2024-06-19 - 2.Concept RES 2.0

Net zoals programmering met zorgvuldige afstemming, (maatschappelijke) prioritering en vooral het versnellen van administratieve (ruimtelijke) procedures en vergunningen. Samenwerking en maatschappelijke betrokkenheid De heroriëntering en inrichting van het samenwerkingsverband ziet Stedin als een positieve ontwikkeling. Stedin heeft met haar tweejaarlijkse Investeringsprogramma (IP) tot en met 2030 rekening gehouden met de behoefte van de netcapaciteit voor opwekinstallaties. Zeeuwse stakeholders worden hier periodiek over geïnformeerd en kunnen daar hun zienswijze indienen. Een voorwaarde daarbij is, dat deze investeringen gespreid over het gebied moeten worden gerealiseerd. De projecten zoals worden bepaald in de pMIEK kunnen daarbij ondersteunen. Dat de uitvoering van de doelstellingen in RES 2.0 ook aandacht vraagt van partijen op gebied van (financiële) participatie is evident. Daarnaast is er volop focus nodig om de arbeidsmarkt en scholing van personeel op allerlei disciplines in te vullen om de benodigde capaciteit en de maakbaarheid positief te beïnvloeden.

90

Doelstellingen RES 2.0 De ambities om een evenredige bijdrage te leveren aan het landelijk klimaatbeleid onderschrijft Stedin met de (voorlopige) handhaving en doelstelling van 3 TWh in de uitvoering van RES 2.0.

Onderwerp

Pagina

Reflectie op concept RES 2.0

2 van 2

Elektriciteit Voor de resterende 99 MW windenergie wordt grotendeels aansluiting gezocht bij bestaand ruimtelijk beleid van provincie Zeeland. Stedin heeft met deze plannen rekening gehouden richting netcapaciteit. Sommige plannen zijn nog niet volledig uitgewerkt. De netbeheerder werkt bij het aanbieden van aansluitcapaciteit volgens het 'first come first serve'-principe. Daardoor kan op termijn de beschikbare netcapaciteit toch teruglopen. Voor zonne-energie via zon op dak, respectievelijk zon op land, zijn er géén specifieke zoekgebieden in de RES 2.0 opgenomen en kan de specifieke behoefte per station in de toekomst een knelpunt gaan vormen. Een te sterke concentratie kan namelijk een te grote belasting op een enkel station tot gevolg hebben, waardoor er niet tijdig voldoende aansluitcapaciteit voorzien kan worden. Stedin zal proberen met de middelen die er zijn hierop te monitoren om de resterende realisatiebehoefte van 313 MW te voorzien. Gebouwde omgeving Het isoleren van bijna 60.000 woningen voor 2030 in Zeeland zorgt voor een efficiënter warmtegebruik. Aardgasgebruik zal hierdoor verder afnemen. Het inzetten van warmte en zoeken naar oplossingen, passend in de Zeeuwse situatie waarbij geografische aspecten een rol kunnen spelen, is niet ondenkbaar, gezien ook restwarmtebronnen van de industrie in bepaalde gebieden.

Om gasloos te verwarmen zullen warmtepompen een grotere rol gaan innemen in de warmtetransitie. Die belasten mogelijk in toenemende mate het elektriciteitsnet. Vanuit het programma ‘de buurtaanpak’ worden de komende jaren steeds meer wijken toekomstbestendig gemaakt. Inmiddels lopen er vier pilot projecten en worden er ongeveer honderd buurtaanpakken uitgerold over alle Zeeuwse gemeenten. Met deze aanpak moeten de RES 2.0-ambities voor de gebouwde omgeving gefaciliteerd kunnen worden tot 2030. Mobiliteit Stedin’s monitoring op de ontwikkelingen van (snel)laadpunten dwingt ons om versneld innovatieve oplossingen te bedenken. Personenvervoer, vrachtverkeer en openbaar vervoer zullen richting 2030 verder elektrificeren. Dat heeft impact op het net. We zullen met elkaar zorgvuldige keuzes moeten maken over waar (welke locaties) en wanneer (de meest gunstige tijdstippen) we voertuigen gaan opladen. Integraal energiesysteem Flexibiliteit in het energiesysteem krijgt een grotere rol door wisselend aanbod van stroom uit wind en zon. Stedin zal de samenwerking met partijen voor flexibele afname en levering verder opzoeken, zodat het elektriciteits-netwerk in balans blijft. We zullen nieuwe producten en contractvormen moeten ontwikkelen om de vraag te kunnen blijven faciliteren.

Onze afhankelijkheid van de landelijke netbeheerder Tennet in al deze nieuwe ontwikkelingen mag hierbij niet onderschat worden. De beperkingen voor grootverbruikers en de mogelijke impact van de industrie zijn straks bepalend voor ons energiesysteem en de toekomst van Zeeland. Naast deze industriële ontwikkelingen zijn de andere relevante thema’s als landbouw en waterstof met de conversie naar elektriciteit in beide richtingen, van enorm belang voor duurzame opwek in Zeeland. Vertrouwende met dit schrijven te hebben voldaan aan uw verzoek. U kunt deze brief eventueel bijsluiten als bijlage aan de door uw organisatie geformuleerde doelstellingen. Met vriendelijke groet, Namens Stedin / Regioteam Zeeland Danny Pyfferoen / Gebiedsregisseur

91

2

Bijlage D Uitvoeringsagenda Mobiliteit Het uitvoeringsprogramma focust op acties en maatregelen tot en met 2030. Activiteiten mobiliteit

Hoofdverantwoordelijk

Medeverantwoordelijk

Tijdspad/ mijlpaal

Invullen van witte vlekken met laadpunten (zoals aangeduid op de kaart van RVO[1]) al dan niet met behulp van een plankaart.

Regiovertegenwoordiger en gemeenten

Provincie (NAL ZW)

2026

Bij nieuwbouwwijken verplicht laadinfrastructuur in de plannen meenemen.

Gemeenten

In beeld brengen van de prognoses voor laadinfrastructuur en deze bespreken met de netbeheerder.

Provincie

Gemeenten

Continu

Opstellen Gezamenlijke laadvisie

Provincie

Gemeenten

Implementeren van Slim laden voor iedereen

Gemeenten

Samenwerking overheden (RSW, Waterschap, Gemeenten en provincies) om een laadnetwerk voor bouw en onderhoud op te zetten.

Provincie (NAL Zuidwest)

Gemeenten

Q1 2025

Inventarisatie laadlocaties

Ontwikkelen van een actuele plankaart per gemeente.

Gemeenten

Provincie (NAL ZW)

Continu

1 keer per 5 jaar

Realiseren van twee pilot locaties voor een dekkend logistiek laadnetwerk en alternatieve brandstoffen voor de logistiek in Zeeland.

Gemeenten

Regiovertegenwoordiger, Provincie (NAL ZW)

2030

Onderzoekrapport

Bedrijven stimuleren om laadinfrastructuur te delen door kennisdeling over collectieve laadpleinen.

2026

Regiovertegenwoordiger

Gemeenten

2030

92

Realiseren van twee pilots voor het verduurzamen van mobiliteit op bedrijventerreinen.

Resultaat en tussen resultaten

Inzichtelijk maken van de impact op het net van de verduurzaming van vervoer op bedrijventerreinen in Zeeland op basis van NAL.

NAL, Provincie

Gemeenten

Aanbestedingen binnen gemeenten aanpassen zodat Zero Emissie materieel gestimuleerd wordt.

Gemeenten

Provincie

Opstellen van routekaart voor walstroom met daarin de rollen en verantwoordelijkheden van de verschillende stakeholders.

Provincie SLA

Rijkswaterstaat, netbeheerder

Aanstelling van één regiovertegenwoordiger voor Zeeland om actievere deelname aan de RAL Zuidwest te verwezenlijken.

Gemeenten en provincie

Opzetten programma mobiliteit RES in Zeeland.

Regiovertegenwoordiger mobiliteit

2025

Onderzoeksrapport

2025

Rapport

Identificeren van fundamentele keuzes en benodigde acties om de overstap naar duurzame mobiliteit op bedrijventerreinen en voor bedrijven in het buitengebied te realiseren.

Q2 2024

2024

93

Gemeenten

Bijlage E Uitvoeringsagenda Energiesysteem Het uitvoeringsprogramma focust op acties en maatregelen tot en met 2030. Activiteiten energiesysteem

Hoofdverantwoordelijk

Medeverantwoordelijk

Tijdspad/ mijlpaal

Resultaat en tussen resultaten

Opnemen van de contouren van de energievisie voor Zeeland

Provincie

Gemeenten, Stedin

Eind april 2024

Q1 2024: Contouren energievisie

Toepassen van cable-pooling (zon en wind op 1 aansluiting) bij het plaatsen van nieuwe winden/of zonneparken.

Gemeenten

Stedin

Deelnemen en aandragen van projecten voor de Taskforce Zeeuwse netoplossingen ten behoeve van Slimme Oplossingen.

Gemeenten

Stedin en TenneT

2023 - 2026

Plan van aanpak

Handreiking/ kader opstellen voor het plaatsen van (systeem) batterijen binnen gemeenten.

Provincie, Stedin

Gemeenten

2024

Handreiking/ kader

Haalbaarheidsonderzoek naar lokale buurtbatterijen.

Stedin

Provincie, gemeenten

2024

Haalbaarheidsstudie

Initiatieven voor batterijen stimuleren deze zoveel mogelijk achter de meter te plaatsen in plaats van met een separate aansluiting.

Gemeenten

Provincie

2030

Opstellen van een energievisie voor Zeeland

Provincie

Gemeenten, Stedin

Eind 2024

Pilotproject van een clean energy-hub.

Regiovertegenwoordiger

Provincie

2030

94

Onderzoeksrapport

Bijlage F Uitvoeringsagenda Maatschappelijke betrokkenheid Het uitvoeringsprogramma focust op acties en maatregelen tot en met 2030. Activiteiten Maatschappelijke betrokkenheid

Hoofdverantwoordelijk

Uitvoeren van de organisatievisie en communicatiestrategie

Provincie en gemeenten

Optimaal inzetten van het interne gezamenlijk platform, de nieuwe website, social media en nieuwsbrief voor het informeren en ophalen van informatie bij onze partners en stakeholders.

Communicatie RES Zeeland

Participatie in energiebeleid en -projecten van de Zeeuwse gemeenten inzichtelijk maken en monitoren.

Regiocoördinator energietransitie Zeeuwse gemeenten

Medeverantwoordelijk

Tijdspad/ mijlpaal

Resultaat en tussen resultaten Communicatie en strategieplan.

Participatie- en beleidsadviseurs Zeeuwse gemeenten en provincie

Doorlopend

Evaluatie inzet middelen

Vanaf Q2 2024

Aantal participatietrajecten per gemeente en in Zeeland.

95

Activiteit tav 50% lokaal eigendom

Bijlage G Rollen en verantwoordelijkheden

96

In de diverse gremia nemen verschillende Zeeuws overheden en organisaties deel, ieder vanuit eigen taak en verantwoordelijkheid. In het algemeen is de volgende verdeling te schetsen: • Gemeenten: o.a. verlenen vergunningen voor wind- en zonne-energie, opstellen lokaal beleid (bijv. uitvoeringsplannen voor de gebouwde omgeving, gemeentelijk warmteplan), verduurzamen van gebouwde omgeving, bedrijventerreinen inclusief verduurzaming eigen vastgoed, aanbestedingen en inkoop/uitvoering, participatie en communicatie naar en met inwoners en bedrijven. • Provincie Zeeland: o.a. opstellen ruimtelijk beleid voor zon en wind op hoofdlijnen, coördineren van de ruimtelijke ordening van de energietransitie, voortouw nemen in keuzes over de energie-infrastructuur (pMIEK en energievisie), samen met netbeheerder en in afstemming met gemeenten. • Waterschap: o.a. gronden ter beschikking stellen voor opwek, faciliteren en stimuleren aquathermie,verduurzaming eigen vastgoed, aanbestedingen en inkoop/uitvoering • Netbeheerders (Stedin, TenneT, Gasunie): o.a. investeringen in infrastructuur om de ambities uit de RES 2.0 zo goed mogelijk te accommoderen, aansluiten bij het Provinciale Meerjarenprogramma Infrastructuur Energie en Klimaat (PMIEK), verduurzaming eigen vastgoed, aanbestedingen en inkoop/ uitvoering • Inzicht en bijdrage van andere stakeholders • Bedrijven: o.a.

realiseren wind- en zonneparken, samenwerking aan verduurzaming bedrijventerreinen, bijdragen aan netoptimalisatie • Energiecoöperaties (incl. Zeeuwind): o.a. realisatie wind- en zonneparken, verduurzaming gebouwde omgeving, bijdragen aan en organiseren lokaal eigendom, financiële participatie en procesparticipatie • Maatschappelijke organisaties (Zeeuwse Milieufederatie): o.a. deelnemen aan procesparticipatie, bijdrage aan uitvoering projecten • Onderwijs (HZ University of Applied Sciences, Scalda, University College Roosevelt): o.a. stimuleren bewustwording energietransitie via onderwijsprogramma’s, bijdragen aan onderzoek kennisontwikkeling over energietransitie, bijdragen aan uitvoering projecten.

Bijlage H Uitvoeringsagenda Organisatie en samenwerking

Activiteiten Organisatie en samenwerking

Hoofdverantwoordelijk

Medeverantwoordelijk

Resultaat en tussen resultaten

Gemeenten, waterschap en provincie reserveren capaciteit, zowel voor de uitvoering als strategisch.Praktisch gezien: voor deelname aan de RES, de programma’s, bijdragen aan RESprojecten en de voorbereiding van (bestuurlijke) overleggen. We onderscheiden hierbij capaciteit op duurzaamheid en communicatie.

Overkoepelend RES

Gemeenten, waterschap, provincie

Halfjaarlijkse evaluatie

Opstellen van samenwerkingsovereenkomst.

Gemeenten

Vastgestelde samenwerkingsovereenkomst door alle colleges.

Een plan maken hoe onderwerpen gezamenlijk op te pakken, welke uitgangspunten hanteren we en welke middelen zijn daarvoor nodig.

Gemeenten

Plan van aanpak

97

Het uitvoeringsprogramma focust op acties en maatregelen tot en met 2030.

reszeeland.nl