2024-02-01 IC8 - Gebiedsprofiel Oud Terneuzen november 2023

Samenwerking Oud Terneuzen Voor u ligt het gebiedsprofiel, tot stand gekomen in samenwerking met de betrokkenen van Oud Terneuzen. Net zoals het gebied zelf, is het een dynamisch document. Het is een momentopname, en kan gezien worden als ‘onderlegger’ voor de samenwerking. Ondernemers, vastgoedeigenaren en bewoners maken Oud Terneuzen. Het succes van dit unieke stukje Terneuzen hangt samen met hoe er wordt samengewerkt om de optimale balans te vinden tussen levendigheid en leefbaarheid. Op 25 oktober j.l. is een start gemaakt met het bespreken van knelpunten, het uitspreken van wensen en behoeften en het maken van afspraken om de samenwerking te versterken. Twee belangrijkste conclusies van de bijeenkomst zijn dat er op regelmatige basis in overleg wordt getreden en dat daarbij wordt onderzocht of en in welke vorm invulling kan worden gegeven aan straatmanagement in de late uurtjes op vrijdag en zaterdagnacht wanneer er regelmatig sprake is van overlast. Te denken valt aan een buurtconciërge of een gastvrijheidsteam dat op sympathieke wijze bezoekers beweegt om meer rekening te houden met de omgeving. Andere onderwerpen van gesprek die in het terugkomende overleg aan de orde komen zijn: ‘’Leefbaarheidstijd’’: het tijdsstip dat de leefbaarheid (nachtrust) voorrang krijgt op de levendigheid (gezelligheid).

Gelijktijdig gebruik maken van ontheffingen om eventuele overlast te concentreren. Veiligheid: in gezamenlijkheid kijken naar vluchtwegen, een veiligheidsplan en aanwijzingen zodat flexibel kan worden omgesprongen met de schaarse ruimte. Dit gebiedsprofiel en de voorstellen voor gezamenlijke afspraken. Men was het met elkaar eens dat het toevoegen van groen in tuintjes en aan de gevels kan bijdragen aan geluidsdemping en uitstraling. Het onderzoeken of fietsenstallingen buiten Oud Terneuzen langer open kunnen blijven kon ook op enthousiasme rekenen en het onderzoeken van het toevoegen van toiletvoorziening in de omgeving kan voorkomen dat bezoekers hiervoor de steegjes van Oud Terneuzen gebruiken. Gezamenlijke afspraken kunnen voorkomen dat nieuwe regels worden opgesteld. Het voorstel is om gezamenlijk toe te werken naar een ‘deal’ voor Oud Terneuzen waarin bovenstaande punten concreet worden uitgewerkt en afspraken worden bekrachtigd.

GEBIEDSPROFIEL

t p e c n o c UITGANGSPUNTEN EN AANBEVELINGEN VOOR PASSEND GEBRUIK VAN OUD TERNEUZEN

NOVEMBER 2023

INHOUD 1 Inleiding

2

2 Locatiebeschrijving Oud Terneuzen

3

3 Regels, voorstel gezamenlijke afspraken en aanbevelingen 3.1 Uitgangspunten 3.2 Geluid 3.3 Openings- en sluitingstijden 3.4 Terrasopstelling(en) 3.5 Bereikbaarheid, toegankelijkheid, uitstallingen en overkappingen 3.6 Overige beheersmatige spelregels

5 6 7 8 9 10 11

4 Samenwerking en communicatie 4.1 Samenwerking 4.2 Communicatie

12 13 14

5 Overige aanbevelingen 5.1 Aanbevelingen t.a.v. ontwikkelen visie op Oud Terneuzen 5.2 Aanbevelingen t.a.v. stimulerende maatregelen 5.3 Aanbevelingen t.a.v. verbeteren openbare ruimte 5.4 Aanbevelingen t.a.v. vergunningen, beheer en handhaving

15 16 17 18 19

Bijlage: verantwoording 1 Doorlopen proces 2 Belangenafweging

21 21 24

1

INLEIDING Het historische gebied Oud Terneuzen biedt ruimte aan een klein maar divers scala aan (horeca)ondernemingen, een aantal karakteristieke vakantiehuisjes en een informatiecentrum over Oud Terneuzen. Het is een uiterst sfeervol gebied waar het goed toeven is. De economische en sociale meerwaarde van het gebied zijn onbetwistbaar en moet worden gekoesterd. Het gebied laat zich in positieve zin moeilijk vergelijken met andere gebieden. Het is een plek om trots op te zijn!

Binnensteden veranderen Door heel het land ondergaan binnensteden een transformatie. Inspelend op de behoefte van de tijd krijgen cultuur, horeca en andere vormen van beleving een steeds grotere en belangrijkere rol in binnensteden en dorpskernen. Tegelijkertijd zetten gemeenten in op verdichting. Er is een grote behoefte aan meer woningen. Bovendien kunnen centra de levendigheid goed gebruiken. De keerzijde is dat de balans tussen levendigheid en leefbaarheid onder druk komt te staan door de toename van bewoners, bezoekers en functies in gebieden, met overlast en onrust tot gevolg. Ook Oud Terneuzen ontkomt niet aan deze ontwikkeling.

Een gebiedsprofiel voor Oud Terneuzen De gemeente Terneuzen heeft daarom de wens uitgesproken om een gebiedsprofiel te ontwikkelen voor het gebied. Het doel van het gebiedsprofiel is om omwonenden, ondernemers en andere belanghebbenden duidelijkheid te geven over de bestaande regels, zodat het voor iedereen duidelijk is wat wel en niet is toegestaan in Oud Terneuzen.

Tegelijkertijd ervaren zowel ambtenaren als ondernemers en bewoners onduidelijkheid over wat er wél en niet is toegestaan in Oud Terneuzen. Denk bijvoorbeeld aan geluid, evenementen, overkappingen en uitstallingen in de openbare ruimte en sluitingstijden. Dit resulteert geregeld in onbegrip, overlast en onrust. De verschillende (tegenstrijdige) belangen in Oud Terneuzen nemen toe, wat het niet gemakkelijk maakt om gezamenlijk afspraken te maken.

Beter dan het grijpen naar het 'reglement' is het zoeken van samenwerking tussen ondernemers, vastgoedeigenaren, bewoners én gemeente . Samen komen tot afspraken en oplossingen voor een optimaal gebruik van Oud Terneuzen heeft de voorkeur boven het aanscherpen en handhaven van regels. Dit gebiedsprofiel - een dynamisch document - is daartoe een aanzet. Iedere gebruiker van het gebied heeft de verantwoordelijkheid om een bijdrage te leveren aan constructieve samenwerking.

Daarnaast bevat dit gebiedsprofiel een voorstel voor gezamenlijke afspraken en een aantal concrete aanbevelingen die bijdragen aan een aantrekkelijk Oud Terneuzen waar alle gebruikers baat bij hebben.

2

GEBIEDSOMSCHRIJVING OUD TERNEUZEN Door gezamenlijk de identiteit van Oud Terneuzen vast te stellen en planmatig in- en aan te vullen, willen de gemeente, ondernemers, bewoners en andere belanghebbenden een sterke basis creëren voor de toekomst van het gebied met een goede balans tussen levendigheid en leefbaarheid. De volgende beschrijving van de identiteit van en visie op Oud Terneuzen is bedoeld als duidelijk, bindend en gezamenlijk fundament onder het kleinschalige horecagebied en dient ook nu en in de toekomst als toetsingskader bij nieuwe keuzes.

Historie Oud Terneuzen is gelegen rondom en bovenop de oude, 16e-eeuwse vestingwerken van ‘Ter Nose’, die in opdracht van graaf Philips van Hohenlohe werd aangelegd. In de oorlogsluwe jaren die volgden, gingen de Terneuzenaren de vestingwal gebruiken als volkstuintje, waar de naam Tuinpad zijn oorsprong vond.

De vroegste bebouwing in de vorm van woningen was in de Kandeelstraat, al voordat Terneuzen stadrechten had. De eerste woningen aan het Tuinpad werden er omstreeks 1800 gebouwd. Het buurtje werd gekenmerkt door smalle straatjes en historische pandjes. Tot de jaren 60, werden de meeste huizen bewoond. Sommige woningen werden bewoond door wel 10 gezinsleden.

3

Aan het begin van de 21e eeuw namen een aantal kleine ondernemers met visie en durf hun intrek in de kleine en in verval geraakte leegstaande huisjes. Zij zagen de potentie van het gebied en de aantrekkingskracht van de historische bebouwing. De hernieuwde levendigheid, reuring en de lage huren hadden hun aantrekkingskracht op andere ondernemers en inmiddels is het een sfeervol en charmant horeca- en verblijfsgebied geworden.

omgeving vergroot de druk op de ondernemers en daarmee het gebruik van het gebied. Deze beoogde ontwikkeling is ook vastgelegd in het Totaalplan Binnenstad. Bezoekers, cultuur en kernwaarden Het bezoekende publiek is gemixt: van jong tot oud, en van ‘Terneuzenaar’ tot toerist. Uit de uitgezette bezoekersenquête blijkt dat bezoekers vooral komen voor een drankje en een hapje eten. Met name het laagdrempelige karakter, de authentieke uitstraling en knusse sfeer worden als redenen opgegeven om hier heen te gaan. Ook heeft Oud Terneuzen een sterke aantrekkingskracht op de bezoekers van buiten Oud Terneuzen, wat de economische meerwaarde van het gebied bevestigd. Ook een groot aandeel jongeren uit Terneuzen weet Oud Terneuzen te vinden als plek waar ze elkaar ieder weekend ontmoeten.

Ruimtelijke structuur Een charmant stukje binnenstad met rijke historie. Dát is Oud Terneuzen. Het oudste deel van de Zeeuws-Vlaamse stad Terneuzen is onderdeel van de binnenstad en bestaat uit de Kandeelstraat, de Vissteeg en het Tuinpad. Een drietal compacte stegen en een klein pleintje gelegen tussen de Herengracht, Kersstraat en de Noordstraat. Het gebied ligt naast een groter horecagebied (De Markt) en biedt ruimte aan een klein maar divers scala aan horeca-ondernemingen (6), een tweetal karakteristieke vakantiehuisjes, een kapper en een informatiecentrum over Oud Terneuzen.

De ondernemers hebben grote kringen vaste klanten en omschrijven een sterk communitygevoel en een ons-kent-ons cultuur. Er heerst een gevoel van saamhorigheid en de ondernemers beschikken allen over creativiteit, visie en lef. Kwaliteiten die ervoor gezorgd hebben dat het gebied jaren geleden van onderop is ontstaan en gegroeid. Een aantal horeca-ondernemers is inmiddels bovengemiddeld succesvol.

Aan de Kandeelstraat en in omliggende straten (zoals de Herengracht en de Noordstraat) wordt gewoond. Het gebied rondom Oud Terneuzen is in beweging: de geplande ontwikkeling van nieuwe woningen en appartementen in de directe

Inspiratie voor passend aanbod, activiteiten en evenementen (Horeca)ondernemers (bestaand en nieuw) sluiten het beste zoveel mogelijk aan bij het karakter en de identiteit van Oud Terneuzen. Aantrekken en behouden van het ‘juiste aanbod’ is een complexe opgave, maar goed samenspel van de ondernemers, gemeente en eigenaren kan dit faciliteren. Oud Terneuzen leent zich uitstekend voor kleine ondernemers/formules. Goede voorbeelden hiervan zijn laagdrempelige horecagelegenheden (dag en avond) met een onderscheidend en uniek aanbod, en die aansluiten op het hedendaagse ‘beleven, ervaren en ontmoeten’. Lunchrooms, koffiezaken en restaurants zijn passender dan uitgaansgelegenheden. Oud Terneuzen kan een bakermat zijn voor de startende horeca-ondernemer, die hier in een relatief klein pand (met niet al te hoge huren) de eerste stappen richting het ondernemerschap kan zetten. Activiteiten en evenementen die passen bij de identiteit van het gebied zijn zeer geschikt om de beleving die bezoekers ervaren te vergroten. Bestaande succesformules zoals Koningsdag en Jazz in the city hoeven zeker niet te wijken, maar kunnen worden doorontwikkeld of aangepast aan de kleinschaligheid en identiteit van het gebied. Daarnaast is het verstandig om één of meer nieuwe (signature) events te introduceren die het verhaal van Oud Terneuzen aansprekend vertellen voor aan bezoekers.

Voorbeelden van passende events zijn een kleine haringparty of een walking dinner. Ook kan met gerichte programmering van activiteiten en evenementen en/of speciale campagnes een impuls worden gegeven aan meer ‘kwaliteitstoerisme’. Ook deze programmering moet de identiteit van Oud Terneuzen ‘ademen’ en kan in samenspraak met alle belanghebbenden van Oud Terneuzen worden ontwikkeld.

4

BEHEERSASPECTEN 5

3 REGELS, GEZAMENLIJKE AFSPRAKEN EN AANBEVELINGEN Duidelijkheid over het toegestane geluid, openings- en sluitingstijden en gebruik van de openbare ruimte draagt bij aan onderling begrip bij de gebruikers van het gebied. Waar Oud Terneuzen vroeger voornamelijk uit woningen bestond, is het mede dankzij ondernemerschap met de tijd getransformeerd tot een levendig gebied. De onrust en overlast die dit met zich meebrengt is nooit geheel te voorkomen. Uit de gesprekken komt naar voren dat er onvoldoende eenduidigheid is in (de opvatting over) sluitingstijden, terrasopstellingen, uitstallingen en geluidsnormen van de horeca in het gebied. Dit hoofdstuk bevat geldende regelgeving en een voorstel voor gezamenlijke afspraken waar alle gebruikers zich aan dienen te houden. Ook worden er een aantal concrete aanbevelingen gedaan voor zowel de ondernemers, omwonenden als gebruikers.

Hier is – zowel in fysieke ruimte als in ruimte in bedrijfsvoering alvorens overlast ontstaat - meer ruimte dan in Oud Terneuzen. Oud Terneuzen wordt geprezen voor haar sfeer en succes en ook jongeren weten het gebied goed te vinden. Een belangrijke doelgroep voor heel Terneuzen, dat de ambitie heeft om meer jong talent aan zich te binden. Toch is het doel niet om van Oud Terneuzen een uitgaansgebied te maken. Ook ondernemers in het gebied richten zich voornamelijk op de avond en hebben op een uitzondering na niet de ambitie om ’s nachts open te zijn. Momenteel zijn geen aparte sluitingstijden geregeld voor horeca categorie 1, wat betekent dat zij hun instelling geopend mogen hebben tot 04:00 ‘s nachts.

3.1 Uitgangspunten Er geldt een ‘lichte’ horecacategorie in Oud Terneuzen In Oud Terneuzen geldt voor alle ondernemers het bestemmingsplan ‘Terneuzen Centrum’. Voor de horecagelegenheden die in het gebied gevestigd zijn, geldt dat zij vallen onder ‘de aan detailhandelsfunctie verwante horeca categorie 1’. De nadruk bij dit type horeca ligt op het verstrekken van etenswaren, maaltijden en dranken eventueel in combinatie met overnachting. De aanname daarbij is dat overlast voor de omgeving over het algemeen beperkt is. Oud Terneuzen is geen ‘horecaconcentratiegebied’ In gebieden waar veel horeca gevestigd is die ook delen van de nacht een publiek bedienen, wordt vaak gesproken van een horecaconcentratiegebied. Hier gelden over het algemeen ruimere openingstijden dan in andere gebieden waar een mix aan functies is en waar dus meer rekening gehouden dient te worden met de omgeving. Oud Terneuzen wordt in het Totaalplan Terneuzen aangemerkt als gebied met kleinschalige horecaen woonfuncties. Waar de Nieuwstraat beoogd was voor nachthoreca, is het vooral de Markt (aangrenzend aan Oud Terneuzen) welke aangemerkt kan worden als (succesvol) horecaconcentratiegebied.

Afwijkend gebied rechtvaardigt afwijkende regelgeving Oud Terneuzen is niet met andere horecagebieden in de stad Terneuzen te vergelijken (zie hierboven). De kleinschaligheid van de openbare ruimte en de kwetsbaarheid van de (oude) panden vraagt om een andere benadering. Het risico op overlast (zogenaamde nadelige beïnvloeding van de woon- of leefomgeving) kan rechtvaardigen dat in Oud Terneuzen andere regelgeving wordt gehanteerd (nu of in de toekomst) dan in andere horecagebieden in Terneuzen. Gezamenlijke afspraken kunnen voorkomen dat het zover hoeft te komen.

6

3

3.2 Geluid Uitgangspunt geluid De geldende geluidsnormen vormen het uitgangspunt (zie regelgeving), maar rekening houdend met de kwetsbaarheid van de panden en de kleinschaligheid van het gebied zijn er aanvullende suggesties voor gezamenlijke afspraken.

Voorstel gezamenlijke afspraken: Iedereen in het gebied is zelf verantwoordelijk voor het niet overschrijden van de geldende geluidsnormen. Hierbij dient iedereen redelijkerwijs rekening te houden met het stemgeluid dat van hun publiek komt. Dit geldt zowel voor binnen als voor buiten de zaak. Bewoners realiseren zich dat in een binnenstad soms meer geluid komt kijken dan andere plekken. Zij stellen zich daarom terughoudend op bij incidentele overschrijdingen van de norm.

Huidige regelgeving:

1

De geldende geluidsnormen voor Oud Terneuzen zijn vastgelegd in Art. 2.17 activiteitenbesluit van de Milieuwetgeving. Deze normen gelden zowel tijdens regulier gebruik van het gebied als tijdens activiteiten en evenementen (ook als er sprake is van een verstrekte evenementenvergunning).

Indien geconstateerd wordt dat er sprake is vaneen nadelige woon- en leefsituatie nadelig door geluid, is de afspraak dat: a. Deuren en ramen niet langer open staan, tenzij t.b.v. noodzakelijke tijdelijke ventilatie of het doorlaten van personeel of goederen. b. Een geluiddempend gordijn of dubbele deuren (zogenaamde sluis) voor de ingang geïnstalleerd wordt. c. (extra) geluidswerende isolatie binnen in de horecazaak aangebracht wordt (zie ook hfst. 5 over aanbevelingen m.b.t. subsidieverstrekking). d. Extra maatregelen worden genomen door bewoners en vastgoedeigenaren om woningen te isoleren.

De huidige geluidsnormen zoals vastgelegd in het Activiteitenbesluit bieden voor Oud Terneuzen ruimte om achtergrondmuziek te draaien in een restaurant. In combinatie met het stemgeluid, wordt op een reguliere avond de grens niet overschreden. Er moet in de bedrijfsvoering en het gebruik van muziek rekening gehouden worden met de klankkastwerking van de stegen in Oud Terneuzen.

2

Live muziek is binnen en buiten (op het terras) onversterkt toegestaan tussen 10.00 en 22.00 (in lijn met Art. 3.20 van de Verordening Fysieke Leefomgeving).

Permanent versterkt geluid in de buitenlucht is enkel toegestaan als bij installatie of verandering van de geluidsapparatuur (zoals een box aan de gevel) een melding wordt gedaan in het kader van het Activiteitenbesluit. Deze melding moet ook voorzien zijn van een akoestisch onderzoek, aangezien er in de directe omgeving sprake is van geluidsgevoelige gebouwen.

7

Voorstel gezamenlijke afspraak Ontheffingen die geluidsnormen en sluitingstijden overschrijden Aanvullend op de door het college vastgestelde ontheffingen (collectieve festiviteiten die ieder kalenderjaar terugkeren zoals Koningsnacht, Koningsdag en Oud & Nieuw, zie ook Art. 3.18 Verordening Fysieke Leefomgeving), is de beleidsregel dat individuele ondernemers in Oud Terneuzen 12 keer per jaar een incidentele festiviteit organiseren waarbij zij de geldende geluidsnormen en sluitingstijden mogen overschrijden. Het overschrijden van de geluidsnormen is toegestaan tussen 10.00 uur 's ochtends en 01.00 uur 's nachts. De activiteit dient minimaal twee weken van tevoren te worden aangemeld bij de gemeente. Ondernemers maken momenteel beperkt gebruik van deze mogelijkheid. De afspraak is dat ondernemers nastreven deze ontheffingen te concentreren, om te voorkomen dat omwonenden op meerdere momenten in het jaar hinder ondervinden.

3.3 Openings- en sluitingstijden Voorstel gezamenlijke afspraak

Uitgangspunt openings- en sluitingstijden Het type ondernemingen in Oud Terneuzen zoals vastgelegd in het bestemmingsplan ('staat van horeca-activiteiten’) is categorie 1. De APV maakt geen onderscheid tussen horeca categorieën. Voor deze categorie is dus geen aparte sluitingstijd geregeld.

Ondernemers aan de Kandeelstraat en de Vissteeg hebben niet de ambitie (voornamelijk) ‘s nachts open te zijn. Van de ondernemingen aan het Tuinpad wordt überhaupt minder overlast ervaren. Wanneer de avond overgaat in de nacht krijgt de leefbaarheid prioriteit boven de levendigheid die overdag en in de avond een prominentere rol hebben. Het voornemen is om om gezamenlijk een vorm van gebiedsmanagement te organiseren die zorgt draagt voor het voorkomen van overlast in de nachtelijke uren. Denk aan een een team van ambassadeurs of een buurtconcierge die bezoekers op een opbouwende manier aanspreken op gedrag en helpen de rust te bewaren in het gebied gedurende de nacht en wanneer de horecagelegenheden de deuren sluiten. Hierover worden verdere afspraken gemaakt tijdens het reguliere ondernemersoverleg (zie hoofdstuk 4, samenwerking).

Huidige regelgeving:

1

Horecagelegenheden die vallen onder natte horeca dienen hun inrichting gesloten te hebben tussen 04:00 en 07:00. Voor droge horeca is dat tussen 23:00 en 07:00.

Aanbevelingen voor de gemeente:

2

Leg in de exploitatievergunningen de expliciete sluitingstijden vast. Met een enkele ondernemer zijn in het verleden afwijkende afspraken gemaakt over de sluitingstijden op grond van investeringen in professionele isolatie. Ook deze afspraken liggen niet vast in de exploitatievergunning. Het advies is om deze afspraken – indien ze door zowel gemeente als de ondernemer bevestigd zijn – alsnog vast te leggen in de huidige exploitatievergunning.

8

3.4 Terrasopstelling(en) Uitstraling terrassen De gemeente heeft in het horecabeleid vastgelegd dat de inrichting van het terras moet voldoen aan bepaalde kwaliteitseisen. Zeker gezien de charme van Oud Terneuzen is het belangrijk dat de inrichting van de openbare ruimte geen afbreuk doet aan het straatbeeld. In het horecabeleid staat vermeld dat het terrasmeubilair bij voorkeur ‘riet of rotan of meubilair met eenzelfde vriendelijke uitstraling’ heeft. Dit geldt ook voor de overkappingen die geplaatst worden.

Uitgangspunt terrasopstelling(en) Er dient altijd een doorgang te worden gegarandeerd ten behoeve van hulpdiensten en ontruiming van het gebied. Veiligheid is immers prioriteit nummer één. Bij het intekenen van de terrassen in de horeca-exploitatievergunningen dient hier rekening mee gehouden te worden in de toekomst. De veiligheidsdiensten gaan uit van 1.35 meter. Wanneer er als collectief afspraken worden gemaakt over aanvullende veiligheidsmaatregelen kan hier in overleg met de gemeente van worden afgeweken. Voorstel gezamenlijke afspraken: Uitbreiding of aanpassing van het terras is alleen mogelijk als: (nood)uitgangen van ondernemers en bewoners vrijblijven Er gezamenlijk aandacht is besteed aan toegankelijkheid van hulpdiensten. Treed hierover altijd in overleg met de gemeente en collegaondernemers.

2

Aanbevelingen ondernemers:

Alle ondernemers zijn - aanvullend op de taak van de gemeente verantwoordelijk voor een netjes en schoon terras en bedrijfsomgeving (dit gaat verder dan het terras). Iedereen probeert te voorkomen dat er afval door het gebied zwerft waar niemand zich verantwoordelijk voor voelt. Aanbevelingen gemeente:

1

Pas waar mogelijk de bestrating zo aan dat voor iedereen in een oogopslag duidelijk is waar wel en geen terras mag worden geplaatst (zie ook aanbeveling hoofdstuk 5 voor verbeteringen openbare ruimte).

Het is aan te raden de nieuwe terrasopstelling(en) in te tekenen in de exploitatievergunningen en de oude tekeningen in de vergunningen te vervangen zodat voor zover ondernemers als handhaving helderheid is over wat wel en niet mag.

9

3

Het is zeer positief dat verschillende ondernemers en bewoners gezamenlijk tot een suggestie zijn gekomen voor een rolstoelhelling en aanpassing van het terras bij Kandeelstraat 9. Bekijk samen (ook met de gemeente) hoe deze (of een alternatieve) aanpassing gerealiseerd kan worden.

4

Plaats gezamenlijk (ondernemers en gemeente) extra afvalbakken op en rondom de terrassen (ook gezamenlijke financiering). Huur aanvullend gezamenlijk een veegploeg in die iedere avond in het weekend zorgt voor een schone omgeving (ook gezamenlijke financiering).

3.5 Bereikbaarheid, toegankelijkheid, uitstallingen en overkappingen

Uitstallingen zoals plantenbakken, reclameborden, schotten en meubilair zijn eenvoudig te verwijderen en te verplaatsen en zijn niet permanent van aard. Daarnaast worden deze uitstallingen alleen geplaatst binnen de aangewezen terrasruimte van de ondernemers (zie ook 3.4 terrassen).

Uitgangspunt: Doorgangen en vluchtroutes moeten te allen tijde vrij zijn van inrichtingselementen en obstakels om de toegankelijkheid voor bezoekers en hulpdiensten te verhogen en de veiligheid in het gebied te waarborgen. Huidige regelgeving:

1

2

Alle in- en uitgangen in Oud Terneuzen (Kandeelstraat, Vissteeg, Tuinpad) houden altijd minimaal een vrije doorloop zodat hulpdiensten in het geval van een incident gemakkelijk kunnen passeren.

Deuren en (nood)uitgangen van ondernemers en bewoners dienen altijd vrij te blijven van obstakels zoals fietsen, terrasmeubilair en overige objecten en uitstallingen.

Het installeren van eigen beveiligingscamera’s is op basis van Algemene verordening gegevensbescherming toegestaan mits deze alleen de eigen woning, zaak of bezittingen filmt. Het is niet toegestaan de eigendommen van anderen te filmen, zoals het pand, tuin of overige eigendommen. Ook is het niet toegestaan om de openbare ruimte te filmen zoals de stoepen.

Aanbevelingen voor de gemeente:

3

Voorstel voor gezamenlijke afspraken Om privacyredenen en voor het behouden van een goede verstandhouding, is het van belang dat iedereen terughoudend is met het ophangen van camera’s. Het is niet wenselijk dat gebruikers van het gebied permanent en/of terugkerend (structureel) spullen op slaan of stallen in de openbare ruimte, tenzij van tijdelijke aard (bijvoorbeeld een aantal uur).

10

Voornamelijk in de Kandeelstraat zijn geparkeerde fietsen storend. Aan de Westelijke kant van het Tuinpad is dat minder het geval, omdat hier meer ruimte is. Om fietsparkeren te faciliteren in de directe omgeving van Oud Terneuzen kan verkend worden of openingstijden van de bewaakte fietsenstalling aan de Herengracht kunnen worden verruimd. Ook kan worden onderzocht of er een goede (inpandige) fietsenstalling gerealiseerd kan worden op korte loopafstand buiten het gebied. Op het moment van schrijven onderzoekt de gemeente de haalbaarheid van het realiseren van een inpandige fietsenstalling in het oude ABN AMROgebouw aan de De Jongestraat.

4

5

De Kandeelstraat, het Tuinpad en het Historisch Informatiepunt zijn lastig te betreden voor bezoekers met een fysieke beperking. De ongelijkheid van het oppervlak levert regelmatig problemen op. In het belang van een goede toegankelijkheid is het zaak dat onderzocht wordt of fysieke ingrepen mogelijk zijn (zie ook aanbevelingen 3.4 Terrassen en aanbevelingen hoofdstuk 5). Op het moment van schrijven worden concrete voorstellen van de ondernemers uit het gebied getoetst op haalbaarheid.

Het verleiden of ‘sturen’ van bezoekers om ’s nachts een andere uitgang (Brugpad) te gebruiken om Oud Terneuzen te verlaten, kan bijdragen aan het verminderen van de overlast voor omwonenden aan de Kandeelstraat, Herengracht en De Jongestraat. Onderzoek daarom samen met de ondernemers en omwonenden hoe het gedrag van bezoekers beïnvloed kan worden (bijvoorbeeld door signalen in de openbare ruimte via priming of nudging, andere verlichting, bewegwijzering etc.).

3.6 Voorstel overige gezamenlijke afspraken Uitgangspunt Iedere gebruiker van Oud Terneuzen heeft baat bij een goede balans tussen leefbaarheid en levendigheid. Houd het gezamenlijk belang in gedachten. Na 22.00 uur ‘s avonds wordt de ondergrondse afvalcontainers (restafval, glas en papier) aan de De Jongestraat niet gebruikt om overlast te voorkomen. Neem gezamenlijk het initiatief om briefjes op te hangen bij of op de ondergrondse afvalcontainers met deze informatie.

Ondernemers ruimen direct na sluitingstijd afval rondom de eigen onderneming en het terras op. Denk hierbij aan plastic bekers en glaswerk etc. Ook vegen is gewenst. Na een drukke avond het gebied brandschoon achterlaten is niet altijd mogelijk. Blijf met elkaar in gesprek over verbeteringen, maar spreek ook naar elkaar uit wanneer het goed gaat. Het bovenraam en de nooduitgang van Lemonade aan de Vissteegkant blijven zoveel mogelijk dicht om overlast in de Vissteeg te voorkomen . Bij hitte of een slechte luchtkwaliteit kan het voor ventilatie nodig zijn om raam en/of deur tijdelijk te gebruiken. Dit in lijn met de eerder gemaakte afspraak tijdens het SRVtraject.

11

SAMENWERKING & COMMUNICATIE 12

4 SAMENWERKING & COMMUNICATIE Wet- en regelgeving is de onderlegger voor handhaving, maar dit is geen zaligmakende oplossing voor drukbezochte gebieden. Onderlinge afspraken tussen alle stakeholders zijn minstens zo belangrijk, als niet belangrijker voor het behouden en versterken van een succesvol binnenstedelijk gebied. In dit soort gebieden wonen én ondernemen betekent voor iedereen dat er water bij de wijn gedaan moet worden. Het werkt van twee kanten: ondernemers weten dat hier mensen wonen, en omwonenden weten dat dit een levendig horecagebied is. Belangrijk is dat alle betrokkenen in compromissen denken, eigenaarschap voelen, voorbij hun eigen belang blijven kijken en zich richten op hoe ze gezamenlijk het meeste uit het gebied kunnen halen.

4.1 Voorstel verbeteren samenwerking

1

2

Organiseer minimaal twee keer per jaar een terugkerend overleg met de belangrijkste betrokkenen uit Oud Terneuzen. Zorg voorafgaand aan ieder overleg voor een agenda die kan worden aangevuld door de deelnemers. Ontheffingen en activiteiten zijn in ieder geval vaste agendapunten. Ook de aanbevelingen uit dit gebiedsprofiel en de voortgang kunnen besproken worden. Het overleg zorgt ervoor dat iedereen doorlopend met elkaar in contact blijft. Evalueer na twee jaar of het overleg de gewenste resultaten oplevert en continuïteit gewenst is. Zorg dat de volgende personen minimaal deelnemen: Gemeente (iemand namens economie, vergunningen, handhaving en de bedrijfscontactfunctionaris) Alle ondernemers uit Oud Terneuzen Representatieve vertegenwoordiging namens een aantal bewoners/omwonenden Eventueel vastgoedeigenaren met panden in Oud Terneuzen

13

3

Wijs een onafhankelijk voorzitter aan die die met een blik van buitenaf en voldoende expertise de overleggen en de samenwerking kan begeleiden en de agenda beheert. Professionele ervaring in binnenstedelijke ontwikkeling, (publiek private) samenwerking en mediation is daarin onmisbaar.

4

Waar gewenst en relevant voor de onderwerpen die besproken worden, kunnen belangrijke partijen zoals de brandweer, RUD of politie aanhaken tijdens het terugkerende overleg. Ook kan het wenselijk zijn dat B&W incidenteel aansluiten.

4.2 Voorstel verbeteren communicatie

1

4

Ontheffingen of activiteiten met meer geluid, latere sluitingstijden of ruimtelijke belemmeringen voor anderen mogen nooit als verrassing komen. Elkaar tijdig en doorlopend informeren over naderende activiteiten en festiviteiten (welke afwijken van het reguliere gebruik van het gebied) vormt het uitgangspunt van alle toekomstige communicatie. Dit geldt voor alle stakeholders in het gebied: horecaondernemers, B&B-eigenaren, gemeente, bewoners en omwonenden. Dit informeren dient ten minste drie weken voorafgaand aan de activiteit te gebeuren. Op deze manier kunnen alle partijen gepast anticiperen op de omstandigheden.

2

Iedereen heeft de verantwoordelijkheid om de huurder, gebruikers of gasten van zijn of haar pand(en) te informeren over het levendige karakter van het gebied. Dit is met name belangrijk voor de eigenaren van de vakantiehuisjes en de (nieuwe) woningen in het gebied. Het is belangrijk dat toekomstige gebruikers weten dat hier horeca in het gebied gevestigd is.

3

Fysieke aanpassingen in de openbare ruimte of aan de panden dienen altijd afgestemd te worden met de eigenaar van het betreffende pand en de gemeente. Met name als het om de gevels van andere panden gaat.

Voorstel gezamenlijk stappenplan bij klachten of overlast: a

Terughoudendheid bij het doen van meldingen over kleine incidenten is gewenst. Veelvuldige kleine meldingen doen afbreuk aan de verhoudingen en gaan ten koste van de motivatie om gezamenlijk de schouders eronder te zetten.

b

In het geval van gegronde klachten of overlast (bijvoorbeeld meerdere onaangekondigde activiteiten of een onaangekondigde ontheffing met overlast) is het wenselijk deze eerst via persoonlijk contact kenbaar te maken bij de persoon of de onderneming waar de overlast ontstaat. Persoonlijk contact creëert een gesprek en meer kans op wederzijds begrip, wat bijdraagt aan het sneller oplossen van het probleem. Voor een goede samenwerking is het van belang dat alle partijen open staan voor persoonlijk contact. De welwillendheid hebben we bij iedereen in Oud Terneuzen geconstateerd. Mocht de overlast – ondanks meermaals persoonlijk contact – structureel van aard zijn of worden, dan leent het onderwerp zich voor de agenda van het terugkerende overleg (zie 4.2). Natuurlijk behoudt iedereen het recht om een melding te maken bij de gemeente of de RUD.

c

Gaat het om zaken die kleine incidenten overstijgen en zeer acuut zijn? Bijvoorbeeld een geval waarin de veiligheidssituatie onmiddellijk in het geding komt? Voor acute meldingen bestaat een centrale WhatsApp-groep die actief is in Oud Terneuzen. Verken eerst of de melding of klacht gegrond is door volledige informatie te verkrijgen, voor er een bericht gestuurd wordt in de WhatsApp-groep. Houd er ook rekening mee dat communicatie via WhatsApp anders over kan komen dan bedoeld.

14

OVERIGE AANBEVELINGEN 15

5 OVERIGE AANBEVELINGEN Oud Terneuzen is een succes. Om te zorgen dat er ook in de toekomst ondernemerschap wordt gestimuleerd dat past bij de identiteit en beoogde ontwikkeling van het gebied, is een aantal aanvullende stappen te overwegen. Belangrijk is om hier samen - gemeente, ondernemers, omwonenden en eigenaren - het gesprek over te voeren.

5.1 Aanbevelingen t.a.v. ontwikkelen visie op Oud Terneuzen

1

Overweeg om als gemeente een visie op Oud Terneuzen te ontwikkelen. In het Totaalplan Binnenstad wordt Oud Terneuzen onvoldoende gepositioneerd ten opzichte van andere horeca(concentratie)gebieden. Uit de gesprekken is gebleken dat er vanuit alle stakeholders behoefte is aan een scherpere visie en bijbehorende standpunten en keuzes vanuit de gemeente. Wat voor gebied is Oud Terneuzen en voor wie? En welke regelgeving hoort daarbij? Nieuwe of aangepaste regels vaststellen in lokaal beleid, zonder duidelijke visie op wat het gebied zou moeten zijn is niet aan te bevelen. Een uitbreiding van het Totaalplan Binnenstad, met extra duiding en uitspraken over de ontwikkelrichting voor Oud Terneuzen is daarom wenselijk.

Aanzet visie en positionering Oud Terneuzen Uit dit traject is gebleken dat Oud Terneuzen zich niet dient te ontwikkelen als uitgaansgebied, maar meer behouden moet blijven of door moet ontwikkelen naar een gebied met kleinschalige dag- en avondhoreca, met een focus op restaurants en unieke concepten die beleving bieden. Lunchrooms, koffiezaken en bistro’s zijn passender dan uitgaansgelegenheden (natte horeca). Oud Terneuzen kan een bakermat zijn voor de startende horecaondernemer, die hier in een relatief klein pand (met niet al te hoge huren) de eerste stappen richting het ondernemerschap kan zetten. Zie ook inspiratie voor passend aanbod, activiteiten en evenementen, p. 5. Tegelijkertijd is het daarom verstandig een gebied elders aan te wijzen waar sluitingstijden later dan 00.00 uur toegestaan zijn. Dit biedt ook voor ondernemers uit Oud Terneuzen die uit hun jasje groeien kansen en perspectief om te verhuizen en door te groeien. De Markt is bij uitstek een logische plek, daar het een aangrenzend gebied is met meer ruimte. Panden zijn hier groter en over het algemeen nieuwer en beter geïsoleerd, waardoor er minder sprake is van (geluids)overlast voor omwonenden. Het behouden van een gebied waar natte (nacht)horeca is toegestaan is ook van grote (sociale) meerwaarde voor Terneuzen, aangezien jongeren dan ook een plek behouden om elkaar te ontmoeten.

16

2

Na het ontwikkelen van een visie en het innemen van een standpunt is het zaak om te sturen op de ontwikkeling van het gebied en de juiste keuzes hierin te maken. Het uitgangspunt hierbij moet zijn: niet afdwingen maar verleiden. Zo kunnen er instrumenten ontwikkeld en ingezet worden om bijvoorbeeld ondernemers te verleiden om te verplaatsen als ze uit hun jasje groeien, of als een ander gebied passender is. De eerste gesprekken worden al gevoerd over het opzetten van een subsidiestructuur. Verken wat hierin haalbaar is.

5.2 Aanbevelingen t.a.v. stimulerende maatregelen

1

2

Budget leefbaarheid Elk jaar stelt de gemeente € 100.000 beschikbaar (budget leefbaarheid kernen beleidsontwikkeling) voor initiatieven die een positieve bijdrage leveren aan de lokale leefbaarheid. Ook de ondernemers en bewoners uit Oud Terneuzen kunnen een beroep doen op dit budget om initiatieven te financieren die de leefbaarheid in Oud Terneuzen behouden en bevorderen. Een concreet voorbeeld is de bijdrage die geleverd is aan de plaatsing van de welkomstbogen en het verbeteren van de daarop weergegeven wapens bij de ingangen van Oud Terneuzen.

Om optimaal in te spelen op de beoogde horecacategorisering (zie 3.1) kunnen ondernemers gestimuleerd worden om eerder open te gaan. Een verschuiving naar meer daghoreca komt ten goede aan de aantrekkelijkheid van het gebied en kan de gebiedsidentiteit versterken. Een voorbeeld is het toestaan van meer overkappingen of meer terrasruimte wanneer de ondernemer de openingstijden vervroegt (naar voorbeeld van Leidsche Rein Centrum, Utrecht).

Oproep: onderzoek wat gezamenlijk georganiseerd kan worden voor Oud Terneuzen om de uitstraling te verbeteren of de leefbaarheid te verhogen.

Een subsidie voor hoogwaardige isolatie kan ondernemers stimuleren hier (meer) in te investeren.

Aanbeveling voor de gemeente Terneuzen: communiceer breed over de beschikbaarheid van dit budget en stimuleer ondernemers en bewoners om aanvragen te doen voor Oud Terneuzen.

17

5.3 Aanbevelingen t.a.v. verbeteren openbare ruimte

1

Inspiratie: middels design werken aan een veiliger Stratumseind In de langste uitgaanstraat van Nederland, het ‘Stratumseind’ te Eindhoven, is met enige regelmaat sprake van overlast. In plaats van het inzetten van repressieve middelen, is er gekozen voor een andere zeer innovatie oplossing.

Het succes van de ondernemers in Oud Terneuzen en het positieve effect dat het gebied heeft op de stad is te prijzen. Het succes van de ondernemers mag echter niet betekenen dat de gemeente niet meer investeert in het gebied. Een openbare ruimte die aantrekkelijk, gastvrij en minder ‘hufterproof’ is nodigt automatisch minder uit tot ongewenst gedrag van bezoekers. Investeer daarom in het upgraden van de volgende aspecten van de openbare ruimte:

De gebruikers van het gebied wilden middels design de fysieke omgeving van Stratumseind verbeteren en daarmee de (uitgaans)sfeer en het gedrag van de gebruikers van de ruimte positief beïnvloeden. Dit gebeurt vanuit de overtuiging dat een ‘mooiere inrichting’ die niet ‘hufterproof’ is ervoor zorgt dat er minder ongewenst of crimineel gedrag zal plaatsvinden. Deze ‘veronderstelling is gebaseerd op het ‘Designing Out Crime’ principe dat o.a. in het uitgaansgebied ‘Kings Cross’ (Sydney) in Australië met succes is toegepast.

1. Vergroen de openbare ruimte door geveltuinen aan te leggen op de plekken waar dit mogelijk is. Deze zorgen voor minder hittestress, demping van geluid, betere afwatering en een verbeterde uitstraling. Organiseer dit in samenwerking met de ondernemers en de vastgoedeigenaren. 2. Plaats meer afvalbakken in openbare ruimte. Dit stimuleert bezoekers om zelf afval op te ruimen (zie ook aanbeveling 3.4). Organiseer dit samen met de ondernemers. 3. Realiseer (meer) fietsenstallingen op korte loopafstand net buiten Oud Terneuzen en verbeter gelijk de routing met bewegwijzering (zie ook aanbeveling 3.5). 4. Onderzoek of het verbeteren van de verlichting in het gebied (eventueel afgestemd op het tijdstip van de dag) de sfeer en daarmee het gedrag van bezoeker positief kan beïnvloeden. Dit draagt bij aan de veiligheidsbeleving.

1. 2. 3. 4. 5. Verbeter de bestrating op een aantal plekken in het gebied (egaliseren). Geef ook de vrij te houden strook t.b.v. de doorstroom en hulpdiensten aan in de nieuwe bestrating door bijvoorbeeld contrasterend steen-gebruik. 6. Versterk de identiteit en herkenbaarheid van het gebied door ‘storytelling’ of informatievoorziening toe te passen in de openbare ruimte in een eenduidige en aantrekkelijke stijl. Verhoog hiermee ook de aantrekkelijkheid van de entrees (poorten) van Oud Terneuzen. Dit kan gezamenlijk met ondernemers georganiseerd en gerealiseerd worden.

18

2

Ontwikkel - eventueel in samenwerking met een adviesbureau - eerst een aantal visuele stedenbouwkundige ontwerpen voor het verbeteren van de openbare ruimte van Terneuzen. Betrek hierbij de ondernemers, bewoners, vastgoedeigenaren en andere betrokkenen.

3

Een schone en opgeruimde openbare ruimte blijft schoon en opgeruimd. Het is daarom belangrijk om te blijven inzetten op vegen en onderhoud. Als de veegwagen niet meer door dit gebied heen kan rijden door de terrassen en uitstallingen van ondernemers, kan er gezamenlijk worden gezocht naar een alternatieve manier van schoonmaken.

2

Om te voorkomen dat onrust ontstaat, is het des te belangrijker consequent te zijn in vaststellen en handhaven van regelgeving. Dit betekent:

5.4 Aanbevelingen t.a.v. vergunningen, beheer en handhaving

1

Zorg voor eenduidige en structurele communicatie, administratie en verslaglegging van en rondom processen, procedures, besluiten en vergunningen. Ontwikkel hiervoor eventueel vaste formats. Bij ondercapaciteit binnen de gemeente doet zich het risico voor dat ad hoc en informeel (niet volgens de vastlegde procedures) afspraken worden gemaakt, wat een risico vormt voor de langere termijn en overdracht van interne werkzaamheden.

Gelijke behandeling van ondernemers (o.a. in vergunningverstrekking).Zorg ook voor gelijke behandeling als het aankomt op handhaving, zowel in Oud Terneuzen als tussen ondernemers in heel Terneuzen. Beperkte toegankelijkheid van het gebied mag niet leiden tot afwezigheid van handhaving en politie. Geen uitzonderingen maken per ondernemer, maar alleen afwijkende afspraken die voor iedereen gelden. Geen onderlinge (mondelinge) afspraken maken met gebruikers van het gebied. Dit geldt ook richting omwonenden. Zorg dat er ook gehandhaafd wordt na 22.00 uur. Het is niet nodig om structureel inzet te plegen, maar het is een belangrijk signaal richting betrokkenen dat afspraken serieus worden genomen.

19

Gebiedsprofiel Oud Terneuzen - Spelregels en aanbevelingen voor passend gebruik van Oud Terneuzen Bij het opstellen van dit gebiedsprofiel is een zorgvuldig (participatie)proces doorlopen. In augustus en september 2023 is de inhoud van dit gebiedsprofiel aan alle stakeholders voorgelegd. Op 25 oktober is in een collectieve bijeenkomst over het concept gesproken. Gezamenlijk gaan ondernemers, omwonenden, vastgoedeigenaren en de gemeente nader invulling geven aan dit gebiedsprofiel dat als onderlegger geldt voor structureel overleg tussen de belanghebbenden van Oud Terneuzen.

Auteurs: Marlot van Dijken, Marius Drissen - adviseurs Stad & Co Vormgeving: Stad & Co Datum: november 2023 In opdracht van: gemeente Terneuzen

Amsterdam Wibautstraat 131D 1091 GL Amsterdam Eindhoven Vestdijk 39-A 5611 CA Eindhoven

Samen de stad mooier maken.

Utrecht Catharijnesingel 47 3511 CG Utrecht

info@stadenco.nl www.stadenco.nl 085 - 080 66 72

BIJLAGE: VERANTWOORDING In dit hoofdstuk wordt kort de totstandkoming van dit gebiedsprofiel toegelicht. Bij het opstellen van dit gebiedsprofiel is een zorgvuldig (participatie)proces doorlopen. Het doel was om te komen tot een gedragen profiel voor Oud Terneuzen dat duidelijkheid biedt aan zowel de gebruikers van het gebied als de gemeente. Belangrijk uitgangspunt om hier te komen was dat de gebruikers van het gebied een belangrijke rol zouden krijgen bij het bepalen van toekomstige spelregels. Ondernemers, vastgoedeigenaren, omwonden en bezoekers zijn de experts: zij hebben dagelijks te maken met Oud Terneuzen en kennen het gebied van binnenuit. Stad & Co vervult de rol van onafhankelijk expert, is verantwoordelijk voor de analyse, weegt de belangen tegen elkaar af en formuleert passende aanbevelingen.

Een aantal medewerkers van de gemeente heeft van Stad & Co een uitnodiging ontvangen om of in een persoonlijk gesprek input te leveren voor het gebiedsprofiel. De veiligheidsdiensten (politie en RUD) zijn als experts én direct belanghebbenden met een hoog belang bij de ontwikkeling van het gebiedsprofiel noodzakelijke gesprekspartners. De politie en de RUD hebben van Stad & Co een uitnodiging ontvangen om of in een persoonlijk gesprek input en expertise te leveren voor het gebiedsprofiel. De inwoners van Terneuzen en de bezoekers van Oud Terneuzen zijn als belanghebbenden met een gemiddeld hoog belang gevraagd om een digitale vragenlijst in te vullen of via mail input te leveren. Op deze manier werd deze doelgroep in staat gesteld om breed (vanuit een groot aantal bezoekers) input aan te leveren voor het het gebiedsprofiel. Er kan zodoende worden gesproken van een representatiever beeld. Organisaties die een breder belang behartigen zoals de city marketing en de wijkraad zijn geselecteerd als gesprekspartners met een gemiddeld belang bij de ontwikkeling van het gebiedsprofiel. Ook deze partijen hebben van Stad & Co een uitnodiging ontvangen om of in een persoonlijk gesprek of desgewenst via de mail input te leveren voor het gebiedsprofiel.

1. Doorlopen proces Samengevat vormden de volgende stappen het proces: Locatiebezoek aan Oud Terneuzen Stad & Co heeft haar begrip over het heden en verleden van Oud Terneuzen verdiept o.a. door een rondwandeling door het gebied onder leiding van de opdrachtgever (gemeente Terneuzen) en Douwe van der Meer. De informatie die we daarmee hebben opgehaald hebben we gedurende de rest van het traject ingezet. Stakeholderanalyse Stad & Co heeft aan de hand van een stakeholderanalyse vastgesteld welke (vertegenwoordigers van) organisaties en doelgroepen op welke manier betrokken en geraadpleegd worden. Ondernemers, vastgoedeigenaren en omwonenden vormden als direct belanghebbenden met een zeer hoog belang bij de ontwikkeling van het gebiedsprofiel noodzakelijke gesprekspartners. Deze partijen hebben van Stad & Co een uitnodiging ontvangen om of in een persoonlijk gesprek input te leveren voor het gebiedsprofiel. De gemeente Terneuzen was als direct belanghebbenden met een zeer hoog belang bij de ontwikkeling van het gebiedsprofiel een noodzakelijke gesprekspartner.

21

Bureauonderzoek visies en beleidsstukken Gemeente Terneuzen heeft de afgelopen jaren niet stilgezeten. Er is een groot aantal onderzoeken uitgevoerd en beleidsstukken en visiestukken opgesteld, die betrekking hebben op het functioneren van Oud Terneuzen. Een volledig overzicht van de geraadpleegde stukken vindt u hier: Activiteitenbesluit milieubeheer (2022/2023) Algemene Plaatselijke Verordening Terneuzen (2023) Beleidsnota artikel 13b Opiumwet (2021) Beleidsnotitie Bed & Breakfast in de bebouwde kom van Terneuzen (2013) Beleidsregel Bibob Terneuzen (2022) Bestemmingsplan Terneuzen Centrum, vastgesteld in 2013 Bestuursakkoord 2022-2026 Terneuzen Detailhandelsvisie Terneuzen (2014) Evenementenbeleid gemeente Terneuzen (2020) Geluidbeleidsplan Terneuzen 2010 – 2015 Gespreksverslagen Samen Recht Vinden traject (2022) Integraal Handhavingsbeleid ZeeuwsVlaanderen (2017) Nota Horecabeleid Terneuzen (2009) Regionaal Preventie- en handhavingsplan voor de uitvoering van de drank en horecawet 2014 – 2018 Totaalplan Binnenstad Terneuzen (2022) Verordening Fysieke Leefomgeving Terneuzen (2023)

Tijdens de gesprekken is er breed gesproken over het gebruik en de toekomst van Oud Terneuzen, wat er goed gaat in het gebied, wat minder, en wat concrete suggesties voor verbetering zijn. Er is gesproken met: Een aantal omwonenden Alle ondernemers (inclusief de B&Beigenaren) Een aantal vastgoedeigenaren Een vertegenwoordiger namens de winkeliersvereniging Een vertegenwoordiger namens city marketing Een vertegenwoordiger namens politie Een vertegenwoordiger namens de RUD Bezoekersenquête Om de mening en het perspectief van de bezoekers van Oud Terneuzen te achterhalen, is een digitale vragenlijst uitgezet. Respondenten konden aangeven wat de reden is voor het bezoek aan Oud Terneuzen, de frequentie ervan, wat ze er positief in het gebied vinden én wat ze eventueel verbeterd zouden zien. Ook was er ruimte voor overige opmerkingen. De vragenlijst is via kanalen van de gemeente en de social media kanalen van de ondernemers verspreid en door meer dan 1.600 bezoekers ingevuld. Dit is een uitzonderlijk hoge respons die duidt op een grote betrokkenheid. Het is belangrijk om hierbij op te merken dat het gaat om bezoekers van het gebied die doorgaans alleen de baten hebben van de activiteit in het gebied, en niet de lasten. De resultaten van de enquête vormden een gewicht in de analyse en de uiteindelijke belangenafweging (zie ook 2. belangenafweging).

Gesprekken ambtenaren vanuit relevante beleidsdomeinen In de gesprekken met de medewerkers van de gemeente Terneuzen hebben we breed geïnventariseerd hoe zijn aankijken tegen (het gebruik en de toekomst van) Oud Terneuzen, wat er goed gaat en wat er concreet beter kan. Er is gesproken met vertegenwoordigers namens de afdelingen vergunningen, handhaving, omgeving en economie.

Analyse en opstellen concept gebiedsprofiel Voor het opstellen van het gebiedsprofiel is gebruik gemaakt van de uitkomsten van de gesprekken met belanghebbenden, de uitkomsten van de gesprekken met experts, de uitkomsten van de online vragenlijst, onze waarnemingen tijdens onze bezoeken aan Oud Terneuzen, de genoemde stukken en onze eigen expertise en ervaring uit andere horecagebieden.

Gesprekken stakeholders uit Oud Terneuzen Er zijn 18 gesprekken gevoerd met een brede afvaardiging van belanghebbenden uit Oud Terneuzen. Ook is er een collectieve sessie georganiseerd met de belanghebbenden van het gebied.

22

Overzicht van de belangrijkste enquêteresultaten

Hoe vaak bezoekt u Oud Terneuzen?

Wat maakt voor u een bezoek aan Oude Terneuzen minder fijn of wat kan er volgens u beter? Meest gegeven antwoorden: 1. Openingstijden (te vroeg sluiten, zeker op zaterdag) 2. Ruimte (te weinig, te krap, lastig parkeren, te druk) 3. Overlast (geluid, dronken bezoekers) 4. Moeilijk te vinden (citymarketing) 5. Toegankelijkheid mindervaliden (bestrating, doorgangen) 6. Weinig evenementen 7. (Afwezigheid) groen

Doel bezoek Oud Terneuzen Meerdere antwoorden mogelijk 1. Voor een drankje bij een van de horecagelegenheden (91%) 2. Om te dineren bij een van de horecagelegenheden (76%) 3. Voor een activiteit of evenement (zoals Koningsdag) (57%)

Welke drie zaken zijn voor u het belangrijkst voor uw bezoek(en) aan Oud Terneuzen (meerdere antwoorden mogelijk met een maximum van 3 antwoorden)? 1. De kleinschaligheid en authentieke sfeer (73%) 2. Genieten van een laagdrempelig hapje en drankje (72%) 3. Ontspannen en genieten van gezelschap (58%) 4. Aansprekende muziek en theater (24%) 5. De activiteiten in het gebied (zoals viering Koningsdag) (23%)

Wat maakt voor u een bezoek aan Oud Terneuzen fijn en moet volgens u behouden blijven? Meest gegeven antwoorden: 1. Uitstraling/sfeer (diverse uitingen van sfeer: gezellig, gastvrij, knus, uniek, gemoedelijk, ambiance) 2. Historie/karakter (authentiek, kleinschalig, pittoresk) 3. (Diversiteit) horeca 4. Kleinschalig 5. Livemuziek 6. Ontmoetingsplek (zowel jong als oud)

23

2. Belangenafweging Landelijk is er een beweging gaande waar binnensteden een transitie doormaken van hoofdzakelijk winkelen naar plekken waar meer diverse functies samenkomen. Zo worden wonen, beleven en ontmoeten steeds belangrijker. Meer gebruikersgroepen - waaronder bewoners - leidt echter ook tot tegengestelde belangen.

Op basis van de gesprekken met de direct betrokkenen uit het gebied (zie 6.1 Stakeholderanalyse) is bepaald wat de wensen zijn voor spelregels en gezamenlijke afspraken voor Oud Terneuzen. De belangen van de stakeholders met een hoog tot zeer hoog belang (gemeente, ondernemers, omwonenden) zijn hierin even zwaar meegewogen. Het vinden van een compromis tussen de verschillende stakeholders is hierin altijd een streven. De ideeën zijn bevestigd door of aangevuld met suggesties van bezoekers. Het is belangrijk om hierbij op te merken dat het gaat om bezoekers van het gebied die doorgaans alleen de baten hebben van de activiteit in het gebied, en niet de lasten. Het ‘individuele’ belang van een klein aantal ondernemers en de direct omwonenden weegt hier daarom in een aantal gevallen zwaarder dan het publieke belang.

Zo heeft de gemeente baat bij een bruisend, levendig gebied, dat tegelijkertijd voorziet in kwalitatief wonen. Ondernemers zien het liefst dat er zoveel mogelijk vrijheid is om te ondernemen; waarbij de een zich meer richt op rust en ontspannen en de ander meer gaat voor uitbundigheid. Vastgoedeigenaren van commercieel vastgoed zijn gebaat bij continuïteit en rendement. Waarbij een B&B weer andere eisen stelt aan de omgeving dan een bar. Bewoners zijn uiteraard gebrand op leefbaarheid; naast een stukje levendigheid en voorzieningen is rust essentieel voor een prettige woonomgeving. Bezoekers van buitenaf willen gewoon een leuke avond, zonder al te veel regels. Een overkoepelend belang, dat mede door diensten als de politie, handhaving en het RUD wordt bewaakt, is veiligheid. Voor iedere gebruiker is het daarom belangrijk om stil te staan bij het feit dat de ‘schaarse’ ruimte gedeeld moet worden met andere gebruikers, en dat er soms water bij de wijn gedaan moet worden. Als uitgangspunt bij het bepalen van passende gebruik van Oud Terneuzen is er allereerst gekeken naar de visie van de gemeente Terneuzen op het gebied. Bij gebrek aan een visiedocument toegespitst op Oud Terneuzen, is het type functie dat is omschreven in het Totaalplan Binnenstad Terneuzen als uitgangspunt genomen.

Ook vormden de bepalingen die vastgelegd zijn in de APV en het bestemmingsplan belangrijke uitgangspunten. Echter: dat iets nu beleid is, wil niet zeggen dat dit niet anders moet, en in de toekomst kan veranderen.

24