Presentatie I Opinierende bijeenkomst adviesrecht raad en verplichte participatie onder de Omgevingswet d.d. 5 oktober

‘Loslaten in Vertrouwen’ Adviesrecht raad & verplichte participatie onder de Omgevingswet

Wat gaan we doen Hoofdpunten uit het memo ‘Loslaten in Vertrouwen’

Inhoudelijk gaan we in op de volgende 2 keuzes: 1. Adviesrecht raad (wel/niet) 2. Participatieplicht (wel/niet) Daarna een interactieve sessie met Mentimeter

Memo in het kort • Verbeterdoelen Omgevingswet • Leidende principes Súdwest-Fryslân • Wat eerder is opgehaald

Verbeterdoelen Omgevingswet

Leidende principes SWF

Wat eerder is opgehaald • Informatieve bijeenkomst april 2021 - Werkgroep ingesteld met daarin 4 raads-/commissieleden

• Voorstel besluitvorming werkgroep: - Adviesrecht beleidsneutraal overnemen t.o.v. huidige regeling - Verplichte participatie koppelen aan lijst adviesrecht

• Conclusie college: - Voorstel adviesrecht doet geen recht aan uitgangspunten Omgevingswet en de leidende principes van SWF

Keuze 1: Wel of niet instellen adviesrecht raad • Wat is er anders onder de Omgevingswet • Aandachtspunten bij keuze • Terugblik besluitvorming raad afgelopen 3,5 jaar • Keuzemogelijkheden

Wat is er anders onder de Omgevingswet Nu: • Raad besluit over verzoeken omgevingsvergunning om van het bestemmingsplan af te wijken (projectafwijkingsbesluiten) tenzij raad heeft aangegeven dat dat niet nodig is • Raad heeft lijst vastgesteld met gevallen waarbij VVGB niet nodig is • Beslistermijn 26 weken

Onder de Omgevingswet: • College besluit over verzoeken omgevingsvergunning om van het omgevingsplan af te wijken (buitenplanse opa’s) • Raad kan gevallen aanwijzen waarvoor bindend advies van raad nodig is • Beslistermijn 8 weken

Aandachtspunten wel/niet adviesrecht (1) • Rolverdeling raad – college – College bevoegdheid – loslaten in vertrouwen – Raad kaderstellend en controlerend

• Verbeterdoelen Omgevingswet – Denken vanuit de klant – Besluitvorming eenvoudiger en sneller

• Leidende principes SWF – Durf als gemeente los te laten, regel alleen daar waar nodig – Minder regels, kortere procedures

• Afspraak tussen raad en college dat complexe gevallen altijd aan de raad worden voorgelegd

Aandachtspunten wel/niet adviesrecht (2) • Verbeuren dwangsom bij niet tijdig beslissen – Geen fatale termijn

• Opstellen lijst heeft consequenties voor vergadercyclus raad en/of aanlevertijden – Aanlevertijd gemiddeld 10 – 12 weken (excl. voorbereiding) – Beslistermijn 8 weken

• Terugblik op de praktijk rond de VVGB van afgelopen 3,5 jaar

Terugblik besluitvorming 2019-2022 Planologische instemming of weigering (VVGB)

Bespreekstuk

Loods en bedrijfswoning Heeg Legalisatie zorgboerderij Hieslum Verplaatsen supermarkt Heeg Zonnepanelen Sneek Sleufsilo Schettens Snackbar Sneek (weigering) Recreatie woning Makkum Vestiging agrarisch bedrijf Jutrijp Supermarkt Bolsward Wijzigen recreactiepark Witmarsum Snackbar Sneek (weigering) Snelllaadstation A7 Wildinghe Uitbreiding zwembad Koudum Naderingsdetectieradar Kornwerderzand Bedrijfswoning Sneek Bouw paardenstal Arum Aansluiting Exmorraweg Bolsward op rotonde N359 Realiseren dienstengebouw Breezanddijk Woningen, parkeerpl. en commerciële ruimten Sneek Wijziging bestemming Gauw

X

Hamerstuk X

X X X X X X X X X X X X X X X X X X

Terugblik besluitvorming 2019-2022 Vaststellen startnotitie bestemmingsplan Nieuwbouw basisschool Arum Stadsboerderij Loënga Uitbreiding gemengd agrarisch bedrijf Idsegahuizum Woongebied Sneek Bedrijventerreinen Sneek (actualisatie + nw. beleid) 21 woningen Koudum Onderstation Liander Bolsward Realiseren bedrijfspercelen Woudsend Vergroten groepsaccommodatie Nijhuizum (weigering) Woningbouw Bolsward-Oost 6 recreatiewoningen Hemelum Diverse recreatieve voorzieningen en opslag Hommerts Herstructurering wijk in Sneek Toeristisch verhuur en recr gebruik woningen Hindeloopen 2 woningen Arum

Bespreekstuk

Hamerstuk X X X X X X X X X

X X X X X X

Terugblik besluitvorming Feiten: • Meeste besluiten zijn genomen via hamerstuk • Ook bespreekstukken zijn besloten overeenkomstig voorstel college

Terugblik besluitvorming: Wonen (1) De raad moet nu betrokken worden bij: • Woningbouwplannen die niet passen in door raad vastgestelde woonvisie • Dit met uitzondering van: – Bouwplannen voor maximaal 2 woningen binnen de bebouwde kom – Het op andere wijze inrichten van inbreiding- of uitbreidingslocaties voor woningbouw

Terugblik besluitvorming: Wonen (2) • Afgelopen 3 jaar zijn 5 plannen in de raad behandeld • Alle plannen zijn overeenkomstig voorstel college besloten • Woningbouwcrisis • Coalitieakkoord: – ambitie bouw minimaal 1000 woningen in 4 jaar – Interne processen en procedures tegen het licht houden met als doel versnelling

Besluitvorming straks wel of niet overlaten aan college?

Terugblik besluitvorming: Supermarkten • De raad moet nu betrokken worden bij alle plannen m.b.t. nieuwbouw supermarkten • De bouw van supermarkten stuit in veel gevallen op bezwaren uit de directe omgeving • 2 plannen in raad behandeld • Raad heeft overeenkomstig voorstel besloten Besluitvorming straks wel of niet overlaten aan college?

Terugblik besluitvorming: Scholenbouw • De raad moet nu betrokken worden bij alle plannen m.b.t. scholenbouw • Bouw scholen leidt niet of nauwelijks tot bezwaren uit directe omgeving • Afgelopen 3 jaar 1 plan in raad behandeld • Raad heeft overeenkomstig voorstel besloten

Besluitvorming straks wel of niet overlaten aan college?

Terugblik besluitvorming: Duurzame energie • De raad moet nu betrokken worden bij alle plannen die niet passen in bestaand beleid • Afgelopen jaren paar kleine plannen voor zonnepanelen/ -velden in raad aan orde geweest • Energietransitie zorgt komende tijd voor meer plannen • Veel mensen zijn pro duurzame energiebronnen – mits deze niet worden geplaatst in hun achtertuin

Besluitvorming straks wel of niet overlaten aan college?

Keuzemogelijkheden adviesrecht gemeenteraad Variant 1:

Variant 2:

Variant 3:

Geen gebruik maken van het adviesrecht

Specifieke gevallen aanwijzen

Beleidsneutraal overgaan

Er wordt geen lijst vastgesteld, de raad vertrouwt op de beoordeling van het college.

De raad benoemt de gevallen waarop het adviesrecht van toepassing is.

De bestaande lijst ‘categorieën van gevallen waarvoor geen VVGB nodig is’ wordt (gespiegeld) vastgesteld.

Zonder adviesrecht wordt maximale tijdwinst behaald. Dit is in lijn met de doelstellingen van de Omgevingswet.

Adviesrecht beperkt tot specifieke gevallen die de raad belangrijk vindt. Dit komt tegemoet aan de doelstellingen van de Omgevingswet.

De huidige lijn wordt voortgezet, zonder dat duidelijk is wat de raad nu écht belangrijk vindt. Er wordt geen rekening gehouden met de doelstellingen van de Omgevingswet.

De bestaande afspraak blijft behouden: Het college vraagt de raad bij complexe initiatieven om advies.

Keuze 2: Wel of niet instellen participatieplicht • Wat is er anders onder de Omgevingswet • Voordelen participatie • Kanttekeningen participatie • Aandachtspunten bij keuze • Keuzemogelijkheden

Wat is er anders onder de Omgevingswet? Nu: • Geen aanvraagvereiste bij omgevingsvergunning • Geen participatieplicht bij projectafwijkingsbesluiten

Onder de Omgevingswet: • Aanvraagvereiste bij omgevingsvergunning • Raad kan bij buitenplanse opa’s categorieën aanwijzen waarbij participatie verplicht is

Voordelen participatie • Vroegtijdig samenwerken vergroot de kwaliteit van oplossingen • Zorgt voor verschillende perspectieven, kennis en creativiteit • Kan leiden tot betere besluiten, besparing van tijd en soms meer draagvlak

Kanttekeningen participatie • Participatie is niet dat iedereen het eens moet zijn met het initiatief • Participatie is vormvrij • Participatie is maatwerk • Participatie is geen afwijzingsgrond voor initiatieven

Aandachtspunten wel/niet participatieplicht • Participatie (net als nu) stimuleren in het voortraject • Moet de burger meedenken bij elke buitenplanse opa? • Voorschrijven of vertrouwen geven aan initiatiefnemer • Bij voorschrijven: zelfstandige lijst of koppeling met adviesrecht? • Meer verschillende lijsten maakt het voor alle partijen onoverzichtelijk

Keuzemogelijkheden participatieplicht “buitenplanse opa” Variant 1:

Variant 2:

Variant 3:

Participatie nooit verplicht stellen

Specifieke gevallen aanwijzen

Participatie altijd verplicht stellen

Uitgangspunt hierbij is dat participatie ieders eigen verantwoordelijkheid is.

De raad benoemt gevallen waarop participatie verplicht is.

Uitgangspunt hierbij is dat de burger dan bij elk plan kan meedenken.

Er worden geen extra regels opgelegd. Participatie in het voortraject wordt wel gestimuleerd.

De raad stelt participatie verplicht voor die gevallen die de raad belangrijk vindt (eventueel gelijk aan de criteria voor het adviesrecht).

In alle gevallen is participatie verplicht, ongeacht of dit doelmatig is.

Participatie is vormvrij: De aanvrager bepaalt hoe hij belanghebbenden bij de aanvraag betrekt.

Pauze (5 min)

Interactieve sessie • Open www.menti.com • Code 8169 6284

Afsluiting en vervolg: • De opgehaalde input verwerken wij in een raadsvoorstel • Eind dit jaar besluitvorming raad over beide onderwerpen