2021-10-20 Bijlage 2 Delegatie onder de omgevingswet
Tekst van het document
DE OMGEVINGSWET wordt van ons allemaal
Bijlage 2 Delegatie onder de Omgevingswet 1 oktober 2021 Annemarie Arens
1
Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Delegatiebevoegdheid en de wettelijke grondslag 2.1 Delegatiebesluit over onderdelen van het omgevingsplan 2.1.1. Delegatiebesluit is een afzonderlijk besluit 2.1.2. Besluit dat op grond van het delegatiebesluit wordt genomen is onderdeel omgevingsplan 2.2. Delegatiebesluit voorbereidingsbesluit 3. Voorstellen delegatiebevoegdheid 3.1 Voorstel delegatiebesluit 3.1.1. Toelichting op voorstel 3.2 Voorstel voorbereidingsbesluit 3.1.2. Toelichting op voorstel
blz 3 blz 3 blz 3 blz 3 blz 3 blz 3 blz 4 blz 4 blz 4 blz 5 blz 5
2
1. Inleiding Wanneer de Omgevingswet in werking treedt komt er veel op gemeenten af. Acties moeten worden ondernemen om te komen tot een snellere en bestuurlijke besluitvorming. Zo is bijvoorbeeld ook in de procedure voor het wijzigen van het omgevingsplan een mogelijkheid opgenomen de besluitvorming te versnellen. Dit kan via het zogenaamde delegatiebesluit. De gemeenteraad zal in dit verband moeten aangeven of hij van deze mogelijkheid gebruik wil maken en zo ja in welke vorm. 2. Delegatiebevoegdheid en de wettelijke grondslag Onder de Omgevingswet is de gemeenteraad het bevoegd gezag voor het vaststellen van het omgevingsplan. De gemeenteraad kan de bevoegdheid tot het vaststellen van delen van het omgevingsplan delegeren aan het college van burgemeester en wethouders. Dit is geregeld in artikel 2.8 van de Omgevingswet. 2.1 Delegatiebesluit over onderdelen van het omgevingsplan 2.1.1. Delegatiebesluit is een afzonderlijk besluit Het delegatiebesluit zoals bedoeld in artikel 2.8 van de Omgevingswet vormt een afzonderlijk besluit, dat geen deel uitmaakt van het omgevingsplan. Het bepaalt binnen welke grenzen en onder welke voorwaarden de bevoegdheid kan of moet worden uitgeoefend en, voor zover nodig, binnen welke termijn. De gemeenteraad bepaalt of en zo ja, op welke wijze, toepassing aan deze bevoegdheid wordt gegeven.
Daarover moet de raad dan beleidsregels in de zin van artikel 4:81, eerste lid van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) vaststellen. Deze nieuwe delegatiemogelijkheid komt voor een deel in de plaats van het huidige artikel 3.6 Wet ruimtelijke ordening. In dit artikel is geregeld dat de raad de mogelijkheid heeft om de bevoegdheid om een bestemmingsplan uit te werken of te wijzigen kan overdragen aan het college van burgemeester en wethouders. Het is niet mogelijk om de bevoegdheid tot het vaststellen van het volledige omgevingsplan over te dragen. 2.1.2. Besluit dat op grond van het delegatiebesluit wordt genomen is onderdeel omgevingsplan Wanneer er op grond van het door de raad genomen delegatiebesluit een besluit tot aanpassing van het omgevingsplan wordt genomen, wordt het omgevingsplan voor het desbetreffende deel gewijzigd. Er is dan geen sprake van een zelfstandige planfiguur. Tegen deze wijziging kan dan op dezelfde manier worden opgekomen als tegen de vaststelling van het omgevingsplan, namelijk door het instellen van beroep bij de Raad van State. 2.2.
Delegatiebesluit voorbereidingsbesluit
Op grond van artikel 4.14, lid 5 van de Omgevingswet kan de gemeenteraad de bevoegdheid tot het nemen van een voorbereidingsbesluit delegeren aan het college van burgemeester en wethouders. Het voorbereidingsbesluit is een besluit dat tijdelijk ontwikkelingen inperkt, die op grond van de geldende regels mogelijk zijn. Het kan bijvoorbeeld dat iets is toegestaan volgens het 3
tijdelijke omgevingsplan, maar strijd oplevert met het in voorbereiding zijnde omgevingsplan. De gemeenteraad kan dan een voorbereidingsbesluit nemen, waardoor regels tijdelijk niet gelden. De bevoegdheid tot het nemen van een voorbereidingsbesluit kan onder de Omgevingswet worden gedelegeerd aan het college. Deze mogelijkheid bestaat onder de Wet ruimtelijke ordening niet. In de nieuwe wet is dit opgenomen omdat het college een omgevingsplan voorbereidt en daarmee dan ook goed in staat is om op een effectieve wijze en in de regel sneller dan de gemeenteraad een voorbereidingsbesluit te nemen. Het voorbereidingsbesluit wijzigt het omgevingsplan. De voorbeschermingsregels staan straks niet meer in het voorbereidingsbesluit, maar in het omgevingsplan. De burger raadpleegt slechts één document: het omgevingsplan. De voorbeschermingsregels kunnen nieuwe regels aan het omgevingsplan toevoegen. Denk daarbij aan een verbod op het realiseren van een activiteit of een verbod zonder vergunning een activiteit te realiseren. De voorbeschermingsregels kunnen ook regels uit het omgevingsplan buiten werking stellen. Zij kunnen alleen de bestaande situatie bevriezen. 3. 3.1
Voorstellen delegatiebevoegdheid Voorstel delegatiebesluit voor delen van het omgevingsplan
Wij stellen de gemeenteraad voor om in aansluiting bij de huidige praktijk de bevoegdheid tot het wijzigen of uitwerken zoals opgenomen in het tijdelijk omgevingsplan te delegeren aan het college van burgemeester en wethouders. Ten aanzien van wijzigingen die niet vermeld staan in het tijdelijke omgevingsplan wordt voorgesteld geen delegatiebesluit te nemen. Dit komt weer aan de orde bij de voorbereiding van het nieuwe gemeentebrede omgevingsplan. 3.1.1. Toelichting op het voorstel De reden voor dit voorstel is met name gelegen in het feit dat wij op het moment dat de Omgevingswet in werking treedt beschikken over het zogenaamde tijdelijke omgevingsplan. Het tijdelijke omgevingsplan betreft alle geldende bestemmingsplannen en beheersverordeningen. Hierover zijn al door de raad vastgestelde besluiten genomen. In de huidige bestemmingsplannen zijn wijzigingsbevoegdheden en uitwerkingsplichten opgenomen waarin wordt bepaald dat voor specifieke gevallen of locaties het college bevoegd gezag is voor het wijzigen of uitwerken van het bestemmingsplan. Onder de Omgevingswet bestaan deze instrumenten tot het wijzigen of uitwerken van het omgevingsplan niet meer. De aangewezen locaties zijn echter wel onderdeel van het tijdelijke omgevingsplan (met o.a. de ‘oude’ bestemmingsplannen en beheersverordeningen).
De kaders (wijzigingsvoorwaarden en uitwerkingsregels) zijn reeds vastgesteld door de raad. De raad heeft het college in het verleden al aangewezen als het bevoegd gezag voor het wijzigen en uitwerken van het bestemmingsplan. Wij stellen de raad dan ook voor deze bevoegdheid onder de Omgevingswet aan het college te delegeren. Met dit voorstel sluiten we zoveel als mogelijk aan bij de huidige praktijk zonder dat dit tekort doet aan het werken volgens de Omgevingswet. Op het moment van inwerkingtreding van de Omgevingswet is er sprake van een beleidsneutrale overgang. Het voordeel hiervan is dat we in de eerste fase van de Omgevingswet de focus kunnen leggen op de veranderende processen en op het kunnen doorgaan van de initiatieven. Indien er hiernaast veel wijzigingen plaatsvinden in bijvoorbeeld het verplaatsen van bevoegdheden, kan dit nadelige gevolgen hebben.
4
Bij het bepalen van de uitgangspunten en aanzien van het nieuwe omgevingsplan kan dan in een gezamenlijk traject met de gemeenteraad op termijn alsnog gekeken worden naar (onderdelen) binnen dat nieuwe omgevingsplan die in aanmerking komen voor een delegatiebesluit. 3.2.
Voorstel delegatiebesluit voorbereidingsbesluit
Ten aanzien van het delegatiebesluit voorbereidingsbesluit stellen wij voor dat de gemeenteraad de bevoegdheid tot het nemen van een voorbereidingsbesluit delegeert aan het college. 3.2.1. Toelichting op het voorstel Het voorbereidingsbesluit is een besluit dat ontwikkelingen tijdelijk inperkt, die op grond van de geldende regels mogelijk zijn. Het kan bijvoorbeeld dat iets is toegestaan volgens het tijdelijke omgevingsplan, maar niet volgens het omgevingsplan in voorbereiding. De gemeenteraad kan dan een voorbereidingsbesluit nemen, waardoor regels tijdelijk niet gelden. Een voorbereidingsbesluit dient in de praktijk vooral om ongewenste ontwikkelingen gedurende een bepaalde periode te voorkomen. Een planologische regime wordt tijdelijk ‘bevroren’, nieuwe ontwikkelingen zijn dan niet mogelijk. Vaak is ook snelheid van handelen vereist. Deze snelheid is er, gelet op de huidige frequentie van de raadsvergaderingen, vaak niet. De bevoegdheid delegeren aan het college zorgt er voor dat er meer efficiënt en effectief kan worden voorkomen dat er ongewenste ruimtelijk ontwikkelingen plaatsvinden. Wanneer een dergelijke situatie zich voordoet, dient het college de gemeenteraad in kennis te stellen van het genomen voorbereidingsbesluit.
5