2021-06-29 Notitie uitwerking motie M20-28 (definitief)

Notitie motie M20-28 Inventarisatie keuzes voor het creëren van financiële ruimte

Betreft Voor Van Datum

: Uitwerking motie M20-28 : Gemeenteraad van Terneuzen : College Burgemeester en Wethouders : 29 juni 2021

Inhoud 1.

Inleiding ...................................................................................................................... 2 1.1 Aanleiding ................................................................................................................ 2 1.2 Afvaardiging raad ..................................................................................................... 2 1.3 Leeswijzer ................................................................................................................ 2

2.

Inventarisatie .............................................................................................................. 3 2.1 Doel en afbakening................................................................................................... 3 2.2 Begroting 2021 is het uitgangspunt voor de inventarisatie ........................................ 4 2.3 Hekwerk sociaal domein niet in opdracht.................................................................. 4 2.4 Baten en lasten die voor inventarisatie uit begroting zijn gefilterd ............................. 5 2.5 Bijzondere baten en lasten ....................................................................................... 8

3.

Keuzes per programma .............................................................................................10 3.1 Programma Bestuur en ondersteuning ....................................................................10 3.2 Programma Veiligheid .............................................................................................12 3.3 Programma Verkeer, vervoer en waterstaat ............................................................12 3.4 Programma Economie .............................................................................................13 3.5 Programma Onderwijs .............................................................................................14 3.6 Programma Sport, cultuur en recreatie ....................................................................15 3.7 Programma Sociaal Domein ....................................................................................19 3.8 Programma Volksgezondheid en milieu...................................................................21 3.9 Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing .........22 3.10 Algemene dekkingsmiddelen .................................................................................23 3.11 Ondersteuning organisatie (overhead)...................................................................24

4.

Subsidies ...................................................................................................................25

5.

Afsluiting ....................................................................................................................28

Pagina 1 van 28

1. Inleiding 1.1 Aanleiding Op 27 augustus 2020 nam de gemeenteraad motie M20-28 aan. In deze motie vraagt u het college een notitie op te stellen die inzicht geeft in de beïnvloedbare substantiële baten en lasten uit de (meerjaren)begroting. De aanleiding hiervan is dat een financiële doorkijk na 2024 laat zien dat er nagenoeg geen financiële ruimte is voor het doen van grote investeringen. Dit betekent dat we als gemeente mogelijk keuzes moeten maken. Motie M2028 treft u aan in bijlage 1. In deze notitie treft u de uitwerking van motie M20-28 aan. Deze notitie vormt een hulpmiddel om keuzes te maken. Keuzes die leiden tot financiële ruimte om grote investeringen te kunnen doen en de ambities van de gemeente Terneuzen mogelijk te maken. In de raadsinformatiebijeenkomst op 14 april 2021 informeerden wij u over het proces en de getroffen voorbereidingen van de uitwerking van de motie. Ook deelden wij met u de aanpak voor het inventariseren van keuzes. Voor de inventarisatie van beleidskeuzes namen wij elk programma uit de begroting door. Hierbij is gekeken naar de activiteiten die wij uitvoeren en welke baten en lasten via een beleidsbijstelling beïnvloedbaar zijn, zodat hiermee financiële ruimte gecreëerd kan worden.

1.2 Afvaardiging raad Om te bereiken dat de notitie een goede verkenning van keuzemogelijkheden vormt voor de gehele gemeenteraad is er driemaal een bijeenkomst geweest met een afvaardiging van uw raad. In de werkgroep namen deel de heer P. Balcaen, de heer P. de Kraker, de heer G. Meij, de heer C. Reijn en de heer J. Verdurmen. De samenkomsten met de werkgroep waren niet politiek van aard. Het is namelijk aan u gezamenlijk om keuzes te maken die zorgen voor een verbetering van onze financiële positie en het creëren van ruimte voor het doen van investeringen. 1.3 Leeswijzer Voordat wij ingaan op de keuzes, leggen wij in hoofdstuk 2 het doel en de afbakening van de opdracht uit. Ook gaan wij in op de baten en lasten die wij voor de uitwerking van deze motie uit de begroting hebben gefilterd. In hoofdstuk 3 treft u de keuzes per programma aan. De keuzemogelijkheden met betrekking tot het onderdeel subsidies vermelden wij in hoofdstuk 4. Wij sluiten deze notitie af in hoofdstuk 5.

Pagina 2 van 28

2. Inventarisatie 2.1 Doel en afbakening Het doel van deze notitie is om beleidskeuzes in beeld te brengen. Dit doen wij vanuit de begroting 2021. Het gaat om keuzes over het bestaande beleid die kunnen leiden tot het verhogen van de opbrengsten dan wel tot het verlagen van de kosten. Keuzes die u vanuit uw kaderstellende rol kunt maken. Het gaat dus om beleidsknoppen waar u aan kunt draaien, wat leidt tot financiële ruimte in de begroting.

Hiermee is deze opdracht geen kerntakendiscussie of een bezuinigingsopdracht. Waar het bij een bezuinigingsopdracht gaat het om het vinden van zoveel mogelijk geld of het invullen van een financiële taakstelling, gaat bij het de opdracht uit motie M20-28 om beleidsbijstellingen. Ook is de opdracht uit de motie geen kerntakendiscussie. Bij een kerntakendiscussie worden er namelijk fundamentele keuzes gemaakt over het wel of niet doen van bepaalde taken, die geen gemeentelijke taak zijn. Denk bijvoorbeeld aan het inzamelen van bedrijfsafval. Dit is geen wettelijke taak voor ons, maar omdat we bij het uitvoeren van deze activiteit geld over houden, leidt een beleidsbijstelling hierin niet tot financiële ruimte. Voor de uitwerking van deze motie vindt u het inzamelen van bedrijfsafval daarom niet terug in de inventarisatie. Vanuit uw kaderstellende rol zijn er nog meer ‘knoppen’ waar u aan kunt draaien. Zo is het mogelijk om bijvoorbeeld te kiezen voor een actievere rol ten aanzien van het grondbeleid of te kiezen om het eigendom te verwerven van schoolgebouwen die wij nu huren. Om te bepalen of dit uiteindelijk leidt tot financiële ruimte is nader onderzoek nodig.

Pagina 3 van 28

2.2 Begroting 2021 is het uitgangspunt voor de inventarisatie Voor het in beeld brengen van keuzes vormt de oorspronkelijke begroting 2021 het uitgangspunt. De baten en lasten van de begroting 2021 zijn onderverdeeld in programma’s. Hieronder treft u per programma de cijfers aan. Hieruit blijkt dat de totale baten groter zijn dan de totale lasten. Dit betekent dat de oorspronkelijke begroting 2021 een positief begrotingsresultaat heeft van afgerond € 1.174.000. baten (x € 1.000) 1.869 49

lasten (x € 1.000) 6.255 5.693

444

11.698

Economie

3.067

3.646

Onderwijs

3.646

9.066

Sport, cultuur en recreatie

2.573

17.941

Sociaal domein

16.869

71.854

Volksgezondheid en milieu Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Algemene dekkingsmiddelen

14.942

15.863

1.614

4.494

Begroting 2021 Bestuur en ondersteuning Veiligheid Verkeer, vervoer en waterstaat

Ondersteuning organisatie

119.238

749

1.780

17.634

839

862

166.928

165.754

Mutaties reserves Eindtotaal

2.3 Hekwerk sociaal domein niet in opdracht Uit de motie volgt dat het sociaal domein buiten de opdracht blijft. Het zogenaamde hekwerk sociaal domein omvat de lasten voor de uitvoering van de Wet Maatschappelijke Ondersteuning, de Jeugdwet en de Participatiewet. Het sociaal domein is budgetneutraal en hiervoor is al een taakstelling in de begroting opgenomen. Daarmee dragen extra bijstellingen binnen het sociaal domein niet bij aan het creëren van financiële ruimte buiten het sociaal domein. In de begroting is er ook een programma ‘Sociaal domein’. Hoewel de benaming aan elkaar gelijk is, zijn in dit programma meer baten en lasten opgenomen dan alleen het hekwerk sociaal domein. Het hekwerk sociaal domein omvat de onderstaande baten en lasten. In percentage uitgedrukt, maken de baten 10% en de lasten 38% uit van de totale begroting 2021. De lasten in het sociaal domein zijn inclusief de bijdragen aan de verbonden partijen die onderdeel uitmaken van het hekwerk (circa € 33.600.000). Baten hekwerk sociaal domein % hekwerk sociaal domein ten opzichte van totale begroting

€

lasten

16.303.000

€

10%

Pagina 4 van 28

63.158.000 38%

2.4 Baten en lasten die voor inventarisatie uit begroting zijn gefilterd Voor de inventarisatie naar beleidsbijstellingen hebben wij enkele baten en lasten uit de begroting 2021 gefilterd. Dit zijn baten en lasten die via een beleidsbijstelling in beginsel niet beïnvloedbaar zijn. Wij lichten deze hieronder toe. 2.4.1. Lasten bedrijfsvoering Voor deze motie hanteren wij het uitgangspunt dat de financiële impact het gevolg is van een beleidsbijstelling. Met dit uitgangspunt voor ogen hebben wij de lasten die betrekking hebben op de huidige bedrijfsvoering uit de begroting gefilterd. Onder deze lasten verstaan wij onder andere salariskosten en andere personeelsgerelateerde kosten, onderhoudskosten ICT, gasen elektra, verzekeringen en onderhoudskosten tractie enz. baten €

Bedrijfsvoering % lasten bedrijfsvoering ten opzichte van totale begroting

lasten 0

€

46.150.000

0%

28%

Op het moment dat u weloverwogen een andere keuze (beleidsbijstelling) maakt, heeft dit uiteraard ook invloed op de lasten van de bedrijfsvoering. Bij het inzicht geven in de financiële consequenties van een bepaalde keuze, worden de voor die keuze relevante lasten dan ook meegenomen. Stel, u besluit tot het stopzetten van bepaalde dienstverlening, dan zorgt dit ook voor lagere salariskosten in de begroting. 2.4.2 Algemene uitkering uit het Gemeentefonds De algemene uitkering uit het Gemeentefonds is niet beïnvloedbaar. Dit geldt ook voor het bedrag dat onderdeel uitmaakt van deze uitkering en wij doorbetalen aan waterschap Scheldestromen in het kader van de Wet Herverdeling Wegenbeheer. Hieronder treft u de cijfers uit de begroting 2021 aan. baten algemene uitkering en doorbetaling waterschap % algemene uitkering en % doorbetaling waterschap ten opzichte van totale begroting

€

lasten

98.038.000

€

59%

2.270.000

1%

2.4.3 Huidige investeringen in begroting 2021 Jaarlijks stelt u bij de begroting kredieten vast voor de investeringen van het desbetreffende begrotingsjaar. Zo zijn de investeringskredieten van het jaar 2021 vastgesteld bij de begroting 2021. Dit geld geven wij vervolgens uit. Om in financieel opzicht tot uitdrukking te brengen over welke termijn de investering nut met zich meebrengt, wordt de investering over een bepaalde termijn afgeschreven. Afhankelijk van de verwachte levensduur van de investering verdelen wij de lasten (afschrijving en rente) in de begroting en meerjarenraming. Voor het bepalen van de afschrijvingstermijnen volgen wij de termijnen uit de Financiele Verordening.

Pagina 5 van 28

Wij hanteren het uitgangspunt dat voor de huidige investeringen die in de begroting 2021 zijn opgenomen er geen mogelijkheid is tot bijstelling. Ten aanzien van de investeringen opgenomen in de Kaderbrief 2022-2025 heeft u wel een keuze tot bijstelling en heroverweging. Wij verwijzen u hiervoor naar het Investeringsprogramma opgenomen in bijlage 2 van de Kaderbrief 2022-2025. In de onderstaande tabel treft u de lasten aan die betrekking hebben op de huidige investeringen in de begroting 2021. baten lasten afschrijving en rente van huidige investeringen % lasten afschrijving en rente van huidige investeringen ten opzichte van totale begroting

€

lasten 0

€

9.891.000

0%

6%

2.4.4 Bijdragen aan Verbonden partijen buiten hekwerk sociaal domein De bijdragen aan (publiekrechtelijke) samenwerkingsverbanden vloeien voort uit de afspraken die gemaakt zijn met andere Zeeuwse gemeenten, de Provincie Zeeland en waterschap Scheldestromen. De bijdragen aan de verbonden partijen vormen als het ware een tussencategorie van de beïnvloedbare en niet-beïnvloedbare lasten. Ten aanzien van de bijdragen aan de verbonden partijen heeft u niet zelfstandig een keuze mogelijkheid. Om de beleidsbijstellingen door te voeren bij de verbonden partijen - en hiermee de bijdrage te wijzigen - heeft onze gemeente de andere deelnemers nodig. Het kost tijd om dit te realiseren. Voor de inventarisatie van keuzes zijn de bijdragen aan de verbonden partijen daarom niet meegenomen. Uit de onderstaande tabel blijkt dat de bijdragen aan de verbonden partijen buiten het hekwerk sociaal domein afgerond € 11.000.000 bedragen. baten verbonden partijen % verbonden partijen ten opzichte van totale begroting

€

Lasten

46.0001

€

0%

10.983.000 7%

1 De bate betreft de raming van het te ontvangen dividend van de BNG Bank.

Pagina 6 van 28

2.4.5 Baten en lasten begroting 2021 na filtering Rekeninghoudend met de bovengenoemde filters in de begroting 2021 treft u in de onderstaande grafieken per programma de baten en lasten aan die voor inventarisatie van keuzemogelijkheden in aanmerking komen. Ten opzichte van de totale begroting 2021 gaat het om 31% van de baten en 20% van de lasten.

baten na filtering voor de inventarisatie naar beleidsbijstellingen per programma (x € 1.000) Algemene dekkingsmiddelen

21.154

Volksgezondheid en milieu

14.942

Onderwijs

3.646

Economie

3.067

Sport, cultuur en recreatie

2.573

Bestuur en ondersteuning

1.869

Ondersteuning organisatie

1.780

Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing

1.614

Mutaties reserves

839

Sociaal domein

566

Verkeer, vervoer en waterstaat

444

Veiligheid

49 -

5.000

10.000

15.000

20.000

25.000

lasten na filtering voor de inventarisatie naar beleidsbijstellingen per programma (x € 1.000) Sport, cultuur en recreatie

6.880

Algemene dekkingsmiddelen

5.833

Sociaal domein

4.350

Onderwijs

3.477

Economie

2.986

Verkeer, vervoer en waterstaat

2.852

Ondersteuning organisatie

1.953

Volksgezondheid en milieu

1.671

Bestuur en ondersteuning

1.232

Volkshuisvesting, RO en stedelijke vernieuwing

913

Mutaties reserves

862

Veiligheid

295 -

1.000

2.000

Pagina 7 van 28

3.000

4.000

5.000

6.000

7.000

8.000

2.4.6 Conclusie na filtering baten en lasten De filters die wij aanbrachten in de begroting 2021 zorgden voor focus op de baten en lasten die mogelijk voor een beleidsbijstelling in aanmerking komen. Dit vormde de basis voor de inventarisatie. Bij het doornemen van de programma’s is gekeken naar de taken die wij uitvoeren en of dit baten en lasten zijn die via een beleidsbijstelling beïnvloedbaar zijn én of een keuze hierin leidt tot financiële ruimte. Dit betekent niet dat alle baten en lasten die na de filtering resteren ook daadwerkelijk via een beleidsbijstelling te beïnvloeden zijn, waarbij het doel, het creëren van financiële ruimte, wordt bereikt. Daarnaast geldt dat voor een groot deel van de baten en lasten uit de begroting wettelijke verplichtingen aan ten grondslag liggen of schriftelijke afspraken. Dit vormen baten en lasten die via een beleidsbijstelling niet te beïnvloeden zijn. 2.5 Bijzondere baten en lasten In deze paragraaf willen wij enkele bijzondere baten en lasten toelichten die na de filtering resteren. 2.5.1 Onderhoud kapitaalgoederen Wij beheren en onderhouden de kapitaalgoederen die wij in eigendom hebben. Deze kapitaalgoederen bestaan uit wegen, openbare verlichting, riolering, water, groen en vastgoed. Voor alle categorieën kapitaalgoederen hebben wij beheerplannen opgesteld.

Hierin staat wat wij willen bereiken, wat wij daarvoor doen en hoeveel het mag kosten. In de onderstaande tabel treft u de beheerplannen aan. Omschrijving

Vastgesteld door raad 2019

Frequentie actualisatie

Volgende actualisatie

Een keer per 2 jaar

Een keer per 10 jaar Een keer per 5 jaar Een keer per 5 jaar

Wegenbeheerplan 2022-2026 wordt in de raadsvergadering van november 2021 voorgelegd. Het uitgangspunt is daarbij het bestaande budget. 2024

Wegen

Wegenbeheerplan 2020 – 2024

Openbare verlichting Riolering

Beheerplan openbare verlichting WRP 2019 – 2023

2015

Water

WRP 2019 – 2023

2018

Groen Vastgoed

Groenbeheerplan Onderhoudsplan gebouwen

2019 Nvt

2018

Jaarlijks

Achterstallig onderhoud Nee

Nee

2023

Nee

2023

Nee

2023 Elk jaar kijken we opnieuw wat echt noodzakelijk is om aan onderhoud uit te voeren.

Nee Nee

De werkzaamheden met betrekking tot het beheren en onderhouden van kapitaalgoederen voeren wij uit op basis van wettelijke regels en de zorgplicht die wij hierbij als gemeente hebben. Bij de vaststelling van de beheerplannen bepaalt u de kwaliteit van het onderhoudsniveau en de financiële middelen die hiervoor nodig zijn. Op dit moment geldt dat Pagina 8 van 28

sprake is van een sober en doelmatig onderhoud, met andere woorden er is sprake van een voldoende kwaliteitsniveau zonder door de ondergrens heen te zakken. U heeft natuurlijk de keuze om het kwaliteitsniveau te verlagen (of verhogen) met de daarbij behorende financiële gevolgen. In de bovenstaande tabel treft u aan wanneer de beheerplannen volgens planning worden geactualiseerd. Het vaststellen van een beheerplan vormt het moment om een afweging te maken over het gewenst kwaliteitsniveau en de financiële impact van deze keuze. Dit is de reden dat in deze notitie de beheerplannen per programma wel worden benoemd, maar geen financieel belang wordt gegeven. 2.5.2 Afvalstoffen- en rioolheffing De afvalstoffen- en rioolheffing zijn bestemmingsheffingen. Dit betekent dat de opbrengst uit deze heffingen worden gebruikt om de kosten te dekken van de voorziening waarvoor de heffing bestaat. Bij de afvalstoffenheffing is dit de afvalinzameling en -verwijdering. De Gemeentewet bepaalt dat de begrote baten van bestemmingsheffingen niet hoger mogen zijn dan de begrote lasten hiervan. Er mag dus geen winst op worden gemaakt. Deze eis geldt voor de begrote baten en lasten. De feitelijke kostendekking kan – achteraf gezien – incidenteel wel hoger zijn dan 100%. De begrote opbrengsten uit de bestemmingsheffingen mogen niet hoger zijn dan de begrote kosten, maar wel lager.

Hierin heeft u een keuze. U kunt kiezen voor een onvolledige kostendekking. Op dit moment zijn beide heffingen niet kostendekkend. Uw streven is echter om de afvalstoffen- en rioolheffing 100% kostendekkend te laten zijn. Omdat een beleidsbijstelling voor een onvolledige kostendekking niet bij draagt aan het creëren van financiële ruimte, nemen wij deze keuze niet op in deze notitie. 2.5.3 Heffingen met individueel aanwijsbare afnemer Op het moment dat wij diensten verlenen aan individueel aanwijsbare afnemers mogen wij hiervoor een vergoeding vragen. Dit zijn de zogenaamde retributies. Voorbeelden van retributies zijn leges, marktgelden en standplaatsgelden. Hiervoor geldt dat het streven is om de kosten van deze diensten voor 100% bij de afnemer te leggen. Hiervan is nu nog niet altijd sprake. Een beleidsbijstelling om minder dan 100% van de kosten te verhalen, zorgt niet voor financiële ruimte. Voor de retributies geldt daarom dat wij deze niet hebben opgenomen in de notitie. 2.5.4 Lijkbezorgingsrechten De kosten voor onze begraafplaatsen brengen wij voor 100% in rekening via de lijkbezorgingsrechten. Een beleidsbijstelling ten aanzien van de lijkbezorgingsrechten draagt niet bij aan het creëren van financiële ruimte. Dit onderwerp is daarom niet opgenomen in de notitie.

Pagina 9 van 28

3. Keuzes per programma In dit hoofdstuk geven wij per programma keuzemogelijkheden weer die zorgen voor financiële ruimte. Keuzes ten aanzien van subsidies vermelden wij in hoofdstuk 4. 3.1 Programma Bestuur en ondersteuning Tot dit programma behoren facilitering van de bestuursorganen, burgerzaken en taken met betrekking tot onroerend goed dat niet in exploitatie is en niet aan een specifiek taakveld is toe te rekenen. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

1 Attenties voor inwoners bij huwelijks- en leeftijdsjubilea

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

Wij versturen een felicitatiebrief en bloemstuk aan inwoners die een huwelijksjubileum hebben (50, 60, 65, 70 jaar). Ook inwoners die 100 jaar en ouder zijn ontvangen een bloemstuk. De kosten van een bloemstuk bedragen circa € 35.

€

9.000

Cijfers van het jaar 2020 jubileum aantal € 50 258 9.030 60 84 2940 65 23 805 70 4 140 100 jarigen 15 525 TOTAAL 384 13.440

2 Project buurtbemiddeling

3 Wijkbeheer

Keuze om vanaf 60-jarig huwelijksjubileum en aan 100jarigen een bloemstuk toe te sturen. Samenwerkingsovereenkomst met € 30.000 Financiele ruimte ontstaat Woongoed Zeeuws-Vlaanderen, vanaf 2024. Clavis en de gemeente Terneuzen met betrekking tot buurtbemiddeling. Overeenkomst loopt voor de periode van 2021 tot en met 2023. Elke deelnemende partij betaalt 1/3. Activiteiten met betrekking tot € 20.000 Negatief effect op burger- en wijkbeheer inperken. Dit raakt de + overheidsparticipatie. werking van de wijk- en kernraden. salariskosten PM Deze beleidskeuze heeft impact op de inzet van personeel en leidt tot lagere salariskosten in de begroting. Op het moment dat personeel overtollig wordt, hebben we verplichtingen (cao) in het kader van werk naar werkbegeleiding en mogelijk ook op het terrein van de WW. Dit kan als consequentie hebben dat de kostenbesparing niet meteen gerealiseerd kan worden of Pagina 10 van 28

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang zelfs pas veel later. Het moment van realiseren van kostenbesparing hangt nauw samen met de vraag wanneer de desbetreffende overtollige medewerker herplaatst is binnen of buiten de gemeentelijke organisatie. De financiële impact hiervan is daarmee nog ongewis.

4 Inzet ambtenaren bij verkiezingen

Zoveel mogelijk ambtenaren in te zetten (werktijd) en geen presentiegelden te verstrekken. Voor de gemeenteraadsverkiezingen in 2022 geven wij hieronder een indicatie van de benodigd aantal ambtenaren. Net zoals in 2021 zal in 2022 vervroegd stemmen mogelijk zijn. Indicatie stembureau Datum aantal totaal ambteaantal naren uren 14-3-2022 20 230 15-3-2022 20 230 16-3-2022 150 2.550 TOTAAL 190 3.010 Indicatie tellers aantal totaal ambteaantal naren uren 16-3-2022 48 144 (vervroegd stemmen) 16-3-2022 90 270 TOTAAL 138 414 Datum

€

48.270 190 ambtenaren zijn 1 dag niet inzetbaar in het reguliere De raming werk. Daarnaast is er sprake bedraagt van een opbouw van € 24.500. compensatie van 4½ tot 10 Voor het uur per ambtenaar. Deze vervroegd uren worden op een later stemmen zal tijdstip als verlof opgenomen. vermoedelijk 138 ambtenaren (tellers) zijn door het Rijk op de verkiezingsdag 3 uur extra geld niet beschikbaar voor het beschikbaar reguliere werk. worden Naast bovengenoemde gesteld. aantallen moeten er ook reserve ambtenaren op oproep beschikbaar zijn voor het geval er afmeldingen zijn. Voor de verkiezingen in 2021 hebben we veel nieuwe vrijwilligers geworven. Effect is dat we hier dan afscheid van nemen.

De huidige vergoeding voor een stembureau lid bedraagt € 225,00. De vergoeding voor een teller bedraagt € 40,00. 5 Verhogen prijs voor huur en gebruik tuingrond, grond.

De grondprijzen worden jaarlijks vastgesteld in de Grondprijzenbrief. Prijzen verhogen bij de eerst volgende Grondprijzenbrief. Bijvoorbeeld met 3%. Cijfers van het jaar 2020 aantal Raming ovk € Gronden 670 51.000 Tuingrond 180 17.000 TOTAAL 850 68.000

Pagina 11 van 28

€

2.000 De huur van de volkstuinen en andere gronden ligt vast in overeenkomsten. Aanpassing is enkel mogelijk als in de overeenkomst een bepaling is opgenomen, dat college BenW de huurprijs jaarlijks kan aanpassen.

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang minimaal De raming in 2021 is € 200.

6 Verhogen visVerhogen van het jachtrecht en en vergoeding voor de visvijvers. jachtvergoeding In 2020 zijn er 5 nota’s verstuurd. en

3.2 Programma Veiligheid Tot dit programma behoren brandweer, beperking en bestrijding van rampen en zware ongevallen en openbare orde en veiligheid. In dit programma troffen wij geen keuzes aan voor aanpassing van het huidige beleid die leiden tot financiële ruimte. 3.3 Programma Verkeer, vervoer en waterstaat Tot dit programma behoren taken op het gebied van verkeer en bijbehorende infrastructuur, parkeervoorzieningen, havens voor recreatieve scheepvaart, (beroeps)scheepvaart en bijbehorende infrastructuur en openbaar vervoer met bijbehorende (omvangrijke) infrastructurele voorzieningen. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

7 Wegen

Wegenbeheerplan.

8 Openbare verlichting

Beheerplan openbare verlichting.

9 Hogere vergoeding voor gebruik toiletten (busstation)

Hogere vergoeding in rekening brengen.

10 Exploiteren van de bewaakte gratis fietsenstalling Herengracht

Fietsenstalling niet meer exploiteren en afbreken. Geen kosten meer met betrekking tot inhuur Dethon en (toekomstig) onderhoud.

€

11 Exploiteren van de bewaakte gratis fietsenstalling Herengracht

Stoppen met het bewaken van de fietsenstalling en sluiten toilet? Voor het bewaken van de fietsenstalling en schoonmaken van het toilet huren wij Dethon in.

€

Pagina 12 van 28

Zie paragraaf 2.5.5.

In 2021 bedraagt het onderhoudsbudget € 1.800.000 (excl. bijdrage aan Waterschap) en de kapitaallasten € 2.660.000. Zie paraIn 2021 bedraagt het graaf 2.5.5.. onderhoudsbudget € 502.000 en de kapitaallasten € 437.000. minimaal Raming opbrengst is nu: € 1.000. 42.000 Boekwaarde van fietsenstalling bedraagt per 1 januari 2021: € 78.000. Kosten inclusief kapitaallasten (€ 8.000) bedragen circa € 42.000. Sloopkosten PM. Zie ook het aandachtspunt bij nr. 11. 32.000 Fietsen is een speerpunt van het nieuwe gemeentelijk verkeer- en vervoerplan (GVV). Dit plan wordt in 2022 aan de gemeenteraad voorgelegd.

3.4 Programma Economie Tot dit programma behoren algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid, activiteiten gericht op fysieke condities scheppen voor alle vormen van bedrijvigheid, op bedrijven en ondernemers gerichte ondersteuning en dienstverlening vanuit de gemeente en de activiteiten gericht op het op de kaart zetten van de gemeente. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

12 Minder economische promotie

Geen of minder inzet en middelen voor economische promotie, acquisitie, voorlichting e.d. van de gemeente Terneuzen.

€

13 Verhogen forensenbelasting

Extra (eenmalige) verhoging tarief voor de forensenbelasting. Bijvoorbeeld met 3%. Onbegrensd ZeeuwsVlaanderen is een samenwerking tussen de drie Zeeuws-Vlaamse gemeenten (Hulst, Sluis en Terneuzen), het bedrijfsleven en verschillende organisaties in Zeeuws-Vlaanderen. Samen voeren we activiteiten uit die Zeeuws-Vlaanderen versterken als gebied op zich en als onderdeel van de grensoverschrijdende Euregio Scheldemond. We richten ons hierbij op de thema’s wonen, werken, arbeidsmarkt, opleiding en voorzieningenniveau en zijn er voor geïnteresseerden aan beide kanten van de grens. Onbegrensd ZeeuwsVlaanderen wordt binnen 1 jaar geëvalueerd. Extra (eenmalige) verhoging tarief voor de toeristenbelasting. Bijvoorbeeld met 3%.

€

14 Regiopromotie: Onbegrensd ZeeuwsVlaanderen

15 Verhogen toeristenbelasting

Pagina 13 van 28

72.650 Deze beleidskeuze heeft + salaris- impact op de inzet van kosten PM personeel en leidt tot lagere salariskosten in de begroting. De financiële impact hiervan is daarmee nog ongewis. Wij verwijzen u naar de uitgebreidere toelichting op salariskosten bij nr. 3.

8.000 Extra verhoging naast de indexatie van het tarief met 1,2% per 1 januari 2022. € 105.000 Dit betreft kosten voor promotie en salariskosten. Onbegrensd ZeeuwsVlaanderen draagt onder andere zorg voor het Expat Center. Dit Center zal gedurende de Regiodeal Terneuzen (tot en met 2023) moeten blijven bestaan.

€

13.000 Extra verhoging naast de indexatie van het tarief met 1,2% per 1 januari 2022.

3.5 Programma Onderwijs Tot dit programma behoren de gemeentelijke taken met betrekking tot openbaar basisonderwijs, onderwijshuisvesting voor openbaar en bijzonder onderwijs, lokaal onderwijsbeleid en leerlingenvoorzieningen. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

16 Natuur & Zo

Natuur&Zo is een samenwerkingsverband met de gemeenten Hulst en Sluis. Wij hebben een plicht tot het verstrekken van milieuinformatie. De samenwerking stopzetten leidt niet tot financiële ruimte en kost extra geld. De samenwerking biedt namelijk schaalvoordelen qua kosten, efficiency en inhoudelijke opzet van NME-activiteiten, campagnes, -projecten en – communicatie-uitingen.

17 Leerlingenvervoer

Financieel Aandachtspunten belang

Een keuze kan zijn om de commerciële activiteiten van Natuur&Zo uit te bouwen. Dit zorgt voor meer inkomsten voor het samenwerkingsverband, zodat de kosten dalen. De commerciëlere insteek moet door de drie gemeenten gedragen worden. Onderzoek met betrekking tot leerlingenvervoer is onderhanden. We rapporteren u hierover in de raadsvergadering van 7 oktober 2021.

Pagina 14 van 28

PM Een commerciële insteek kan ten koste gaan van de dienstverlening aan de gemeenten.

PM In principe gaan leerlingen op eigen gelegenheid naar school. Maar als de school te ver van huis ligt of als de leerling (door ziekte, handicap of gedragsproblemen) niet zelf naar school kan gaan, kan de leerling in aanmerking komen voor bekostiging van het leerlingenvervoer. Er is sprake van een wettelijke verplichting.

3.6 Programma Sport, cultuur en recreatie Tot dit programma behoren niet-fysieke maatregelen ter stimulering van professionele- en amateursport, accommodaties voor sportbeoefening, activiteiten ter bevordering van beeldende kunst, muziek, dans en toneel, activiteiten gericht op kunst en cultuur, cultureel erfgoed, zorg voor fysieke en elektronische cultuurdragers en openbaar groen en (openlucht) recreatie. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

18 Groen

Groenbeheerplan

Zie paragraaf 2.5.5.

In 2021 bedraagt het onderhoudsbudget € 4.150.000 en de kapitaallasten € 414.000.

19 Verhogen Verhoging tarieven met 3%. gebruiksvergoedingen voor sporthallen en gymnastieklokalen.

€

1.000 De raming in 2021 bedraagt € 36.000.

20 Verhogen tarief toegangsgelden Sportcentrum Vliegende Vaart

€

11.000 De raming in 2021 bedraagt € 364.000. Mogelijke consequenties voor het aantal aanvragen voor zwemlessen. Consequenties voor minimabeleid (mensen die gebruik maken van het sportstimuleringsfonds, jeugdleergeld). 2.000 De raming in 2021 bedraagt € 75.000.

Verhogen tarieven met 3%.

21 Verhogen tarief Verhogen tarieven met 3%. gebruiksvergoedingen (zaalhuur) Sportcentrum Vliegende Vaart 22 Verhogen tarief Verhogen tarieven met 3%. gebruiksvergoedingen (zwembad) Sportcentrum Vliegende Vaart 23 Zwembad Axel Sluiten buitenzwembad. De bezoekersaantallen van de afgelopen 5 jaar zijn als volgt: 2016: 21.576 2017: 20.157 2018: 29.146 2019: 25.185 2020: 11.947 De openingsmaanden zijn: juni, juli en augustus.

Pagina 15 van 28

€

€

3.000 De raming in 2021 bedraagt € 104.000.

€ 174.000 Bij sluiting van een bad is het aannemelijk dat 50% van de opbrengst terugkomt bij een ander openluchtzwembad. Dit voordeel is meegenomen in dit bedrag. Ook is rekening gehouden dat er minder ingehuurd hoeft te worden bij de andere baden door inzet eigen personeel. Boekwaarde bedraagt: € 188.000.

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

24 Zwembad Axel

Tarieven verhogen met 3%.

€

25 Zwembad Koewacht

Sluiten buitenzwembad. De bezoekersaantallen van de afgelopen 5 jaar zijn als volgt: 2016: 13.301 2017: 10.629 2018: 23.191 2019: 13.063 2020: 5.808

26 Zwembad Koewacht

27 Zwembad Sas van Gent

De openingsmaanden zijn: juni, juli en augustus. In de maand juni is dit bad enkel na schooltijd open en in het weekend.

1.000 De raming in 2021 van de opbrengstgelden bedraagt € 35.000. € 203.000 Bij sluiting van een bad is het aannemelijk dat 50% van de opbrengst terugkomt bij een ander openluchtzwembad. Dit voordeel is meegenomen in dit bedrag. Ook is rekening gehouden dat er minder ingehuurd hoeft te worden bij de andere baden door inzet eigen personeel. Boekwaarde bedraagt: € 590.000.

In de jaren 2020 en 2021 is dit bad in de maand juni niet open gegaan. Tarieven verhogen met 3%.

€

Sluiten buitenzwembad. De bezoekersaantallen van de afgelopen 5 jaar zijn als volgt: 2016: 18.500 2017: 17.285 2018: 29.407 2019: 24.223 2020: 10.239 De openingsmaanden zijn: juni, juli en augustus.

28 Zwembad Sas van Gent

Tarieven verhogen met 3%.

Pagina 16 van 28

1.000 De raming in 2021 van de opbrengstgelden bedraagt € 30.000. € 231.000 Bij sluiting van een bad is het aannemelijk dat 50% van de opbrengst terugkomt bij een ander openluchtzwembad. Dit voordeel is meegenomen in dit bedrag. Ook is rekening gehouden dat er minder ingehuurd hoeft te worden bij de andere baden door inzet eigen personeel. Boekwaarde bedraagt: € 1.254.000. € 2.000 De raming in 2021 van de opbrengstgelden bedraagt € 50.000.

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

29 Zwembad Zaamslag

Sluiten buitenzwembad. De bezoekersaantallen van de afgelopen 5 jaar zijn als volgt: 2016: 5.057 2017: 4.438 2018: 7.000 2019: 5.918 2020: 2.435

€ 149.000 Bij sluiting van een bad is het aannemelijk dat 50% van de opbrengst terugkomt bij een ander openluchtzwembad. Dit voordeel is meegenomen in dit bedrag. Ook is rekening gehouden dat er minder ingehuurd hoeft te worden bij de andere baden door inzet eigen personeel. Boekwaarde bedraagt: € 440.000.

De openingsmaanden zijn: juni, juli en augustus. In de maand juni is dit bad enkel na schooltijd open en in het weekend. In de jaren 2020 en 2021 is dit bad in de maand juni niet open gegaan. 30 Zwembad Zaamslag

Tarieven verhogen met 3%.

€

31 Kunst en cultuur

Geen kunstwerken aanschaffen of realiseren. Uitvoering van de nota Kunst en Cultuur 2020 stopzetten. In de jaren 2020 tot en met 2022 is hiervoor € 100.000 opgenomen in de begroting. Stopzetten bijdrage aan derden voor diverse evenementen. Geen nieuwe speeltoestellen aanschaffen. Minder toestellen leidt in de toekomst ook tot minder onderhoudskosten. Geen kerstboom meer plaatsen op het Stadhuisplein. Niet meer zorgdragen voor de dierenweides (kosten vee arts) in Westdorpe en Sas van Gent. Tarieven verhogen met 3%.

€

Minder hondenuitlaatterreinen. Dethon draagt zorg voor het onderhoud van de hondenuitlaatterreinen.

€

32 Nota Kunst en cultuur

33 Evenementen

34 Speelvoorzieningen

35 Kerstboom 36 Dierenweides

37 Liggelden Otheense Kreek 38 Hondenuitlaat en speelterreinen

Pagina 17 van 28

180 De raming in 2021 van de opbrengstgelden bedraagt € 5.000. 10.000

€ 100.000 Vanaf 2023 is geen budget geraamd.

€ 100.000 €

30.000

€

10.700

€

13.000

€

180 De raming in 2021 van de opbrengsten bedraagt € 6.000. 63.000

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

39 Uitlenen materiaal voor volksfeesten (facilitaire dienstverlening)

Voor een evenement lenen wij materiaal uit (vlaggen, hekwerk e.d.). In 2019 hebben we 48x materiaal uitgeleend aan met name verenigingen. Door COVID-19 is 2020 geen representatief jaar. Aan het uitlenen van materiaal zijn kosten verbonden. Een deel hiervan rekenen wij door aan de verenigingen. Keuze om een kostendekkend tarief in rekening te brengen of te stoppen met het uitlenen van materiaal. Bij keuze kostendekkend tarief moet het tarief minimaal verdriedubbeld worden. Effect kan zijn dat hierdoor minder gebruik wordt gemaakt van de dienstverlening. Stoppen met uitlenen materiaal zal beperkte financiële ruimte opleveren. Vaak worden gemeentelijke materialen opgehaald door vrijwilligers. Bij het transporteren van materialen door onze logistieke dienst worden deze vaak in combinatietransporten gebracht/gehaald.

Pagina 18 van 28

PM In 2019 bedroeg de werkelijke opbrengsten € 9.710. De raming in 2021 bedraagt € 21.000. Het faciliteren van deze diensten stimuleert de leefbaarheid en evenementen in onze kernen.

3.7 Programma Sociaal Domein Tot dit programma behoren algemene voorzieningen gericht op participatie, loketvoorzieningen gericht op identificatie eigen kracht en doorleiding naar juiste individuele ondersteuning, inkomens- en bijstandsvoorzieningen, voorzieningen ter bevordering maatschappelijke participatie, arbeidsgerichte participatie en re-integratie, maatwerkvoorzieningen en maatwerkdienstverlening voor mensen met een beperking om zelfstandig te kunnen functioneren/wonen, jeugdhulp en voorzieningen voor opvang- en beschermd wonen. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

40 Welzijnsaccommodaties Een voorstel over de actualisatie van het beleid van de welzijnsaccommodaties en beoordeling of er sprake is van overcapaciteit is onderhanden. De planning is dat dit in de raad van 7 oktober 2021 wordt behandeld. 41 Kwijtschelding Wij verlenen onder afvalstoffenheffing voorwaarden kwijtschelding voor de afvalstoffenheffing. De voorwaarden waarbinnen gemeenten kwijtschelding mogen verlenen van belastingen en heffingen zijn door het Rijk nauw omschreven. De gemeenteraad heeft slechts de vrijheid te besluiten minder kwijt te schelden dan de rijksregels toestaan, of zelfs in het geheel geen kwijtschelding te verlenen. Beleidskeuze kan zijn om geen kwijtschelding te verlenen, of bijvoorbeeld een deel (vast bedrag) van de aanslag. In 2020 heeft Sabewa Zeeland voor onze gemeente in 714 situaties kwijtschelding vooraf verleend. Daarnaast zijn er 544 kwijtscheldingsverzoeken ingediend, waarvan er 376 zijn toegekend.

Pagina 19 van 28

Financieel Aandachtspunten belang PM

€ 317.516 De raming bedraagt in 2021 € 317.516. Uit de COELO 2021 blijkt dat er maar weinig gemeenten zijn waar huishoudens met een minimuminkomen gemeentelijke belastingen verschuldigd zijn. De meeste gemeenten hebben een ruimhartig kwijtscheldingsbeleid.

Nr. Onderwerp

Toelichting

42 Aanpassing beleid van de Individuele Inkomens Toeslag (IIT)

Wij verstrekken een individuele inkomens toeslag voor bijzonder uitgaven aan burgers die een inkomen hebben tot 110% van de bijstandsnorm. De bedragen voor de toeslag vloeien voort uit de Participatiewet en de Verordening individuele inkomenstoeslag Participatiewet. Het gaat om € 350 euro voor alleenstaanden, € 450 voor alleenstaande ouder, € 500 euro voor gehuwden. Keuze om bedragen van de toeslag naar beneden bij te stellen. Effect kan zijn dat burgers schuldproblemen krijgen.

43 Bijzondere bijstand

Bijstellen van de hoogte van de individuele voorzieningen.

44 Bijdragen aanvullende Wij verstrekken aan minima ziektekostenverzekering een bedrag voor een aanvullende ziektekostenverzekering (dit is boven op het bedrag van de zorgtoeslag). Dit een vrije keuze van de gemeenteraad. Op dit moment kunnen minima kiezen uit 3 aanvullende ziektekostenverzekering pakketten bij CZ. Per gekozen pakket verstrekken wij aan de minima een bedrag. Bij het verlagen van de bijdragen kan dit effect hebben op andere budgetten in onze begroting (kosten schuldhulpverlening, bewindvoering). Op dit Pagina 20 van 28

Financieel Aandachtspunten belang PM Het beleidskader en de verordening Sociaal Domein staan op de termijnagenda voor november 2021. Het onderwerp “armoede aanpak” wordt één van de onderwerpen die we gemeente breed gaan uitwerken. We maken een businesscase waarbij we nader ingaan op verstrekkingen en maatregelen die we kunnen nemen om armoede aan te pakken dan wel te voorkomen. Er kunnen aan de hand van de businesscase (opnieuw) afwegingen worden gemaakt over voorzieningen als de langdurigheidstoeslag, de bijzondere bijstand en de gemeentelijke bijdrage voor de aanvullende ziektekostenverzekering. PM Zie het aandachtspunt bij nr. 42.

PM Zie het aandachtspunt bij nr. 42.

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

moment is het administratief goed geregeld en inwoners zijn goed verzekerd. Hierdoor wordt minder beroep gedaan op individuele bijstand. Bij wijziging in het beleid moet er sprake zijn van een afbouwregeling.

3.8 Programma Volksgezondheid en milieu Tot dit programma behoren maatregelen ter bescherming van de gezondheid van de bevolking als geheel, van specifieke risicogroepen, van jeugd en van ouderen, gemeentelijke taken afvalwater en waterhuishouding, inzameling en verwerking van bedrijfs- en huishoudelijk afval, bescherming van het milieu en lijkbezorging. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

45 Riolering

Water- en Rioleringsplan

46 Water

Water- en Rioleringsplan

47 Opbrengst werken voor Wij voeren diverse derden riolering werkzaamheden uit voor derden die verband houden met riolering. De tarieven voor de rioolaansluitingen worden dit jaar herzien. In het najaar ontvangt u hierover een voorstel.

In 2021 bedraagt het onderhoudsbudget € 1.677.000 en de kapitaallasten € 2.589.000. Zie paraIn 2021 bedraagt het graaf 2.5.5. onderhoudsbudget € 157.000 en de kapitaallasten € 31.000. PM De werkelijke opbrengst is afhankelijk van het aantal verzoeken dat wordt ingediend. Dit fluctueert jaarlijks. De werkelijke opbrengst 2020 bedroeg circa € 20.000.

48 Project Alcohol&Jeugd

€

Stoppen met het projectplan Jeugd en Alcohol en inzet mysterie toezicht t.b.v. drank- en horecawet.

Pagina 21 van 28

Zie paragraaf 2.5.5.

21.500 Een deel van het budget betreft subsidie (€ 14.000).

3.9 Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Tot dit programma behoren taken op grond van de Wet ruimtelijke ordening, op het gebied van gemeentelijke bouwgrondexploitatie en gebiedsontwikkeling, woningvoorraad en huisvestingsvoorzieningen. In de onderstaande tabel treft u de voor dit programma geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

49 Zeeuws-Vlaamse kanaalzone

Stoppen met het investeren van tijd en middelen ten behoeve van de ZeeuwsVlaamse Kanaalzone.

€

50 Minder inzet voor de leefbaarheid kernen door aanpassen van het beleid Verknopen en verkopen.

Het toekomstbestendig maken van het stadscentrum is vormgegeven in het document "verknopen en verkopen, naar een krachtig stads centrum Terneuzen". Dit document is eind 2018 aan de raad gepresenteerd. Hierin zijn alle projecten en acties die uitgevoerd worden in het stadscentrum van Terneuzen opgenomen. Voor de uitvoering hiervan wordt jaarlijks € 200.000 geraamd (in de jaren 2020, 2021, 2022), naast de reeds bestaande budgetten voor de uit te voeren projecten (structureel budget € 101.000).

Pagina 22 van 28

43.750 Een aandachtspunt is dat het kabinet het North Sea Port District, in het bijzonder de Kanaalzone Gent-Terneuzen, heeft aangewezen als een NOVI-gebied. Betreft o.a. projecten zoals 380 kV, spoorverbinding, CO2afvang. € 101.000 Dit onderwerp is gerelateerd aan de Regiodeal Terneuzen. De Regiodeal loopt tot en met 2023. Met de Regiodeal willen wij een integrale totaalvisie voor de binnenstad van Terneuzen bepalen en vanwege de complexiteit ook een strategie voor de aanpak. Vanuit het budget Verkopen en Verknopen wordt in 2021 € 66.000 en in 2022 € 97.000 ingezet als tegendekking. In 2023 is er voor de Regiodeal geen tegendekking vanuit dit budget voorzien. Het structureel budget bedraagt vanaf 2023 € 101.000.

3.10 Algemene dekkingsmiddelen Tot dit onderdeel behoren onder andere de baten en lasten met betrekking tot treasury, diverse belastingen en de algemene uitkering. In de onderstaande tabel treft u de voor dit onderdeel geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

51 Onroerendezaakbelastingen

Extra (eenmalige) verhoging van de tarieven voor de onroerendezaakbelastingen. Bijvoorbeeld: - eenmalig 1%: - eenmalig 3%: - eenmalig 5%: - eenmalig 10%:

52 Parkeerbelastingen

53 Parkeerbelastingen

Financieel Aandachtspunten belang

Andere keuze is om structureel met een bepaald percentage de OZB extra te verhogen (geleidelijke groei). Extra verhogen van de tarieven voor de parkeervergunningen en ontheffingen. Bijvoorbeeld met 3%. Verhogen van het tarief voor straatparkeren van € 1,60 per uur naar bijvoorbeeld € 1,80 per uur.

€ 180.000 Extra verhoging naast de € 540.000 indexatie van het tarief € 904.000 met 1,2% per 1 januari € 1.809.000 2022.

€

4.000 Extra verhoging naast de indexatie van het tarief met 1,2% per 1 januari 2022.

€

54.000 Uitgegaan is van een ongewijzigd aantal uren parkeren op straat dan begroot bij een tarief van € 1,60 per uur. 67.000 Uitgegaan is van een ongewijzigd aantal uren parkeren op in de garages dan begroot bij een tarief van € 1,40 per uur. 11.000 Extra verhoging naast de indexatie van het tarief met 1,2% per 1 januari 2022. Over het afschaffen van de hondenbelasting wordt landelijk gesproken. Zonder wijziging van de Gemeentewet, kunnen wij deze belasting blijven heffen.

54 Parkeerheffingen

Verhogen tarieven parkeergarges Oostkolk, Schuttershof, Theaterplein van € 1,40 per uur naar bijvoorbeeld € 1,60 per uur.

€

55 Hondenbelasting

Extra (eenmalige) verhoging van de tarieven voor de hondenbelasting. Bijvoorbeeld met 3%.

€

Pagina 23 van 28

Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

56 Post onvoorzien

In artikel 5 van de Financiele Verordening is bepaald dat het college in de Kaderbrief jaarlijks een post onvoorzien opneemt ter grootte van € 250.000. De gemeenteraad kan de hoogte van dit bedrag bepalen.

€ 250.000

3.11 Ondersteuning organisatie (overhead) Tot dit onderdeel behoren alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in de primaire processen, waaronder directie, financiën, controlling, personeel en organisatie, ICT, facilitaire, bestuurs- en juridische zaken en huisvesting. Het overheadpercentage berekenen wij jaarlijks bij de begroting. Wij volgen hiervoor de notitie van de Commissie BBV en de Financiële Verordening. In de onderstaande tabel treft u de voor dit onderdeel geïnventariseerde beleidsbijstellingen aan. Nr. Onderwerp

Toelichting

Financieel Aandachtspunten belang

57 Gebouwen

Onderhoudsplan gebouwen. Zie paragraaf 2.5.5.

De kosten voor het onderhoudsplan gebouwen heeft betrekking meerdere programma’s in de begroting. Voor het uit te voeren onderhoud is in 2021 een budget beschikbaar van circa € 2.100.000 (excl. onttrekking uit bestemmingsreserve).

55 Drukwerk P&Cdocumenten

Keuze om P&C-documenten niet meer printen, maar enkel nog digitaal beschikbaar te stellen via de Portal https://terneuzen.pcportal.nl/

€

1.200

€

6.000

In het 2020 is de jaarrekening 2019 circa 85 keer afgedrukt. Dit aantal geldt ook voor de begroting 2021. 56 Terneuzen in cijfers

Stoppen met het dashbord Terneuzen in cijfers (https://terneuzen.incijfers.nl /dashboard). Uit gegevens blijkt dat hier weinig gebruik van wordt gemaakt. Pagina 24 van 28

4. Subsidies In de onderstaande tabel geven wij per programma de keuzemogelijkheden weer ten aanzien van subsidies. Voor een gedetailleerde omschrijving van de subsidie en de eventuele afspraken die hierover gemaakt zijn, verwijzen wij u naar de desbetreffende pagina’s uit het Overzicht toe te kennen subsidies 2021. In de laatste kolom van de tabel treft u een verwijzing naar de relevante pagina’s uit de Notitie Subsidiegrondslagen 2022-2023. Het Overzicht toe te kennen subsidies 2021 en de Notitie Subsidiegrondslagen 2022-2023 zijn bij deze notitie gevoegd als bijlage 2 en 3. nr.

Subsidie

Bestuur en ondersteuning 1 Jubileumbijdragen 2 Wijk-, dorps- en stadsraden Veiligheid 3 - Dierenasiel ZeeuwschVlaanderen - Vogel- en Zoogdieropvang Zeeland - Dierenbescherming

Verkeer, vervoer, waterstaat 4 Veilig Verkeer Nederland 5 Verkeerseducatie in het Voortgezet Onderwijs (VEVO) Economie 6 - Citymarketing Terneuzen - Keurmerk Veilig Ondernemen winkelgebieden Axel-Sas van Gent - Initiatieven van ondernemersorganisaties 7 Internationale Jaarmarkt Koewacht 8 VVV Zeeland

9

Portaal van Vlaanderen

Onderwijs 10 - Peuterpeelzaalwerk - Startgroepen - Ondersteuningsprojecten onderwijs- en jeugdbeleid - Brede School Activiteiten 11 Onderwijsachterstanden Voorschoolse educatie (VVE)

Financieel belang 2021 € €

10.000 18.000

€

47.000

€ €

4.000 12.000

€

225.000

€

500 PM

€

78.000

€

650.000

€ 1.772.000

Opmerkingen

Betreft 19 wijk-, dorps- en stadsraden O.g.v. het Burgerlijkwetboek en de APV hebben wij de verplichting om zieke of gewonde dieren te laten verzorgen in erkende instellingen.

Wij betalen de provinciale bijdrage aan de scholen door circa € 9.000. Tot en met 2022 is t.a.v. Stichting Citymarketing Terneuzen een geïndexeerde bijdrage van € 200.000 ter beschikking gesteld.

Stichting VVV Zeeland is tijdelijk overgenomen door Toeristisch Informatie Punt in Terneuzen - nog geen subsidie bekend. Dit bedrag is inclusief de huursubsidie van € 45.000.

Dit betreft de Rijksbijdrage Onderwijsachterstanden (OAB).

Pagina 25 van 28

over zicht 2021

subs. grd.sl 2022

7 7

7 8

10

9-10

12 12

11 11

14

12-13

16

14

17

15

17

15

19

16

19

17-19

nr.

Financieel belang 2021

Opmerkingen

over zicht 2021

subs. grd.sl 2022

Overige activiteiten voor kinderen met een onderwijsachterstand Iedereen Telt Mee (VVE thuis) Ondersteuningsprojecten onderwijs- en jeugdbeleid Sport, cultuur en recreatie 12 Sportstimulering

€

75.000

Aantal verenigingen: Jeugdsport: 49 Gehandicaptensport: 6 Overige: 12

24

20

13

Sporthal ’t Sportuus Axel

€

85.000

29

23

14

Overige sportaccommodaties

€

139.000

29

23

15

Toonbeeld

€ 1.075.000

32

25

16

Kunstbevordering

€

110.000

Afspraken over subsidie liggen vast in overeenkomsten. Afspraken over hoogte subsidie liggen vast in overeenkomsten. Dit geldt eveneens voor de vergoeding van het eigenaarsdeel van de aanslag OZB. Groene sportacc.: 17 Overige sportacc.: 9 Afspraken over budgetsubsidie (ca € 961.000) en huursubsidie (ca € 114.000) liggen vast overeenkomsten. Aantal verenigingen: 32

32

25

17

Stichting Cultuureducatie Zeeuws-Vlaanderen Theater

€

29.000

32

28

32

28

19 20 21

Podiumprogrammering Culturele evenementen Industrieel Museum Zeeland Sas van Gent

€ € €

37.000 65.000 216.000

32 32 41

29 29 34

22

Museum het Warenhuis Axel

€

585.000

41

34

23

Overige musea en exposities

€

21.000

41

34

18

Subsidie

€ 1.225.000

Afspraken over exploitatieen huursubsidie liggen vast in overeenkomsten. Aantal stichtingen: 3 Aantal stichtingen: 14 Afspraken over exploitatiesubsidie (ca € 106.000) en huursubsidie (ca € 110.000) liggen vast overeenkomsten. Afspraken over exploitatiesubsidie (ca € 110.000) en huursubsidie (ca € 475.000) liggen vast overeenkomsten. Aantal musea: 7.

Pagina 26 van 28

nr.

Subsidie

Financieel belang 2021

24

- Exploitatie watertoren Axel - Exploitatie Axelse molen - Behoud Grote Kerk Terneuzen - Heemkundige kringen en heemkundige verenigingen Stichting Bibliotheek ZeeuwsVlaanderen

€

Stichting Omroep Terneuzen Speeltuinen Volksfeesten en herdenkingen, carnaval

€ € €

36.000 31.000 120.000

Stichting “Houdt woonomgeving Schapenbout leefbaar” 30 Natuurbeschermingsvereniging De Steltkluut Landschapsbeheer Zeeland Sociaal domein 31 Jeugd- en kinderactiviteiten 32 Algemene voorzieningen WMO - Slachtofferhulp - Anti Discriminatiebureau - Hospice - Advies- en Steunpunt Huiselijk Geweld - Collectieve Preventie Geestelijke Gezondheid - Ouderenactiviteiten (Zonnebloem) 33 Welzijnsaccommodaties - St. Beheer Welzijnsacc.Axel - St. Gemeenschapshuis De Vlaschaard - Belangengroep Spui - St. Gemeenschapshuis Zuiddorpe - St. Beheer De Statie 34 Welzijnsactiviteiten Dorpsbladen Deskundigheidsbevordering vrijwilligers 35 Zeemanscentrum 36 - Voedselbank ZeeuwsVlaanderen - Kledingbank Zeeland

€

25

26 27 28

29

Opmerkingen

over zicht 2021 44

subs. grd.sl 2022 36

Toelichting op pag. 37 van de notitie subsidiegrondslagen 2022 i.v.m. nieuwe bibliotheek.

46

37

46 49 49

37 39 39

2.000

50

43

€

12.000

50

43

€ €

93.000 87.000

Aantal stichtingen: 23

56 56

45 48

€

800.000

Afspraken liggen vast in overeenkomsten.

57

53

€

16.000

Aantal verenigingen: 5

57

52

€ €

32.000 29.000

57 69

54 59

64.000

€ 1.284.000

Aantal organisaties: 3. Aantal organisaties: 45 Voor de exploitatie van de kinderboerderij zijn contractuele afspraken gemaakt (€ 51.000).

Pagina 27 van 28

nr.

Subsidie

37

Opvang en beschermd wonen WMO - Zeeuws Kompas (inclusief verslavings-preventie) - Kamers met Doorgroei (Stichting Prokino) 38 Veiligheidshuis Zeeland Volksgezondheid 39 - Instituut Medische Dringende Hulpverlening - EHBO-verenigingen - Projectplan Jeugd en Alcohol - Hartslag nu

Financieel belang 2021

Opmerkingen

€

180.000

over zicht 2021 70

subs. grd.sl 2022 60

€

49.000

72

63

€

43.000

73

64

5. Afsluiting In deze notitie hebben wij een overzicht gegeven van beleidsbijstellingen die leiden tot het creëren van financiële ruimte. Uit de Kaderbrief 2022-2025 volgt dat het financiële vooruitzicht goed is. Maar voor nieuwe ambities en opgaven zal financiële ruimte gecreëerd moeten worden. Deze notitie kan hierbij een hulpmiddel zijn. Doordat in de Kaderbrief 2022-2025 op voorhand geen beleidsbijstellingen zijn verwerkt, is er tijd en ruimte om overeenstemming te krijgen over het maken van eventuele keuzes. De eventuele gemaakte keuzes verwerken wij dan later in de begroting 2022 door middel van een begrotingswijziging. Indien voor de beleidsbijstelling een latere ingangsdatum gewenst is, nemen we dit mee bij het opstellen van de Kaderbrief 2023-2026.

Pagina 28 van 28