2022-11-30 a. verkenning huisvesting voortgezet onderwijs - Ontwerpbesluit

Gemeenteraad Ontwerpbesluit

Zitting van 15 december 2022 Samenleving - Maatschappelijke Ontwikkeling zaaknummer: 12612

2022_Raad_00202 - Verkenning huisvesting voortgezet onderwijs Portefeuillehouder Frank Hulle,van Programma en/of paragraaf Programma Onderwijs Overeenstemming met Concernstaf Team Beleidsontwikkeling Team Planvorming Team Financiën Besluit Besluitpunt 1 De gemeenteraad besluit in te stemmen met de rapportage 'verkenning huisvesting voortgezet onderwijs'. Besluitpunt 2 De gemeenteraad besluit het onderzoeksgebied van locatie Vliegende Vaart aan te wijzen als de ontwikkellocatie voor nieuwe onderwijshuisvesting voor het voortgezet onderwijs. Wat is de aanleiding? In 2017 is de Taskforce Voortgezet Onderwijs Zeeuws-Vlaanderen ingesteld. In 2017 constateerde de Taskforce dat het zonder financiële bijdrage vanuit de overheden op dat moment niet mogelijk was om in Zeeuws-Vlaanderen een aanbod van voortgezet onderwijs te behouden, dat voldeed aan de volgende eisen/ambitie: •

Het onderwijs moet zoveel mogelijk thuisnabij georganiseerd worden;

•

het thuisnabije aanbod moet zo breed mogelijk zijn; van vmbo tot en met gymnasium;

•

het onderwijs moet kwalitatief hoogwaardig en aantrekkelijk zijn;

•

het onderwijs moet duurzaam betaalbaar zijn, ook na 2029 in het dieptepunt van de krimp.

1/4

Het voortgezet onderwijs in Zeeuws-Vlaanderen stelde een transitieplan op om deze ambitie te realiseren. De Zeeuws-Vlaamse gemeentelijke overheden, de provincie Zeeland en het Rijk leverden een financiële bijdrage voor de duur van vier jaar (2018-2022). De voormalige scholen fuseerden tot één brede scholengemeenschap: het Lodewijk College. De gemeente Terneuzen besloot zich in te spannen voor het creëren van financiële ruimte binnen de gemeentebegroting voor onderwijshuisvesting die passend is voor de gezamenlijke onderwijskundige en organisatorische ambities van de nieuwe fusieschool. In 2020 besloot u in principe in te stemmen met de realisatie van nieuwe huisvesting voor het Lodewijk College op de locatie Zeldenrustlaan en dat bij nieuwe stedenbouwkundige ontwikkelingen een heroverweging van de locaties hoort. De voortgang van het transitieplan is inmiddels geëvalueerd. Zonder extra financiële middelen zou het niet mogelijk zijn om de gezamenlijk geformuleerde ambitie te handhaven. Partijen bevestigden opnieuw het belang van voortgezet onderwijs dat voldoet aan de ambitie van Zeeuws-Vlaanderen. Alle partijen spannen zich in om opnieuw een bijdrage te leveren. Hiervoor stelden we gezamenlijk een nieuw arrangement op. De afspraken lopen van 2023 tot en met uiterlijk 2028. In het in mei 2022 door ons gepresenteerde bestuursakkoord 2022-2026 ‘Goed leven in Terneuzen.

Verder bouwen aan een duurzame toekomst’ staat dat we twee locaties verkennen voor Campus Terneuzen. Wat willen we bereiken? Conform het bestuursakkoord 2022-2026 'Goed leven in Terneuzen. Verder bouwen aan een duurzame toekomst' willen we voor eind 2022 duidelijkheid geven aan het Lodewijk College over de locatie voor onderwijshuisvesting voorgezet onderwijs. Argumenten 1.1 De rapportage bevat de uitvoering van de verkenning van de locaties Vliegende Vaart en Zeldenrustlaan. Voor nadere informatie over de verkenning verwijzen wij u naar de aanbiedingsbrief en rapportage. 2.1 Wij zijn verantwoordelijk voor de huisvesting van het voortgezet onderwijs. Gemeenten hebben op het gebied van onderwijshuisvesting de zogeheten zorgplicht. De onderwijswetgeving stelt dat een gemeente dient te voorzien in adequate huisvesting voor het primair onderwijs (po), (voortgezet) speciaal onderwijs ((v)so) en voortgezet onderwijs (vo). De voorzieningen in de huisvesting waarvoor de gemeente verantwoordelijk is zijn vastgelegd in de wetgeving. Daarbij gaat het onder andere om (vervangende) nieuwbouw, uitbreiding en herstel van constructiefouten. Het onderhoud (binnen- en buitenkant) en de exploitatie van schoolgebouwen is de verantwoordelijkheid van de schoolbesturen. 2.2 Op basis van de verkenning heeft de locatie Vliegende Vaart onze voorkeur.

Onze voorkeur voor de Vliegende Vaart komt voort uit de mogelijkheden die op deze locatie kunnen ontstaan en de brede effecten die dat vervolgens kan hebben. We zien hier een breed spectrum aan samenwerkingskansen met onderwijspartners, bedrijven en maatschappelijke instellingen. Op de Vliegende Vaart zijn mogelijkheden voor de doorontwikkeling naar een brede sport- en onderwijscampus. Zo zal campus Terneuzen ook na schooltijd kunnen voorzien in een breed aanbod aan activiteiten en voorzieningen voor alle jeugd. Leerlingen kunnen hier een Rijke Schooldag krijgen. Dit biedt een impuls voor onderwijs, sport, beweging, gezondheid, cultuur, vitaliteit, sociale samenhang en 2/4

samenwerking. Juist door dit gecombineerde concept zal een onderscheidende en aantrekkelijke voorziening ontstaan. De keuze voor locatie Vliegende Vaart maakt het mogelijk om verschillende opgaven met elkaar te verbinden, waaronder in ieder geval: onderwijshuisvesting, economische impuls, woonopgave en toekomstbestendige sportvoorzieningen. De locatie is goed en veilig bereikbaar, heeft ruimtelijk gezien meer mogelijkheden en toont een gunstigere kostenraming. Het is een bijkomend voordeel dat de leerlingen geen overlast zullen ervaren van de realisatie van de nieuwe huisvesting. Tot de nieuwe school in gebruik kan worden genomen, kunnen zij gebruik maken van hun huidige schoolgebouw aan de Zeldenrustlaan. Samenwerking met partners aan/nabij de Zeldenrustlaan blijft volgens ons praktisch goed mogelijk, aangezien de afstand van de Vliegende Vaart tot de Zeldenrustlaan beperkt is (circa 1,5 kilometer). Kanttekeningen 2.1 Sommige partners hebben hun voorkeur voor een andere locatie uitgesproken. In de afgelopen periode hebben verschillende partijen gereageerd op de voorkeurslocatie. We begrijpen dat, want het realiseren van huisvesting voor het voortgezet onderwijs is een voorziening die voor veel partners impact heeft. Naar onze mening zijn de argumenten die naar voren worden gebracht, eerder in de verkenningsfase benoemd en door ons betrokken in het onderzoek.

Wij begrijpen dat partners argumenten kunnen wegen vanuit een eigen perspectief. Het is een expliciete taak van de gemeente om de brede, bestuurlijke afweging van alle belangen bij deze majeure investering te maken. Daarbij gaat het om de onderwijsfuncties, de omgeving, maatschappelijke meerwaarde, samenwerkingsmogelijkheden en financiële impact. 2.2 Het uitstellen van uw besluit heeft financiële consequenties op basis van het onderzoeksrapport van Beekveld & Terpstra (evaluatie Transitieplan). Het meerjarenonderhoudsplan van het Lodewijk College gaat nu nog uit van volledige instandhouding van de huidige gebouwen. In de periode tot 2028 staat de school voor grote investeringsuitgaven waarvan het, gegeven de te verwachten nieuwe huisvesting in 2028, niet rendabel en verantwoord is om al die uitgaven te doen. Door uit te gaan van realisatie in 2028 en de onderhoudscyclus hier op af te stemmen (gedeeltelijke instandhouding), kan de school de gebouwexploitatiekosten en de gebouwinvesteringen fors terugdringen. Er zal nog wel een deel van het groot onderhoud worden uitgevoerd, mede omdat er nog geen harde garantie aanwezig is dat de nieuwbouw in 2028 wordt gerealiseerd. Hierdoor wordt het financiële tekort van de stichting Voortgezet Onderwijs Zeeuws-Vlaanderen verminderd met € 600.000 in de periode 2023 t/m 2026.

Het financiële tekort in de periode 2027-2028 wordt hierdoor verminderd met € 300.000. Vanaf het moment dat de stichting Voortgezet Onderwijs Zeeuws-Vlaanderen (VOZV) duidelijkheid heeft over de realisatie van de nieuwe school in Terneuzen, kan het bedrag van de jaarlijkse besparingen bijgesteld worden conform de bevindingen in het onderzoeksrapport van Beekveld & Terpstra naar maximaal € 225.000 euro per jaar. Dit bedrag is opgebouwd uit € 150.000 dotatie en € 75.000 regulier klein onderhoud (dus maximaal € 900.000 euro over de periode 2023 – 2026 en maximaal € 450.000 euro over 2027 – 2028). Na uw besluit moeten we in overleg over of en in hoeverre de in het rapport genoemde besparing kan worden waargemaakt. Op basis hiervan kan het arrangement en de financiële verdeling tussen partijen worden bijgesteld.

3/4

Wat mag het kosten? In het investeringsprogramma van de begroting 2023 is een bedrag van € 51 miljoen opgenomen voor de huisvesting van het voortgezet onderwijs. Voor de jaren 2025 tot en met 2028 namen we vooralsnog een bedrag op van totaal € 7,7 miljoen voor tijdelijke huisvesting. Met een keuze voor de Vliegende Vaart vervalt de tijdelijke huisvesting. De hiervoor gereserveerde budgetten moeten we wellicht anders inzetten. De totale kosten van de te realiseren huisvesting zijn afhankelijk van nog te maken kwaliteitskeuzes. Bijvoorbeeld keuze ten aanzien van Frisse Scholen of duurzaam bouwen. In de verkenning is uitgegaan van een reële bandbreedte van de te maken kwaliteitskeuzes (hoger dan Bouwbesluit en BENG)en aangepaste bouwprijzen. Daarom verwachten wij voor de locatie Vliegende Vaart dat de kosten (totale som, inclusief bouwkosten) voor nieuwe huisvesting tussen 63,3 miljoen en 75,3 miljoen euro bedragen. Dit is exclusief de opbrengstpotentie van 2,5 miljoen van de vrijkomende locatie aan de Zeldenrustlaan en de bijdrage van het VO voor duurzaamheidsinvesteringen. Wat gaan we ervoor doen? De keuze voor een van de twee locaties leidt niet direct tot de bouw van de nieuwe school. Er zijn nog diverse stappen die aansluitend aan de locatiekeuze moeten worden gezet.

Na de locatiekeuze gaan wij in overleg met stichting Voortgezet Onderwijs Zeeuws-Vlaanderen (VOZV), het Lodewijk College en andere partners. U kunt hierbij denken aan: •

Overleggen over de samenwerking met Praktijkonderwijs (PRO) en Voortgezet Speciaal Onderwijs (VSO);

•

Overleggen over de toekomst van het Centrum voor Top Techniek (CTT);

•

Overleggen over welke bovennormatieve kwaliteit wenselijk en (financieel) haalbaar is.

Ook met betrekking tot de vrijkomende locatie aan de Oude Vaart (De Rede) moeten nog stappen worden gezet.

Bijlagen 1. Verkenning huisvesting voortgezet onderwijs 2. Aanbiedingsbrief verkenning - gemeenteraad 3. Verantwoording verkenning 4. Centrum voor Top Techniek

4/4