Raadsvoorstel - Nota 'Kunstgras in Súdwest-Fryslân, nu en in de toekomst'

Ons nummer: R23.000047 *R23.000047*

Raadsvoorstel gemeente Súdwest-Fryslân Onderwerp Raadsvergadering van Commissie Commissievergadering van Portefeuillehouder Team Adviseur

Nota 'Kunstgras in Súdwest-Fryslân, nu en in de toekomst' 21 december 2023 Boarger en Mienskip 6 december 2023 Bauke Dam Cultuur en Sport Marcel Swart

Voorstel: a. De kunstgrasnota uit 2015 in te trekken; b. De nota ‘Kunstgras in Súdwest-Fryslân 2024, nu en in de toekomst’ vast te stellen; c. Alle huidige kunstgrasvelden die worden afgekeurd te renoveren met een nieuwe kunstgras toplaag; d. De gemeentelijke afschrijftermijn voor de toplaag van een kunstgrasveld in lijn te brengen met de adviezen van de producenten en te verlengen van 10 naar 12 jaar; e. Een krediet voor de vervanging van de kunstgrasvelden van Arum à € 150.000 en Makkum à € 350.000 beschikbaar te stellen; f. De gebruiksvergoeding voor een gerenoveerd kunstgrasveld vast te stellen op € 5.000,-; g. De extra benodigde kapitaallasten van € 65.000 vanaf 2027 als gevolg van het behouden van de kunstgrasvelden bij de begrotingsbehandeling van 2025 te betrekken. Samenvatting: Gemeente Súdwest-Fryslân heeft 14 kunstgrasvelden voor de beoefening van voetbal, hockey en korfbal. In de komende 10 jaar zijn vrijwel al deze velden aan vervanging toe. Naast Europese wetgeving (verbod op het gebruik van microplastics vanaf 2031) en de milieubelasting van kunstgrasvelden vragen ook de hoge kosten voor vervanging en onderhoud op een heroriëntatie op het gebruik van deze velden. Door het veranderende Nederlandse klimaat met meer periodes van hevige regenval maar ook grote droogte moeten de activiteiten op natuurgrasvelden steeds vaker worden afgelast.

Dankzij de aanwezigheid van kunstgrasvelden kan er voor een grote groep lokale gebruikers meer zekerheid worden geboden op het doorgaan van sportieve activiteiten. Om alle 14 velden te kunnen handhaven zijn extra middelen nodig. In de geactualiseerde meerjarenbegroting van het college is geld gereserveerd voor het vervangen van een aantal velden. Argumenten: - Mede dankzij onze sportvelden kunnen inwoners sporten en bewegen. We willen de buitensportverenigingen zo goed mogelijk faciliteren door bespeelbare velden aan te leggen. - Een grasveld dat intensief wordt gebruikt zal, mede afhankelijk van het weer (neerslag, droogte, ijzel en vorst), niet altijd beschikbaar zijn. Bij velden die te nat zijn komt de veiligheid in gevaar en zullen deze worden afgekeurd. - Het Nederlandse klimaat is aan het veranderen. De winters worden natter, de zomers droger en er komen meer periodes met hevige regenval voor. Gevolg hiervan is dat de natuurgrasvelden meer te leiden hebben. Dit gaat ten kosten van de traditionele beweegmogelijkheden van de leden. - In de droge periodes moeten de vrijwilligers of de onderhoudsmensen van de gemeente intensiever de natuurvelden besproeien. Voor de verenigingen is dit onwenselijk omdat de vrijwillige inzet al terug loopt. Voor de gemeentelijke dienst vereist dit een grotere personele inzet.

Een inzet die nu al onder druk staat door de krapte op de arbeidsmarkt en sterk gestegen loonkosten. - De verenigingen hebben gepleit voor het behoud van de kunstgrasvelden. Deze kunnen dan door meerdere clubs uit een regio samen worden gebruikt.

-

De velden in Workum en Bolsward en bij ONS en LSC in Sneek zitten nu al vol door gebruik van de eigen vereniging. Hier is geen extra ruimte voor andere verenigingen.

Risico’s: - Voor de coördinatie van het gebruik van regio velden en bijvoorbeeld gebruik verlichting is geen ambtelijke capaciteit beschikbaar. Hiermee komt het bij de vrijwilligers van de verenigingen terecht. - Verenigingen verschillen van inzicht op het ‘recht op gebruik’ van een kunstgrasveld. Wie gaat er voor? De jeugd of juist de volwassenen? Heeft de ‘ontvangende vereniging’ het eerste recht en moeten de ‘gasten’ hun gebruik hierop aanpassen? - In het verleden hebben de meeste verenigingen uit het Noordwesten van de gemeente een kunstgrasveld gekregen. Verenigingen als Scharnegoutum en QVC (Stavoren), beide geen kunstgras, zijn van vergelijkbare grootte als Makkum en IJlst, die beide wel een kunstgrasveld hebben. Deze verenigingen zullen mogelijk op basis van deze nota ook een kunstgrasveld willen hebben. - Het tweede veld LSC 1890 moet worden gerenoveerd. Zij kampen al jaren met een te krappe accommodatie en willen graag een tweede kunstgrasveld. De raad heeft in 2020 bepaald dat zij minder kunstgrasvelden wil. Daarom is de wens van LSC tot nu toe niet gehonoreerd. Indien er nu, op basis van andere inzichten, wordt besloten om toch meer kunstgrasvelden te behouden, dan is het logisch om ook bij LSC een extra kunstgrasveld te realiseren. - Er wordt nu niet aan de raad voorgesteld om de extra financiële middelen t.b.v. het vervangen van de huidige kunstgrasvelden (i.p.v.

WeTra). Het huidige voorstel gaat uit van een integrale afweging van de financiële behoefte in het programmabegrotingsproces 2025. Financiën: Voor de vervanging van de velden is in totaal € 122.000 beschikbaar in de begroting voor de dekking van de kapitaallasten. Dit is voldoende voor de intentie om de kunstgrasvelden van Arum, Makkum, IJlst en Workum in 2024 en 2025 te renoveren met kunstgras. Bij de renovatie van de velden van LSC en Witmarsum, die vanaf 2026 aan vervanging toe zullen zijn, en een nieuw veld voor Bolsward, ontstaat er vanaf 2027 een tekort in de begroting. Om dit te dekken, moet dit bij de begrotingsbehandeling 2025 als overweging worden ingebracht. Bij de vervanging van deze velden voor een WeTra-veld komt dit bedrag neer op € 16.000 per veld. Bij een renovatie met een kunstgras toplaag gaat het om een bedrag van € 35.000 per veld. Veld ter vervanging

Kapitaallasten kunstgras (jaarlijks)

Kapitaallasten WeTra (jaarlijks)

Arum

€ 14.000

€ 6.000

Makkum

€ 35.000

€ 16.000

IJlst

€ 35.000

€ 16.000

Workum

€ 35.000

Witmarsum

€ 35.000

LSC

€ 35.000

Extra veld Bolsward

€ 45.000

Totaal

€ 234.000

€ 169.000

Begroting

€ 122.000

€ 122.000

Verschil vanaf 2027

€ 112.000

€ 47.000

€ 16.000

€ 112.000 - € 47.000 = € 65.000

Afschrijvingstermijn: Volgens de gemeentelijke begrotingsregels wordt de toplaag van een kunstgrasveld in 10 jaar afgeschreven. De producenten van de velden gaan uit van een afschrijftermijn van 12 jaar. In de praktijk van Súdwest-Fryslân blijkt dat we die termijn zeker halen. Met een afschrijftermijn van 12

jaar worden de jaarlijkse kapitaallasten lager. In het bovenstaande is al gerekend met deze aangepaste afschrijvingstermijn. Gebruiksvergoeding: De gebruiksvergoedingen die in gemeente Súdwest-Fryslân worden gehanteerd liggen ruim onder het landelijk gemiddelde. Het gemiddelde gebruikstarief voor een kunstgrasveld in niet-stedelijke gebieden lag in 2022 op € 5.397. In Súdwest-Fryslân is dit sinds 2016 € 2.500. Landelijk ligt dit gemiddelde op € 7.068 (Bron: Tarievenmonitor 2022 van het Mulierinstituut) Een verhoging van de gebruiksvergoeding naar € 5.000 voor elk gerenoveerd of nieuw kunstgrasveld (dus richting, maar nog steeds onder het landelijk niet-stedelijk tarief) is een goed te verdedigen optie. Andere opties a. De nota 'Kunstgras in Súdwest-Fryslân 2024’ niet vast te stellen en voor elke noodzakelijke vervanging van een kunstgrasveld een aparte afweging te maken. Argument - De ontwikkelingen op het gebied van kunstgras gaan snel. Er komen steeds meer mogelijkheden om kunstgrasvelden te benutten voor onder andere warmtewinning of wateropslag. Deze ontwikkelingen kunnen mee worden gewogen bij de keuze voor de vervanging van een kunstgrasveld. b. Het aantal kunstgrasvelden in de gemeente terug te brengen tot alleen het aantal velden dat gezien grootte van een vereniging, beschikbare ruimte en medegebruik noodzakelijk zijn.

Argumenten - De kosten voor de vervanging van een kunstgrasveld voor een WeTra-veld zijn veel lager dan voor de vervanging met een nieuwe kunstgras toplaag. - Het aantal gebruikers (verenigingen en bijv. onderwijs) en de beschikbare ruimte bepalen samen de kaders op basis waarvan we gemeentelijke sportvelden faciliteren en onderhouden. - De meeste voetbalverenigingen in gemeente Súdwest-Fryslân hebben, onder normale omstandigheden, voldoende veldcapaciteit om zonder kunstgras de reguliere verenigingsactiviteiten plaats te laten vinden. - De kosten en de milieubelasting van een kunstgrasveld zijn hoger dan die van een natuurgrasveld. Wettelijke basis: Er is geen wettelijke basis voor het gebruik van typen sportvelden. De sportbond zal een kunstgrasveld afkeuren wanneer deze niet meer aan de gebruiksnormen voldoet. Dan mogen er geen wedstrijden of trainingen meer op worden gehouden en dat is vrijwel altijd zeer onwenselijk. Global Goals: Dankzij de faciliteiten voor sport en bewegen dragen we bij aan een goede gezondheid en welzijn. De afgekeurde / versleten toplaag van een kunstgrasveld wordt volledig gerecyled. Hiermee dragen we bij aan leven op het land.

Wie zijn betrokken: Onderhoud buitensportaccommodaties team Groen; Afdeling financiën; Voetbalverenigingen Wijze van participatie: Raadplegen en informeren In welke fase: Inventarisatie, realisatie en uitvoering Planning vervolg in de raad/LTA: Q1 2024 aanvullende financiering in begroting 2025 en verder opnemen. Q2 2026 starten met tussentijdse evaluatie en advies voor vervolg

Bijlage(n): 1.Nota Kunstgras in Súdwest-Fryslân 2024, nu en in de toekomst

Burgemeester en wethouders van Súdwest-Fryslân.

mr. drs. J.A. de Vries

drs. E.K. Strijker

, burgemeester.

, gemeentesecretaris.

Raadsbesluit gemeente Súdwest-Fryslân

Onderwerp Nota 'Kunstgras in Súdwest-Fryslân, nu en in de toekomst' Naar aanleiding van het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 14 november 2023;

besluit:

a.

De kunstgrasnota uit 2015 in te trekken;

b.

De nota ‘Kunstgras in Súdwest-Fryslân 2024, nu en in de toekomst’ vast te stellen;

c.

Alle huidige kunstgrasvelden die worden afgekeurd te renoveren met een nieuwe kunstgras toplaag;

d.

De gemeentelijke afschrijftermijn voor de toplaag van een kunstgrasveld in lijn te brengen met de adviezen van de producenten en te verlengen van 10 naar 12 jaar;

e.

Een krediet voor de vervanging van de kunstgrasvelden van Arum á € 150.000 en Makkum á € 350.000 beschikbaar te stellen;

f.

De gebruiksvergoeding voor een gerenoveerd kunstgrasveld vast te stellen op € 5.000,-;

g.

De extra benodigde kapitaallasten van € 65.000 vanaf 2027 als gevolg van het behouden van kunstgrasvelden bij de begrotingsbehandeling van 2025 te betrekken.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 21 december 2023

mr. drs. J.A. de Vries

G.W. Stegenga

, voorzitter.

, griffier.