2021-07-08 c. Reactie op advies Rekeningcommissie en bestuursverklaring - brief BW aan Raad

Postadres: Postbus 35, 4530 AA Terneuzen Bezoekadres: Stadhuisplein 1, 4531 GZ Terneuzen Telefoon: 14 0115 Vanuit buitenland: +31 115 455 000 E-mail : gemeente@terneuzen.nl Internet: www.terneuzen.nl Bij beantwoording a.u.b. onderwerp, datum en zaaknummer van deze brief vermelden.

De Raad van de gemeente Terneuzen

uw brief van : uw kenmerk : zaaknummer : 281521 contactpersoon : P.J. de Vet telefoon : 14 0115 e-mail : p.devet@terneuzen.nl verzonden :

Terneuzen, 6 juli 2021 Onderwerp: Reactie op advies Rekeningcommissie over de jaarstukken 2020

Geachte Raad,

Op 1 juli 2021 ontvingen wij het advies met de bevindingen van de Rekeningcommissie. De Rekeningcommissie adviseert uw raad de jaarrekening 2020 van onze gemeente vast te stellen. Wij nemen kennis van de adviezen van de Rekeningcommissie zoals dit in deze brief staat. Hieronder leest u onze reactie op verschillende onderwerpen. Accountantsverslag /controle verklaring Het Rijk heeft de Tozo 1 (Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandige ondernemers) onder grote tijdsdruk opengesteld en met grote inspanning in uitvoering gebracht tussen maart en juli 2020. Hierdoor was er sprake van beperktere controle-eisen op de aanvraag dan voor andere regelingen binnen bestaande wetten. De vereisten voor de Tozo-1 in het kader van de jaarrekeningcontrole en de SISA-verantwoording waren ook relatief laat bekend. Een voorbeeld hiervan is de nota verwachtingen accountantscontrole (april 2021). Binnen de Tozo zijn er drie verschillende rechtmatigheidseisen. Het gaat om fundamentele, belangrijke en formele rechtmatigheidseisen. Wij hebben snel geanticipeerd op de Tozo om de ondernemers binnen onze gemeente zo snel en zo goed mogelijk te ondersteunen. Wij hebben dit gedaan door middel van een telefonische uitvraag. Het format aanvraag formulier dat enkele weken later door het ministerie is opgesteld hebben we hiervoor niet (meer) gebruikt.

Tegen deze achtergrond hebben wij niet geheel voldaan aan alle fundamentele rechtmatigheidseisen. Aangezien het ministerie onzekerheden en fouten in de SISA-verantwoording in beginsel teruggevorderd is het van belang om fouten en/of onzekerheden zo klein mogelijk te krijgen. In bijlage A van het accountantsverslag is het bedrag van fouten en/of onzekerheden weergegeven. De Tozo is opgesteld op basis van de participatiewet. Dit houdt in dat we onrechtmatig verstrekte uitkeringen moeten terug vorderen bij de ontvanger. In 2021 wordt een inhoudelijke beoordeling gemaakt op de verstrekte uitkeringen op basis van het Tozo controleplan 2021. Dit controleplan richt zich op de signalen vanuit het inlichtingenbureau. Onderzoek zal vaststellen of de ondernemer wel of geen inkomsten heeft ontvangen. En/of voldoet aan de criteria om in aanmerking te komen voor een Tozo uitkering. Als de

ondernemer onterecht Tozo heeft ontvangen, gaan we over tot terugvordering, wel of niet met boete. Dit alles volgens de wet- en regelgeving die geldt voor de participatiewet. In de wetenschap dat gemeenten Tozo 1 onder moeilijke omstandigheden hebben moeten uitvoeren, heeft de overheid een hardheidsclausule (bestuursverklaring) opgesteld. Het college en de gemeenteraad moeten deze bestuursverklaring ondertekenen. Dan vergoedt het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid de kosten die als fout of onzekerheid verantwoord zijn ten aanzien van belangrijke rechtmatigheidseisen. Voor de inzending van de bestuursverklaring geldt geen formele termijn. Maar voor een voortvarende en soepele vaststelling van de rijksvergoeding moeten we de bestuursverklaring uiterlijk 30 september 2021 opsturen. Indicatoren De Rekeningcommissie gaat in op de meting van maatschappelijke effecten met beleidsindicatoren. Wij hebben al eerder aangegeven dat dit niet eenvoudig is. Dit heeft te maken met de keuze van de indicatoren en de betrouwbaarheid en beschikbaarheid van meetinformatie. Ook is het moeilijk om vast te stellen of de genomen beleidsmaatregelen tot het (gewenste) effect hebben geleid. Meestal speelt een complex aantal factoren hierbij een rol. Wij hebben de doorontwikkeling van de P&C cyclus samen met een afvaardiging van uw raad opgepakt.

Wij gaan met deze afvaardiging het meten met indicatoren bespreken. Subsidies In het accountantsverslag staat niet rechtstreeks een opmerking of bevinding over subsidies. Over de opmerking over het aanpassen van de bepalingen in de subsidieverordening en de aan de subsidie gekoppelde prestatie gaan we graag in overleg met een afvaardiging van uw raad. Risicobeheersing Wij hebben de belangrijkste risico’s met financiële impact in beeld gebracht vanaf € 100.000. Het gaat om de risico's waarvoor wij geen beheersmaatregelen hebben konden nemen. Of die niet zijn afgedekt door bijvoorbeeld een voorziening. We hebben een eigen systematiek die is gebaseerd op een praktisch model en geen theoretisch model. Misschien dat we daarom een lager risicobedrag hebben dan andere gemeenten. Maar wat ons betreft is het wel een reëel risicobedrag. Dit blijkt ook uit de paragraaf weerstandsvermogen en risico’s in de jaarrekening 2020. Behalve COVID 19, hebben zich in 2020 geen risico’s voorgedaan die we niet in beeld hadden. Ook hebben de vooraf ingeschatte risico’s niet geleid tot uitgaven. Wij gaan daarom op de ingeslagen weg verder. Dit betekent onder andere dat we op onderdelen specifieke risicoanalyses uitvoeren. Zoals eerder aangegeven, doen we dit samen met de gemeente Goes. Zo hebben we begin 2021 de risico’s op het gebied van jeugdzorg en Wmo in beeld gebracht.

Verder pakken we in 2021 de frauderisicoanalyse op. Rechtmatigheidsverklaring In de huidige situatie geeft de accountant in de controleverklaring een oordeel over de rechtmatigheid van het werken van de gemeente. In de toekomstige situatie legt het college rechtstreeks verantwoording af aan uw raad over de (financiële) rechtmatigheid van het gevoerde bestuur. Het college legt deze rechtmatigheidsverantwoording af in de jaarrekening. De accountant controleert daarna de rechtmatigheidsverantwoording op getrouwheid. De accountant kijkt dus of deze verantwoording van het college juist en volledig is.

De bedoeling was om de rechtmatigheidsverantwoording vanaf het verslagjaar 2021 in te voeren. Het wetsvoorstel versterking decentrale rekenkamers ligt nu bij de Tweede Kamer. De invoering van de rechtmatigheidsverantwoording is hier onderdeel van. Onlangs werden wij geïnformeerd dat de invoering is doorgeschoven van verslagjaar 2021 naar 2022. Daaraan liggen de volgende overwegingen ten grondslag  Door corona zijn de verantwoording en controle voor dit jaar al moeilijk geworden. Daardoor is de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording op korte termijn niet gewenst.  Gemeenten kunnen nu te laat inspelen op veranderingen. Zoals de nog door te voeren wijzigingen in de regelgeving. Dit in onder meer het Besluit begroting en verantwoording (BBV) en het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (BADO).  De (interne en externe) controlewerkzaamheden voor de jaarrekening 2021 zijn al begonnen. Wij hebben in de rekeningcommissie van 17 juni 2021 aangekondigd om de raad in de vergadering van 7 oktober 2021 mee te nemen in de rechtmatigheidsverantwoording. Nu de invoering met een jaar is uitgesteld, vinden wij het logisch dat we hiermee wachten en de nieuwe raad in 2022 hierover informeren. Daarna kan de raad de besluiten nemen die verband houden met de rechtmatigheidsverantwoording van ons college.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en Wethouders van Terneuzen, gemeentesecretaris,

burgemeester,

J.G. (Jan) Princen

H.J.A. (Erik) van Merrienboer