Bijlage 2 Stedenbouwkundig Programma van Eisen.pdf

Deze staan echter los van de herontwikkeling van (delen van) de Atlantische buurt. Ook voor het interne wegennet van de Atlantische buurt geldt dat de toename per weg beperkt is. Immers de genoemde aantallen voertuigen zullen zich verdelen over de wegen binnen de wijk. De verspreiding van het verkeer leidt tot slechts geringe toenames van verkeer op de wegen binnen de Atlantische buurt, waarbij de intensiteiten naarmate dichter bij de Plesmanlaan gekomen steeds verder toenemen tot het genoemde maximum van ongeveer 200 motorvoertuigen per etmaal. Als gevolg hiervan worden ook op de interne wegen geen verkeersproblemen (afwikkeling en veiligheid) verwacht. Dat laat onverlet dat er in de huidige situatie door bewoners van de wijk een aantal knelpunten binnen de wijk wordt ervaren en hiervoor maatregelen zijn voorgesteld. Hierop gaan wij hierna in.

4. Knelpunten en oplossingsrichtingen In de inventarisatiefase van het planproces is een aantal keer de vraag naar voren gekomen om straten als eenrichtingsstraten vorm te geven. In algemene zin merken wij hierbij op het instellen van eenrichtingverkeer in principe alleen wenselijk is als dit vanwege ruimtelijke beperkingen absoluut noodzakelijk is (verkeer in twee richtingen is simpelweg niet mogelijk) of als er sprake is van ongewenst gebruik van routes (sluipverkeer). In andere situaties is het ongewenst om eenrichtingverkeer in te stellen. Enerzijds omdat de bereikbaarheid hierdoor afneemt, anderzijds omdat de noodzaak hiervan dan niet aanwezig is en dit ook door de weggebruikers als zodanig zal worden ervaren. Dit werkt negatie van de verplichte rijrichting in de hand met diverse negatieve (verkeersveiligheids)effecten tot gevolg. Een van de routes waarvoor de vraag naar het instellen van eenrichtingverkeer is gedaan betreft de Kennedylaan. Op deze weg wordt sluipverkeer ervaren. Het gaat hierbij om voertuigen die de Kennedylaan gebruiken als parallelle route voor de Plesmanlaan. Dit fenomeen treedt vooral op bij hoge verkeersdruk op de Plesmanlaan. Mede als gevolg van halterende bussen op de Plesmanlaan raakt de doorgang geblokkeerd en ontstaat er een wachtrij achter de bus op de Plesmanlaan. Het passeren van de bus is niet mogelijk door de aanwezigheid van een

22049 Verkeersonderzoek Atlantische Buurt Maarssen BVA Verkeersadviezen

76

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

pagina 8 van 11

middengeleider. Naderend verkeer dat de wachtrij opmerkt kiest er dan voor om via de Kennedylaan te rijden en zo deze wachtrij te omzeilen. Deze ongewenste verkeersbewegingen vinden in beide richtingen plaats (zie nevenstaande figuur). Het mag duidelijk zijn dat dit sluipverkeer ongewenste effecten met zich meebrengt. Enerzijds omdat door het omzeilen van de wachtrij de intensiteit op de Kennedylaan toeneemt, anderzijds omdat het doel is tijdwinst te behalen. Dit gaat veelal gepaard met hoge snelheden van het sluipverkeer. Om dit Figuur 5: Sluiproute Kennedylaan sluipverkeer te voorkomen zijn maatregelen gewenst. Echter het instellen van eenrichtingverkeer lost de problematiek maar ten dele op. Dit omdat het sluipen plaatsvindt in beide richtingen en op beide delen van de Kennedylaan. Het instellen van eenrichtingverkeer heeft derhalve slechts ten dele een effect. Bekijken we de structuur van de wijk dat dient de Kennedylaan eigenlijk uitsluitend ter ontsluiting van de aanliggende percelen en speelt deze niet of nauwelijks een rol in de ontsluiting van de wijk. Overwogen kan dan ook worden op beide delen van de Kennedylaan een ‘knip’ aan te brengen. Dat wil zeggen het afsluiten van de Kennedylaan op strategische locaties, uiteraard met uitzondering van het langzame verkeer.

Mogelijke locaties hiervoor zouden kunnen liggen net ten noordwesten van de Stroelstraatstraat en net ten noordwesten van de Kuyperstraat Figuur 6: Mogelijke afsluitlocaties (zie nevenstaande figuur). Het gaat hierbij om een eerste suggestie. De wenselijkheid en exacte

22049 Verkeersonderzoek Atlantische Buurt Maarssen BVA Verkeersadviezen

pagina 9 van 11

locaties van de afsluitingen dienen tezamen met belanghebbenden en aanwonenden te worden bepaald. Tweede locatie die is genoemd als knelpunt betreft de aansluiting Thorbeckelaan – Europalaan. Vooral de aanwezigheid van twee kruispunten achter elkaar (Thorbeckelaan en Albardastraat) leidt tot onduidelijkheid. Mede omdat de Albardastraat een eenrichtingsregime van zuid naar noord kent wordt er ook een eenrichtingregime verwacht op de Thorbeckelaan. Het is denkbaar op de Thorbeckelaan een eenrichtingregime in te voeren met een verplichte rijrichting van noord naar zuid (tegengesteld aan de Albardastraat). Hierdoor ontstaat er een circuit rondom het water. Gevolg hiervan is wel dat de intensiteit op de Albardastraat zal gaan toenemen. Hoewel het niet de verwachting is dat er qua intensiteit direct een probleem op deze weg zal ontstaan, is er waarschijnlijk wel sprake van een substantiële toename van verkeer.

Figuur 7: Eenrichting circuit Thorbeckelaan - Albardastraat

parkeerplaatsen in de herontwikkelingsgebieden krijgen deze gebieden vorm als een ‘stenige’ omgeving met heel veel verharding en weinig groen. Hierbij is de vraag gerechtvaardigd of dit de gewenste kwaliteitsslag voor de omgeving biedt. Het is dan ook de vraag of deze werkwijze de meeste gewenste is. Dit mede omdat uit het parkeeronderzoek blijkt dat er in de directe omgeving van de planlocaties nog ruimschoots voldoende restcapaciteit aan parkeerplaatsen beschikbaar is. Wij adviseren dan ook de nieuwe situatie niet sectoraal (per deelgebied) te beschouwen maar een en ander in een breder perspectief te bezien. Dit vraagt om een meer integrale visie op de gehele Atlantische buurt. Tijdens de schouw in het gebied is ook gebleken dat er weliswaar veel groen binnen de wijk aanwezig is, maar dat het veelal niet gaat om functioneel groen. Het anders gebruiken van (delen van) dit groen kan veel meer kwaliteit opleveren. Ook het parkeren kan op veel locaties veel meer geïntegreerd worden in het groen, waardoor de ruimte efficiënter kan worden gebruikt er meer groen kan worden ingebracht en het aantal parkeerplaatsen, indien nodig of gewenst, op diverse locaties zelfs eenvoudig kan worden vergroot. Het algemene beeld binnen de wijk kan hierdoor kwalitatief naar een (veel) hoger niveau worden getrokken.

Wel is het van belang dat de inrichting van de straten zodanig is dat parkeren op niet aangegeven plaatsen niet mogelijk is. Alleen dan zal men bereid zijn het voertuig op iets grotere afstand dan ‘voor de deur’ te parkeren. Het is hierbij van belang dat deze situatie vanaf het begin optreedt, waardoor er geen gewenning optreedt in een tijdelijke situatie. Het aanpassen van gedrag is lastig. Deze aanpak biedt ook kansen de verkeersveiligheid verder te vergroten, mede door de aangedragen knelpunten op te lossen. Hierbij denken wij onder andere aan de eerdergenoemde maatregelen op de Kennedylaan en de Thorbeckelaan. In dat kader dienen ook de mogelijke aanvullende maatregelen op de Kennedylaan (plateau op aansluiting Schaepmanstraat) en maatregelen op de Thorbeckelaan en de Albardastraat) ter hoogte van de voorziene langzaamverkeerbrug te worden bezien.

Zoals al eerder aangegeven is het goed functioneren van een eenrichtingregime afhankelijk van een aantal factoren. Voor de Thorbeckelaan geldt dat het instellen van een verplichte rijrichting de herinrichting van deze straat min of meer noodzakelijk maakt. Het is gewenst de rijbaanbreedte te verkleinen en gestoken parkeren toe te passen, zodat ook uit het wegbeeld duidelijk wordt dat er sprake is van verkeer in één richting. Dit mede omdat de Thorbeckelaan voor verkeer dat nadert vanaf de Plesmanlaan een logische doorgaande route is.

5. Conclusies en aanbevelingen De realisatie van nieuwbouwwoningen in de Atlantische buurt ter vervanging en uitbreiding van het bestaande woningareaal brengt en extra parkeervraag met zich mee. Op basis van onderzoek, de ‘Passende Parkeernorm-tool’ en een enquête van Portaal kan worden geconcludeerd dat een parkeernorm van 0,95 – 1,7 parkeerplaats per woning (afhankelijk van het type woning) voor de nieuwbouw passend is. De minimale waarde ligt lager dan de parkeernormen die de gemeente Stichtse Vecht hanteert (1,4 parkeerplaats per woning). Het verdient om meerdere redenen (onder andere financiële en ruimtelijke) aanbeveling uit te gaan van het realiseren van voldoende parkeerplaatsen, maar een (te groot) overschot te voorkomen en daarom de gevalideerde parkeernorm toe te passen. Temeer daar hierin al restcapaciteit is ingebouwd. Met betrekking tot de invulling van het parkeren is het de vraag of het maximaliseren van het aantal parkeerplaatsen in de directe omgeving van de nieuwbouw wenselijk is. Als gevolg van het maximaliseren van het aantal

22049 Verkeersonderzoek Atlantische Buurt Maarssen BVA Verkeersadviezen

pagina 10 van 11

22049 Verkeersonderzoek Atlantische Buurt Maarssen BVA Verkeersadviezen

pagina 11 van 11

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

77

Bijlage 2 Participatieproces en de opgehaalde informatie

78

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

Bijeenkomst 18 mei 2022 – opgehaalde informatie Op 18 mei 2022 is er een informatie- en participatiebijeenkomst georganiseerd in Het Trefpunt, over de eerste denkrichtingen voor het stedenbouwkundig programma van eisen (SPvE) voor de Atlantische Buurt. Na een plenaire presentatie was er ruimte voor gesprek en reflectie aan de hand van panelen. Tijdens de avond waren circa 60 mensen aanwezig. In de plenaire presentatie hebben de gemeente en Portaal een toelichting gegeven op het SPvE. Tijdens de avond werd met behulp van interactieve tool Mentimeter gepeild hoe de aanwezigen denken over thema’s. De presentatie met de uitslag van de peilingen is te downloaden. Portaal heeft het voornemen om de drie grijze flats en de beneden-boven woningen te slopen en er nieuwe appartementen voor terug te bouwen. Ook is het voorstel om de speelplekken en openbare te verbeteren. Het idee is dat er 150 tot 220 extra woningen terug komen, zodat er wordt bijgedragen aan het verminderen van de woningcrisis en er naast sociale huurwoningen ook middenhuur – of koopwoningen kunnen komen. Hoeveel meer woningen precies, hangt af van wat acceptabele bouwhoogtes zijn (wat is passend in de buurt), hoeveel extra parkeerplekken gerealiseerd moeten worden (meer woningen betekent meer parkeerplekken) en wanneer het plan financieel uit kan (hoeveel woningen zijn nodig voor een haalbare businesscase).

Tijdens het gesprek bij de panelen zijn de volgende opmerkingen door de aanwezigen op post-its geschreven. Deze opmerkingen worden gebruikt om het SPvE verder uit te werken: Programmering + nieuwbouw -

Spreiding sociaal en andere segmenten door de wijk. Graag een voorstel hoe dat beter te sturen Bebo’s renoveren en niet slopen “meer generatie huis” + paar bubbels jongeren en ouderen Qua stijl een lichte uitstraling, lichte steen en niet grauw. Balkons los van elkaar niet met een paneel ertussen met je naaste buren. Meer privacy. Geen woningen op straatniveau creëert veel opbergruimte beneden. Liefst geen garages onder de flats. Geen woningen op de begane grond. Luguber ’s avonds.

Bouwhoogte -

Graag niet meer dan 4 lagen, hoge complexen passen niet in het straatbeeld Geen Overvecht van Stichtse Vecht in de Atlantische buurt (qua flats en hoogbouw) Niet te hoog bouwen, maximaal 3 woonlagen Bouwhoogte max 5 Privacy weg door flats

Openbare ruimte -

Voorzieningen -

-

Parkeren op grastegels is niet slecht voor de grond Europalaan geschikt voor het toevoegen van extra parkeerplaatsen. Parkeren achter de flats in het groen minder wenselijk. Er is al weinig groen daar! En er moet rekening worden gehouden met uitlaatgassen en geluidsoverlast. Parkeren aan de Kuyperstraat, waar nu struiken of boompjes staan. Als je die weghaalt kun je meer parkeren toevoegen. Zelfde geldt voor Troelstrastraat en Schaepmanstraat. Ondergronds parkeren een optie?

Buurthuis met laagdrempelige cursussen + open ruimtes + hulpverlening Liever geen winkels of schoonheidssalon als voorziening want daardoor zijn er veel auto’s in de wijk.

Werksessies juni 2022 – opgehaalde informatie In juni vonden een drietal werksessies plaats waarin de gemeente Stichtse Vecht en Portaal met bewoners van de Atlantische Buurt in gesprek zijn gegaan over bouwhoogtes, mobiliteit, openbare ruimte, speelplekken en maatschappelijke voorzieningen in de Atlantische Buurt. Deze opbrengst uit deze werksessies benutten we voor de verdere uitwerking van het stedenbouwkundig programma van eisen. Onderstaand is per thema weergegeven wat er besproken is en welke vragen er leven. Parkeren • • •

•

Parkeren en mobiliteit -

Nu veel rust Wie neemt het onderhoud voor zijn rekening? Groen belangrijk Honden veldjes maken + prullenbakken voor poepzakjes Sociale heel belangrijk voor jonge mensen (ontmoeting) Niet teveel speelplekken, niet iedereen vindt schreeuwende kinderen fijn Stel het groen in dienst van de buurt. Geen ontoegankelijke plantsoenen maar een (be)leefomgeving. Uitnodigend voor ontmoeting. Open speelplekken voor volwassenen, bijvoorbeeld een schaakspel met grote plastic stukken. Samenhang en verbinding > daarvoor moet de gemeente zorgen.

•

Bijlage 3 Verslagen van de Startbijeenkomst en de Werksessies

Er is het gevoel dat er nu al te weinig parkeerplaatsen zijn. Er wordt op bepaalde locaties een ‘parkeerprobleem’ gevoeld (te hoge parkeerdruk). Het toevoegen van woningen mag het parkeerprobleem niet vergroten. Laat het toevoegen van parkeerplaatsen niet ten koste gaan van groen(beleving), met name bij de groene plekken bij de beneden-bovenwoningen in eigendom van Portaal (hierna: bebo’s). Voor het toevoegen van parkeerplaatsen worden de volgende locaties genoemd: o Europalaan (mits sociale veiligheid/’ogen op de straat’ goed geregeld wordt) o Het optimaliseren van de Troelstrastraat, Schaepmanstraat en Kuyperstraat: door het opnieuw inrichten van de straat kunnen parkeerplaatsen toegevoegd worden (denk aan: langsparkeren wordt haaksparkeren, enkelzijdig wordt dubbelzijdig parkeren). o Wereldkidz-locatie: tussen en achter de nieuwe gebouwen zou voldoende ruimte moeten zijn voor parkeerplaatsen. o Overweeg Thorbeckelaan zuid voor het toevoegen van parkeerplaatsen (ter hoogte van ‘pensioenfonds-flat’). Hiervoor moet contact gezocht worden met de grondeigenaar. Overweeg een gebouwde of ‘half gebouwde’ parkeeroplossing. Als mogelijkheid wordt een verdiepte parkeergarage veel genoemd, maar men begrijpt dat dit technisch en financieel

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

79

• •

moeilijk is. Een halfverdiepte parkeergarage zou onderzocht kunnen worden, maar ook een bovengrondse oplossing (op begane grond of 1ste verdieping) (NB: dit is financieel niet of nauwelijks haalbaar). En voor de Wereldkidz-locatie kunnen gebouwen rond een ‘parkeren op maaiveld’-oplossing komen, met een dek eroverheen. Handhaaf op fout- en wildparkeren, zeker waar dat tot onveilige situaties leidt (op de hoek van de straat). Aan de Kennedylaan wordt ook aan de waterzijde geparkeerd (daar zijn geen parkeerplaatsen), maar dit leidt niet tot overlast. Zou daar ruimte zijn voor officiële parkeerplaatsen?

Verkeer • Voorkom (te) hard rijden op de Kennedylaan. • Verkeersdoorstroming: het introduceren van éénrichting op de Schaepmanstraat en Kuyperstraat (zoals op de Troelstrastraat) wordt niet als kansrijk gezien. Eventueel is het introduceren van éénrichting op de Kennedylaan, Thorbeckelaan, Europalaan en Dr. Ariënslaan wel denkbaar, als het in tegenovergestelde richting van de rijrichting van de bus op de Plesmanlaan wordt gedaan (dan kan de Kennedylaan niet worden gebruikt als sluiproute). Sowieso zou de Thorbeckelaan in samenhang met de Albardastraat (2x) éénrichting kunnen worden, vanuit het idee dat de verkeerssituatie daar overzichtelijker wordt met de kruisingen zo kort op elkaar. • Een aansluiting voor de auto, tussen Europalaan/Maire Hofstedelaan en de Maarsseveensevaart, zou positief kunnen zijn voor de verkeersdoorstroming in het algemeen (loopt ’s ochtends nu vast bij de rotonde Plesmanlaan/Huis ten Boschstraat), alhoewel deze route er jaren geleden juist uit is gehaald om het verkeer door die woonstraat te verminderen. Spelen • In de Atlantische Buurt zijn er met name speelplekken voor de jongere jeugd (<12 jaar). Voor de oudere jeugd (>12 jaar) zijn er elders in de Staatsliedenbuurt/Maarssen plekken. • Het is beter om één goed ingerichte speelplek te hebben dan meerdere plekken met één toestelletje (daar zijn kinderen te snel op uitgekeken).

De speelplek moet afwisselend en uitdagend zijn. • Thematiseren per speelplek naar activiteit of leeftijdsgroep: 1x speelplek voor jongere jeugd, en de andere plekken inrichten voor bijvoorbeeld ontmoeting (ook voor volwassenen), sport (basketbal, tafeltennis?), etc. • Een plek voor ontmoeting kan ‘smart’ ingericht worden. Hierbij kan worden gedacht aan bijv. een USB-aansluiting op zonne-energie. • Speelplekken inrichten met natuurlijke materialen (o.a. hout) en niet met ‘plastic’ in felle kleuren. • Zorg ook voor speelaanleidingen, zoals boomstammen, brede/hoge stoepranden, grote keien/stenen, etc. Eventueel een speelplek inrichten met water (bijv. pomp). • Zorg ervoor dat speelplekken veilig te bereiken zijn voor kinderen (oversteken van wegen). • Zorg voor voldoende bankjes om te zitten, ook op plekken waar geen speelplek is.

80

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

Openbare ruimte en groen • Over het algemeen geldt dat groen in de buurt belangrijk is voor hoe de buurt als geheel wordt ervaren. • Niet-openbaar groen (bij bebo’s en zuidelijke flats) is ook belangrijk voor de groenbeleving, en voelt als openbaar groen. • Veilige fiets- en voetgangersroutes door de wijk zijn belangrijk. Dat kan beter. • Zorg voor goede toegankelijkheid voor mindervaliden, kinderwagens en rollators, en bankjes om op uit te kunnen rusten. Daar ontbreekt het nu aan. • Toepassen van halfopen verharding of halfverharding is een mogelijkheid om wateroverlast bij veel regenval tegen te gaan, bijvoorbeeld voor parkeerplaatsen. • Vragen die werden gesteld zijn: o Waar komen (nieuwe) vuilcontainers? o Waar komen laadvoorzieningen voor elektrische auto’s? Bebouwing en bouwhoogtes • Zorg ervoor dat de bouwmassa/aantal woningen in balans is met het aantal te realiseren parkeerplaatsen: aantal toe te voegen parkeerplaatsen bepaalt de maximaal toe te voegen woningaantallen. • Wissel de bouwvolumes af, zodanig dat bebouwing minder groots aanvoelt en beter past bij de dorpse schaal: o Een getrapte gevel (zoals de voorkeursvariant van de Kuyperstraat) wordt gewaardeerd, en zou ook kunnen voor de locaties van de ‘grijze flats’. Het zorgt ervoor dat een gebouw veel minder een hoge muur is langs de straat.

o Dat kan ook door een schuin dak van een woning verder door te laten lopen naar beneden. Dan is de zijmuur van de woning minder hoog en geeft dus ook licht en ruimte op straat. o Ook is het denkbaar dat de bovenste verdieping een stuk verder terug ligt aan de straatzijdes. Een gebouw oogt dan ook minder hoog en robuust. • Wissel af op de verschillende locaties. Niet alle locaties (3x grijze flat, 3x bebo) hoeven hetzelfde te zijn. Bouw dichter/hoger waar het kan, en blijf dunner/lager waar dat gewenst is. • Bebo-locaties: een haakvormig gebouw zoals nu wordt gewaardeerd. Kijk of een andere positie/oriëntatie beter past (door bijv. de haak te draaien). • Overweeg ook om de bebo-haken schuin te plaatsen op de plek, in plaats van haaks. • Overweeg om i.p.v. één haak twee ‘rijtjes’ te maken (haaks op of parallel aan de straat). • Voor de bebo-locaties wordt overwegend aangegeven dat drie bouwlagen het maximaal mogelijke/wenselijke is. • Laat de nieuwe woningen uitkijken op de plekken waar nu geen sociale controle op is: speelplekken, Europalaan, etc. • Voorkom zoveel mogelijk dichte muren op de begane grond, zoals nu bij de garageboxen/bergingen. Zorg er voor dat gebouwen meer contact maken met de straat door op de begane grond ramen te hebben. Maak naast hoofdentree en bergingen dus ook woningen op de begane grond.

• Zorg er voor dat er naast sociale huurwoningen ook woningen komen in een ander segment (middenhuur, koop). • Er zijn zorgen over verminderde lichtinval in omliggende woningen en tuinen als er meer de hoogte wordt in gaan.

Maatschappelijke voorzieningen • Vroeger was er een zwembad in de Atlantische Buurt en dat zorgde voor ontmoeting. Een dergelijke functie wordt gemist en zou misschien deels kunnen worden ingevuld door een gezondheidscentrum, sportschool of bibliotheek. • Thema’s als samenkomen en ontmoeting zijn belangrijk. Er mag best wat meer reuring ontstaan in de wijk. • Meer culturele activiteiten voor een jongere doelgroep worden op prijs gesteld. Voorbeelden zijn een ruimte voor theater of voorstellingen, muziekles of een toneelvereniging. • In voorgaande jaren was er een buurthuis. Hier lijkt behoefte aan, maar het blijft lastig om hier echt structurele invulling aan te geven vanuit de buurt.

Maarssen Staatsliedenbuurt Stedenbouwkundig Programma van Eisen

81

atelier

DUTCH

Architectuur Stedenbouw Landschap De Steiger 24 | 1351 AB Almere Postbus 1181 | 1300 BD Almere T 036 - 533 34 24 | M 06 - 5380 1133

© Kickstad - Atelier Dutch

info@atelierdutch.nl | www.atelierdutch.nl

S-MAA-2019024 20 maart 2023 Rob van der Velden Sharon Corten Bhavya Bathena Ruben Melker

Alle foto’s, illustraties en kaartmateriaal zijn gemaakt door Atelier Dutch, tenzij anders vermeld. De inhoud van deze publicatie kan onderworpen zijn aan copyright. Gebruik van de inhoud ervan door anderen zonder toestemming van atelier Dutch is onrechtmatig.