclusie. Dit doen we op verschillende manieren en met diverse organisaties en samenwerkingsverbanden. Om ons nog beter in te zetten als inclusieve werkgever zijn we recent aangesloten bij de Charter Diversiteit van de Sociaal-Economische Raad (SER). Welzijnsaccommodaties Met het Welzijnsaccommodatiebeleid realiseren we een dekkend netwerk van welzijnsaccommodaties en voorzieningen. Een coördinator buurthuizen is aan de slag met het versterken van het aanbod. Maatschappelijke opvang en beschermd wonen We ondersteunen mensen met een psychische kwetsbaarheid zoveel mogelijk in de wijken. Dat vraagt een basisniveau van voorzieningen en kennis, geschikte woningen en vooral samenwerking tussen en met gemeenten, ketenpartners en zorgverzekeraars. ‘Housing first’ is hierbij het uitgangspunt. Zorg in Zeeland We werken samen met netwerkpartners in de zorg, zodat we zorgvoorzieningen, waaronder ziekenhuiszorg, behouden in Zeeuws-Vlaanderen. We hebben onze inbreng in de Zeeuwse Zorgcoalitie.
De samenwerking in Kerngezond is belangrijk voor de uitvoering van het Integraal Zorg Akkoord voor Zeeland. Thema’s van zowel de subregionale als Zeeuwse samenwerking zijn: de zorginfrastructuur, arbeidsmarkt en opleiding, wonen met zorg en toegang tot de zorg. Positieve gezondheid staat in alle uitwerkingen centraal. Zorg jongvolwassenen We zetten in op een warme overdracht voor jongvolwassenen (18-/18+) bij de overgang van de jeugdhulpverlening naar voorzieningen voor volwassenen. We zorgen voor een goede en tijdige aansluiting tussen de Jeugdwet, Wmo en Participatiewet. Dit doen we met de inzet vanuit het jongerenloket, het gebruik van Mijn Plan 18 en vroegtijdig signaleren door gebruik te maken van bestaande casusoverleggen (Wmo en jeugd).
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Efficiënte besteding van de budgetten in het sociaal domein. Wat gaan we daarvoor doen? We evalueren de eerste resultaten van de pilot Opvolgen beschikkingen Wmo en jeugd.
Wanneer gereed? 2028
21
Vanwege het succes van de pilot Opvolging beschikkingen breiden we deze uit (in reikwijdte en capaciteit) om zo meer grip te krijgen op de kosten van jeugdhulp. Het bieden van passende hulp blijft het uitgangspunt. tableCell3
Thema 2.4 Volksgezondheid Tot dit thema behoren maatregelen ter bescherming van de gezondheid van de bevolking als geheel, van specifieke risicogroepen, van jeugd en van ouderen. We stimuleren een gezonde en actieve leefstijl. We werken doelstellingen van het Preventieakkoord ‘Een leven lang gezond en fit!’ en het 'Gezond en Actief Leven Akkoord' (GALA) uit. De GGD voert een aantal wettelijke taken vanuit de Wet publieke gezondheid voor ons uit. Waaronder jeugdgezondheidszorg, infectieziektebestrijding en gezondheidsvoorlichting. Doorlopende doelen en prestaties We werken integraal samen aan gezondheid, participatie en zorg en bevorderen zo een gezonde en actieve leefstijl. Bestaanszekerheid is een belangrijke voorwaarde om gezondheid te kunnen bevorderen. Integraal gezondheidsbeleid staat centraal bij de uitvoering van ons gezondheidsbeleid en binnen GALA. We betrekken gezondheidskundig advies bij besluiten over de leefomgeving. Daarnaast voeren we met middelen van GALA projecten uit die beleidsdomeinen van de gemeente overstijgen. We betrekken de uitkomsten van de gezondheidsenquête (door de GGD) bij de uitvoering van ons gezondheidsbeleid, lopende projecten en de uitwerking van GALA. Hiermee monitoren we de gezondheid van inwoners.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Een gezonde en actieve leefstijl. Wat gaan we daarvoor doen? We werken integraal samen aan gezondheid, participatie en zorg.
Wanneer gereed? doorlopend
In 2026 continueren we de ketenaanpakken voor GALA. Dit onder voorbehoud van voldoende financiële middelen vanuit het Rijk. tableCell3
Thema 2.5 Jeugdhulp Tot dit thema behoren vormen van jeugdhulp die we als individuele (niet vrij toegankelijke) voorziening aanmerkten. Ook horen hierbij maatregelen gericht op de opvang en het verbeteren van de veiligheid van kinderen en jeugdigen (18-). Doorlopende doelen en prestaties We kopen jeugdhulp in via de Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ). Zij voeren het contractmanagement uit. We werken samen met de Zeeuwse gemeenten, Raad voor de Kinderbescherming, Veiligheidshuis, Rechtbank, Politie, Veilig Thuis, de gecertificeerde instellingen, de lokale zorg en de medische wereld.
Wat willen we bereiken? Wat willen we bereiken? Goede en betaalbare jeugdhulp. Wat gaan we daarvoor doen? We voeren de Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 uit.
Wanneer gereed? 2028
22
In 2026 en 2027 bereiden we ons voor op de inrichting van een Stevig Lokaal Team (SLT). Dit draagt bij aan het realiseren van de doelen uit de Hervormingsagenda. Daarnaast breiden we het aanbod voorliggende voorzieningen uit om de druk op de kosten van jeugdhulp te verminderen. We zetten in op het versterken van de pedagogische basis en normaliseren. Wat gaan we daarvoor doen?
Wanneer gereed? december 2027
We voeren de aanbesteding in Zeeuws verband uit.
In de periode 2026-2027 werken we met kortdurende contracten. Dit ter voorbereiding op de langdurige contractperiode 2028-2031 waarin we willen werken conform de Hervormingsagenda. Dit biedt ruimte om de beheersmaatregelen zodanig door te voeren dat ze passen bij de financiële opgaven van de gemeenten. tableCell3 tableCell3
Wat mag het kosten per programma? Rekening
Begroting
Begroting
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Lasten
30.083
21.258
21.245
21.558
21.597
22.126
Baten
18.146
3.775
3.481
2.848
2.880
2.882
Saldo
11.937
17.483
17.764
18.710
18.717
19.244
Lasten
40.407
42.680
41.929
41.932
42.117
42.211
Baten
22.190
21.463
21.441
21.467
21.497
21.527
Saldo
18.216
21.217
20.488
20.465
20.621
20.684
Lasten
18.901
21.764
23.967
26.161
27.713
29.177
Baten
544
1.102
801
1.419
1.322
1.322
Saldo
18.357
20.661
23.166
24.742
26.392
27.856
Lasten
3.306
3.765
3.613
3.354
3.362
3.366
Baten
836
410
279
16
16
16
Saldo
2.470
3.355
3.334
3.338
3.346
3.349
29.238
35.101
39.809
41.107
41.569
39.344
29.238
35.101
39.809
41.107
41.569
39.344
bedrag x € 1.000
Meerjarenraming
2.1 Welzijn - Sport
2.2 Participatie
2.3 Zelfredzaamheid
2.4 Volksgezondheid
2.5 Jeugdhulp Lasten Baten Saldo
Totaal programma Zorg & gezondheid Lasten
121.935
124.569
130.563
134.113
136.360
136.224
Baten
41.716
26.750
26.001
25.750
25.715
25.747
Saldo
80.219
97.818
104.562
108.363
110.645
110.477
23
Reserves Begroting
Meerjarenraming
2026
2027
2028
2029
Reserve Werk en Inkomen
681
781
781
781
Reserve budgetoverhevelingen
49
13
13
13
bedrag x € 1.000
Toevoegingen
Onttrekkingen Reserve kapitaallasten maats.nut programma 2
13
Reserve COVID-19
163
Reserve Werk en Inkomen
655
936
936
936
Reserve kapitaallasten econ.nut programma 2
152
230
227
221
Reserve budgetoverhevelingen
317
263
115
Saldo
-570
-661
-511
-390
Investeringen Omschrijving investering
2026
2027
2028
2029
Verzamelbudget sportaccommodaties
150
150
150
150
Vervanging atletiekbaan
1.200
Vervanging atletiekbaan (verhoging)
1.000
Herallocatie VDH Kringgroep en Handboogmaatschappij Westerschelde Renovatie/verduurzaming Bellamystraat 26a (gebouw Toonbeeld / Kinderopvang Zeeuws-Vlaanderen) Renovatie twee tennisbanen TV Axel Investering toilet Totaal
190 8.000 55 50
50
50
50
8.445
2.400
200
200