20230601 def Raadsinformatie bijeenkomst RIB Toelichting Terneuzen Sabewa
Tekst van het document
Gemeente Terneuzen Raadsinformatiebijeenkomst Do. 1 juni 2023
Erik van den Dobbelsteen, MSc Directeur Sabewa Zeeland Juni 2022- heden
VISIE 2023 - 2027
Algemene informatie Sabewa Zeeland • Bestaat 10 jaar, gestart op 1-1-2013 • Gecombineerde aanslag vanaf 2014
• 8 gemeenten • 1 waterschap • Waterschapbelasting en kwijtschelding voor heel Zeeland • Algemeen bestuur: Portefeuillehouders financiën
• Besluiten over: jaarrekening, begrotingswijzigingen, vaststellen begroting • Dagelijks bestuur: • Dhr. J. Herselman (voorzitter, Kapelle) • Dhr. mr. drs. T. Poppelaars (Waterschap) • Dhr. F. Van Hulle (Terneuzen) • Begeleidingscommissie: Beleidsadviseurs vanuit deelnemers. • Zij geven advies.
College van Burgemeester en wethouders is belast met de uitvoering, tenzij de uitvoering is opgedragen aan de “heffingsambtenaar.” “Sabewa Zeeland is een verlengstuk van de gemeente.”
VISIE 2023 - 2027
Algemene informatie Sabewa Zeeland €
WAARDEREN
HEFFEN
INNEN
Het beheren en verwerken van gegevens van objecten, benodigd om tot een jaarlijkse waardebepaling en waardevaststelling van die objecten te komen noemen we waarderen. Daarnaast omvat het alle activiteiten voor het tijdig (juridisch) behandelen en afdoen van bezwaarschriften. Dit gebeurt conform het toetsingskader en de richtlijnen van de Waarderingskamer.
De combinatie van het vaststellen van belastingaanslagen en het opmaken van het aanslagbiljet noemen we heffen. Het wordt ook wel het formaliseren van de belastingschuld genoemd. Op basis van grondslagen zoals WOZ, BRP en BAG worden plaatselijke verordeningen belast en aangeslagen.
Het traject van de toezending van het aanslagbiljet, dat is gericht op de inning van de belastingschuld, totdat de aanslag is voldaan noemen we innen.
VISIE 2023 - 2027
Belastingsoorten Gemeentewet: • Artikel 220 onroerende zaakbelastingen • Artikel 221 belasting op roerende woon- en bedrijfsruimten • Artikel 222 baatbelasting • Artikel 223 forensenbelasting • Artikel 224 toeristenbelasting • Artikel 225 parkeerbelasting In elke belastingverordening staat • Artikel 226 hondenbelasting omschreven op basis van welke • Artikel 227 reclamebelasting • Artikel 228 precariobelasting feiten of in welke omstandigheden de • Artikel 228a rioolheffing belasting geheven wordt. • Artikel 229 rechten Waterschap Scheldestromen: • Watersysteemheffing • Zuiverings-/ Verontreinigingsheffing
Waterschap Scheldestromen
Middelburg
Noord-Beveland
SchouwenDuiveland
Veere
Vlissingen
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X
X X X X
X
X X X
X X X
X
X
X
X X X
X X X X X X
X
X
X X X
X
X
X
X
X
X
X
X
X X X
Tholen
X
X
Terneuzen
X
Sluis
X
Reimerswaal
X
X
X X X X
Niet deelnemers
X X X
Kapelle
Afvalstoffenheffing/ Reinigingsrechten BIZ bijdrage Forensenbelasting Hondenbelasting Onroerendezaakbelasting Precariobelasting Reclamebelasting Rioolheffing Scheepvaartrechten Toeristenbelasting Watertoeristenbelasting Watersysteemheffing (Waterschap Scheldestromen) Zoutwaterafvoerrecht Zuiveringsheffing (Waterschap Scheldestromen)
Hulst
• • • • • • • • • • • • • •
Deelnemers
Goes
Belastingsoort
Sabewa Zeeland heeft circa 60 verschillende verordeningen
Borsele
VISIE 2023 - 2027
Belastingsoorten uitgevoerd door Sabewa Zeeland
X X X X X
X
X
X
X X X
VISIE 2023 - 2027
Belastingopbrengsten deelnemers
Sabewa Zeeland int circa €241 mln. aan belastingopbrengsten voor haar deelnemers
Totale belastingopbrengsten Deelnemer 2022 Bijdrage 2022 per deelnemer Borsele € 13.894.530 € 428.615 Goes € 20.801.234 € 772.757 Hulst € 12.867.980 € 470.891 Kapelle € 6.037.210 € 212.354 Reimerswaal € 10.145.405 € 354.082 Sluis € 26.206.902 € 697.474 Terneuzen € 34.199.546 € 962.484 Tholen € 11.096.216 € 447.078 Totaal gemeenten € 135.249.023 € 4.345.735 Waterschap Scheldestromen € 105.437.925 € 2.147.578 Totaal € 240.686.948 € 6.493.313
Bijdrage 2022 Terneuzen: €960.000 Belastingopbrengsten 2022: €34 mln.
“Hoe kan de WOZ waarde zo
hard gestegen zijn?”
VISIE 2023 - 2027
Gemeente Terneuzen Totaal aantal objecten in belastinggebied van deelnemers Sabewa Zeeland circa: 136.000
VISIE 2023 - 2027
Gemiddelde WOZ waardestijging (woningen) Landelijk gemiddelde WOZ stijging: 17% Zeeland gemiddelde WOZ stijging: 14%
2023
2022
Peildatum 16-05-2023
Terneuzen gemiddelde WOZ stijging: 12,84%
Marktontwikkelingen Omroep Zeeland, 23 mei 2023
SABEWA Zeeland
Marktontwikkelingen SABEWA Zeeland
Gemeente Terneuzen
VISIE 2023 - 2027
Aantallen bezwaren
Aandeel NCNP
NCNP Ongegrond
Sabewa Zeeland
• •
In 2022: 527 meer bezwaren woningen t.o.v. 2021; Stijging in aantallen van circa 14 procent;
• •
Prognose WOZ bezwaren 2023: circa 10.000 bezwaren. Een verdubbeling t.o.v. 2022
Peildatum: 30-5-2023 * Nog geen definitieve aantallen voor 2023 dit betreft de stand van zaken per peildatum.
Landelijk is het beeld voor 2023 een verdubbeling van het aantal bezwaren
Peildatum: 30-5-2023
• •
In 2022 was het aandeel NCNP: 53 procent; 71 procent van NCNP bezwaren was ongegrond.
Landelijk is het aandeel No Cure No Pay bureaus 2023 circa 70%
VISIE 2023 - 2027
Aantallen bezwaren Gemeente Terneuzen
Bestands kwaliteit dient te verbeteren voor de gemeente Terneuzen. Aandeel gegronde bezwaren stijgt
Het aantal bezwaren in Terneuzen neemt toe. Bijna een verdubbeling per peildatum.
Aantal NCNP
NCNP Ongegrond
• In 2022: twee bezwaren woningen minder t.o.v. 2021; • De prognose is dat het aantal bezwaren in Terneuzen bijna zal verdubbelen t.o.v. vorig jaar
Peildatum: 30-5-2023
Peildatum: 30-5-2023
• •
In 2022 was het aandeel NCNP: 58 procent; 67 procent van NCNP bezwaren was ongegrond.
VISIE 2023 - 2027
Aantallen bezwaren Toelichting proces en gevolgen:
Percentage Ongegrond
Toelichting oorzaak en kwaliteit:
• Het percentage ongegrond neemt de laatste • Schatting aantal bezwaren 2023: circa 10.000 twee jaar af, m.a.w. burgers krijgen vaker (verdubbeling van 2022) gelijk; • Mede door toename van het aantal bezwaren • In 2021 zijn we van inhoud naar vierkante • Herwaardering steeds later in het jaar afgerond meter waarderen gegaan (project GO) (90% in december, wens is 70% in oktober) • Complexiteit van bezwaren is toegenomen • Prognoses voor gemeenten daardoor later • Daardoor wordt er meer tijd besteed aan de beschikbaar bezwaarfase • Meer blokkades op woningen, zorgt voor • Minder tijd voor herwaarderingsproces achterstanden en verlate aanslagoplegging (verslechtering van bestandskwaliteit) (minder betaaltermijnen burger) • Oplossing is investeren in voormeldingen • Extra tijd voor bezwaren gaat ten koste van de (secundaire objectkenmerken) permanente marktanalyse- en veldcontroles • Gevolg: bestandskwaliteit verslechterd met meer bezwaren tot gevolg • Waarderingskamer kritischer over bestandskwaliteit met risico op lagere Waarderingskamer is kritisch. beoordeling dan huidige drie sterren
Investeren in de bestandskwaliteit is nodig.
Waarom is de Waarderingskamer kritisch? Zijn er nog meer kritische geluiden?
Waarschuwing Waarderingskamer: net voldoende PROCES BEOORDEELD: DE UITVOERING EN BORGING VAN PROCESSEN
BEOORDELING INTERNE BEHEERSING MOET OP ONDERDELEN VERBETERD WORDEN
VOLDOENDE
GOED
Aandachtspunten n.a.v. breed onderzoek: – Tijdig verzenden van de beschikkingen – Tijdig afhandelen van de bezwaarschriften – Afstemming met de BAG – Juistheid van de objectkenmerken – Taxaties woningen
1. Beschikkingen 2. Afhandelingen bezwaarschriften 3. Synchronisatie LV WOZ 4. Objectkenmerken 5. Woningen
Oordeel: Net voldoende
6. Niet-woningen
7. Aansluiting op de BAG 8. Aansluiting op de BRK 9. Aansluiting op het Handelsregister 10. Vakbekwaamheid
EINDOORDEEL
Is besproken, maar heeft geen invloed op eindoordeel
Advies: Investeer in kwaliteit en innovatie!
“Investeren in de kwaliteit van de organisatie” • Investeren in de organisatie • Kwetsbaar • Innovatie en vernieuwing • Voldoen aan wet- en regelgeving (eisen zijn toegenomen) • Organisatie heeft onvoldoende bedrijfsvoering kracht
• Keerpunt is aangebroken • Hoeveelheid aan bezwaren loopt over de schoenen.
03
• Organisatie krijgt het zwaar.
VISIE 2023 - 2027
Deloitte accountant:
Drie kernprocessen versterken: • Herwaardering • Aanslagoplegging • Invordering
Doel: Achterstanden wegwerken en kwaliteit verbeteren. • We willen het goed doen voor onze burgers en bedrijven! • Op die manier kunnen we een betrouwbaar, dienstverlenend en
03
efficiënt verlengstuk zijn van onze deelnemers.
VISIE 2023 - 2027
Investeren in de kwaliteit van de organisatie
Wat gaat Sabewa Zeeland van de deelnemers vragen?
VISIE 2023 - 2027
Bevindingen en observaties “Fundament is goed, medewerkers zijn betrokken, basisstructuren zijn aanwezig, processen lopen.”
De basis moeten we weer op orde brengen. Vandaar het voorstel begrotingswijziging 2023.
Situatie We willen het goed doen voor onze burgers en bedrijven. Op die manier kunnen we een betrouwbaar, dienstverlenend en efficiënt verlengstuk zijn van onze deelnemers. Met de vastgestelde visie als kompas willen we naar dit volgende niveau toe groeien.
Obstakel We moeten voorkomen dat de aanslagoplegging onbetrouwbaar wordt door vervuilde bestanden en de
beoordeling van de waarderingskamer afglijdt naar een onvoldoende (2 sterren). Het gevolg daarvan is ontevreden burgers met toenemende klachten, bezwaren en extra kosten.
Aanpak
Daarom gaan we in eerste instantie de basis op orde brengen door achterstanden weg te werken, de bestandskwaliteit te verbeteren en repeterende administratieve handelingen te robotiseren.
Plan/ vraag om besluit
03
Dat vraagt om een positief besluit op onze begrotingswijziging 2023 en begroting 2024.
VISIE 2023 - 2027
Kern van de boodschap/ verzoek gemeenteraad
Een totaalbedrag van circa: €1.400.000
€849.449 Versterking organisatie
€296.274 CAO wijziging 2023
Extra bijdrage 2023 gemeente Terneuzen van circa: €225.000 (merendeel is incidenteel)
€258.334 Overige kosten
VISIE 2023 - 2027
Wat wordt gevraagd aan de deelnemers?
Incidenteel en structureel
€688.685 Incidenteel €160.764 Structureel
€849.449 Versterking organisatie
•
Externe inhuur en uitbreiding medewerkers om achterstanden weg te werken
•
Ontwikkelkosten voor automatisering en robotisering
•
Project: Data op orde t.b.v. datakwaliteit verbeteren
VISIE 2023 - 2027
VERSTERKING
Waarom is een extra bijdrage van de deelnemers nodig?
(Oorspronkelijke) Begroting 2023 - Programmaplan
Beinvloedbare budgetruimte is te beperkt. Het betreft (1%) van de begroting.
Beinvloedbare kosten binnen de begroting is circa 1%
Budget programmaplan
# fte
% fte van budget
Bedrag fte
Niet-beïnvloedbare kosten
% van budget
Waarderen
€
2.339.274
13,68
€ 1.175.892
50% €
1.128.917
48%
Heffen
€
1.481.257
14,96
€
962.120
65% €
516.100
35%
Innen
€
1.179.422
11,46
€
746.905
63% €
429.981
36%
Overhead
€
1.121.222
6,67
€
608.404
54% €
512.817
46%
Totaal
€
6.121.175
46,77
€ 3.493.321
57% €
2.587.816
42%
99%
Overzicht van “niet beïnvloedbare” kosten : “Niet beïnvloedbare" kosten Automatisering Interne dienstverlening Directe kosten
Bijvoorbeeld Automatisering huur/leasing software, Telecomm. apparatuur huur/leasing, DVO Automatisering, Telefoonkosten, gesprekskosten DVO financiën, DVO facilitair, DVO Personeelszaken, verzekeringen, accountantskosten, porti, DIGID/MijnOverheid Cyclorama's, Proceskosten vergoeding, Kadasterkosten, Abonnementen, boeken & tijdschriften, Controle toeristenbelasting, Kosten geldverkeer
VISIE 2023 - 2027
Welke kosten kunnen we zelf besparen? Mogelijke besparingen binnen de begroting is circa 1% van totale begroting
Categorie
Inschatting besparing
In het positiefste scenario een potentiele besparing van 1% van totale begroting mogelijk
Opmerking
DVO Waterschap
€
80.000
Reeds €50.000 opgenomen in begroting 2023
DATAB (Post)
€
17.000
Minder post verzendingen per week
Kwijtschelding niet deelnemers
€
18.000
Extra inkomsten na tekenen nieuwe overeenkomst
Totaal
€
115.000
Potentiele besparing begroting 2023 €65.000
* Daarnaast zal Sabewa Zeeland scherper gaan kijken waar aanvullende verzoeken of extra dienstverlening van deelnemers in 2023 gefactureerd kunnen worden. Denk aan Query verzoeken, Oekraïense vluchtelingen problematiek etc.
VISIE 2023 - 2027
Extra financiële middelen zijn nodig omdat: Beinvloedbare ruimte te beperkt is voor het dekken van de kosten van de fase basis op orde; Het beschikbare opleidingsbudget is nodig voor het opleiden van (o.a. nieuwe) medewerkers i.v.m. vakbekwaamheid; Potentiele besparingen te beperkt zijn voor de dekking van het plan: Versterking van de organisatie; Sabewa Zeeland geen eigen vermogen of reserves heeft voor het financieren van het plan; De versterking van de organisatie nodig is om een betrouwbare aanslagoplegging te garanderen;
Belangrijke uitdagingen voor ons liggen voor het behouden van de drie sterren en te kunnen blijven voldoen aan steeds toenemende eisen en wet- en regelgeving als verlengstuk van de (lokale) overheid.
Wat gaat Sabewa Zeeland met de extra middelen doen?
VISIE 2023 - 2027
Wat gaan we met de €850.000 doen? De basis op orde te brengen om de kwaliteit van de aanslagoplegging te verbeteren, de proceskostenvergoedingen te verminderen en de basis te leggen om vier sterren bij de Waarderingskamer te behalen en hiermee het serviceniveau richting de burger te kunnen verhogen. • • • • • • • •
Vacatures invullen (boven formatie ruimte); Externe krachten inhuren; Interne medewerkers opleiden en laten doorstromen; Meer tijd en focus creëren voor kwaliteitszorg en procesbeheersing; Investeren in automatisering en robotisering; Kwaliteitszorg uitvoeren; Vakbekwaamheid medewerkers vergroten; Oplossingen voor verlagen proceskostenvergoedingen.
Resultaat: Een goede aanslagoplegging met uiteindelijk minder bezwaren, klachten, telefoon en mailverkeer. Hierdoor zal de tevredenheid van de burger toenemen en er meer ruimte ontstaan voor kwaliteitszorg en controles. Hetgeen weer leidt tot verdere optimalisatie.
VISIE 2023 - 2027 Focus 2023: • Achterstanden wegwerken • Datakwaliteit verbeteren • Processen automatiseren
FASE 1: BASIS OP ORDE | 2023 - 2025
FASE 2: NEXT LEVEL | 2025 - 2027 Door o.a. • 4 sterren van de Waarderingskamer zijn behaald; • Procesbeheersing • Processen worden beheerst en dit leidt tot een hogere kwaliteit • Automatiseren en robotisering van dienstverlening; zijn geimplementeerd • Controles, (interne) audits en steekproeven zijn onderdeel van • 4 Sterren van de de kwaliteitszorg en procesbeheersing; Waarderingskamer zijn behaald. • Automatisering en robotisering zijn gemeengoed en zorgen voor een efficiënte uitvoering van de kernprocessen; • Processen zijn LEAN ingericht; • PDCA zorgt voor continue verbetering en optimalisatie.
• Correcte, volledige en tijdige aanslag en inning van gemeentelijke en waterschapsbelasting; • De databestanden worden op orde gebracht en achterstanden weggewerkt; • Er is een heldere en duidelijke organisatiestructuur geïnstalleerd; • Kwaliteitszorg en procesbeheersing worden geïntensiveerd; • Automatisering verder ontwikkeld en robotisering geïntroduceerd; • PDCA-cyclus wordt als management model gehanteerd; • Uitvoerende capaciteit op orde (FTE); • Begroting is opgesteld naar werkelijkheid en ingezet als kaderstellende begroting; • Dashboard wordt ingericht t.b.v. overzicht van de processen en werkvoorraad.
Doelen • Kwetsbaarheid verminderen • Kwaliteit verhogen • Kostenefficiënt uitvoeren
Organisatiestructuur optimaliseren Automatisering en robotisering Informatie- en dataveiligheid Data op orde Waardingskamer - behouden en doorgroeien Burgergerichtheid – kernwaarden Kennispartner - vakbekwaamheid Aantrekkelijke belastingsamenwerking
VISIE 2023 - 2027
BELANGRIJKSTE KERNPUNTEN VISIEDOCUMENT
VISIE 2023 - 2027
Resume: Kwaliteitsverbetering is nodig om het goed te (blijven) doen voor de burger en deelnemers (Waaderingskamer van 3 naar 4 sterren); Extra financiële middelen zijn nodig om achterstanden weg te werken, datakwaliteit te verbeteren, processen te automatiseren en kwetsbaarheid te verminderen, dit is enkel nog t.b.v. de basis op orde; De data dient in 2 jaar opgeschoond te zijn t.b.v. het aanbestedingstraject belastingapplicatie. Principe schoon aan de poort; De aanslagoplegging kan door blijven gaan, maar de correctheid en tijdigheid ervan is steeds moeilijker te garanderen; Voorkomen dat we in een negatieve spiraal komen van verkeerde aanslagen, meer klachten en bezwaren, hogere proceskosten vergoedingen en minder tijd voor kwaliteitszorg en procesbeheersing; Een (incidenteel en structureel) bedrag is nodig om de organisatie te versterken (basis op orde) en de continuïteit te garanderen.
Situatie We willen het goed doen voor onze burgers en bedrijven. Op die manier kunnen we een betrouwbaar, dienstverlenend en efficiënt verlengstuk zijn van onze deelnemers. Met de vastgestelde visie als kompas willen we naar dit volgende niveau toe groeien.
Obstakel We moeten voorkomen dat de aanslagoplegging onbetrouwbaar wordt door vervuilde bestanden en de
beoordeling van de waarderingskamer afglijdt naar een onvoldoende (2 sterren). Het gevolg daarvan is ontevreden burgers met toenemende klachten, bezwaren en extra kosten.
Aanpak
Daarom gaan we in eerste instantie de basis op orde brengen door achterstanden weg te werken, de bestandskwaliteit te verbeteren en repeterende administratieve handelingen te robotiseren.
Plan/ vraag om besluit
03
Dat vraagt om een positief besluit op onze begrotingswijziging 2023 en begroting 2024.
VISIE 2023 - 2027
Kern van de boodschap/ verzoek gemeenteraad
Zegt u ‘t maar. Vragen?
Achtergrond informatie Kwijtschelding en openstaande debiteuren
VISIE 2023 - 2027
Verleende kwijtschelding € Verleende bedrag kwijtschelding
2021
2022
Borsele
€
70.489
€73.000
Goes
€
201.919
€213.000
Hulst
€
186.885
€188.000
Kapelle
€
47.139
€53.000
Reimerswaal
€
107.756
€112.000
Sluis
€
171.955
€169.000
Terneuzen
€
329.372
€351.000
Tholen
€
120.845
€116.000
Totaal gemeenten
€ 1.236.360
€1.275.000
Waterschap
€ 1.648.436
€1.700.000
VISIE 2023 - 2027
Verleende kwijtschelding aantallen Totaal aantal
Kwijtschelding vooraf Kwijtschelding achteraf Administratief beroep
Toegewezen / gedeeltelijk toegewezen
Afgewezen
7073
4047
3026
4674
3284
1390
349
215
134
VISIE 2023 - 2027
Debiteurenstand Debiteurenstanden per deelnemer 2023
Terneuzen
31-12-2022
31-3-2023
2.900.806
21.177.002
30-6-2023
30-9-2023
31-12-2023
Totaal openstaande posten (incl. voorgaande jaren) gemeente Terneuzen per 31-03-2023
Totaal aan openstaande debiteuren €21 mln
2014 t/m 2019 een totaal van €341.000 openstaande debiteuren
Sabewa Zeeland mag tot drie jaar terug opleggen
Vorderingen kunnen tot 2014 openstaan doordat er bijvoorbeeld loonbeslag is opgelegd
Oninbaar verklaren gebeurt voor bedragen > €5.000 in overleg met de deelnemer
Invorderingsambte naar besluit over het innen van vorderingen incl. oninbaar verklaren