toelichting bijlage 6. Akoestisch onderzoek kindcentrum 2019.pdf
Tekst van het document
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen Geluid op omgeving vanwege Kindcentrum
projectnummer 0418989.00 definitief revisie 05 12 februari 2019
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Inhoudsopgave
Blz.
1
Inleiding
3
1.1 1.2
Aanleiding en doel Leeswijzer
3 4
2
Beoordelingskader
5
2.1 2.2 2.2.1 2.2.2 2.2.3
Geluidgrenswaarden Activiteitenbesluit Woon- en leefklimaat Gebiedstype VNG-publicatie Toetsingscriteria Kindcentrum
5 6 6 7 7
3
Uitgangspunten en onderzoeksopzet
9
3.1 3.2 3.3 3.4 3.4.1 3.4.2 3.4.3
Onderzoeksgebied Opzet onderzoek Overdrachtsberekeningen Kindcentrum Representatieve bedrijfssituatie Stemgeluid spelende kinderen Parkeren Kindcentrum
9 11 12 12 13 13 15
4
Resultaten en toetsing
16
4.1 4.2 4.2.1 4.2.2 4.3 4.3.1 4.3.2 4.3.3 4.3.4 4.3.5 4.4
Huidige situatie Ontwerpvariant Kindcentrum Langtijdgemiddeld beoordelingsniveau (LAr,LT) Maximale geluidniveaus (LAmax) Maatregelen/ voorwaarden in bestemmingsplan Muur (scherm) op schoolplein Gevelscherm voor raam aan Gaslaan Balkonschermen Binnenniveau Andere invullingsmogelijkheden Parkeren Kindcentrum
16 18 18 21 21 21 22 23 23 24 24
5
Advies en conclusie
26
Blad 1 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
Invoergegevens Geomilieu Rekenresultaten huidige situatie Rekenresultaten Kindcentrum Rekenresultaten Verkeersaantrekkende werking Kindcentrum Detailafbeeldingen Geomilieu Toetsing plansituatie VNG Maatregel Gevelschermen vanwege Kindcentrum
Blad 2 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
1
Inleiding
1.1
Aanleiding en doel Het college van burgemeester en wethouders wil voor de inwoners van Maarssen-Dorp het Harmonieplein ontwikkelen tot een nog aantrekkelijkere plek. Het plan voorziet daarin door het opnemen van een nieuw Kindcentrum en gevarieerde functies zoals woningen, winkels, maatschappelijke diensten en een goede oplossing voor de verkeersafwikkeling en genoeg fietsen parkeerplaatsen. De ligging van het te herontwikkelen plangebied is weergegeven in afbeelding 1.1.
Afbeelding 1.1: Plangebied Harmonieplein (kaart © OpenStreetMap-auteurs)
In verband met het hiervoor op te stellen bestemmingsplan is onder andere een akoestisch onderzoek nodig. Onderliggend rapport richt zich op de geluideffecten vanwege het Kindcentrum op omliggende geluidgevoelige objecten (bestaande en nieuw te ontwikkelen). Daarnaast is onderzoek gedaan naar het geluid vanwege geluidbronnen op de omgeving (verkeer, bestaande muziekschool). Het verloop en de resultaten en conclusies hiervan zijn verwerkt in rapporten: - Akoestisch onderzoek “Herontwikkeling Harmonieplein te Maarssen – Wegverkeerslawaai” d.d. 21 januari 2019; - Memo “Geluid vanwege bestaande Muziekschool op ontwikkelingen Harmonieplein Maarssen” d.d. 21 januari 2019.
Blad 3 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Met het akoestisch onderzoek van het Kindcentrum is vastgesteld wat de geluidbelasting vanwege het Kindcentrum bedraagt op de omliggende (bestaande en nieuwe woningen). Het gaat hierbij met name om de geluidgevolgen van de kinderen op het schoolplein (stemgeluid). Voor stemgeluid zijn weliswaar geen wettelijke geluidgrenswaarden van toepassing (het Activiteitenbesluit milieubeheer dat voor het Kindcentrum van toepassing is, sluit stemgeluid uit van toetsing), in het kader van goede ruimtelijke ordening in de zin van de Wet ruimtelijke ordening dient echter wel rekenschap te worden gehouden met de invloed ervan. In overleg met Omgevingsdienst Regio Utrecht en gemeente Stichtse Vecht zijn voor de situatie passende toetsingscriteria geformuleerd, waarmee een voldoende beschermingsniveau voor de woonomgeving kan worden gegarandeerd. De toetsingscriteria zijn opgesteld op basis van de gangbare VNG-publicatie Bedrijven en milieuzonering. Tevens is rekening gehouden met de situatie dat er in de huidige situatie al sprake is van scholen. Doel van het onderzoek is om te bepalen of er invullingsmogelijkheden van het plan voor het Kindcentrum zijn waarmee, al dan niet met de inzet van maatregelen, aan de toetsingscriteria kan worden voldaan.
Hiermee wordt vastgesteld of het plan voor het Kindcentrum haalbaar/uitvoerbaar is en welke voorwaarden in het bestemmingsplan dienen te worden opgenomen om een aanvaardbare woon- en leefomgeving in de omgeving van het Kindcentrum te garanderen. Hiertoe zijn meerdere varianten voor de invulling van het Kindcentrum akoestisch doorgerekend en uitgewerkt. In onderliggend rapport gaan we in op één van de doorgerekende en uitwerkte varianten, welke ontwerp is opgenomen in het stedenbouwkundig plan van 7 maart 2017. Deze variant heeft één gezamenlijk schoolplein aan de zijde van het Harmonieplein.
1.2
Leeswijzer In hoofdstuk 2 is het beoordelingskader beschreven. De onderzoeksopzet en de uitgangspunten voor de berekeningen, waaronder de gegevens van het nieuwe Kindcentrum, zijn weergegeven in hoofdstuk 3. In hoofdstuk 4 is het Kindcentrum volgens het stedenbouwkundig plan uitgewerkt, inclusief de inpasbaarheid en de te nemen maatregelen. De rapportage wordt afgesloten met een advies en conclusie in hoofdstuk 5.
Blad 4 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
2
Beoordelingskader Een Kindcentrum met basisschool, een BSO en kinderdagverblijf is een inrichting in de zin van de Wet milieubeheer en valt onder de werkingssfeer van het Besluit algemene regels voor inrichtingen milieubeheer (Activiteitenbesluit) en dient te voldoen aan de voorschriften uit dit besluit. Voor de beoordeling van de inpassing van een Kindcentrum zijn twee aspecten van belang: 1. Kan het Kindcentrum voldoen aan de geluidgrenswaarden gesteld in het Activiteitenbesluit milieubeheer; 2. Is er sprake van een aanvaardbare geluidsituatie en van een goede ruimtelijke ordening in de zin van de Wet ruimtelijke ordening, gezien de geluidbelasting vanwege het Kindcentrum.
2.1
Geluidgrenswaarden Activiteitenbesluit Bedrijven mogen op grond van de milieuvergunning/Activiteitenbesluit milieubeheer een bepaalde hoeveelheid geluid produceren. Voor het Kindcentrum zijn de voorschriften van het Activiteitenbesluit van toepassing zijn. De volgende normering is van toepassing: Tabel 2.1: Grenswaarden Activiteitenbesluit [dB(A)] 07.00-19.00 uur
19.00-23.00 uur
23.00-07.00 uur
LAr,LT op de gevel van gevoelige gebouwen
50
45
40
LAmax op de gevel van gevoelige gebouwen
70
65
60
Voornamelijk het buitenspelen van de kinderen is een belangrijk onderdeel in de bedrijfsvoering van een Kindcentrum. Bij het toetsen van de grenswaarden uit het Activiteitenbesluit vanwege de inrichting, blijft het stemgeluid van spelende kinderen buiten beschouwing. Artikel 2.18, lid 1 stelt: "Bij het bepalen van de geluidsniveaus, bedoeld in de artikelen 2.17, 2.17a, 2.19, 2.19a danwel 2.20, blijft buiten beschouwing: h. het stemgeluid van kinderen op een onverwarmd of onoverdekt terrein dat onderdeel is van een inrichting voor primair onderwijs, in de periode vanaf een uur voor aanvang van het onderwijs tot een uur na beëindiging van het onderwijs; i. het stemgeluid van kinderen op een onverwarmd of onoverdekt terrein dat onderdeel is van een instelling voor kinderopvang." Omdat het stemgeluid uitgesloten is van toetsing, blijven maar enkele bronnen over zoals de klimaatinstallatie of vervoersbewegingen op het terrein. Het is voldoende aannemelijk dat hiermee aan de normen uit het Activiteitenbesluit wordt voldaan. Dit is daarom niet verder onderzocht.
Blad 5 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
2.2
Woon- en leefklimaat Ondanks dat stemgeluid wordt uitgesloten van toetsing aan de geluidnormen in het Activiteitenbesluit, neemt dit niet weg dat in relatie tot goede ruimtelijke ordening ingevolge de Wet ruimtelijke ordening ook de gevolgen voor het woon- en leefmilieu ter plaatse dienen te worden meegewogen. Zoals ook uit jurisprudentie blijkt kan je niet voorbij gaan aan stemgeluid van spelende kinderen bij de toetsing van een dusdanig plan. Vanwege de goede ruimtelijke ordening wordt het stemgeluid van spelende kinderen en de indirecte hinder inzichtelijk gemaakt te worden. Daarnaast wordt beoordeeld of vanwege het plan sprake is van een acceptabel woon- en leefklimaat. De VNG-publicatie "Bedrijven en Milieuzonering" is een handreiking voor milieuzonering in de ruimtelijke planvorming. De VNG-publicatie zorgt ervoor dat bij de komst van nieuwe bedrijven hinder en gevaar voor woningen zoveel mogelijk wordt beperkt. Tegelijk wordt aan de bedrijven voldoende zekerheid geboden dat zij hun activiteiten duurzaam binnen aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. De richtwaarden die zijn gesteld in de VNG-publicatie zijn geen wettelijke grenswaarden, en legt niet vast wat wel en niet is toegestaan. Een gemeente beslist zelf of ze op een bepaalde locatie bedrijven of woningen mogelijk wil maken (gemeentelijke beleidsvrijheid).
De gemeente dient dit wel op een zorgvuldige wijze af te wegen en te verantwoorden. De VNG-publicatie 'Bedrijven en Milieuzonering' heeft een aantal stappen opgesteld die kunnen worden doorlopen, waarin een toetsingskader is opgenomen inzake de ruimtelijke procedure. Dit toetsingskader voor geluid bestaat uit vier stappen waarbij per stap de geluidbelasting groter wordt en daarmee de onderzoeks- en motiveringsplicht. Deze stappen worden weergegeven in bijlage 6.
2.2.1
Gebiedstype Het plangebied is gelegen in het hart van Maarssen-dorp. Het Harmonieplein is hier een centraal plein. Gemeente Stichtse Vecht heeft de ambitie het Harmonieplein in Maarssen-Dorp te herontwikkelen tot een aantrekkelijke plek met verschillende centrumfuncties zoals een Kindcentrum, woningen, maatschappelijke voorzieningen, winkels en horeca. Het gebied is gelegen tussen de Bolsteinseweg, de Bolsteinsestraat, de Gaslaan en het Harmonieplein. Het plan bestaat feitelijk uit drie deelplannen, namelijk het Kindcentrum, een zuidelijk bouwblok en een noordelijk bouwblok (zie figuur 1.2). Het zuidelijk bouwblok kent een matige functiemening waarbij de nadruk ligt op wonen. Het noordelijk bouwblok kent een sterke functiemening. Naast woning krijgt dit blok een plint waarin diverse centrumfuncties worden toegestaan, waaronder horeca, dienstverlening en maatschappelijke voorzieningen. Aangezien in het gebied direct naast de woningen ook andere functies voorkomen, zoals winkels, horeca, onderwijs en kleine bedrijven, kan het plangebied getypeerd worden als gemengd gebied.
Blad 6 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
2.2.2
VNG-publicatie In de VNG-publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ worden richtafstanden tussen geluidbronnen en geluidgevoelige bestemmingen benoemd. Hieruit blijkt dat de hierin genoemde richtafstand voor het aspect geluid in gemengd gebied, kleiner is dan de daadwerkelijke afstand tussen het Kincentrum en de (toekomstige) geluidgevoelige bestemmingen. Dit wil zeggen dat verdere toetsing voor het aspect geluid moet worden uitgevoerd vanwege de goede ruimtelijke ordening. Op basis van de te nemen stappen uit de VNG-publicatie 'Bedrijven en milieuzonering', worden richtwaarden bepaald met betrekking tot het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau, de maximale geluidniveaus en de verkeersaantrekkende werking. Echter voor wat betreft de ontwikkeling van Kindcentrum in de omgeving wordt onvoldoende aansluiting gevonden in de richtwaarden die zijn gesteld in de VNG-publicatie. Zo is de VNGpublicatie niet afgestemd op een situatie waar al sprake is van vergelijkbare geluidbronnen. Op de locatie van het toekomstige Kindcentrum zijn in de huidige situatie namelijk reeds twee basisscholen gevestigd, Wereldkidz Palet (locatie Bolenstein) en het Kompas. Ieder beschikken zij over een schoolplein, waardoor reeds een bepaalde geluidbelasting op de bestaande woningen wordt behaald.
In overleg met de gemeente Stichtse Vecht en de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) is nader bepaald wat voor het Kindcentrum in deze situatie passende beoordelingscriteria zijn. Dit heeft er toe geresulteerd dat meer gerichte toetsingscriteria zijn opgesteld, waarbij de richtwaarden voor gemengd gebied uit de VNG-publicatie als basis zijn genomen. In paragraaf 2.2.3 worden de toetsingscriteria weergegeven. De parkeerplaatsen rond het Kindcentrum liggen in openbaar gebied. Op basis van gebiedstype gemengd gebied geldt voor een openbaar autoparkeerterrein op grond van de VNG-publicatie geen richtafstand tot geluidgevoelige bestemmingen. Wel zijn in de publicatie richtwaarden opgenomen vanwege verkeersaantrekkende werking. Om een geheel beeld te vormen van de invloed van het Kindcentrum op de omgeving, is de geluidbelasting voor verkeersaantrekkende werking inzichtelijk gemaakt en getoetst aan de richtwaarden uit de VNG-publicatie.
2.2.3
Toetsingscriteria Kindcentrum Binnen de herontwikkeling van het Harmonieplein is sprake van bestaande woningen, nieuw te bouwen woningen en een nieuw Kindcentrum. In de huidige situatie zijn op de locatie van het toekomstige Kindcentrum twee basisscholen gevestigd. Ieder beschikken zij over een schoolplein, welke reeds een bepaalde invloed hebben op de huidige omliggende woningen. Het ontwerp van het nieuw Kindcentrum staat nog niet vast. Om een goed woon- en leefklimaat te kunnen garanderen voor de omwonenden zijn met de richtwaarden voor gemengd gebied uit de VNG-publicatie als basis, extra toetsingscriteria op gebied van geluid opgesteld. Hieraan dient een ontwerp voor het Kindcentrum moet voldoen. Deze toetsingscriteria hebben betrekking op het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau. Ze zijn opgesteld in overeenstemming met de gemeente Stichtse Vecht en de Omgevingsdienst regio Utrecht. Hierdoor wordt inzicht gegeven op welke wijze een Kindcentrum, en voornamelijk haar schoolplein(en), binnen de omgeving van het Harmonieplein kan worden ingepast. En indien nodig onder welke voorwaarden. In tabel 2.2 zijn de toetsingscriteria weergegeven.
Blad 7 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Tabel 2.2: Toetsingscriteria geluidbelasting (LAr,LT) vanwege Kindcentrum Bestaande woningen Geluidbelasting vanwege Kindcentrum <= 50 dB(A) 51-55 dB(A)
Motivatiegronden
Zondermeer te motiveren (gemengd gebied). Te motiveren als: - geen sprake is van geluidtoename1 - toename marginaal is (niet groter dan 2 dB(A)) - cumulatie met / maskering door andere geluidbronnen inzichtelijk is - de woning blijft beschikken over een geluidluwe zijde danwel buitenruimte of
> 55 dB(A)
indien de geluidbelasting ter plaatse van te openen ramen in de gevel, met toepassing van lokale afschermende voorzieningen, niet hoger is dan 50 dB(A) Mogelijk te motiveren met genoemde onder 2, maar dan in combinatie met saldering (duidelijke verbetering op andere woningen rond het Kindcentrum). Nieuw te bouwen woningen
< 50 dB(A) 51-55 dB(A)
Zondermeer te motiveren Te motiveren met aandacht voor cumulatie met/ maskering door andere geluidbronnen. Argument is in ieder geval dat binnenniveau (<= 35 dB(A)) wordt gewaarborgd door minimale eis Bouwbesluit: gevelwering 20 dB. > 55 dB(A) Mogelijk te motiveren wanneer: - voorwaarden worden gesteld aan de bouwkundige invulling van de woningen (dove gevel, vliesgevel, balkonschermen, zekeren geluidluwe zijde, indelingseisen etc.; - in voldoende mate is onderzocht dat maatregel om het geluid op de gevel omlaag te krijgen niet haalbaar en/of ontoereikend zijn. 1 het gaat hierbij om vergelijking van de cumulatieve geluidbelasting vanwege bestaande scholen in de huidige situatie versus de bestaande scholen + Kindcentrum in de beoogde toekomstige situatie
Voor de bestaande woningen is de huidige situatie (geluidbelasting vanwege de basisscholen Wereldkidz en Kompas) als uitgangspunt genomen. Voor de nieuwbouwwoningen is de VNGpublicatie voor gemengd gebied als eerste uitgangspunt genomen, waarbij extra toetsingscriteria zijn opgenomen. De toetsingscriteria/ motiveringsgronden dienen als uitgangspunt te worden gehanteerd voor de toetsing en optimalisering van het stedenbouwkundig ontwerp van het Kindcentrum binnen de herontwikkeling Harmonieplein te Maarssen. Aan de hand van afgestemde criteria wordt getoetst of een aangedragen ontwerp inpasbaar is of niet. Voor de berekening van de maximale geluidniveaus zijn geen aparte toetsingscriteria opgesteld. Deze zijn getoetst aan de richtwaarden die zijn gesteld in de VNG-publicatie voor gemengd gebied. Wel is bij de beoordeling rekening gehouden met de maximale geluidniveaus die al optreden in de huidige situatie (door bestaande scholen).
Blad 8 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
3
Uitgangspunten en onderzoeksopzet
3.1
Onderzoeksgebied Bestaande situatie Zoals gezegd is op de beoogde locatie voor het Kindcentrum al sprake van bestaande scholen. Onderstaande afbeelding 3.1 schetst de bestaande situatie.
Afbeelding 3.1: Huidige situatie basisschool Wereldkidz Palet en het Kompas
Blad 9 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Beoogde situatie In onderstaande afbeelding 3.2 is een impressie weergegeven van een mogelijke invulling van de herontwikkeling rond het Harmonieplein (concept stedenbouwkundig plan oktober 2017), uitgaande van één centraal schoolplein aan het Harmonieplein.
Afbeelding 3.2: plan Harmonieplein impressie (bron: Stedenbouwkundig plan Harmonieplein – Gemeente Stichtse Vecht)
Zoals gezegd zijn de resultaten van de akoestische doorrekening en uitwerking van benodigde maatregelen zoals gepresenteerd in onderliggend rapport, gebaseerd op dit ontwerp. Het onderzoek is, zoals gezegd, bedoeld om aan te tonen of het plan voor het Kindcentrum haalbaar/uitvoerbaar is en om vast te stellen welke voorwaarden in het bestemmingsplan dienen te worden opgenomen om een aanvaardbare woon-/leefkwaliteit te kunnen garanderen. Deze voorwaarden werken door bij verdere uitwerking van het plan, waarbij het bestemmingsplan zodanig is voorgegeven dat meerdere invullingsmogelijkheden van het Kindcentrum open worden gelaten, zoals wordt geïllustreerd door onderstaande uitsneden uit de plankaart van het nu in voorbereiding zijn bestemmingsplan (afbeelding 3.3).
Blad 10 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Afbeelding 3.3: uitsnede plankaart plandeel Kindcentrum
3.2
Opzet onderzoek De opzet van het akoestisch onderzoek is als volgt: modelleren van verschillende ontwerpen van het terrein, bepalen van de positie van de geluidbronnen met de bijbehorende bedrijfsduur en de ontvangerpunten voor het berekenen van de geluidbelasting op de bestaande en nieuwbouwwoningen; berekenen van de geluidbelasting (LAr,LT, en LAmax), opgesplitst in perioden; geluidbelasting vanwege de verschillende ontwerpen van het Kindcentrum toetsen aan de toetsingscriteria zoals beschreven in paragraaf 2.3.3; geluidbelasting vanwege verkeersaantrekkende werking van het Kindcentrum toetsen aan de toelaatbare niveaus volgens de VNG-publicatie.
Blad 11 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
3.3
Overdrachtsberekeningen De overdrachtsberekeningen zijn uitgevoerd conform de methode II.8 van de Handleiding Meten en Rekenen Industrielawaai. Daarbij is gebruik gemaakt van het programma Geomilieu versie 4.30. Bij de berekening is reeds rekening gehouden met de bedrijfsduurcorrectie die per bron geldt: Cb= - 10 log Tb/To. Deze correctieterm wordt als volgt berekend: waarin; Tb: Tijdsinterval gedurende welke een bepaalde en gespecificeerde bedrijfstoestand binnen een beoordelingsperiode blijft bestaan. To: Tijdsinterval dat relevant is voor de beoordeling van het geluid (beoordelingsperiode). Voor de dagperiode 12 uur, voor de avond 4 uur en voor de nachtperiode 8 uur. Het gehele onderzoeksgebied is gezien de gesteldheid van de bodem als akoestisch hard (bodemfactor 0,0) te kenmerken. Onverharde gebieden zijn als apart bodemgebied gemodelleerd (bodemfactor 1,0). Tevens zijn op het schoolplein een aantal onverharde gebieden ingevoerd aangezien dit een combinatie wordt van harde vlakken en zachte gedeelten zoals gras, zand en zachte speeltegels. Het Kindcentrum is enkel in de dagperiode geopend. Daarom wordt enkel de dagperiode getoetst.
Het toetspunt is op 1,5 meter hoogte boven de verdiepingsvloer gelegd waar geluidgevoelige ruimten1 zijn gesitueerd, waar bewoners in de regel overdag verblijven (laatste zinsdeel sluit aan bij het advies in de Handreiking industrielawaai en vergunningverlening in dit kader). Slaapkamers, een hal en de badkamer horen hier niet toe. In deze situatie (bestaande en te projecteren woningen) komt het er op dat neer dat de geluidniveaus enkel in beeld zijn gebracht op plekken waar sprake is van een woonkamer of van een keuken met open verbinding richting de woonkamer. De geluidbelasting op gevels waaraan geen geluidgevoelige ruimten zijn gesitueerd (slaapkamer/hal/badkamer), worden niet meegenomen in de toetsing en zijn uit de beoordeling gelaten in hoofdstuk 4. De berekeningen zijn uitgevoerd inclusief de bijdrage van reflecties van gebouwen. Op de beoordelingspunten is de invallende geluidbelasting berekend, dit is de geluidbelasting exclusief de reflectie van de gevel waar het beoordelingspunt op ligt. Een overzicht van de ingevoerde gegevens staat in bijlage 1.
3.4
Kindcentrum Binnen de herontwikkeling van Harmonieplein Maarssen, komt een nieuw Kindcentrum. Binnen dit Kindcentrum worden verschillende individuele instelling gevestigd. De twee huidige basisscholen CBS Het Kompas en Wereldkidz Palet, gaan samen in één nieuwe brede school. Tevens wordt er een Buitenschoolse Opvang (BSO) gevestigd en komt er een kinderdagverblijf (KDV) en een peuterspeelzaal (PSZ). 1
Geluidgevoelige ruimte volgens artikel 1 van de Wet geluidhinder: ruimte binnen een woning voor zover die kennelijk als slaap-, woon-, of eetkamer wordt gebruikt of voor een zodanig gebruik is bestemd, alsmede een keuken van ten minste 11 m2.
Blad 12 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
3.4.1
Representatieve bedrijfssituatie Onderstaande uitgangspunten zijn aangeleverd door de gemeente Stichtse Vecht en de basisscholen. In de huidige situatie zitten er 223 kinderen op Het Kompas en 270 kinderen op Wereldkidz Palet. Er is in de huidige situatie niet uitgegaan van een KDV. Wel gaan er in totaal 56 kinderen naar de BSO, verdeeld over de twee scholen. In de toekomstige situatie biedt het Kindcentrum plaats aan 503 kinderen. Van de deze 503 kinderen gaan er per dag 70 kinderen naar de BSO, 24 kinderen naar het KDV en 16 kinderen naar de PSZ. Voor wat betreft de huidige scholen en het Kindcentrum zijn de kinderen in dit onderzoek evenredig verdeeld over de 8 groepen. Ondanks dat het stemgeluid van spelende kinderen is uitgesloten van toetsing aan het Activiteitenbesluit, is dit wel inzichtelijk gemaakt vanwege de goede ruimtelijke ordening. De uitgangspunten voor het buitenspelen van de kinderen zijn in overleg en met input vanuit de scholen bepaald. Hieruit is gebleken dat groep 1 t/m 8 in totaal gedurende 1 uur buiten spelen per dag. Groep 1 en 2 spelen iedere dag 1 uur extra buiten. De kinderen van de BSO gaan per kind gemiddeld een half uur naar buiten. De kinderen van het KDV als van de PSZ spelen 2 uur buiten gedurende de dag. Het ontwerp voor het Kindcentrum staat nog niet vast.
Op basis van bovenstaande gegevens zijn meerdere ontwerpvarianten doorgerekend, waarbij de speelplaats enkel in de dagperiode wordt gebruikt (tussen 07:00 en 19:00 uur).
3.4.2
Stemgeluid spelende kinderen Voor de geluidproductie van spelende kinderen zijn de uitgangspunten in overleg met de gemeente en omgevingsdienst vastgesteld, waarbij uit is gegaan van de zogenoemde ‘representatieve bedrijfssituatie’. Dit is de voor de bedrijfsvoering kenmerkende situatie die zich meer dan 12 maal per jaar voordoet. De precieze geluidproductie (stemgeluid) van een spelend kind is van vele factoren afhankelijk (o.a. fysiek kind, omstandigheden (veel, weinig prikkels), aard van het kind (druk, rustig), aard van de activiteit (fluisteren, spreken, roepen, schreeuwen). Het artikel "Het menselijk stemgeluid" van M. Tennekes in Journaal Geluid 2009, nr. 10, waarin in diverse akoestische onderzoeken voor de representatieve bedrijfssituatie vastgestelde geluidniveaus voor stemgeluid zijn vergeleken, bevestigt dat het geluidniveau door stemgeluid spelende kinderen behoorlijk varieert. Voor een schoolplein wordt in genoemd artikel een gemiddeld bronvermogen per kind vermeld variërend van circa 80 tot 87 dB(A). Tegelijk blijkt uit hetzelfde artikel het geluidbronniveau voor verheven spreken rond de 70 dB(A) ligt.
Uitgaande van een range van 70 dB(A) tot 87 dB(A) per kind (hierbij dus ermee rekening houdend dat een deel van de kinderen niet roept/schreeuwt maar verheven spreekt) is voor de kinderen van groep 3 t/m 8 in dit onderzoek uitgegaan van een bronvermogen van 80 dB(A) per kind. Dit uitgangspunt ligt worst-case iets hoger dan het gemiddelde van bovengenoemde onder- en bovengrens.
Blad 13 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
De kleuters van groep 1 en 2 en de kinderen van het kinderdagverblijf en de peuterspeelzaal zijn jonger en hebben nog niet hetzelfde vermogen als de oudere kinderen. In het artikel "Het menselijk stemgeluid" wordt voor een speelplaats bij een kinderdagverblijf een bronvermogen genoemd variërend van 73 tot 77 dB(A). Samen met eerder genoemde informatie over het bronvermogen bij verheven spreken geeft dit een range, variërend van circa 70 dB(A) tot 77 dB(A). Op basis hiervan is voor de kinderen van groep 1 en 2in dit onderzoek uitgegaan van een bronvermogen van 75 dB(A). Ook dit uitgangspunt ligt worst-case iets hoger dan het gemiddelde van bovengenoemde onder- en bovengrens. Bovenstaand bronvermogen is weergegeven per kind. De kinderen spelen over het gehele speelterrein het kader van akoestiek2. De 480 kinderen van het Kindcentrum zijn in dit onderzoek evenredig verdeeld over de 8 groepen. Het stemgeluid is in het akoestisch model ingevoerd middels oppervlakte bronnen. Op basis van de aangeleverde gegevens over het buitenspelen, zijn onderstaande oppervlaktebronnen ingevoerd. Hierbij is tevens het totale bronvermogen van de oppervlaktebron vermeld, op basis van het aantal kinderen dat zich op dat moment op het speelterrein bevindt. In tabel 3.1 zijn de bronvermogen weergegeven vanwege de oppervlakte bronnen.
In het artikel "Het menselijk stemgeluid" wordt voor het maximale geluidbronniveau per kind voor spelende kinderen een range aangegeven van 95 dB(A) tot 107 dB(A). Deze getallen zijn gebaseerd op onderzoeken naar geluid waarbij de zogenoemde representatieve bedrijfssituatie als basis is gehanteerd. Voor onderliggend onderzoek is als maat voor de representatieve bedrijfssituatie uitgaan van de mediaan van bovengenoemde spreiding, te weten 101 dB(A). Gedachte hierachter is dat de combinatie: hoogste bronniveau (107 dB(A)) met de kortste afstand tot omliggende woningen (kind op rand schoolplein in combinatie met hoogste bronniveau) zich naar verwachting incidenteel zal voordoen. Het midden van genoemde spreiding is daarom een goede maat voor het verwachte piekniveau in de representatieve bedrijfssituatie. Om het maximale geluidniveau te berekenen hebben we de bronnen aan de rand van het speelplein gemodelleerd, op een afstand van 1 meter van elkaar.
2
Er zijn meerdere varianten doorgerekend. In een aantal varianten zijn de groepen verdeeld over twee speelterreinen
Blad 14 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Tabel 3.1 Invoergegevens oppervlakte bronnen
Huidige situatie Kompas
Huidige situatie Wereldkidz
Toekomstig Kindcentrum
3.4.3
Groep
Aantal kinderen
Aantal uur per dag
Bronvermogen per kind in dB(A)
Totaal bronvermogen LAr,LT
Groep 1 en 2
58 kinderen
2
75
93
Groep 3 t/m 8
175 kinderen
1
80
102
BSO
26 kinderen
0,5
80
94
Groep 1 en 2
68 kinderen
2
75
93
Groep 3 t/m 8
202 kinderen
1
80
103
BSO
30 kinderen
0,5
80
95
Groep 1 en 2
126 kinderen
2
75
96
Groep 3 t/m 8
377 kinderen
1
80
106
BSO
70 kinderen
0,5
80
98
KDV
24 kinderen
2
75
89
PSZ
16 kinderen
2
75
87
Parkeren Kindcentrum Verkeer van personen van en naar het Kindcentrum zorgt voor een verkeersaantrekkende werking. Dit wordt veroorzaakt vanwege het halen en brengen van kinderen met de auto. Er zijn 41 parkeerplaatsen voorzien in het openbare gebied ten behoeve van het Kindcentrum. In de VNG-publicatie 'Bedrijven en milieuzonering' is voor de verkeersaantrekkende werking geen richtwaarde opgenomen met betrekking tot het maximale geluidniveau, en is derhalve niet beschouwd in het kader van een goede ruimtelijke ordening. Uit verkregen informatie van de gemeente Stichtse Vecht, afdeling verkeer en mobiliteit, wordt er vanuit gegaan dat de parkeerplaatsen rondom het Kindcentrum in de dagperiode 6 maal per dag zijn bezet (12 bewegingen). In het model zijn de personenauto’s gemodelleerd middels een mobiele bron, die begint en eindigt bij de parkeerplaatsen rond het Kindcentrum. De geluidvermogenniveaus van de bronnen zijn bepaald op basis van kengetallen en/of de meetervaring van Antea Group. Het bronvermogen van een rijdende auto van en naar de parkeerplaatsen bedraagt gemiddeld 90 dB(A). Er is uitgegaan van een rijsnelheid van maximaal 30 kilometer per uur. Als uitgangspunt is aangenomen dat een personenwagen 20 seconden nodig heeft om het parkeervak in en uit te manoeuvreren. Hiervoor is een bronvermogen aangehouden van 90 dB(A).
Voor manoeuvreren zijn puntbronnen opgenomen uitgaande van het aantal parkeerbewegingen. Op basis van het aantal parkeerbewegingen, maal 20 seconden is een bedrijfsduurcorrectie berekend (Cb= - 10 log Tb/To).
Blad 15 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
4
Resultaten en toetsing Het ontwerp van het nieuw Kindcentrum staat nog niet vast. Het is echter van belang om voor de bestaande en toekomstige omwonenden een goed woon- en leefklimaat te kunnen garanderen. In overeenstemming met de gemeente Stichtse Vecht en de Omgevingsdienst regio Utrecht (ODRU) zijn toetsingscriteria opgesteld die zijn toegespitst op onderhavige situatie. Hierbij zijn de richtwaarden voor gemengd gebied uit de VNG-publicatie als basis genomen. De toetsingcriteria worden in de vorm van een voorwaardelijke beperking in het bestemmingsplan opgenomen, waarmee een voldoende beschermingsniveau is gezekerd. Om er zeker van te zijn dat het toekomstig Kindcentrum in praktijk ook daadwerkelijk aan de toetsingscriteria voor geluid kan voldoen (toets uitvoerbaarheid plan), zijn aan het voorstadia van dit rapport vele invullingsvarianten doorgerekend en getoetst. In dit rapport belichten we één van de onderzochte inrichtingsvarianten. Dit betreft de variant waarbij het Kindcentrum de beschikking heeft over één groot schoolplein aan de zijde van het Harmonieplein. Deze variant sluit aan bij het ontwerp dat is opgenomen in het stedenbouwkundig plan welke op 7 maart 2017 is vastgesteld door de gemeenteraad.
4.1
Huidige situatie In de afgestemde toetsingscriteria is nadrukkelijk rekening gehouden met de huidige situatie, waarin de omliggende bestaande woningen reeds een bepaalde geluidbelasting ondervinden vanwege de bestaande basisscholen Wereldkidz en Kompas. Om het geluidniveau vanwege de ontwerpvariant te toetsen aan de toetsingscriteria, is de huidige geluidbelasting in beeld gebracht. In figuur 4.1 en 4.2 is het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau (LAr,LT) en het maximale geluidniveau (LAmax) weergegeven vanwege de huidige situatie in de dagperiode. De scholen zijn namelijk enkel in de dagperiode geopend. De geluidniveaus zijn in beeld gebracht op punten waar sprake is van een woonkamer of van een (open) keuken. Daar waar sprake is van grondgebonden woningen (met op de etages geen woonkamer of keuken) is daarom steeds één getal weergegeven. Daar waar sprake is van appartementen zijn meerdere getallen weergegeven, waarbij elk getal staat voor een verdiepingsvloer van een woonkamer of keuken. Het eerste getal staat daarbij voor de vloer op de begane grond en de volgende getallen staan voor de daaropvolgende verdiepingsvloeren waar sprake is van een woonkamer of keuken. Daar waar in plaats van een getal een X is weergegeven, is geen sprake van woonkamer of keuken. Zoals gezegd is de geluidbelasting hiervoor niet berekend en getoetst.
Voor een volledig overzicht van de berekeningsresultaten wordt verwezen naar bijlage 2.
Blad 16 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Figuur 4.1 Geluidbelasting (LAr,LT) huidige situatie
Figuur 4.2 Geluidbelasting (LAmax) huidige situatie
Blad 17 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
4.2
Ontwerpvariant Kindcentrum De in dit rapport uitgewerkte ontwerpvariant van het nieuwe Kindcentrum gaat uit van één groot schoolplein gesitueerd aan het Harmonieplein (ten oosten van Kindcentrum). De kinderen van zowel de basisscholen, de buitenschoolse opvang (BSO), het kinderdagverblijf (KDV) en de peuterspeelzaal (PSZ) maken gezamenlijk gebruik van het schoolplein. Deze variant heeft vanuit de gemeente en het schoolbestuur de voorkeur gezien zij graag over één schoolplein beschikken voor de verschillende functies waarbij het schoolplein een samenhang heeft met het Harmonieplein. Deze variant is in het onderzoek geheel uitgewerkt. Het Kindcentrum is enkel in de dagperiode geopend. Daarom is enkel de dagperiode weergegeven en getoetst. Ten zuiden van het schoolplein is in overleg met de gemeente uitgegaan van een scherm van 2 meter hoogte, welke dient als afscherming richting de bestaande woningen aan de Gaslaan. Om een overzichtelijke beoordeling te geven, zijn de rekenresultaten voor de bestaande woningen en de nieuwbouwwoningen separaat weergegeven en getoetst. Deze ontwerpvariant is getoetst op inpasbaarheid in de omgeving volgens de opgestelde toetsingscriteria uit tabel 2.2. Voor een volledig overzicht van de berekeningsresultaten wordt verwezen naar bijlage 3.
4.2.1
Langtijdgemiddeld beoordelingsniveau (LAr,LT) Bestaande woningen In figuur 4.3 is de berekende geluidbelasting (LAr,LT) vanwege het Kindcentrum per verdieping weergegeven, op de bestaande woningen. Indien bij de bestaande omliggende woningen een geluidbelasting is berekend van 50 dB(A) of lager, is deze niet in de figuur weergegeven. Is de berekende geluidbelasting hoger dan 50 dB(A), maar wordt wel voldaan aan de toetsingscriteria, dan wordt de geluidbelasting groen weergegeven. Dit kan het geval zijn wanneer de geluidbelasting ten opzichte van de huidige situatie lager of gelijk is, of ten hoogste 2 dB hoger is. Is dit niet het geval, dan wordt de geluidbelasting rood weergegeven. Hier zijn dan aanvullende maatregelen en/of in het bestemmingsplan op te nemen voorwaarden nodig, om alsnog te kunnen voldoen.
Blad 18 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Figuur 4.3 Toetsing geluidbelasting vanwege Kindcentrum op bestaande woningen
Uit bovenstaande figuur blijkt dat de geluidbelasting vanwege deze ontwerpvariant van het Kindcentrum op de bestaande woningen ten noorden voldoet aan de toetsingscriteria. Bij de drie weergegeven toetspunten ten noorden is de berekende geluidbelasting ten opzichte van de huidige situatie óf lager of gelijk, óf is de verhoging niet meer dan 2 dB. Ten zuiden van het schoolplein ontvangt een deel van het bestaande appartementencomplex aan de Gaslaan een te hoge geluidbelasting vanwege het toekomstig Kindcentrum. Er wordt een geluidbelasting berekend van ten hoogste 55 dB(A). Bij de bestaande woningen aan de Gaslaan wordt op de begane grond voldaan aan de toetsingscriteria. Uit de bouwtekeningen van het appartementencomplex is gebleken dat op de overige verdiepingen aan de noordgevel slaapvertrekken en badkamers zijn gesitueerd, en tevens keukens met een open verbinding naar de woonkamer. Waar de keukens met open verbinding zijn gesitueerd dienen echter extra maatregelen te worden genomen om te kunnen voldoen aan de toetsingscriteria. In paragraaf 4.2.3 wordt ingegaan op te nemen maatregelen bij de bestaande woningen aan de Gaslaan. Nieuwbouwwoningen Ten oosten van het Kindcentrum zijn twee nieuwbouwblokken gesitueerd. In figuur 4.4 is de berekende geluidbelasting (LAr,LT) vanwege ontwerpvariant 1 op de nieuwbouwwoningen, per verdieping weergegeven.
Blad 19 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Indien bij de nieuwbouwwoningen een geluidbelasting is berekend van 55 dB(A) of lager, wordt voldaan aan de toetsingscriteria en is deze geluidbelasting niet in de figuur weergegeven. Is de geluidbelasting 56 of hoger en wordt er dus niet voldaan aan de criteria, dan is deze rood weergegeven. In onderstaande afbeelding is voor de volledigheid op één punt het geluidniveau van 55 dB(A) in groen weergeven. Dit is weergegeven omdat op de eerste t/m derde verdieping niet wordt voldaan aan de toetsingscriteria, maar wel op de begane grond van het appartementencomplex.
Figuur 4.4 Toetsing geluidbelasting vanwege Kindcentrum op nieuwbouwwoningen
Bij het noordelijk nieuwbouwblok wordt op bijna alle toetspunten voldaan aan de toetsingscriteria, behalve op één punt. Hierop wordt een geluidbelasting berekend van 56 dB(A) over alle verdiepingen. Hier wordt het toetsingscriteria van een geluidbelasting van ten hoogste 55 dB(A) bij nieuwbouwwoningen overschreden. De invulling van het noordelijk bouwblok is nog niet bekend. In paragraaf 4.3 wordt verder ingegaan op te nemen maatregelen voor het noordelijk nieuwbouwblok, waardoor alsnog kan worden voldaan aan de toetsingscriteria. Voor wat betreft het zuidelijk nieuwbouwblok wordt op meerdere punten niet voldaan aan de toetsingscriteria. De berekende geluidbelasting op de westgevel bedraagt ten hoogste 60 dB(A), wat hoger ligt dan de toegestane geluidbelasting van ten hoogste 55 dB(A) voor nieuwbouwwoningen uit de toetsingscriteria. In paragraaf 4.3 wordt verder ingegaan op te nemen maatregelen voor het zuidelijk appartementenblok, voor onder andere de balkons, welke worden gesitueerd aan de westzijde van het blok.
Blad 20 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
4.2.2
Maximale geluidniveaus (LAmax) Voor de toesing van de maximale geluidniveaus is uitgegaan van de richtwaarden die zijn gesteld in de VNG-publicatie voor gemengd gebied. Daarbij is bij de bestaande woningen tevens rekening gehouden met de maximale geluidniveaus vanwege de bestaande basisscholen terplaatse. Uit de rekenresultaten blijkt dat het maximale geluidniveau (LAmax), als gevolg van het Kindcentrum ten hoogste 79 dB(A) bedraagt bij de bestaande woningen (toetspunt 63_A). In de huidige situatie wordt op dit punt echter ook een maximaal geluidniveau van 79 dB(A) berekend. Als dezelfde lijn wordt gevolgd als in de toetsingscriteria voor het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau is opgenomen, kan worden gesteld dat wanneer de maximale geluidbelasting niet hoger wordt vanwege de ontwikkeling, het aanvaardbaar is. Op de nieuwbouwwoningen wordt een maximaal geluidniveau berekend van 74 dB(A). Dit betreft op aan westzijde van het zuidblok. In paragraaf 4.3 wordt verder ingegaan op te nemen maatregelen voor het zuidelijk appartementenblok. Op het noordblok wordt een maximaal geluidniveau berekend van ten hoogste 67 dB(A), waarmee wordt voldaan aan de richtwaarde van 70 dB(A) in de dagperiode, zoals gesteld in het de VNG-publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ voor een gemengd gebied. Voor een volledig overzicht van de berekeningsresultaten wordt verwezen naar bijlage 3.
4.3
Maatregelen/ voorwaarden in bestemmingsplan Bij de bestaande appartementen aan de Gaslaan en bij de nieuwbouwwoningen wordt vanwege het Kindcentrum niet overal voldaan aan de toetsingscriteria. Om de geluidbelasting vanwege het Kindcentrum op het appartementencomplex aan de Gaslaan en de nieuwbouwwoningen te beperken, kunnen maatregelen worden getroffen. In deze paragraaf zijn de maatregelen voor deze ontwerpvariant uitgewerkt. Als deze maatregelen worden toegepast wordt op alle punten voldaan aan de toetsingscriteria en is daarmee het Kindcentrum inpasbaar in de omgeving. Maatregelen aan de bron kunnen niet worden getroffen aangezien het stemgeluid van kinderen betreft. Deze worden hier niet verder besproken.
4.3.1
Muur (scherm) op schoolplein Maatregelen in het overgangsgebied zijn mogelijk. Er is in dit onderzoek, in overleg met de gemeente, voor onderzochte variant uitgegaan van een muur (scherm) van 2 meter hoog aan de zuidzijde van het schoolplein. Door deze muur toe te passen worden de appartementen aan de Gaslaan, op de begane grond afgeschermd van het geluid. Er is enkel getoetst op de gevels waar geluidgevoelige ruimten zijn gesitueerd, waar bewoners in de regel overdag verblijven. Slaapkamers, een hal en de badkamer horen hier niet toe. Uit de bouwtekeningen van het appartementencomplex aan de Gaslaan blijkt dat daar aan de noordzijde keukens zijn gesitueerd met een open verbinding naar de woonkamer. Deze dienen beschermd te worden tegen het geluid afkomstig van het Kindcentrum. Door de muur te plaatsen worden bij de appartementen op de begane grond voldaan aan de toetsingscriteria.
Blad 21 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Een muur van 2 meter hoog is doorgaans de standaard hoogte voor een erfafscheiding, welke past binnen het bestemmingsplan waardoor dit vergunningsvrij kan worden gerealiseerd. Wordt een scherm hoger dan 2 meter geplaatst dan dient een afwijkingsprocedure van het bestemmingsplan plaats te vinden. Een scherm van 2 meter hoog schermt de appartementen aan de Gaslaan op de begane grond af. Indien de appartementen op de eerste verdieping en hoger afgeschermd dienen te worden middels een scherm/muur op de erfgrens, dient een scherm te worden geplaatst van minimaal 5 meter hoog. Hiermee wordt dan in ieder geval de eerste verdieping afgeschermd. Een dusdanig hoge muur zal stuiten op bezwaren van stedenbouwkundige aard. Daarnaast is een open structuur gewenst van het Kindcentrum naar de omgeving, wat hierdoor verloren gaat. Voor de appartementen op de eerste verdieping en hoger dienen andere maatregelen te worden genomen om te kunnen voldoen aan de toetsingscriteria.
4.3.2
Gevelscherm voor raam aan Gaslaan Middels een muur (scherm) aan de zuidzijde van het schoolplein wordt bij de appartementen aan de Gaslaan op de begane grond voldaan aan de toetsingscriteria. Vanaf de eerste verdieping voldoet de geluidbelasting niet aan de toetsingscriteria. Uit de bouwtekeningen van het appartementencomplex aan de Gaslaan blijkt dat op de eerste tot de vierde verdieping aan de noordgevel keukens zijn gesitueerd met een open verbinding naar de woonkamer. Deze dienen beschermd te worden tegen het geluid afkomstig van het Kindcentrum. Er kunnen maatregelen bij de ontvanger worden getroffen door middel van het toepassen van een gevelscherm voor de ramen (zie figuur 4.3) waar de geluidbelasting te hoog blijkt en tevens geluidgevoelige ruimten zijn gesitueerd, zoals bij een open woon-leefkeuken. De gevelschermen bestaan uit een glaspaneel met 1 – 3 geluidsabsorberende cassettes waarachter de geluidreductie oploopt tot maximaal 10 dB. Daarbij kan het achterliggende raam nog steeds open terwijl toch aan de richtwaarden wordt voldaan.3 Voor wat betreft deze ontwerpvariant van het Kindcentrum, dient deze maatregel bij 11 ramen te worden toegepast. Na aanbrengen van de gevelschermen wordt bij de woningen aan de Gaslaan voldaan aan de toetsingscriteria vanwege het Kindcentrum. In bijlage 7 is weergegeven voor welke ramen de maatregel moet worden uitgevoerd.
Omdat de bestaande woningen aan de Gaslaan geen onderdeel uitmaken van het bestemmingsplan is het aan te bevelen om in een overeenkomst te regelen dat de genoemde maatregelen daadwerkelijk worden getroffen, om daarmee te zekeren dat het Kindcentrum kan worden gerealiseerd. 3
Voorbeeld gevelschermen: Bron Metaglas - SilentAir
Blad 22 van 29
Figuur 4.3 Gevelmaatregel voor raam
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
4.3.3
Balkonschermen Voor wat betreft het zuidelijk nieuwbouwblok wordt vanwege het Kindcentrum op meerdere punten aan de westgevel niet voldaan aan de toetsingscriteria. Het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau op de westgevel bedraagt ten hoogste 60 dB(A). Het maximale geluidniveau op de westgevel bedraagt ten hoogste 74 dB(A). Het ontwerp voor dit blok is reeds bekend. De buitenruimte van deze nieuwbouwappartementen wordt aan de westzijde gesitueerd (geen appartementen gepland in de plint aan de noordzijde van het blok). Dit betreffen half inspringende balkons. Om een goed woon- en leefklimaat te garanderen is het van belang dat de gevel aansluitend met de buitenruimte voldoet aan de richtwaarden. Om het geluidniveau op de balkons, en dus tevens de achtergevel op het balkon te reduceren kunnen maatregelen worden genomen. Er kan een dicht balkonscherm worden aangebracht. In de NPR 5272 uit 2003 is weergegeven hoeveel geluidreductie kan worden behaald vanwege een dicht balkonscherm. In dit geval kan een reductie van 4 dB worden gehaald indien het balkonscherm aan de volgende voorwaarden voldoet. Het dichte balkonscherm dient minimaal 1,2 meter hoog te zijn, met een minimaal eigen gewicht van 10 kg/m2, in combinatie met een 90% absorberend plafond.
Indien deze voorwaarden worden doorgevoerd, wordt op bij bijna alle balkons van het zuidelijk nieuwbouwblok, op de achtergevel voldaan aan de toetsingscriteria. Dit wil zeggen dat er op de achtergevel een langtijdgemiddeld beoordelingsniveau wordt berekend van 55 dB(A), en een maximaal geluidniveau van 70 dB(A). Op één specifieke locatie op het zuidelijke gebouw wordt echter een geluidbelasting van 60 dB(A) berekend. Als ter hoogte van deze locatie een buitenruimte (balkon) wordt gerealiseerd, dan is een iets hoger dicht balkonscherm nodig, om alsnog te zekeren dat op de achterliggende gevel aan de 55 dB(A) wordt voldaan. De precieze benodigde dimensies voor het balkonscherm kan worden bepalen zodra het ontwerp van het Kindcentrum is uitgekristalliseerd. Er moet gedacht worden aan een hoogte van ongeveer 1,7 meter hoog. Geadviseerd wordt om als voorwaardelijke verplichting in de planregels van het bestemmingsplan op te nemen dat voor de gevels achter de buitenruimte (balkon) een langtijdgemiddeld beoordelingsniveau van ten hoogste 55 dB(A) en een maximaal geluidniveau van ten hoogste 70 dB(A) mag optreden vanwege stemgeluid. Uit een bij de bouwvergunning in te dienen akoestisch onderzoek zal moeten blijken op welke wijze hieraan wordt voldaan, bijvoorbeeld door toepassing van de balkonschermen.
4.3.4
Binnenniveau Vanuit het Bouwbesluit dient de gevel van een nieuwbouwwoning te beschikken over een minimale geluidwering van 20 dB. Daarnaast geldt vanuit het Activiteitenbesluit milieubeheer voor inrichtingen een binnenniveau van ten hoogste 35 dB(A) etmaalwaarde. Het Kindcentrum moet voldoen aan dit binnenniveau, echter is het stemgeluid van spelende kinderen uitgesloten. Om een goed woon- en leefklimaat te garanderen voor de omwonenden wordt geadviseerd om een voorwaardelijke verplichting in het bestemmingsplan op te nemen waarmee wordt geregeld dat een binnenniveau van ten hoogste 35 dB(A) etmaalwaarde in de appartementen wordt gegarandeerd, rekening houdend met de geluidbelasting van het Kindcentrum inclusief stemgeluid.
Blad 23 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Met een gevelbelasting van ten hoogste 55 dB(A), en de vereiste gevelwering van 20 dB, wordt aan het binnenniveau van 35 dB(A) voldaan. Is de gevelbelasting hoger dan 55 dB(A), dient de gevelwering zwaarder te worden uitgevoerd om het binnenniveau alsnog te garanderen. Deze voorwaarden dienen te worden overgenomen in de planregels van het bestemmingsplan. Het ontwerp voor het zuidelijk nieuwbouwblok is reeds bekend. Aan de noordzijde van dit blok zijn voornamelijk grote ramen voorzien. Er wordt echter op de noordgevel niet voldaan aan de toetsingscriteria. Er kan voor gekozen worden deze zijde doof uit te voeren. Een dove gevel betreft een gevel waarin geen te openen delen aanwezig zijn. De geluidbelasting op een dove gevel wordt niet beoordeeld, waardoor dan wordt voldaan aan de toetsingscriteria. Het is echter de vraag of dit gewenst is. Als de gehele gevel wordt voorzien van niet te openen ramen, bevorderd dit hoogstwaarschijnlijk niet het woon- en leefgenot van de woningen. Daarnaast ontvangen de woningen enkel in dagperiode een hogere geluidbelasting. In de avond- en nachtperiode ontvangen zij geen hogere geluidbelasting en zouden de bewoners gewoon een raam open kunnen zetten zonder geluidhinder. Om deze reden wordt niet aangeraden grote delen van een gevel doof uit te voeren.
Een meer passende maatregel zou in dit geval zijn om een binnenniveau te garanderen van ten hoogste 35 dB(A) in de dagperiode. Ditzelfde geldt voor het noordelijk nieuwbouwblok waar op één toetspunt niet kan worden voldaan aan de toetsingscriteria. Gezien deze voorwaarden kan worden gesteld dat bij het Zuidblok een gevelwering dient te worden toegepast tot 25 dB(A) (daar waar een geluidbelasting optreedt van 60 dB(A)). Voor het Noordblok dient een gevelwering tot 21 dB(A) te worden toegepast (deel waar 56 dB(A) optreedt). Met deze gevelwering kan worden voldaan aan een binnenniveau van 35 dB(A). Geadviseerd wordt om dit als voorwaardelijke verplichting op te nemen in de planregels zodat dit bij verdere invulling van het noordelijk bouwblok gewaarborgd wordt.
4.3.5
Andere invullingsmogelijkheden Zoals gezegd is in dit rapport ingegaan op de akoestische effecten en maatregelen voor één van de invullingsmogelijkheden voor het Kindcentrum. Het bestemmingsplan zal voor het Kindcentrum zodanig van opzet zijn dat andere invullingsmogelijkheden open worden gelaten. Om te zekeren dat in alle gevallen sprake is van een aanvaardbare woon- en leefkwaliteit wordt aanbevolen om in het bestemmingsplan een voorwaarde op te nemen dat bij afwijkende invulling van het Kindcentrum, ten opzichte van de uitgangspunten in dit rapport, met een akoestisch onderzoek moet worden aangetoond dat, al dan niet met inzet van maatregelen aan de toetsingscriteria zoals geformuleerd in paragraaf 2.2.3 van dit rapport, kan worden voldaan.
4.4
Parkeren Kindcentrum Ouders brengen en halen de kinderen van en naar het Kindcentrum. Rond het Kindcentrum zijn 41 parkeerplaatsen voorzien in het openbare gebied. Deze parkeerplaatsen worden 6 maal in de dagperiode bezet (12 bewegingen per parkeerplaats). Er zijn berekeningen uitgevoerd om inzicht te krijgen in de geluidbelasting vanwege de verkeersaantrekkende werking van het Kindcentrum. Hierin zijn het rijden van de personenwagens en het parkeren meegenomen.
Blad 24 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Uit de rekenresultaten blijkt dat het langtijdgemiddeld beoordelingsniveaus (LAr,LT), als gevolg van verkeersaantrekkende werking van het Kindcentrum ten hoogste 49 dB(A) bedraagt bij de dichtstbijzijnde woningen (toetspunt 05). Hiermee wordt voldaan aan de richtwaarde van 50 dB(A) in de dagperiode, zoals gesteld in het de VNG-publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ voor gemengd gebied behorende bij stap 2. Voor een volledig overzicht van de berekeningsresultaten wordt verwezen naar bijlage 4.
Blad 25 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
5
Advies en conclusie In opdracht van gemeente Stichtse Vecht - Afdeling Ontwikkeling is een akoestisch onderzoek uitgevoerd in het kader van de herontwikkeling van het Harmonieplein te Maarssen. Het plan voorziet in het opnemen van een nieuw Kindcentrum en gevarieerde functies zoals onder andere woningen, winkels en maatschappelijke diensten. Voor de onderbouwing van het bestemmingsplan is een akoestisch onderzoek benodigd, om te beoordelen of ter plaatse van de bestaande en nieuwbouwwoningen sprake is van een acceptabel woon- en leefklimaat. Wegens de complexiteit van de inpassing van het Kindcentrum in de omgeving, beperkt dit akoestisch onderzoek zich enkel tot het Kindcentrum. Het ontwerp van het Kindcentrum staat nog niet vast. Om een goed woon- en leefklimaat te kunnen garanderen voor de omwonenden zijn extra toetsingscriteria op gebied van geluid opgesteld, waaraan een ontwerp voor het Kindcentrum moet voldoen. In het proces om tot een uitvoerbaar plan te komen zijn meerdere invullingsvarianten van het Kindcentrum onderzocht. De varianten zijn steeds getoetst aan deze criteria. De toetsingcriteria worden in de vorm van een voorwaardelijke beperking in het bestemmingsplan opgenomen, waarmee een voldoende beschermingsniveau is gezekerd. In het rapport is de voorkeursvariant geheel uitgewerkt.
In de voorkeursvariant is één groot schoolplein aan het Harmonieplein gesitueerd, waar alle kinderen gezamenlijk gebruik van maken. Ten zuiden van het schoolplein is een overdrachtsmaatregel opgenomen in de vorm van een muur van minimaal 2 meter hoog, ter afscherming naar de begane grond appartementen aan de Gaslaan. Rekenresultaten Uit de rekenresultaten blijkt dat bij de bestaande woningen ten noorden van het Kindcentrum de geluidbelasting voldoet aan de toetsingscriteria. Het bestaande appartementencomplex aan de Gaslaan blijkt wel een te hoge geluidbelasting te ontvangen vanaf de eerste verdieping. Daar dienen echter extra maatregelen te worden genomen om te kunnen voldoen aan de toetsingscriteria. Uit de rekenresultaten blijkt tevens dat de geluidbelasting bij de zuidelijke en noordelijke nieuwbouwblokken niet voldoet aan de toetsingscriteria. Ook hier dienen extra maatregelen te worden genomen. Maatregelen Indien de volgende gevelmaatregelen worden getroffen kan worden voldaan aan de toetsingscriteria, en is de ontwerpvariant inpasbaar in de omgeving: -
Bij de bestaande woningen aan de Gaslaan kunnen gevelschermen voor de ramen worden toegepast, daar waar de geluidbelasting te hoog blijkt en tevens de keukens met open verbinding naar de woonkamer zijn gesitueerd. De gevelschermen bestaan uit een glaspaneel met 1 – 3 geluidsabsorberende cassettes waarachter de geluidsreductie oploopt tot maximaal 10 dB. Deze maatregel dient bij 11 ramen te worden toegepast. Omdat de bestaande woningen aan de Gaslaan geen onderdeel uitmaken van het bestemmingsplan is het aan te bevelen om in een overeenkomst te regelen dat de genoemde maatregelen daadwerkelijk worden getroffen.
Blad 26 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
-
Het noordelijk nieuwbouwblok voldoet op één toetspunt (westgevel) niet aan de toetsingscriteria vanwege het Kindcentrum. Het gebouw ontvangt in dagperiode een hogere geluidbelasting, aangezien het Kindcentrum enkel in de dagperiode geopend is. In de avonden nachtperiode ontvangt zij geen hogere geluidbelasting en zouden bewoners een raam open kunnen zetten zonder geluidhinder. Om deze reden wordt niet aangeraden grote delen van een gevel doof uit te voeren, maar wordt geadviseerd om, uitgaande van situatie met gesloten ramen, een binnenniveau te garanderen van ten hoogste 35 dB(A) in de dagperiode. Met deze voorwaarden dient bij het Noordblok een gevelwering tot 21 dB(A) te worden toegepast (daar waar een geluidbelasting optreedt van 56 dB(A)).
-
Het zuidelijk nieuwbouwblok voldoet op de gehele westgevel niet aan de toetsingscriteria. De nieuwbouwappartementen krijgen aan deze zijde half inspringende balkons. Om het geluidniveau op de balkons, en dus tevens de achtergevel op het balkon te reduceren kunnen dichte balkonschermen worden aangebracht. Er kan een reductie van 4 dB worden gehaald indien het balkonscherm minimaal 1,2 meter hoog zijn, minimaal eigen gewicht van 10 kg/m2 hebben en de plafonds van de balkons 90% absorberend worden uitgevoerd. Indien deze voorwaarden worden doorgevoerd, wordt op bij bijna alle balkons van het zuidelijk nieuwbouwblok, op de achtergevel voldaan aan de toetsingscriteria. Dit wil zeggen dat er op de achtergevel een langtijdgemiddeld beoordelingsniveau wordt berekend van 55 dB(A) en een maximaal geluidniveau van 70 dB(A). Op één specifieke locatie op het zuidelijke gebouw wordt echter een langtijdgemiddeld beoordelingsniveau van 60 dB(A) berekend. Als ter hoogte van deze locatie een buitenruimte (balkon) wordt gerealiseerd, dan is een iets hoger dicht balkonscherm nodig, om alsnog te zekeren dat op de achterliggende gevel aan de 55 dB(A) wordt voldaan. De precieze benodigde dimensies voor het balkonscherm kan worden bepalen zodra het ontwerp van het Kindcentrum is uitgekristalliseerd. Er moet gedacht worden aan een hoogte van ongeveer 1,7 meter hoog.
De noordgevel voldoet tevens niet aan de toetsingscriteria. Aangezien aan de noordzijde van dit blok voornamelijk ramen komen is het niet gewenst deze hele zijde doof uit te voeren. Net als bij het noordelijk nieuwbouwblok ontvangen de woningen enkel in dagperiode een hogere geluidbelasting en wordt niet aangeraden grote delen van een gevel doof uit te voeren. Ook hier wordt aangeraden in ieder geval een binnenniveau te garanderen van ten hoogste 35 dB(A) in de dagperiode. Met deze voorwaarden dient bij het Zuidblok een gevelwering tot 25 dB(A) te worden toegepast (daar waar een geluidbelasting optreedt van 60 dB(A)).
Voorwaarden bestemmingsplan Gezien bovenstaande wordt geadviseerd om voor wat betreft nieuw te bouwen woningen ten oosten van het Kindcentrum bij planvoorschrift te regelen dat: o De geluidisolatie van de woningen zodanig zal zijn dat, bij gesloten ramen/deuren, dat wordt gegarandeerd dat het geluidniveau in de woningen vanwege het Kindcentrum (met name stemgeluid) niet hoger is dan 35 dB(A) etmaalwaarde voor het langtijdgemiddelde beoordelingsniveau en 55 dB(A) voor het maximale geluidniveau; o Ter plaatse van buitenruimten (balkons) in de gevel aan de zijde van het Kindcentrum met toepassing van (verhoogde) borstweringen wordt gegarandeerd dat de gevelbelasting achter het balkon niet hoger is dan 55
Blad 27 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
dB(A) etmaalwaarde voor het langtijdgemiddelde beoordelingsniveau en 70 dB(A) voor het maximale geluidniveau.
Om te zekeren dat in alle gevallen sprake is van een aanvaardbare woon- en leefkwaliteit wordt aanbevolen om in het bestemmingsplan een voorwaarde op te nemen dat bij afwijkende invulling van het Kindcentrum, ten opzichte van de uitgangspunten in dit rapport, met een akoestisch onderzoek moet worden aangetoond dat, al dan niet met inzet van maatregelen aan de toetsingscriteria zoals geformuleerd in paragraaf 2.2.3 van dit rapport, kan worden voldaan.
Blad 28 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05
Bijlagen en Figuren
Blad 29 van 29
Akoestisch onderzoek Herontwikkeling Harmonieplein Maarssen projectnummer 0418989.00 12 februari 2019 revisie 05