2022-10-13 Presentatie Raadsinformatiebijeenkomst 2022 Begroting 2023

Raadsinformatiebijeenkomst Gemeente Terneuzen 13 oktober 2022

1

Agenda 1. Structuur P&C jaarcyclus 2022 / Ontwikkelingen – Risico’s 2. Begroting 2023 3. Septembercirculaire gemeentefonds 4. Doorontwikkeling Planning en Control

2

1. Structuur Planning- en control(cyclus) Perioderapportage => elke raadsvergadering

Jaarrekening (verplicht)

Begroting (verplicht)

Kaderbrief

Voortgangs rapportage

• P&C-cyclus is jaarlijks terugkerend proces • Elk jaar lopen er verschillende cycli naast elkaar: Jaarrekening (2021) Perioderapportage (2022) Kaderbrief en begroting (2023-2026) In deze RIB: Begroting 2023

3

Ontwikkelingen – Risico’s  We hebben te maken met ongewone omstandigheden zoals:  Oorlogsdreiging, klimaatverandering, impact van pandemieën op de volksgezondheid, hierdoor  Stijgende prijspeil  Stijgende energiekosten daarnaast  Gemeentefonds (na 2026 geen structureel accres) Grote opgaven die alertheid en behoedzaamheid vragen 4

Ontwikkelingen – Risico’s  Hogere lasten door historisch hoge inflatie  Ontwikkelingen binnen het sociaal domein in relatie tot beschikbare middelen, bijvoorbeeld Jeugdzorg  Hogere bijdragen aan verbonden partijen door nieuw beleid of beleidswijzigingen  Uitvoeren (landelijke) maatregelen Klimaat en Duurzaamheid  Invoering Omgevingswet en Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (WKB)  Toekomst dienstverlening RUD Zeeland 5

Ontwikkelingen – Risico’s  Top 4 risico’s uit de risicoparagraaf:  Oplopende rente/inflatie  Gemeentefonds (trap af)  Sociaal Domein (taakstelling)  Fiscale controles

PM € 1.500.000 € 1.000.000 € 500.000

6

Ontwikkelingen – Risico’s  Nader toegelicht Oplopende rente/inflatie  Inflatie, compensatie in september circulaire (4,12%)  Brandstof / Energie (220k + 640k in kaderbrief)  Salarissen nu 2,0% opgenomen wordt mogelijk hoger

7

Agenda 1. Structuur P&C jaarcyclus 2022 / Ontwikkelingen – Risico’s 2. Begroting 2023 3. Septembercirculaire gemeentefonds 4. Doorontwikkeling Planning en Control

8

Begroting 2023-2026 Begrotingscirculaire provincie (nieuw gemeenschappelijk toezichtkader)  Jaarlijks financieel toezicht begroting  Repressief (huidige situatie)  Preventief (= onder toezicht)  Toetsingsaspecten/criteria o.a.:  Tijdig aanleveren van begroting (15/11) en jaarrekening (15/7)  Reëel en structureel begrotingsevenwicht of aannemelijk maken dat uiterlijk in 2026 evenwicht wordt bereikt  Grond(exploitatie)berekeningen  Overzicht incidentele lasten en baten  Onderhoud kapitaalgoederen: voldoen aan eisen BBV

9

Begroting 2023-2026  Besluit Begroting en Verantwoording (BBV)      

Voorschriften begrotings-en verantwoordingsdocumenten Uitvoeringsdocumenten (SISA) Informatie voor derden Beleidsindicatoren (bijna 40) => www.waarstaatjegemeente.nl Kengetallen financiële positie (5+2) Overhead en kosten

10

Begroting 2023-2026 De begroting 2023 en komende jaren volgen de opbouw van het bestuursakkoord: 1. Wonen & leefbaarheid 2. Zorg & gezondheid 3. Jeugd & onderwijs 4. Klimaat & duurzaamheid 5. Economie & arbeidsmarkt 6. Goed bestuur

11

Begroting 2023-2026  Speerpunten  Nieuwbouw voortgezet onderwijs  Totaalplan Binnenstad Terneuzen  Minimabeleid  Transities op het gebied van energie en duurzaamheid  Voldoende speelgelegenheden en ontmoetingsplekken  Vestigingsklimaat versterken voor nieuwe inwoners, bedrijven en arbeidskrachten  Investeren in uitvoeringskracht 12

Begroting 2023-2026  Invulling budget Bestuursakkoord (zoals opgenomen in Kaderbrief) Onderwerp Leefbaarheidsinitiatieven Restauratie Molen Biervliet Uitvoering nota kunst & cultuur Scheldeprijs Intensivering ‘Zorg en Gezondheid’ door inzet buurtsportcoaches en opbouwwerkers

2023 2024 2025 2026 -50 -100 -100 -100 -100 -100 -25 -25 -25 -150 -150 -150 -150

Verruimen minimabeleid Vormgeving jongerenbetrokkenheid / -participatie Vernieuwing ontmoetingsplekken en speelgelegenheden Bestuurlijke samenwerking Totaal

-150 -50 -150 -100 -850

-150 -50 -150 -100 -725

-150 -50 -150 -100 -725

-150 -50 -150 -100 -725 13

Begroting 2023-2026  Invulling budget Ontwikkelruimte (zoals opgenomen in Kaderbrief) Onderwerp Grote opgaven & samenwerking Strategische personeelsplanning Flexibele schil voor incidentele inzet - nader te bepalen in begrotingsjaar Totaal

2023 -400 -400

2024 -400 -400

2025 -400 -400

2026 -400 -400

-200 -200 -200 -200 -1.000 -1.000 -1.000 -1.000

14

Begroting 2023-2026  Mutaties t.o.v. kaderbrief (pag. 7) 



Brief actualisatie financiële positie naar aanleiding van meicirculaire Aanpassing één uitgangspunt begroting  Verhoging belastingen en tarieven: 2023 3,1% (CPI) in plaats van 7,4% (besluitvorming bij begroting)

2023

2024

608

1.591

161

830

Aanpassing beginstand Kaderbrief 2023-2026 Mei circulaire gemeentefonds

1.246

59

884

0

Terugbrengen verhoging gemeentelijke heffing Totaal mutaties actualisatie financiële positie mei circulaire

-1.488 -1.222

Stand na mutatie actualisatie financiële positie mei circulaire

8.449 13.737 16.872

Omschrijving (bedragen *€ 1.000, - = nadeel) Stand begrotingssaldo kaderbrief 2023-2026

2025 2026

Mutaties Begroting 2023:

8.083 13.308 16.777 7.868 -950

-673

7.841 12.145 16.711 7.195

15

8.025

Begroting 2023-2026

 Mutaties t.o.v. kaderbrief (pag. 7)      

Omschrijving (bedragen *€ 1.000, = nadeel)

Stand na mutatie actualisatie Belastingen financiële positie mei circulaire Personeel Belastingen Sociaal domein Personeel Overige aanpassingen Sociaal domein Verhoging stelpost loon- en prijsontwikkeling Diversen o.a. kapitaallasten (verdiepingsslag) Dividend GBE Aqua Verhoging stelpost loon- en

prijsontwikkeling Dividend GBE Aqua BV (Evides) Begrotingssaldo

Toevoeging dividend aan algemene reserve Begroting 2023-2026 na mutaties reserves

2023

2024

2025

2026

8.449 13.737 16.872

8.025

105

43

43

44

-1.057

-952

-963

-883

-813 -1.566 -647

-155

-1.000 -1.000 517

127

486

-1.000 -1.000 214

214

5.554 10.553 12.191

1.475

-517

447

-3.101 -5.411

-447

-214

-214

5.037 10.106 11.977

1.261

16

Begroting 2023-2026  Sociaal domein  Omdat meer mensen een beroep doen op hulp binnen het sociaal domein voorzien we dat die kosten de komende jaren stijgen  Om de begroting structureel in evenwicht te houden, zijn de tekorten tot nu toe binnen het sociaal domein opgelost. De reserve sociaal domein die we hiervoor benutten, is de afgelopen jaren fors geslonken. Een verder tekort vangen we op in de algemene middelen  Tegelijkertijd zullen we inzichtelijk blijven maken aan het Rijk dat de beschikbare middelen voor het sociaal domein ontoereikend zijn 17

Begroting 2023-2026  https://terneuzen.pcportal.nl/

18

Agenda 1. Structuur P&C jaarcyclus 2022 / Ontwikkelingen – Risico’s 2. Begroting 2023 3. Septembercirculaire gemeentefonds 4. Doorontwikkeling Planning en Control

19

Septembercirculaire  Actueel begrotingsaldo na verwerking septembercirculaire Omschrijving (bedragen *€ 1.000 | -/- = nadeel) 2022 2023 2024 2025 2026 Septembercirculaire 2022 Begrotingssaldo in Programmabegroting 2023-2026 6.394 5.037 10.106 11.977 1.261 Perioderapportage 6 in 2022 143 0 0 0 0 Budgettaire gevolgen van dit voorstel 1.628 -226 -336 -249 6.365 Actueel begrotingssaldo * 8.165 4.811 9.770 11.728 7.626 * waarvan incidenteel 3.032

20

Septembercirculaire  Nadere uitwerking septembercirculaire Omschrijving (bedragen *€ 1.000 | -/- = nadeel) Septembercirculaire 2022 Begrotingsresultaat Stelpost loon en prijsstijgingen Correctie fout circulaire WOZ Energietoeslag * Inburgering Mutatie stelpost sociaal domein Integratie uitkeringen (o.a omgevingswet en wkb)*

2022

2023

2024

2025

2026

1.628 -226 -336 -249 6.365 0 1.250 1.526 1.667 1.853 0 760 760 760 760 951 1.150 0 0 0 0 132 104 0 0 0 -140 -117 -124 -119 0 282 165 0 0

* via algemene reserve overhevelen van 2022 naar 2023-2024 21

Septembercirculaire  Incidentele compensatie voor 2026, “ravijn” schuift door naar 2027  Mutatie 2020 “afrekening 2019 en 2020” € 322.000, energietoeslag € 2.101.000 (gedeelte naar 2023) , IU omgevingswet en WKB € 730.000 (gedeelte naar 2023 en 2024)  Hogere loon-en prijsstijgingen, deze toegevoegd aan stelpost indexeringen (vanaf 2023)  WOZ waarde fout in circulaire

22

Agenda 1. Structuur P&C jaarcyclus 2022 / Ontwikkelingen – Risico’s 2. Begroting 2023 3. Septembercirculaire gemeentefonds 4. Doorontwikkeling Planning en Control

23

Planning- en control(cyclus)  Doorontwikkeling P&C-cyclus voor kalenderjaar 2023  Samen met vertegenwoordiging vanuit de gemeenteraad  Jaarrekening 2022 één raadsvergadering naar voren (borgen versnelling van vorig jaar )  Streven halvering aantal pagina’s Jaarstukken  beleidsindicatoren stemmen we af met de rekeningcommissie voorbeelden www.waarstaatjegemeente.nl

24

Vragen?

25