Raadsvoorstel - Grondstoffenbeleid

Ons nummer: R23.000124

*R23.000124*

Raadsvoorstel gemeente Súdwest-Fryslân Onderwerp Raadsvergadering van Commissie Commissievergadering van Portefeuillehouder Team Adviseur

Grondstoffenbeleid 28 september 2023 Doarp, Stêd en Omkriten 12 september 2023 Michel Rietman Schoon Arjan Reekers

Voorstel: a. Het ‘Grondstoffenbeleidsplan 2023-2027’ vast te stellen; b. De ambitie voor een “sirkulêr ambachtssintrum” in Súdwest-Fryslân te bekrachtigen; c. Als vervolg een ‘Uitvoeringsprogramma brenglocaties’ op te stellen en medio 2024 ter vaststelling voor te leggen aan de gemeenteraad. Samenvatting: Het grondstoffenbeleid geeft een doorkijk naar hoe Súdwest-Fryslân de komende jaren en richting 2050 om wil gaan met huishoudelijk afval en grondstoffen. De ambitie is om in 2050 alleen nog grondstoffen in te zamelen. De komende jaren worden hier de eerste maatregelen voor genomen en voorgesteld binnen het beleidsplan en het nog op te stellen ‘uitvoeringsprogramma brenglocaties’. Argumenten: Aanleiding De wereld is in beweging en dat geldt ook op het gebied van afval en grondstoffen. Grondstoffen worden schaarser, terwijl inwoners nog heel veel grondstoffen weggooien als (rest)afval. Daar moet verandering in komen en met het nieuwe grondstoffenbeleid probeert Súdwest-Fryslân hierop in te spelen. Het grondstoffenbeleid gaat over het huishoudelijk afval/grondstoffen, recreatieafval en zwerfafval. In aanloop hiernaartoe is op 3 februari 2022 de notitie ‘Vervolgstappen richting grondstoffenbeleid’ vastgesteld door uw gemeenteraad. Nu volgt het uitgewerkte ‘Grondstoffenbeleid 2023-2027’.

In het beleidsplan wordt beschreven hoe de gemeente toewerkt naar een situatie waarin er geen restafval meer bestaat. Het streven is gelijk aan de landelijke doelstelling: een circulaire economie in 2050. Dat betekent (nagenoeg) geen afval meer en enkel nog grondstoffen. De komende jaren worden daar de eerste stappen voor gezet. Ook een duurzame en circulaire inrichting hoort daarbij, waaronder de milieustraten en het wagenpark. Met een combinatie van bron- en nascheiding als inzamelstrategie bleef er de laatste jaren gemiddeld 150 kilo per inwoner per jaar aan restafval over. Dit restafval wordt vervolgens verbrand in de REC in Harlingen. Deze hoeveelheid wordt in de gemeentelijke doelstellingen stap voor stap naar beneden gebracht. Ambities en doelstellingen In het beleidsplan is een duidelijke visie en ambitie opgenomen. Dat resulteert vervolgens in een doelstelling met de nodige maatregelen en vervolgacties. In het kort zijn de doelstellingen als volgt: • In 2027: 130 kilo restafval per inwoner per jaar en een scheidingspercentage van 80%; • In 2030: 100 kilo restafval per inwoner per jaar en een scheidingspercentage van 80%; • In 2050: 0 kilo restafval per inwoner per jaar en een scheidingspercentage van 100%.

1

De doelstellingen kunnen behaald worden door in te zetten op vier sporen: 1. Doorontwikkelen en investeren in bron- en nascheiding; 2. Toekomstbestendige brenglocaties; 3. Meer inzet op communicatie; 4. Meer inzet van handhaving als sluitstuk. De sporen zijn vervolgens vertaald naar verschillende acties. Deze zijn opgenomen in hoofdstuk 9 van het beleidsplan. Op naar een “sirkulêr ambachtssintrum” Súdwest-Fryslân heeft de ambitie om een “sirkulêr ambachtssintrum” (ofwel upcyclecentrum) te realiseren bij een van de milieustraten of een nog te realiseren brenglocatie. In het beleidsplan zijn hiervoor uitgangspunten en randvoorwaarden genoemd en een groeimodel om te komen tot een volwaardige ‘milieustraat van de toekomst’. Nadat het beleidsplan en daarmee de uitgangspunten zijn vastgesteld, wordt een ‘uitvoeringsprogramma brenglocaties’ opgesteld. Deze wordt medio 2024 ter vaststelling voorgelegd aan de gemeenteraad. Als belangrijkste randvoorwaarden zijn opgenomen: • een goed en gemakkelijk bereikbare locatie (voldoende doorstroming van bezoekers); • een toekomstbestendige locatie met voldoende oppervlakte.

Dit kan één “sirkulêr ambachtssintrum” zijn in 2050 voor de hele gemeente (voor 50.000 tot 100.000 bezoekers); • duurzaam, circulair en modulair bouwen; • kansen voor samenwerking met ondernemers, onderwijs en werkvoorzieningsschappen; • inzet op de inzameling van zoveel mogelijk grondstoffen en een kringloopcontainer; • een goede uitstraling en oog voor klimaatadaptatie; • de juiste milieuvergunningen. Het uitvoeringsprogramma bevat dan ook de tijdelijke maatregelen die ingevoerd worden, als de milieustraat van Bolsward voorlopig gaat sluiten na de zomer van 2024. Naast het upgraden en ruimer openstellen van de milieustraat in Sneek worden dan nog enkele andere (tijdelijke) maatregelen voorgesteld. Risico’s: Niet van toepassing. Financiën: Het beleidsplan bevat een financieel hoofdstuk, waarin een doorkijk wordt geschetst voor de komende jaren. De voorgestelde maatregelen uit het beleidsplan kunnen worden bekostigd uit bestaande budgetten. Het ‘uitvoeringsprogramma brenglocaties’ zal wel een financiële vraag bevatten, met het oog op het renoveren en realiseren van brenglocaties. Andere opties: Het grondstoffenbeleid niet vaststellen en voor een andere koers te kiezen. Maar verwacht wordt dat met de voorgestelde strategie en maatregelen de ambitie met doelstellingen gehaald kunnen worden.

In 2027 worden deze beoordeeld en nieuwe vervolgstappen bepaald voor de periode tot na 2030. Wettelijke basis: Wet milieubeheer en Afvalstoffenverordening Súdwest-Fryslân. Global Goals: SDG 12 ‘verantwoorde consumptie en productie’ geeft aan dat het produceren van goederen veel handiger moet, met het oog op de groeiende wereldbevolking. Daarom moet de afvalproductie richting 2030 aanzienlijk worden beperkt door preventie, verminderen, recyclage en hergebruik. Wie zijn betrokken: Inwoners Medio 2022 is er een enquête gehouden onder inwoners van Súdwest-Fryslân. Dit heeft veel reacties opgeleverd, namelijk ruim 3.000. De resultaten zijn bijgevoegd als bijlage.

2

Gemeenteraad In 2021 en 2023 zijn opiniërende en informerende sessies georganiseerd voor de gemeenteraad. Tijdens deze sessies zijn de kaders, huidige prestaties en mogelijkheden voor de toekomst uitgebreid besproken. Wijze van participatie: Enquête en gesprekken met plaatselijke belangen. Digitale links naar informatiebronnen: https://sudwestfryslan.nl/thema/afval/ en https://sudwestfryslan.nl/thema/duurzaam/ In welke fase: Besluitvorming. Planning vervolg in de raad/LTA: Het ‘uitvoeringsprogramma brenglocaties’, medio 2024. Bijlage(n): 1. Grondstoffenbeleid 2023-2027; 2. Rapportage enquête onder inwoners. Burgemeester en wethouders van Súdwest-Fryslân.

mr. drs. J.A. de Vries

drs. E.K. Strijker

3

, burgemeester.

, gemeentesecretaris.

Raadsbesluit gemeente Súdwest-Fryslân Onderwerp Grondstoffenbeleid Naar aanleiding van het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 25 juli 2023;

besluit:

a. Het ‘Grondstoffenbeleidsplan 2023-2027’ vast te stellen; b. De ambitie voor een “sirkulêr ambachtssintrum” in Súdwest-Fryslân te bekrachtigen; c. Als vervolg een ‘Uitvoeringsprogramma brenglocaties’ op te stellen en medio 2024 ter vaststelling voor te leggen aan de gemeenteraad.

Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering van 28 september 2023

mr. drs. J.A. de Vries

G.W. Stegenga

4

, voorzitter.

, griffier.