Raadsvoorstel - Toeristenbelasting 2025

Ons nummer: R23.000174

*R23.000174*

Raadsvoorstel gemeente Súdwest-Fryslân Onderwerp Raadsvergadering van Commissie Commissievergadering van Portefeuillehouder Team Adviseur

Toeristenbelasting 2025 8 februari 2024 Bestjoer en Finânsjes 25 januari 2024 Henk de Boer en Michel Rietman Belastingen Sieta Tiesma

Voorstel: a. de tarieven (water)toeristenbelasting met ingang van 1 januari 2025 te verhogen naar € 2,- per persoon (vanaf 4 jaar), per overnachting; b. de (water)toeristenbelasting tot 1 januari 2028 niet verder te verhogen; c. de extra opbrengst, die vrijkomt door de verhoging van de onder a. genoemde tariefwijziging, primair voor een groot deel te besteden aan het versterken van de toeristische en economische sector. Een concreet voorstel hiervoor mee te nemen bij integrale afweging in relatie tot de visie op Gastvrijheidseconomie 2035, diens uitvoeringsprogramma en begroting 2025. Samenvatting: Het college stelt voor om met ingang van 2025 de tarieven toeristenbelasting te verhogen van € 1,25 naar € 2,- per persoon, per overnachting. Daarnaast wordt voorgesteld om dit tarief tot 1 januari 2028 niet verder te verhogen. Voorgesteld wordt om de extra opbrengst die vrijkomt door de verhoging primair voor een groot deel te besteden aan het versterken van de toeristische en economische sector. Dit wordt concreet uitgewerkt bij de integrale afweging in relatie tot de visie Gastvrijheidseconomie 2035, diens uitvoeringsprogramma en begroting 2025. Het college vraagt de raad hier nu al een besluit over te nemen zodat de belastingplichtige ondernemers hier tijdig op kunnen anticiperen.

Toeristenbelasting wordt opgelegd aan ondernemers / personen die tegen een vergoeding verblijf bieden aan personen vanaf 4 jaar. De belasting kan doorberekend worden aan personen waaraan het verblijf geboden wordt (meestal toeristen). Argumenten: Inleiding Jaarlijks worden de meeste belastingen met het inflatiepercentage verhoogd. Dat gebeurt niet met de toeristenbelasting omdat dat zou leiden tot een onhandzaam tarief en omdat de belastingplichtigen ruim voor de verhoging op de hoogte gesteld moet worden. Om die reden zijn de tarieven (water)toeristenbelasting sinds het begin van Súdwest-Fryslân in 2011 slechts éénmaal verhoogd in 2017. In 2017 zijn de tarieven met 25% verhoogd naar € 1,25 per persoon, per overnachting. De raad heeft in 2017 bij de verhoging van het tarief naar € 1,25 besloten dit tarief tot 2022 niet te verhogen. Maar ook in de jaren 2022 en 2023 is er geen verhoging van de (water)toeristenbelasting voorgesteld. In de programmabegroting voor 2024 is de begrote opbrengst voor de toeristenbelasting ook ongewijzigd vastgesteld. Als de toeristenbelasting elk jaar geïndexeerd zou zijn, zou het tarief in 2024 € 1,50 per persoon, per overnachting zijn geweest.

1

Het gemiddelde tarief van de toeristenbelasting in Fryslân bedroeg in 2023 € 1,80 per persoon, per overnachting (bron Coelo). In onderstaande grafiek staan de tarieven van 2023 van de Friese gemeenten. 6,00 5,28 5,00 4,00 3,30 3,00 2,00 1,00

1,20 1,20 1,25

1,80 1,89 1,92 1,50 1,50 1,50 1,50 1,50 1,65

2,11

2,35

1,00 0,00 0,00

Om binnen de regio min of meer gelijke tarieven te voeren voor het verblijf door niet-ingezeten en het toeristisch-recreatief product in onze gemeente hierbij te kunnen versterken en vernieuwen wordt een verhoging van het tarief naar € 2,- per persoon, per overnachting voorgesteld. Tijdigheid is van belang Belastingverhogingen per 2025 zouden normaal gesproken bij de vaststelling van de begroting in november 2024 en aansluitend bij de vaststelling van de belastingverordeningen naar voren komen. Bij voornemens om tariefswijzigingen door te voeren is de tijdigheid bij de toeristenbelasting echter een belangrijke factor. Door nu al een besluit over de hoogte van het tarief (water)toeristenbelasting te nemen worden ondernemers in staat gesteld om vroeg-boekingen (boekingen die al een jaar vooraf worden vastgelegd) van de juiste informatie te kunnen voorzien van de totale kosten van het verblijf. Voor ondernemers is het wenselijk om een tariefswijziging ruim van te voren aan te kondigen zodat de ondernemers hierop kunnen anticiperen. Door het tarief tot 1 januari 2028 te bevriezen op € 2,- is de onzekerheid van een verdere tariefsverhoging in komende jaren bij de ondernemers weggenomen. Zij weten ruim op tijd voor de komende drie jaar waar ze aan toe zijn.

Optrekken met De Fryske Marren De gemeente De Fryske Marren is in veel opzichten, zeker in toeristisch-recreatieve zin, vergelijkbaar met Súdwest-Fryslân. De wens tot een tariefsaanpassing is ook aanwezig bij onze buren. Op verkennend bestuurlijk niveau (wethouders) heeft de gemeente De Fryske Marren laten weten het tarief met ingang van 2025 ook te willen verhogen naar € 2,-. De gemeenten willen daarbij samen optrekken. Overleg met stakeholders/belangenbehartigers De afgelopen periode hebben de wethouders toerisme van Súdwest-Fryslân en De Fryske Marren strategische gesprekken gevoerd met belangrijke stakeholders/belangenbehartigers als ANWB, Hiswa-Recron, KHN, VVV Waterland van Friesland en de werkgroep gastvrijheidseconomie van de Ondernemersfederatie SWF en ruim 25 individuele ondernemers actief in de gastvrijheidseconomie. Het doel van deze gesprekken was om tijdig de impact van de verhoging van de toeristenbelasting te polsen.

2

De stakeholders gaven aan dat: - grote verschillen in de hoogte van de toeristenbelasting tussen (naburige) gemeenten moeilijk aan gasten te verklaren zijn; - grote tariefsprongen binnen gemeenten vaak niet of onvoldoende toegelicht worden; - gemeenten niet laten zien wat ze met het geld van de toeristenbelasting doen. Je weet dus niet of het wordt gebruikt voor toeristische voorzieningen. De stakeholders geven aan dat het draagvlak groter is als de extra opbrengst van de verhoging besteed wordt aan toeristische voorzieningen; - zij zich afvragen of de tariefsverhoging niet zal leiden tot minder bezoekers aan de regio; - het bij een grote stijging van het tarief, ook belangrijk is dat de onzekerheid dat het tarief het volgende jaar verder verhoogd wordt, weggenomen wordt. Naar aanleiding van de vraag van de stakeholders of het verhogen van het tarief invloed heeft op het aantal bezoekers aan de regio is contact opgenomen met de gemeente Heerenveen. De gemeente Heerenveen heeft per 2022 de toeristenbelasting (deels) verhoogd van € 1,- naar € 2,35. Op deze verhoging zijn enkele reacties gekomen. De gemeente Heerenveen ervaarde niet een daling in het aantal overnachtingen in de gemeente door de verhoging van de tarieven. Opbrengst verhoging en vervolgproces De verhoging van de tarieven toeristenbelasting geeft een geschatte extra opbrengst van structureel € 1,4 miljoen.

Deze middelen zijn vrij besteedbaar. Er wordt voorgesteld om deze middelen primair voor een groot deel te besteden aan het versterken van de toeristische en economische sector. Dit wordt verder uitgewerkt in de visie en uitvoeringsprogramma op de gastvrijheidseconomie welke in het voorjaar van 2024 vastgesteld wordt en in de begroting 2025. De tariefsverhoging wordt in de verordening toeristenbelasting 2025 en de verordening watertoeristenbelasting 2025 verwerkt. Deze verordeningen worden in de raadsvergadering van december 2024 aan uw raad ter vaststelling voorgesteld. Bij de totstandkoming hiervan wordt integraal samengewerkt tussen team Belastingen (advisering belastingverordeningen en opleggen aanslagen (water)toeristenbelasting, team Ruimtelijke ontwikkeling (visie gastvrijheidseconomie 2035 en het daarbij behorende uitvoeringsprogramma) en team Financiën (integrale afweging en begrotingsproces). Risico’s: De portefeuillehouder Gastvrijheidseconomie heeft, samen met de portefeuillehouder toerisme van De Fryske Marren, in de diverse gesprekken met de stakeholders aangegeven er voorstander van te zijn, om de extra opbrengst vanuit de verhoging van de toeristenbelasting geheel te besteden aan het versterken van de toeristisch-recreatieve sector van Súdwest-Fryslân. De stakeholders waren hier enthousiast over.

Er is aangegeven dat dit tegemoet komt aan hun wens en die van de ondernemers om de extra opbrengst transparant te besteden aan de sector. Op deze manier zou er draagvlak bij de stakeholders zijn voor de verhoging van de belasting. De Fryske Marren heeft inmiddels besloten om de raad voor te stellen om een deel van de extra opbrengst vanuit de verhoging van de toeristenbelasting in te zetten voor de versterking van de toeristisch-recreatieve sector. Opgemerkt dient te worden dat voor onze gemeente geldt, dat de huidige inkomsten van de toeristenbelasting niet toereikend zijn om onze uitgaven aan de toeristisch-recreatieve sector van Súdwest-Fryslân te dekken. Het is in algemene zin aan te bevelen, om de besteding van de extra inkomsten vanuit de verhoging van de toeristenbelasting, integraal af te wegen en te betrekken bij het proces om te komen tot een programmabegroting voor 2025. Waarbij uw raad wel gewezen wordt op mogelijke verwachtingen die binnen voornoemde sector zijn ontstaan over de besteding van de middelen. Daarom kan de keuze om de besteding van de extra inkomsten (deels) te betrekken bij het proces om te komen tot een programmabegroting voor 2025, afbreuk doen aan het draagvlak van de sector voor het verhogen van de toeristenbelasting. Wellicht wordt dit risico verkleind, indien goed inzicht wordt verstrekt in de bestedingen.

3

Financiën: De verhoging van de tarieven toeristenbelasting geeft een geschatte extra opbrengst van structureel € 1,4 miljoen. Voorgesteld wordt om deze opbrengst primair voor een groot deel te besteden aan het versterken van de toeristische en economische sector. Uit de visie op de Gastvrijheidseconomie 2035 en diens uitvoeringsprogramma, welke in het voorjaar van 2024 vastgesteld wordt, blijkt hoe invulling wordt gegeven aan de gastvrijheidseconomie. Geadviseerd wordt om dit mee te nemen in de integrale afweging van de begroting 2025. Andere opties: Een andere optie is om de toeristenbelasting per 1 januari 2025 niet te verhogen. De gemeente zal dan echter minder middelen tot haar beschikking hebben voor het versterken van de toeristische en economische sector. Wettelijke basis: Artikel 224 van de Gemeentewet. Global Goals: n.v.t. Wie zijn betrokken: Belastingplichtigen (ondernemers die verblijf bieden) en stakeholders. Wijze van participatie: De brancheorganisaties en strategische partners zijn middels gesprekken meegenomen in de plannen rond de toeristenbelasting en de besteding van de extra gelden. Na vaststelling van dit besluit worden de belastingplichtigen via een brief op de hoogte gesteld van dit besluit.

Digitale links naar informatiebronnen: Raadsvoorstellen verordening toeristenbelasting 2017 (agendapunt 7) en verordening watertoeristenbelasting 2017 (agendapunt 8): https://sudwestfryslan.raadsinformatie.nl/vergadering/220959 Huidig geldende verordeningen: raadsvoorstellen verordening toeristenbelasting 2020 (agendapunt 18) en verordening watertoeristenbelasting 2020 (agendapunt 16): https://sudwestfryslan.raadsinformatie.nl/vergadering/605563 In welke fase: voorbereiding Planning vervolg in de raad/LTA: Vaststelling van de verordening toeristenbelasting 2025 en de verordening watertoeristenbelasting 2025 in november 2024 Bijlage(n): n.v.t. Burgemeester en wethouders van Súdwest-Fryslân.

mr. drs. J.A. de Vries

4

, burgemeester.

drs. E.K. Strijker

5

, gemeentesecretaris.

Raadsbesluit gemeente Súdwest-Fryslân Onderwerp Toeristenbelasting 2025 Naar aanleiding van het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 19 december 2023;

besluit:

a. b. c.

de tarieven (water)toeristenbelasting met ingang van 1 januari 2025 te verhogen naar € 2,- per persoon (vanaf 4 jaar), per overnachting; de (water)toeristenbelasting tot 1 januari 2028 niet verder te verhogen; de extra opbrengst, die vrijkomt door de verhoging van de onder a. genoemde tariefwijziging, primair voor een groot deel te besteden aan het versterken van de toeristische en economische sector. Een concreet voorstel hiervoor mee te nemen bij integrale afweging in relatie tot de visie op Gastvrijheidseconomie 2035, diens uitvoeringsprogramma en begroting 2025.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 8 februari 2024

mr. drs. J.A. de Vries

G.W. Stegenga

6

, voorzitter.

, griffier.