2021-10-07 Bijlage 1 - notitie overcapaciteit buitensportaccommodaties (herziene versie)

Aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties

De stand van zaken

augustus 2021

Inhoudsopgave

1.

Vooraf

blz. 3

2.

Korte terugblik uitgangssituatie 2018 Afbakening Aanleiding Uitgangssituatie

blz. 4

3.

Beleidsmatige aanpak overcapaciteit

blz. 5

4.

Aanpak overcapaciteit in de praktijk Is de aanleiding nog actueel ? Good practise Hoogste graad overcapaciteit bij tennisaccommodaties Multifunctionele inzetbaarheid van accommodaties Nieuwe ontwikkelingen Kwaliteitsimpuls en investeringsbeleid Samenwerkingsmogelijkheden Sportaccommodaties als middel voor gemeentelijke doelen Conclusies en aandachtspunten Resumerend

blz. 7

2

Vooraf Het Raadsbesluit ‘aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties’ van november 2018 bevat een voorstel om voor de Raad van oktober 2021 ‘de balans op te maken’ over deze aanpak. Wij kozen voor dat moment vanwege het naderende einde van deze raadsperiode. Voor ons een geschikt moment om terug te blikken naar de in gang gezette ontwikkelingen en toegepaste maatregelen. En vooral om te zien welke opbrengsten die aanpak heeft opgeleverd. In de ondertitel van het uitvoeringsplan ‘aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties’ zijn passend en toekomstbestendig de kernwoorden. Passend heeft vooral betrekking op de verhouding tussen de capaciteit en de ruimtebehoefte van onze sportvoorzieningen. Met toekomstbestendigheid zetten we in op het behoud van de kwaliteit en waar wenselijk en mogelijk op de doorontwikkeling en vernieuwing van de sportaccommodaties. Voor de onderbouwing en toetsing van deze twee laatste aspecten betrekken wij ook het uitvoeringsplan ‘saneren aan de onderkant is investeren aan de bovenkant’ bij deze stand van zaken. De titel spreekt wat dat betreft voor zich. Onze doelstelling is gericht op het streven naar een passende en toekomstbestendige infrastructuur van buitensportaccommodaties. In deze notitie blikken wij kort terug op de uitgangssituatie zoals die in 2018 was.

We doen dit met een beschrijving van de sportinfrastructuur, met het ‘Plan van Aanpak sportaccommodaties’ en met het daaropvolgende uitvoeringsplan ‘aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties’. Wat was ook alweer de aanleiding voor het herijken van de infrastructuur van buitensportaccommodaties ? Waar legden we de focus en wat waren de knelpunten die we wilden aanpakken ? Aan de hand van het uitvoeringsplan beschrijven we de aanpak van de overcapaciteit zoals die ons in 2018 voor ogen stond: De daarin genoemde uitgangspunten, de voorwaarden en de voorgestelde oplossingsrichtingen zijn de beleidsmatige handvatten voor de aanpak in de praktijk. De hoofdmoot van deze notitie vormt de praktische vertaling van het Plan van Aanpak voor de overcapaciteit met daarin de maatregelen en acties die we hebben opgepakt en de ontwikkelingen waarin we zijn meegegaan. Wij benoemen de opbrengsten en resultaten en we trekken conclusies of het gelopen traject en onze gezamenlijke inspanningen aan onze verwachtingen en aan onze doelstellingen hebben voldaan. In die conclusies kijken wij ook vooruit en benoemen wij eventueel te nemen vervolgstappen en/of verbeterpunten. Het opmaken van de balans van de aanpak van overcapaciteit zien wij vooral als een beleidsmatige evaluatie waarbij wij ons afvragen of we ‘goed op weg zijn’.

3

Korte terugblik uitgangssituatie 2018 Afbakening Het uitvoeringsplan ‘aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties’ is één van de vier uitvoeringsplannen die voortvloeiden uit het ‘Plan van aanpak sportaccommodaties’. In dat ‘Plan van Aanpak sportaccommodaties’ hebben we op hoofdlijnen aangegeven hoe we met onze gemeentelijke sportaccommodaties willen omgaan en hoe we de infrastructuur van sportvoorzieningen passend en toekomstbestendig willen maken. Naast het in beeld brengen van de sportaccommodaties hebben we speerpunten van beleid benoemd. Aan die speerpunten van beleid hebben we uitvoeringsplannen gekoppeld, bedoeld om per speerpunt een concrete aanpak voor te stellen. Naast de aanpak van overcapaciteit buitensportaccommodaties hebben wij ook uitvoeringsplannen opgesteld over investeringsbeleid en kwaliteitsimpulsen, de sportieve inrichting van de openbare ruimte en de toekomst van onze buitenzwembaden. Onze aanpak van de overcapaciteit richt zich met name op de gemeentelijke sportaccommodaties waar wij directe invloed op kunnen uitoefenen. Dat geldt in mindere mate voor private initiatieven op niet – gemeentelijke terreinen zoals bijv. golfvereniging De Woeste Kop, de zweefvliegvereniging en de stichting die het motorcross-circuit in Axel beheert. Dat neemt niet weg dat wij ook met hen in goed gesprek zijn over speerpunten van ons sportaccommodatiebeleid.

Aanleiding Directe aanleiding voor het Plan van Aanpak sportaccommodaties en in het verlengde daarvan het uitvoeringsplan met de aanpak van de overcapaciteit waren de demografische ontwikkelingen in onze regio en gemeente. We hebben hier te maken met bevolkingsdaling, met ontgroening en vergrijzing. Tegelijkertijd was een decentrale voorzieningenstructuur ontstaan die werd gekenmerkt door kleinschalige verzorgingsgebieden met een ‘versnipperd’ aanbod, beperkte clustering en een lage bezettingsgraad. Landelijk en ook in Terneuzen zagen we dat de wijze van sportdeelname aan het veranderen was: sporten in verenigingsverband is steeds minder vanzelfsprekend en individueel en/of ongeorganiseerd sporten, o.a. in de openbare ruimte, neemt toe. Voor ons voldoende aanleiding om met een Plan van Aanpak sportaccommodaties en met uitvoeringsplannen ons sportaccommodatiebeleid en de sportinfrastructuur te actualiseren. Uitgangssituatie De beschreven aanleiding leidde tot verschillende reacties. Enerzijds de roep tot sanering (sluiting, buiten gebruikstelling) van “overtollige” sportaccommodaties. Anderzijds de reactie om de negatieve kenmerken zoals het versnipperd aanbod, het gebrek aan clustering en de lage bezettingsgraad aan te pakken.

Wij hebben gekozen voor een Plan van Aanpak met een: • insteek om niet zondermeer tot sanering van accommodaties over te gaan maar om zodanige maatregelen te treffen dat capaciteit en ruimtebehoefte meer in overeenstemming zijn • kans (een wil) om de karakteristiek van buitensportaccommodaties om te buigen naar meer robuuste, levensvatbare voorzieningen met een acceptabele bezettingsgraad • draagvlak onder de gebruikers van de accommodaties (veelal de sportverenigingen) en met oog voor de leefbaarheid van de kern waarin de accommodatie zich bevindt • bereidheid om ook op de enkele gevallen van ondercapaciteit te anticiperen en om behoud van kwaliteit te borgen. 4

Beleidsmatige aanpak overcapaciteit Wij brengen de volgende passages uit het uitvoeringsplan ‘Aanpak overcapaciteit buitensportaccommodaties’ graag nogmaals onder de aandacht. Ons streven Wij streven naar een passende en toekomstbestendige infrastructuur van sportvoorzieningen. Passend in de zin van “voor iedereen toegankelijk en bereikbaar, betaalbaar en waar vraag en aanbod op elkaar zijn afgestemd”. Toekomstbestendig in ons streven naar kwaliteitsbehoud en vernieuwing van sportaccommodaties. De aanpak in dit uitvoeringsplan moet zoveel mogelijk aan ons streven tegemoet komen. Daarvoor gelden de volgende basisvoorwaarden: • draagvlak bij de gebruikers van de sportvoorzieningen (veelal de sportverenigingen) • binnen de geldende financiële kaders • de bereidheid om: o deze aanpak de tijd te gunnen die daarvoor nodig is; o te blijven investeren in sport als middel voor gezondheidsbeleid, leefbaarheid en uitstraling van de gemeente. Cijfermatige onderbouwing in 2018 De twaalf voetbalaccommodaties kennen in vier gevallen een overcapaciteit van één wedstrijdveld, bij vijf voetbalaccommodaties is de ruimtebehoefte in overeenstemming met de capaciteit terwijl de drie grootste voetbalverenigingen te maken hebben met een accommodatie met een ondercapaciteit van telkens één veld. Tennisverenigingen kennen de grootste overcapaciteit.

De negen tennisverenigingen hebben tezamen een capaciteit van 34 in totaal en er is een ruimtebehoefte (KNLTB-norm) van 16 banen, hetgeen tot een theoretisch overschot leidt van 18 tennisbanen. Kijken we naar de overige gemeentelijke buitensportaccommodaties dan zien we dat de betreffende verenigingen beschikken over ofwel één basisvoorziening (atletiekbaan, honken softbalveld, boogschutters, beachsoccer) ofwel is de ruimtebehoefte in overeenstemming met de capaciteit (in het geval van twee korfbalverenigingen en de hockeyvereniging).

Wandelvoetbal op de voetbalaccommodatie van V.V. Spui (bron: website V.V. Spui)

5

Aanpak overcapaciteit in de praktijk Is de aanleiding nog actueel ? Wat de demografische ontwikkelingen voor Terneuzen betreft zien we dat er nu geen sprake is van bevolkingsdaling. De prognose naar 2050 geeft een beeld van een zeer lichte daling. In feite kunnen we stellen dat het bevolkingsaantal op een ongewijzigd niveau van in ieder geval 54.000 inwoners blijft. Ontgroening zien we enigszins zin afvlakken. Vergrijzing zet onverminderd door. De trend van een gewijzigde sportdeelname naar meer individueel sporten zet zich door. In verenigingsverband sporten en bewegen is niet langer vanzelfsprekend. In ‘coronatijd’ zien we dat in ongeorganiseerd verband veel gebruik wordt gemaakt van de openbare ruimte om te sporten en/of te bewegen. Good practise Een goed praktijkvoorbeeld dat volledig aansluit op de uitgangspunten van ons uitvoeringsplan is de aanpak van de tennisaccommodatie van TC Animo in Terneuzen. Wij lichten dit voorbeeld er eerst en vooral uit om een goed beeld te geven van wat wij voor ogen hebben met onze aanpak van de overcapaciteit. In nauw overleg met de vereniging hebben wij een deel van de overcapaciteit aan tennisbanen toegevoegd aan de naastgelegen ligweide van het buitenzwembad. Tegelijk hebben wij een investeringsbijdrage op 50/50 basis toegekend voor de vervanging van de toplaag van het aantal banen op basis van de genormeerde ruimtebehoefte.

De vereniging beschikt nu over een compactere accommodatie die beter bij de ruimtebehoefte past. Voor de vereniging ook het moment om naast de cofinanciering voor de tennisbanen op eigen kosten in te zetten op duurzame maatregelen als LED – verlichting en zonnepanelen. Met de kwaliteitsimpuls en extra aandacht voor ledenwerving is het ledenaantal t.o.v. 2018 weer gegroeid. Bovendien heeft men onlangs met een aanvullende investeringsbijdrage van de gemeente twee padelbanen kunnen realiseren in plaats van een overtollige tennisbaan. Een kwaliteitsimpuls waaraan wij als gemeente hebben meegefinancierd gezien de sterke ontwikkeling van de padelsport in ons land. Een mooi voorbeeld waar we samen met de sportvereniging: - de overcapaciteit hebben teruggebracht tot een aanvaardbaar niveau - een kwaliteitsimpuls hebben toegepast met: o duurzame maatregelen o noodzakelijke toplaagvervanging o de aanleg van twee padelbanen: nieuwe ontwikkeling en multifunctionaliteit - een robuuste en kwalitatief goede sportvoorziening hebben gerealiseerd die passend en toekomstbestendig is. Hoogste graad van overcapaciteit bij tennisaccommodaties Het uitvoeringsplan toont een overzicht van alle tennisaccommodaties in onze gemeente met een overall overcapaciteit van 18 tennisbanen. Door herschikking van accommodaties en een overall toename van het ledenaantal is die overcapaciteit teruggebracht tot 13.

Gezien de eerder verwachte ledendaling is dat tegen de verwachting in een verdienstelijk resultaat. Zie hieronder het overzicht met de actuele cijfers van augustus 2021.

6

Tennisvereniging 1 2 3 4 5 6 7 8 9

T.C. Animo T.V. Axel T.V. Hoek T.V. Zaamslag T.V. Biervliet T.V. Philten T.C. Drive T.V. Eikenhof T.V. Sluiskil Totaal

Jeugd 79 27 21 3 27 11 30 12 22 232

Leden 2018 Senior Totaal 526 447 126 153 102 81 80 83 113 86 81 70 112 142 117 105 58 80 1397 1165

Jeugd 71 25 35 10 28 14 11 19 15 228

Leden 2021 Senior Totaal 505 576 151 176 118 153 90 100 89 117 68 82 94 105 76 95 25 45 1216 1444

Overcapaciteit 2 3 0 1 0 2 2 2 1 13

Multifunctionele inzetbaarheid van accommodaties Voetbalvereniging Corn Boys uit Sas van Gent heeft een overcapaciteit van één wedstrijdveld. De vereniging heeft in overleg met ons het initiatief genomen om op de accommodatie nieuwe sportinitiatieven te ontwikkelen: - de realisatie van een beachvolleybalveld, beheerd en onderhouden door volleybalvereniging SAVOK - de plaatsing van een Strongbox fitnesscontainer door een sportbedrijf die tevens een instructeur beschikbaar stelt voor professionele fitnesslessen voor de Sasse bevolking. Een goed voorbeeld van multifunctionele inzetbaarheid, samenwerking met partners en particulier initiatief met als resultaat: een kwaliteitsimpuls en een hogere bezettingsgraad van de voetbalaccommodatie. Voetbalvereniging Spui heeft als eerste vereniging in Zeeuws-Vlaanderen binnen de vereniging een nieuwe activiteit geïmplementeerd, namelijk het walking football voor 55 +. De vereniging werkt mee aan de gezondheidsdoelen voor de groeiende groep van 55plussers en aan een verhoging van de bezettingsgraad. Daarnaast is V.V. Spui in gesprek met aan-z en Zeeuwse Gronden om hun accommodatie beschikbaar te stellen voor activiteiten van deze twee maatschappelijke instellingen. Ook is V.V. Spui bereid om de samenwerking te zoeken met het Buurthuis in Spui voor het beschikbaar stellen van kantineruimte voor welzijnsactiviteiten in de kern Spui.

Voetbalvereniging R.I. A. met een overcapaciteit van één voetbalveld gaat dit seizoen eveneens van start met wandelvoetbal voor 55 plussers. Een groep van 16 personen heeft zich inmiddels aangemeld. Ook hier geldt dat de bezettingsgraad, zij het mondjesmaat, weer een duwtje in de rug krijgt. Deze voetbalvereniging had tot voor kort geen jeugd meer in de gelederen en slechts twee senior elftallen en de levensvatbaarheid stond ernstig ter discussie. Met intensieve ledenwerving heeft men kans gezien om voor de aanstaande competitie 3 seniorenteams en 3 jeugdteams (onder 7 jaar, onder 9 jaar en onder 11 jaar) in te schrijven. Nieuwe ontwikkelingen De realisatie van padelbanen in Terneuzen en van de fitness container in Sas van Gent hebben we al genoemd als nieuwe ontwikkelingen met een positief effect op de bezettingsgraad, een kwaliteitsimpuls en een toename van de diversiteit. Daarnaast hebben we op sportpark Oude Vaart een nieuwe sportaccommodatie ontwikkeld in samenwerking met Beachsoccer Zeeland. Het beachsoccer terrein is een mooie 7

sportvoorziening op een braakliggend terrein binnen het sportpark. Een aanwinst die al drie jaar lang aantoont dat deze vrij nieuwe sport in Terneuzen op z’n plek is en in een behoefte voorziet. Hockeyvereniging MHC Olympia heeft onlangs zijn hockeyveld op gezette tijden beschikbaar gesteld aan een groep van expats die de bij ons vrij onbekende cricketsport uitoefenen. Omdat deze groep zocht naar een geschikte ruimte hebben wij ze met succes met elkaar in contact gebracht. Ook hier geldt dat de bezettingsgraad van de hockey - accommodatie wordt verhoogd. Het is bovendien, samen met de beachsoccer accommodatie, een kwaliteitsimpuls en verrijking voor sportpark Oude Vaart. Kwaliteitsimpuls en investeringsbeleid Met ons aangepaste investeringsbeleid hebben we een kostenbesparing kunnen doorvoeren door te investeren in slechts de vervanging van accommodatie-onderdelen die op grond van de genormeerde ruimtebehoefte noodzakelijk zijn. Een duidelijk voorbeeld is de baanvervanging voor tennisvereniging Zaamslag. Deze vereniging met een gering ledenbestand kreeg een vervangingsinvestering voor één baan. De vereniging heeft kans gezien om met eigen middelen de tweede baan (die met de eerste baan opgesloten lag in één opgesloten grondvak) te financieren.

Daarmee heeft deze vereniging aangetoond financieel gezond te zijn en zich te willen inzetten voor het behoud van de tennisaccommodatie in de dorpskern Zaamslag. Het ledenbestand is ten opzichte van 2018 met 17 leden gestegen. Naast investeringen in de vervanging van tennisbanen hebben wij de afgelopen jaren geïnvesteerd in o.a. de belijning van de atletiekaccommodatie, de gewijzigde belijning van het korfbalveld n Zaamslag, diverse looppaden (noodzakelijke verharding) langs sportvelden, hekwerken, een afsluitbaar hekwerk en een hellingbaan bij de gemeentelijke jachthaven van de Otheense Kreek. Het gaat voornamelijk om vervangingsinvesteringen en er is draagvlak bij de sportverenigingen om dat te doen op basis van noodzakelijke ruimtebehoefte en niet meer dan dat. De enige uitbreidingsinvesteringen die wij hebben gedaan, betreft de aanleg van kunstgras voetbalvelden vanwege een capaciteitstekort terwijl het aspect van slechtweervoorziening een meerwaarde betekent. Wij hebben al deze investeringen steeds binnen de begrote financiële kaders voor sportaccommodaties kunnen doen. Samenwerkingsmogelijkheden In het uitvoeringsplan hebben we samenwerking en fusie als insteek genoemd voor de aanpak van overcapaciteit. De fusie uit 2015 van V.V. Axel en A.Z.V.V. stond daar model voor.

Na een gezamenlijke bijeenkomst van alle bestuurders van voetbalverenigingen en in aanwezigheid van een KNVB – afgevaardigde bleek er bereidheid bij tot samenwerking, zowel onder kleine clubs met dreigende opheffing als onder grote clubs die voordeel zagen in een nog groter samenwerkingsverband. Helaas is het vooral bij voorzichtige initiatieven gebleven en zijn er geen daadwerkelijke initiatieven om tot een fusie te komen. Emoties, verenigingstraditie en – cultuur zorgen ervoor dat er geen echte stappen worden gezet in samenwerkingsprocessen, terwijl de wil en het besef bij bestuurders en bij leden wel aanwezig is. Voor dit moment moeten wij het vooral doen met samenwerkingsverbanden bij de jeugd. Voorbeelden hiervan zijn de samenwerking tussen HSV Hoek en VV Philippine, Koewacht en STEEN, Biervliet met Hoofdplaat en Zaamslag met Vogelwaarde. 8

Gezien de geringe grootte van de clubs hebben wij het samenwerkingsonderwerp ter sprake gebracht met Corn Boys, RIA Westdorpe en VV Sluiskil. De gesprekken zijn ‘stilgevallen’ en wij staan op het standpunt dat dergelijke samenwerkingsintenties vanuit de clubs moeten komen (draagvlak) en niet vanuit de gemeente. Helaas heeft dat er toe geleid dat voetbalvereniging Sluiskil naar alle waarschijnlijkheid ophoudt te bestaan vanwege een tekort aan spelers en teams. In oktober zal een Algemene ledenvergadering worden uitgeschreven om de opheffing van die club voor te stellen. Hier wordt aangetoond dat het opheffen van een sportvereniging en het saneren van de bijbehorende voetbalaccommodatie niet wenselijk is. Juist in een dorpskern als Sluiskil waar een meervoudige problematiek speelt, is een sportvoorziening van groot belang, gezien vanuit het oogpunt van sport en bewegen, vanuit sociale ontmoeting en vanuit de leefbaarheid van de dorpskern. Onze eerste insteek is dan ook om voor de sportaccommodatie een alternatieve sportbestemming te bedenken die aan die zojuist genoemde invalshoeken tegemoet komt. Sportaccommodaties als middel voor gemeentelijke doelen Het zojuist genoemde voorbeeld van Sluiskil laat zien dat sportaccommodaties een belangrijk (sturings)middel vormen voor doelen uit het sociaal domein (gezondheid, sporten en bewegen, ontmoeting en leefbaarheid van kernen.

Dat is de reden dat we niet zondermeer toewerken naar het saneren van weinig benutte sportaccommodaties maar dat we vooral inzetten op multifunctionele inzetbaarheid en een hogere bezettingsgraad ervan. Naast de reeds aangehaalde voorbeelden van gemeentelijke accommodaties, benoemen we graag het ‘Plan Smitschorre’ in Axel als een voorbeeld van diverse private sportinitiatieven op een niet – gemeentelijke accommodatie. Plan Smitschorre is een (bosachtig) recreatiegebied met wandel- en fietspaden, een speelen kunstbos en drie particuliere sportinitiatieven: een motorcross-circuit, een 18 holes golfbaan en een zweefvliegterrein. Ook hiervoor gelden de doelen van gezondheid, sociale ontmoeting en leefbare kern. Daarbovenop worden deze drie sportvoorzieningen vooral bezocht door Vlaamse sportliefhebbers. Deze grensoverschrijdende sportbeleving zorgt bovendien voor een extra economische impuls en voor levensvatbaarheid van toch wel unieke sportvoorzieningen. Conclusies en aandachtspunten Het gaat hier om een evaluatiemoment in een doorlopend verbeterproces waarin we voortdurend kansen en ontwikkelingen benutten, waarin we belemmeringen wegnemen en stilstand op gang brengen. Dit alles om de gewenste infrastructuur van buitensportaccommodaties te bereiken.

Onze aanpak in de praktijk tot nu toe overziend en rekening houdend met de uitgangspunten van onze aanpak, zijn wij van mening dat we goede resultaten hebben geboekt. • Voor de tennisaccommodaties met de hoogste overcapaciteit is de overcapaciteit teruggebracht van 18 naar 13 banen door herschikking van banen, door het toepassen van een nieuwe ontwikkeling (padelsport) en door een toename van het ledenaantal. • Voor met name de voetbalaccommodaties geldt dat de beperkte overcapaciteit van maximaal één wedstrijdveld bij 4 van de 12 verenigingen in stand is gebleven maar dat de bezettingsgraad en de activiteit wordt verhoogd door de accommodatie veel meer multifunctioneel in te zetten.

9

•

•

•

Het aangepaste investeringsbeleid levert in het geval van vervangingsinvesteringen een kostenbesparing op en ‘dwingt’ (als sturingsmiddel) verenigingen na te denken over hun toekomst. Vervangingsinvesteringen zorgen altijd voor een kwaliteitsimpuls. Investeringen in nieuwe ontwikkelingen komt de diversiteit ten goede. Initiatieven tot samenwerking / fusie zijn slechts mondjesmaat op gang gekomen. Gesprekken zijn er geweest en de meerwaarde is dat men niet slechts meer denkt in elkaar beconcurreren maar ook in samenwerking. Emoties en tradities binnen de verenigingen spelen een dermate grote rol dat concrete stappen nog niet kunnen worden gezet. Dat neemt niet weg dat er nog steeds gesprekken over verdergaande samenwerking gaande zijn. Met het naderende einde van voetbalvereniging Sluiskil en de meervoudige problematiek waarmee het dorp Sluiskil heeft te maken, is het dringend gewenst om een alternatieve bestemming voor de bestaande voetbalaccommodatie te bedenken. Gezien de eerder aangehaalde functie van een sportaccommodatie voor gezondheidsdoelen en maatschappelijke doelen, zoals ontmoeting en verbinding en voor de leefbaarheid en uitstraling van het dorp, is een alternatieve sportbestemming wenselijk.

Resumerend is ons beeld dat we op de goede weg zijn bij het ontwikkelen van een passende en toekomstbestendige infrastructuur van buitensportaccommodaties. Capaciteit en ruimtebehoefte zijn steeds meer op elkaar afgestemd. De bezettingsgraad van sportaccommodaties is aantoonbaar verhoogd. En er zijn flink wat voorbeelden van accommodaties die multifunctioneel worden benut. De grote winst zien wij in het aanwezige draagvlak bij de sportverenigingen en hun bereidheid om mee te denken en mee te werken (in energie, tijd en geld) aan passende en toekomstbestendige accommodaties. Dat laatste is zeker een compliment waard voor deze sportverenigingen. Zoals eerder gezegd, blijft het een doorlopend proces. De aandachtspunten verdienen extra aandacht en daarnaast blijven wij samen met de verenigingen werken aan het optimaliseren van de infrastructuur. De mogelijkheden en kansen zijn er om dat ook de komende periode op te pakken.

De aandachtspunten zien wij in het volgende: - het intensiveren van mogelijkheden tot (verdergaande) samenwerking tussen sportverenigingen waarbij we beseffen dat we wel een enthousiasmerende maar geen initiërende rol kunnen spelen omdat de verantwoordelijkheid en het draagvlak uiteindelijk bij de clubs zelf ligt - met de vrijkomende accommodatie in Sluiskil en de al langer leegstaande voetbalaccommodatie in het Axelse bos als voorbeelden is het wenselijk om in voorkomende gevallen zo tijdig mogelijk en op integrale wijze de herbestemming van dergelijke accommodaties op te pakken.

10