24. TV CIE PvdA - antwoorden

TECHNISCHE VRAGEN (over lopende agendapunten) Naam indiener Fractie

: Johan Feenstra : PvdA

Commissievergadering

: BF

Datum

: 4 december 2025

Agendapunt

:8

Onderwerp

: Verordening achterhaalde verordeningen

1.

Er is een inventarisatie gegeven van de in te trekken verordeningen. Onder punt f betreft het de verordening starterslening welke in 2014 is vastgesteld. Een starterslening is een middel om starters met behulp van een lening aan een woning te helpen. Dit is nog steeds een actueel onderwerp. De verordening is in 2014 vastgesteld maar de uitvoering is in 2015 on hold gezet. A. Wie heeft deze regeling on hold gezet? De starterslening is door ons college stopgezet. B. Waarom is deze regeling on hold gezet? De starterslening is door ons college stopgezet, op basis van artikel 3 sub 2 van de Verordening Starterslening gemeente Súdwest-Fryslân. Hierin staat: Indien en voor zover het Rijk geen gelden (meer) inlegt, wordt ook de inleg van de gemeente per gelijke datum beëindigd. Het college heeft op 23 april 2015 bericht van het Rijk ontvangen dat de Rijksbijdrage Starterslening stopt met ingang van 1 mei 2015. C. Is de raad geïnformeerd over het on hold zetten van deze regeling? Ja, de raad is op 20 mei 2015 geïnformeerd over het collegebesluit D. Is er een alternatief ontwikkeld voor starters na het on hold zetten? Waarom wel en waarom niet? De gemeente heeft de afgelopen jaren vanuit de ambitie om voldoende aanbod van betaalbare huizen te hebben, stevig ingezet op de realisatie van woningen.

Daarbij gaat het onder andere om sociale huurwoningen en ‘sociale koop’ (koopwoningen van maximaal € 250.000). Als gemeente willen we vanuit het woonbeleid de komende jaren nog meer sturen op betaalbaarheid, zodat ook jongeren, starters en inwoners met een lager en (bescheiden) middeninkomen toegang hebben tot een voor hen betaalbare huur- of koopwoning. Dit zal nadrukkelijke worden vastgelegd in de Omgevingsvisie. Vervolgens zal in 2026 een Volkshuisvestingsprogramma worden opgesteld. Hierin zal staan hoe die volkshuisvestelijke doelen bereikt worden, hoe de gemeente de gewenste woningbouwplannen gaat realiseren en gaat sturen op doelgroepen en betaalbaarheid. Belangrijk daarbij is ook dat de gemeente een bijdrage uit de Woningbouwimpuls heeft ontvangen. Met deze regeling hebben we ruim 5 miljoen euro kunnen investeren in de realisatie van betaalbare woningen voor starters. Door de verkoopprijzen zo laag mogelijk te houden, worden nieuwbouwwoningen daadwerkelijk bereikbaar voor deze doelgroep. Het inzetten op lage verkoopprijzen – oftewel betaalbare bouw – is daarmee structureel effectiever voor de markt, het bereik en de doelmatigheid dan andere maatregelen.

Daarnaast zet het College ook instrumenten in als zelfbewoningsplicht of anti-speculatiebeding zodat een betaalbare woning ook bereikbaar blijft voor de doelgroep waarvoor de woning bedoeld is. E. Waarom kunnen we deze regeling nu geen nieuw leven in blazen gezien de problemen bij starters om voldoende financiële middelen te vergaren ter aankoop van een woning? De starterslening was destijds een gedeelde verantwoordelijkheid tussen Rijk en gemeente. Als de gemeente de regeling opnieuw start liggen de verantwoordelijkheden en risico’s geheel bij de gemeente. Met verantwoordelijkheden en risico’s bedoelen we dezelfde als financiers zoals banken deze hebben. Voordat gekeken wordt naar de wenselijkheid van een nieuwe regeling zal een analyse moeten plaatsvinden van voor- en nadelen. Een starterslening zorgt ervoor dat een groep starters de woningmarkt eerder betreedt dan zonder starterslening het geval zou zijn geweest. Maar meer leencapaciteit voor starters kan ook een prijsopdrijvend effect hebben op de woningmarkt. En met de lening krijgt een starter een hogere schuld dan hij/zij zich feitelijk kan veroorloven. Er wordt van uit gegaan dat het inkomen van de starter groeit, maar dat hoeft niet altijd zo te zijn. De prijzen van woningen laag houden onder meer door een bijdrage vanuit de eerder genoemde woningbouwimpuls is effectiever. F.

Welke regelingen heeft onze gemeente verder om starters te helpen bij de aankoop van een woning? Zie antwoord op vraag D. G. Welke voorstellen kan de gemeenteraad verder doen om starters te helpen nu wordt voorgesteld de verordening starterslening in te trekken? Het is aan de raad zelf om voorstellen te doen. De afgelopen 10 jaren was er al geen mogelijkheid meer om een starterslening aan te vragen. Dit is ook de reden om de verordening nu in te trekken met terugwerking tot 1 januari 2015. H. Op welke wijze heeft onze gemeente de mogelijkheid tot het verkrijgen van een starterslening de afgelopen jaren gepromoot? Hoe behulpzaam zijn wij daarbij geweest? De afgelopen jaren is het verkrijgen van een starterslening niet gepromoot, omdat er geen starterslening was.