Bijlage - Sneek - Het Perk-Bijlagen bij de toelichting

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Tabel: Streefwaarden en interventiewaarden grondwater9 (concentraties in μg/l) Stof

7

Streefwaarde Interventiewaarde Ondiep Diep (< 10 m -mv.) (> 10 m -mv.)

1. Metalen Antimoon 0,15* Arseen 10 7,2 Barium 50 200 Cadmium 0,4 0,06 Chroom 1 2,5 Kobalt 20 0,7* Koper 15 1,3* Kwik 0,05 0,01* Lood 15 1,7* Molybdeen 5 3,6 Nikkel 15 2,1* Zink 65 24 Beryllium 0,05 Seleen 0,07 Tellurium – Thallium 2* Tin 2,2* Vanadium 1,2* Zilver – 2. Overige organische stoffen Chloride 100000 Cyanide (vrij) 5 Cyanide (complex) 10 Thiocyanaat 3. Aromatische verbindingen Benzeen 0,2 Ethylbenzeen 4 Tolueen 7 1 Xylenen (som) 0,2 Styreen (vinylbenzeen) 6 Fenol 0,2 1 Cresolen (som) 0,2 Dodecylbenzeen Aromatische oplosmiddelen1 Catechol (o-dihydroxybenzeen) 0,2 Resorcinol (m-dihydroxybenzeen) 0,2 Hydrochinon (p-dihydroxybenzeen) 0,2 4. Polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK)5 Naftaleen 0,01* Fenantreen 0,003* Antraceen 0,0007* Fluorantheen 0,003* Chryseen 0,003* Benzo(a)antraceen 0,0001* Benzo(a)pyreen 0,0005* Benzo(k)fluorantheen 0,0004* Indeno(1,2,3cd)pyreen 0,0004* Benzo(ghi)peryleen 0,0003* 5. Gechloreerde koolwaterstoffen A. (Vluchtige koolwaterstoffen) Monochlooretheen (Vinylchloride) 0,01* Dichloormethaan 0,01* 1,1-dichloorethaan 7 1,2-dichloorethaan 7 1,1-dichlooretheen 0,01* 1 1,2-dichlooretheen (som) 0,01* 1 Dichloorpropanen (som) 0,8* Trichloormethaan (chloroform) 6 1,1,1-trichloorethaan 0,01* 1,1,2-trichloorethaan 0,01* Trichlooretheen (Tri) 24 Tetrachloormethaan (Tetra) 0,01* Tetrachlooretheen (Per) 0,01* 5 B.

Chloorbenzenen Monochloorbenzeen 7 Dichloorbenzenen (som)1 3 1 Trichloorbenzenen (som) 0,01* 1 Tetrachloorbenzenen (som) 0,01* Pentachloorbenzenen 0,003* Hexachloorbenzeen 0,00009*

20 60 625 6 30 100 75 0,3 75 300 75 800 # 15 # 160 70# # 7 # 50 # 70 # 40 1500 1500 1500 30 150 1000 70 300 2000 200 # 0,02 150# 1250# 600# 800# 70 5 5 1 0,2 0,5 0,05 0,05 0,05 0,05

5 1000 900 400 10 20 80 400 300 130 500 10 40 180 50 10 2,5 1 0,5

Stof

7

Streefwaarde

C. Chloorfenolen5 1 Monochloorfenolen (som) 0,3 1 Dichloorfenolen (som) 0,2 1 Trichloorfenolen (som) 0,03 1 Tetrachloorfenolen (som) 0,01 Pentachloorfenol 0,04 D. Polychloorbifenylen (PCB's) PCB’s (som 7)1 0,01* E. Overige gechloreerde koolwaterstoffen 1 Monochlooranilinen (som) 1 Chloornaftaleen (som) Dichlooranilinen Trichlooranilinen Tetrachlooranilinen Pentachlooranilinen 4-chloormethylfenolen 1 Dioxine (som TEQ) 6. Bestrijdingsmiddelen A. Organochloor-bestrijdingsmiddelen 1 Chloordaan (som) 0,00002* 1 DDT (som) 1 DDE (som) 1 DDD (som) 1 DDT/DDE/DDD (som) 0,000004* Aldrin 0,000009* Dieldrin 0,0001* Endrin 0,00004* 1 Drins (som) α-endosulfan 0,0002* α-HCH 0,033 β-HCH 0,008* γ-HCH (lindaan) 0,009* 1 HCH-verbindingen (som) 0,05 Heptachloor 0,000005* 1 Heptachloorepoxide (som) 0,000005* C. Organotinbestrijdingsmiddelen 1 Organotinverbindingen (som) 0,00005 - 0,016 D. Chloorfenoxy-azijnzuur herbiciden MCPA 0,02 E. Overige bestrijdingsmiddelen Atrazine 0,029 Carbaryl 0,002 Carbofuran 0,009 Azinfosmethyl 0,0001 Maneb 0,00005 7.

Overige stoffen Cyclohexanon 0,5 Dimethyl ftalaat Diethyl ftalaat Di-isobutyl ftalaat Dibutyl ftalaat Butyl benzylftalaat Dihexyl ftalaat Di(2-ethylhexyl)ftalaat 1 Ftalaten (som) 0,5 4 Minerale olie 50 Pyridine 0,5 Tetrahydrofuran 0,5 Tetrahydrothiofeen 0,5 Tribroommethaan (bromoform) Acrylonitril 0,08 Butanol 1,2 butylacetaat Ethylacetaat Diethyleen glycol Ethyleen glycol Formaldehyde Isopropanol Methanol Methylethylketon Methyl-tert-buthyl ether (MTBE) -

Interventiewaarde

100 30 10 10 3 0,01 30 6 100# 10# # 10 # 1 350# # 0,000001

0,2 0,01 0,1 5 1 0,3 3 0,7 50 150 60 100 2# 0,1# 15000 5 600 30 300 5000 630 # 5 # 5600 # 6300 # 15000 # 13000 # 5500 # 50 # 31000 # 24000 # 6000 # 9400

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Toelichting: # Voor deze stof is geen interventiewaarde vastgesteld, de concentratie betreft een niveau voor ernstige verontreiniging (INEV). 1 Voor de samenstelling van de somparameters wordt verwezen naar bijlage N van de Regeling bodemkwaliteit. Voor de berekening van de som TEQ voor dioxine wordt verwezen naar bijlage B van de Regeling Bodemkwaliteit. Voor het optellen van meetwaarden beneden de bepalingsgrens wordt verwezen naar bijlage G onderdeel IV van de Regeling bodemkwaliteit. 4 De definitie van minerale olie wordt beschreven bij de analysenorm. Indien er sprake is van een verontreiniging met mengsels (bijvoorbeeld benzine of huisbrandolie) dan dient naast de alkaanconcentratie ook de concentratie aan aromatische en/of polycyclische aromatische koolwaterstoffen bepaald te worden. Met deze somparameter is om praktische redenen volstaan. Nadere toxicologische en chemische differentiatie worden bestudeerd. 5 Voor grondwater zijn de effecten van PAK's, chloorbenzenen en chloorfenolen indirect, als fractie van de individuele interventiewaarde, optelbaar (dat wil zeggen 0,5 x interventiewaarde stof A heeft evenveel effect als 0,5 x interventiewaarde stof B). Dit betekent dat een somformule moet worden gebruikt om te beoordelen of van overschrijding van de interventiewaarde sprake is.

Er is sprake van overschrijding van de interventiewaarde voor de som van een groep stoffen indien Σ(Ci/Ii) >1, waarbij Ci= gemeten concentratie van een stof uit de betreffende groep en Ii= interventiewaarde voor de betreffende stof uit de betreffende groep. 7 De streefwaarde grondwater voor een aantal stoffen (gemarkeerd met *) is lager dan of gelijk aan de vereiste rapportagegrens in bijlage G onderdeel IV van de Regeling bodemkwaliteit. Voor het beoordelen van meetwaarden beneden de rapportagegrens, wordt verwezen naar bijlage G. 9 Voor het omgaan met meetwaarden beneden de bepalingsgrens van het laboratorium wordt verwezen naar bijlage G onderdeel IV van de Regeling bodemkwaliteit.

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Bijlage 7 Toelichting normwaarden

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Bijlage 7 Toelichting normwaarden Hieronder wordt uitgebreider op de begrippen achtergrond-, streef- en interventiewaarden en hun betekenis ingegaan. Bij de toetsing wordt een uitspraak gedaan op parameterniveau én op monsterniveau. Met betrekking tot het bepalen van de achtergrondwaarden kan in sommige gevallen de overall-conclusie op monsterniveau afwijken ten opzichte van de conclusie op parameterniveau als gevolg van de toetsregel die in artikel 4.2.2 van de Regeling Bodemkwaliteit staat. In dit artikel wordt beschreven wat onder het overschrijden van de achtergrondwaarden wordt verstaan. De achtergrondwaarden (AW) zijn landelijk geldende waarden voor een multifunctionele bodemkwaliteit en geven de bovengrens aan voor wat in de dagelijkse praktijk 'schone grond' wordt genoemd. Deze achtergrondwaarden zijn vastgesteld op basis van gehalten zoals deze voorkomen in de bodem van natuuren landbouwgronden. Dit omdat in dergelijke gronden geen belasting door lokale verontreinigingsbronnen aanwezig wordt geacht. De streefwaarde (S) geeft het concentratieniveau in grondwater aan waarboven wèl en waaronder géén sprake is van een aantoonbare verontreiniging. De interventiewaarde (I) geeft het concentratieniveau in de grond, waterbodem of grondwater aan waarboven de functionele eigenschappen die de bodem voor mens, plant en dier heeft, in ernstige mate kunnen zijn verminderd.

In het overheidsbeleid wordt gesproken van een geval van ernstige bodem-verontreiniging, indien de gemiddelde concentratie aan één stof de interventiewaarde overschrijdt in tenminste 25 m3 grond/slib of voor het grondwater in tenminste 100 m3 bodemvolume. Over de hoeveelheid grond/slib of grondwater waarop een eventuele overschrijding van de interventiewaarde zich voordoet kan in een eerste onderzoek meestal nog geen betrouwbare uitspraak worden gedaan. Daarom kunnen op basis van de resultaten van dit eerste onderzoek dan ook geen conclusies worden getrokken ten aanzien van het wel of niet ernstig zijn van het verontreinigingsgeval. Bij de getoetste waarden is tevens een index opgenomen. Deze index is als volgt berekend: Index = (GSSD - AW) / (I - AW). Een negatieve waarde voor de index houdt in dat de gestandaardiseerde meetwaarde lager is dan de achtergrondwaarde. Bij een index boven de 1 ligt de gestandaardiseerde meetwaarde boven de interventiewaarde. Een index tussen de 0 en 0,5 betekent dat de gestandaardiseerde meetwaarde (ver) onder de interventiewaarde ligt. Een index tussen de 0,5 en 1 houdt in dat de gestandaardiseerde meetwaarde (dicht) bij de interventiewaarde ligt. Afhankelijk van de specifieke situatie geeft dit mogelijk aanleiding voor het uitsplitsen van een mengmonster en/ of het uitvoeren van een nader onderzoek.

Met een nader bodemonderzoek kan de ernst en spoedeisendheid van het geval wordt vastgesteld. Een nader onderzoek kan worden uitgevoerd als er een duidelijke indicatie bestaat dat sprake is van een geval van ernstige bodemverontreiniging. Een geval van ernstige bodemverontreiniging kan zich ook voordoen zonder dat de interventiewaarden worden overschreden. Als een verontreiniging zich zodanig in een ander milieucompartiment (bijv. het grondwater) of objecten (bijv. consumptiegewassen) verspreidt dat daar schadelijke effecten kunnen optreden, is er sprake van een geval van ernstige bodemverontreiniging. Ook als het bij puntbronnen van verontreinigingen (bijv. op grond van berekeningen) waarschijnlijk is dat zonder maatregelen op korte termijn (binnen maximaal enkele maanden) een verontreiniging van genoemde 25 of 100 m3 bodemvolume kan optreden, is er sprake van een geval van ernstige bodemverontreiniging. Bij de toetsing worden de gemeten gehalten aan de hand van geanalyseerde of geschatte gehalten organisch stof en lutum met BOTOVA-gevalideerde software omgerekend naar zogenaamde standaardbodemcondities (bodem met 10% organische stof en 25% lutum). Deze gestandaardiseerde meetwaarden worden vergeleken met de vaste normwaarden, zoals opgenomen in de voorgaande bijlage.

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Barium In de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 is aangegeven dat de norm voor barium tijdelijk is ingetrokken. Gebleken is namelijk dat de interventiewaarde voor barium lager was dan het gehalte dat van nature in de bodem voorkomt. Indien sprake is van verhoogde bariumgehalten ten opzichte van de natuurlijke achtergrond als gevolg van een antropogene bron, kan dit gehalte worden beoordeeld op basis van de voormalige interventiewaarde voor barium van 920 mg/kg d.s. (voor standaardbodem). Analyses op barium dienen wel nog te worden uitgevoerd, maar de resultaten hoeven dus niet meer getoetst te worden, tenzij een duidelijke antropogene bron aanwezig is.

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Bijlage 8 Verantwoording

Verkennend bodemonderzoek Locatie aan Het Perk te Sneek (kadastraal perceel gemeente Sneek, sectie C, nr 4022) projectnummer 414566 26 januari 2017 revisie 00

Bijlage 9 Kwaliteitsaspecten, toegepaste methoden en strategieën en betrouwbaarheid/garanties