Bijlage 1. Een BuitenTuinderij 21-04-2022.pdf
Tekst van het document
Een BuitenTuinderij Visie plan en beeldkwaliteitsplan voor ontwikkeling voormalig stallingbedrijf Zandpad 41 te Maarssen
1
Dit document bevat de visie, het ontwerp en het beeldkwaliteitsplan voor uitwerking van architectuur en buitenruimte voor de herontwikkeling van Stallingbedrijf Kuyvenhoven op Zandpad 41 te Maarssen met woningbouw in een landschappelijke inbedding en met de Vechtse traditie als uitgangspunt. Het ontwerp is vanuit een modellenstudie via schetsontwerp tot voorliggend voorlopig Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
ontwerp gegroeid, daarbij een aantal malen aangepast na input van diverse betrokkenen, o.a. de omwonenden, de gemeente Stichtse Vecht, de provincie Utrecht en de Vechtplassencommissie. Telkens werd het plan simpelweg beter. Dat is geen vanzelfsprekendheid, we zijn de betrokkenen dan ook dankbaar voor hun inzet.
2
3
1. Visie
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
5
Zandpad 41
Cultuurhistorische basis De belangrijkste onderlegger voor de uitwerking van het
We bouwen voort op de cultuurhistorische analyse die Stichting
ontwikkelingsconcept (Deel 2, par. 3.1) is het landschappelijk
In Arcadië in 2017 heeft gedaan en op de aanzet die daar
en historisch ‘frame’ (zie afbeelding hiernaast), bestaande uit
gegeven is voor een ontwikkelingsconcept met aanbeve-
een vrije dwars-as, twee diepe zichtassen het gebied in, en
lingen voor planvorming. In de analyse (Deel 1, par. 4.1)
het behoud van fysieke restanten uit de tuinderijperiode.
is te lezen dat de samenhang tussen het plangebied en
Alle door In Arcadië voor de uitwerking benoemde elemen-
buitenplaats Cromwijck begin vorige eeuw in eigendom en
ten zijn overgenomen in de planopzet. Voor wat betreft de
in structuur verloren is gegaan, en dat de oorspronkelijke
hoofdontsluiting is gekozen voor de 2e optie zoals voorge-
samenhang van het plangebied studiegebied (als tuin- en
steld door In Arcadië, namelijk ontsluiting aan de westzijde.
parkaanleg behorend bij de buitenplaats Cromwijck) niet
In Arcadië vervolgt: “Het gebied dat zo ontstaat kan worden
herkenbaar en beleefbaar is. De analyse eindigt (Deel 1,
gekarakteriseerd als een grote omsloten ‘tuin’ met een ver-
par. 4.2) met een voorlopige ‘waardestelling’: De tuinhisto-
deling tussen gemeenschappelijke buitenruimte en woon-
rische waarde van het plangebied is in de huidige situatie
gebieden met woningen en privétuinen.” Er wordt door
indifferent. Er wordt echter ‘positieve tuinhistorische
In Arcadië een set met uitganspunten meegegeven voor de
waarde’ gehecht aan enkele substantiële en beeldbepalende
ruimtelijke opzet en de gebiedsinrichting (Deel 2, par. 3.2).
elementen (tuinderswoning, bijgebouwen, schoorsteen en
Deze zijn ook allemaal overgenomen en uitgewerkt, op het
watertoren) uit de kwekerij-tuinderijfase van de eerste helft
herstel van de brede watergang op de erfgrens met Crom-
van de 20e eeuw, die terugvoeren op de gebruikstraditie
wijck/Valkenberg na, wat door een vervuiling in de onder-
van deze plek als moestuin van de buitenplaats Cromwijck.
grond onmogelijlk bleek.
Naast deze rapportage vormde het document VechtVisie Belvedere Bouwen een basis voor de visievorming en het
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
ontwerp. Met name de ontwikkelingsgeschiedenis van de locatie, eerst als onderdeel van Buitenplaats Cromwijck, later als professionele kwekerij en tuinderij geeft handvatten voor behoud door ontwikkeling. De aanzet voor het ontwikkelingsconcept van In Arcadië sluit aan op het buitenplaatsenlandschap van de Vecht en het buitenplaatsensemble Cromwijck. In Arcadië noemt drie belangrijke kernpunten voor ontwikkeling: • neem het historisch gegeven van ‘tuinderij van Cromwijck’ als inspiratie voor herontwikkeling • probeer niet een nieuwe zelfstandige buitenplaats te maken • behoud en verwerk authentieke inrichtingselementen uit de verschillende tijdsperioden Een aantal relevante onderdelen uit hun rapportage zijn op deze pagina’s ter illustratie opgenomen.
6
7
Zandpad 41 Inspiratie
Het planvoorstel voor de herontwikkeling aan het Zandpad 41 in Maarrssen is geïnspireerd op de (cultuur)historie van het gebied. Enerzijds op de historie van landgoederen en buitenplaatsen aan de Vecht in de directe omgeving, en anderzijds op de oude tuinderij van Cromwijck zoals deze hier lange tijd heeft gelegen. Het plangebied was vroeger onderdeel van de parktuinen van de buitenplaats Cromwijck. In die tijd werden er veel buitenplaatsen ontwikkeld op dit gedeelte van de Vecht bij Maarrssen. Joan Huydecoper, burgemeester van Amsterdam, was een projectontwikkelaar avant la lettre van buitenplaatsjes in de omgeving van zijn eigen buitenplaats Goudestein. Op de kaarten van 1860 is te zien hoe de buitenplaatsjes hier letterlijk achter elkaar werden ontwikkeld. Niet alle buitenplaatsen stonden op de voorste rij aan de Vecht, er stonden ook buitenplaatsen op de tweede, derde en vierde rij, zelfs tot in de polder Maarssenveen.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Het plangebied bleef tot begin vorige eeuw onderdeel van de productietuinen van de buitenplaats Cromwijk en werd daarna een professionele tuinderij met kassen.
De locatie is als onderdeel van Cromwijck, aan de oostzijde
Halverwege de vorige eeuw werden de kassen groten-
de stapeling van buitens door Huydecoper
Ontwikkelig van het Vechtse landgoederen en buitenplaatsenlandschap in de 17e eeuw.
deels gesloopt en is een caravanstalling gerealiseerd. Deze mooie plek aan de Vecht is nooit ontwikkeld tot een (zelfstandige) buitenplaats, maar op het naastgelegen Cromwijck zelf is wel recent (begin deze eeuw) een nieuwe buitenplaats ontwikkeld op de tweede rij, Valkenberg genaamd. De geschiedenis als tuin en tuinderij van een Buiten is voor de locatie vanuit de historie dus de meest toepasselijke referentie voor het ontwerp. Vanzelfsprekend is ook het typische romantische en groene Vechtse bouwen in het algemeen een aanknopingspunt. En tegelijk ook het natuurlijke en agrarische karakter van het aansluitende landelijke veenweidegebied.
8
9
Zandpad 41 Uitgangspunten
Intenties en inbreng Het planvoorstel is gericht op het creëren van een ‘BuitenTuin-
Oude kaart ten tijde van de professionele
derij’, een woonensemble dat als tuinderij onderdeel was en
tuinderij begin 20e eeuw, geprojecteerd op
de sfeer draagt van een Vechts Buiten, op de overgang naar het
luchtfoto huidige situatie.
veenweidelandschap. Daarbij is nadrukkelijk niet uitgegaan van
Ook in het recentere verleden hebben er
een nieuwe buitenplaats, maar meer van ‘korrelsampling’ zoals
diverse bouwwerken buiten het bouwvlak
in Vechtvisie voorgesteld: een combinatie van Vechtse typologieën
van de huidige caravanstalling gestaan.
binnen één groene voet. Er wordt in dit geval gesampeld met de drie bestaande sferen: de tuinderij, het romantische Vechtse (vooraan) en het landelijke Vechtse (achterop).
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Belangrijke basis voor de opzet vormt de landschappelijke in-
Naast het landschappelijk raamwerk zoals dat door
vulling van deze groene voet van de korrel, met tuinen, weitjes,
In Arcadië is geschetst, heeft ook de oude veldmi-
bosjes, boomgaard, bomenweide en watergang zoals ook de
nuutkaart uit 1832, waar de tuinderij op staat
vroegere productietuin van Cromwijck. De bebouwing voegt
ingetekend, als inspiratie gediend voor de opzet van
zich in deze landelijke opzet.
het nieuwe woonensemble.
De architectuur bepaalt uiteindelijk ook in belangrijke mate wat
Eén en ander is niet letterlijk overgetrokken, maar
de sfeer van de korrel wordt, deels romantisch en sierlijk Vechts
structuurlijnen, vlakken en bebouwing zijn waar
(maar niet letterlijk zoals in een op zichzelf staande buitenplaats
mogelijk meegnomen in de planverkaveling, zodanig
met prominent hoofdhuis), deels landelijk Vechts, met schuurvo-
dat de tuinderij als het ware resoneert in de opzet.
lumes en kassen zoals op een tuinderij en een boerenerf.
Door een paar fruitbomen bij de zuidwestelijke kavel toe te voegen, in het zicht van de Vecht, is nog een
‘Samplekorrel’ principe uit Vechtvisie 2002
Voor de planopzet zijn in eerste instantie 3 modellen getekend.
extra referentie gemaakt naar de oude boomgaard die
De modellen waren alle drie gecomponeerd uit dezelfde Vechtse
daar lag. Helemaal terugbrengen van de boomgaard
bebouwings- en landschapselementen. De planonderdelen
was niet mogelijk vanwege vele grote bestaande
hadden in ieder model een iets andere typologische invulling en
bomen die nu op deze plek staan en die het behouden
lagen in een andere hiërarchie, waardoor verschillende sferen
waard zijn.
ontstonden. Vervolgens werd uit de 3 modellen een voorlopige opzet met 10 woningen gecomponeerd in een ‘Vechthof ’ vooraan en een ‘Landerij’ achterop. Na inbreng van Vechtplassencommissie en gemeente is uiteindelijk een ontwerp ontstaan dat de ‘Tuinderij’ als hoofdensemble heeft, sterk gericht op de Vecht, en een ‘Landerij’ achterop. Na inbreng van de provincie is het ensemble iets compacter geworden en waar het gaat om De locatie als tuinderij van Cromwijck.
architectuuruitwerking nog meer gericht op Cromwijck, om zich nog minder als zelfstandig buiten te presenteren.
10
11
2. Plan
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
13
Het ontwerp
Een Vechts Tuinderij ensemble vooraan en een Landerij ensemble achterop met een bescheiden Huis als spil van het geheel
Landerij
Tuinderij
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Valkenberg
Cromwijck
14
15
Planopbouw Het plan kent twee ensembles met een samenhangende architectuur en buitenruimte, te weten de Tuinderij en de Landerij. De Tuinderij bestaat uit het Vechtse Huis met de Boomgaard, de Tuinderijwoningen met nutstuin en de Poortwoning met de Vechttuin. De Landerij bestaat uit de Landerijhof en de Grote schuren. De Landrand en de centrale as verbinden beide delen en koppelen het geheel aan het Zandpad en de Vecht.
Het Huis In het plan staat een bescheiden ‘Vechts Huis’ als spil van de korrel. Het is het jongste ‘accentgebouw’ van Cromwijck in die zin. Het Huis staat aan de boomgaard die naar het oosten is gericht én aan de hoofdas die het contact maakt met de Vecht. Het Huis is een dubbelhuis, voor twee families, waardoor het een wat groter en gevarieerder volume kan worden. Theoretisch kan het ook één heel groot huis zijn, maar altijd met de twee
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
gezichten oost- en zuidwaards. Gebonden door groene elementen en door een architectonische familieband met de woningen dichter aan de Vecht ontstaat een ensemble dat het gezicht vormt naar de rivier.
De Vechttuin De ruimte aan de Vecht wordt benut als landschappelijke tuin met wandelpad, waterpartij en theekoepel, te gebruiken door alle bewoners van het plangebied. Van de (vele) bestaande bomen zullen de mindere exemplaren verwijderd worden, waardoor de tuin meer ruimtelijkheid krijgt en de mooie bomen meer tot hun recht komen. Het pad dat door de Vechttuin loopt en dat de verschillende onderdelen van het woongebied ver-
bindt, vormt de hoofdas van het gehele plan.
De boomgaard is de ‘voortuin’ van het Vechtse huis.
De tuinen krijgen een klein paadje met hekje door
Rond de private tuinen die aan de Vechttuin gren-
De boomgaard is eveneens voor gezamenlijk gebruik,
of over de wal naar de landrand. De wal wordt op
zen komt een weelderige groene rand bestaande
een bankje biedt een romantisch plekje met uitzicht
strategische plekken doorbroken en ontdaan van
uit een stevige haag en lossige clumps van Rho-
over het naastgelegen weiland. Daartoe wordt ter
ondergroei, zodat vanuit de woningen zicht en
dodendrons die de strenge lijnen doorbreken. Het
hoogte van de boomgaard de bestaande hoge laurier-
contact ontstaat naar het westen.
theekoepeltje moet een klein pronkstukje worden.
haag die rond het perceel ligt onderbroken. Langs
De naastgelegen buitenplaats Valkenberg op het
de tuinen noordelijk en zuidelijk van de boomgaard
buurperceel aan de westzijde kan eventueel in de
wordt de laurierhaag grotendeels behouden, met op
toekomst ook ontsloten worden vanaf de Lan-
strategische plekken een ‘uitgesneden kijkvenster’.
drand.
historische dwarsas weer zichtbaar: opgespannen
De Landrand
De Landerij
tussen de oude schoorsteen en de watertoren vormt
De geheel van bebouwing vrijblijvende Landrand
De Landerij ligt helemaal achterop het plangebied.
een vlak van hergebruikte betonplaten, afgezoomd
loopt aan de westkant van de locatie van het Zand-
De woningen staan hier rond een (half)verharde
met groen, een centrale ‘plaats’. De woningen
pad tot aan het bosje achterop het plangebied. Het is
plaats en vormen een kleine ontspannen erf. De
vormen hieromheen een hof met een collectieve
een bestaande open strook tussen de houtwal en de
gebouwen rond de plaats vormen een ensemble in
gebruikstuin (moestuin of bloementuin). De wo-
buurpercelen aan de westzijde. Hier ligt de hoofden-
architectuur.
ningen hebben als ‘bijgebouwen’ meer eenvoudige
tree van de korrel. De zichtlijn die ze vormt eindigt
De architectuur zal minder formeel en meer lande-
volumes dan het Huis. Ze hebben alle een mooie
prachtig in de notengaard. Over de landrand loopt
lijk zijn. Alle woningen hebben een grote tuin die
serre of aangebouwde kas, verwijzend naar de his-
de landweg die toegang geeft naar de woningen. Het
aan het omliggende landschap grenst. Ze hebben
torie van de plek. De collectieve gebruikstuin vormt
is een informele weg in de vorm van een (halfver-
een klein bijgebouwtje om inpandig te kunnen par-
een onderdeel van het ensemble met het Vechtse
hard) karrenspoor, die landschappelijk door bloeien-
keren. Direct aan het huis hebben de woningen een
huis en heeft een eigen gebruikskas. De tuin heeft
de weiden draait. Het eerste stuk is dusdanig breed
‘architectonisch oog’ dat het zicht op de landschap-
sierwaarde en de gebouwen functioneren enigszins
en verhard dat de vuilniswagen hier kan keren en er
pelijke omgeving richt.
zoals een oranjerie. De tuinderij is zo een levendi-
ruimte is om de kliko’s op ophaaldag neer te zetten.
De twee noordelijke woningen, de Grote schuren,
ge hof waar mensen de ruimte samen gebruiken.
In de Landrand staat aan het begin de poortwoning.
wijken iets af van de twee zuidelijke, omdat ze zich
Bezoekers parkeren informeel in de overmaat aan
Deze woning staat naast de poort die toegang geeft
ook naar het landschap richten. De woning in de
ruimte.
tot het plangebied. De architectuur van deze woning
uiterste westhoek van de Landerij staat direct aan
De bestaande woning zal uiteindelijk ruimtelijk ook
sluit aan bij de andere Vechtse woningen in de Tuin-
de Landrand als bijzondere boerenschuur-woning,
tot het Tuinderij ensemble behoren. Met een eigen
derij, maar ook op Cromwijck. Ze legt de link tussen
net niet helemaal verscholen achter de boomwal.
oprit en eigen architectuur is het enigszins een
het oude en het nieuwe ensemble.
Voor deze boerenschuur ligt een klein (w)eiland
De Tuinderij De Tuinderij ligt op de plek van de vroegere tuinderij van Cromwijck. Op de tuinderijplaats is de
afwijker, het blijft de ‘tuinmanswoning’.
met wat notenbomen voor gezamenlijk gebruik.
De Boomgaard
De grotendeels te behouden houtwal vormt de na-
Het geheel vormt het landelijke gezicht voor ieder-
tuurlijke begrenzing tussen de collectieve landrand en
een die de Landrand op komt rijden of lopen.
De boomgaard vormt naast de centrale as het
alle private tuinen aan de oostzijde ervan. Hierdoor
koppelstuk tussen de Tuinderij en de Landerij en
zijn er geen schuttingen en hagen nodig om de tui-
verbindt het plangebied ook met het open land-
nen privacy te geven.
schap aan de oostzijde.
16
17
Planonderdelen De Landerij zichtlijnen vanuit en naar de omgeving
De Notengaard
De Boomgaard Het Huis
De Tuinderij
De Landrand
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
De Tuinmanswoning De Vechttuin Poortwoning
planonderdelen
18
19
Te behouden ingrediënten Bij de nieuwe ontwikkeling wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van waardevolle of bijzondere bestaande elementen. Dat geldt natuurlijk voor en groot deel van het bestaande structurele groen, waaronder de grote
Bestaande haag
bestaande solitaire bomen, delen van de beukenbosjes en het grootste deel van de dicht begroeide boomwal. Maar ook delen van de hagen die het
Boomwal
terrein afsluiten van de buren aan zowel de oostals de westzijde zijn het behouden waard. Er zijn diverse nostalgische gebouwde elementen die de sfeer van het gebied versterken het behouden waard, zoals de schoorsteen, de watertoren en de oude kasmuur op de grens met de tuinmanswoning. Verder zijn er nog veel grote fraaie oude betonplaten uit de tuinderijtijd op het terrein
Bestaande haag
aanwezig die deels hergebruikt kunnen worden. De huidige tuinmanswoning en bijgebouwen blijven ook staan.
Schoorsteen Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Tuinderijplaats
Beukenbosjes
Watertoren
Kasmuur Bestaande tuinmanswoning
Vechttuinbomen
deels te behouden bestaand groen / elementen
20
21
Private ruimte
Collectief toegankelijke ruimte
7 Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Kavelgrenzen en oppervlakten
22
23
Ontsluiting en parkeren
Alle woningen krijgen twee parkeerplaatsen op de eigen kavel. Om deze zoveel mogelijk aan het zicht te onttrekken, zijn deze grotendeels omsloten door hagen of in een gebouwd volume geplaatst. Daarnaast is er in de openbare ruimte voldoende plek voor bezoekers om te parkeren. Deze plekken worden niet expliciet gemarkeerd om permanent parkeren te voorkomen, het moet tijdelijk en informeel blijven. Aan de Landrand is een plek om de vuilcontainers op te stellen vrij direct aan het begin van de tuinderij. Hier is tevens ruimte voor de vuilniswagen om op te stellen en te keren.
Vuilcontainer opstelplekken
Keerplaats vuilniswagen
24
25
Oriëntatie woningen
De woningen hebben in de architectuur een duidelijk herkenbare entreezijde en een zijde waar het uitzicht optimaal wordt benut. Dit kunnen twee verschillende zijden van de woning zijn.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
entreezijde uitzichtzijde
26
27
3. Beeldkwaliteitsplan
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
29
Beeldkwaliteitsplan architectuur
De Tuinderij
De Landerij
Het plan kent twee ensembles met elk een samenhangende architectuur te weten de Tuinderij en de Landerij. De Tuinderij bestaat de Tuinderijwoningen waarvan er één iets groter is en de Poortwoning. De Landerij bestaat uit het Landerijerf en de twee Grote schuren.
Nota Bene De gebruikte referenties in dit Beeldkwaliteitsplan zijn nadrukkelijk geen letterlijke verbeeldingen van hoe de uiteindelijke gebouwen of openbare ruimte eruit komen te zien. Elk beeld toont slechts een bepaald typologisch aspect, een sfeerindicatie, of een materiaal of detail dat passend is, geen een klopt helemaal, en onderling zijn ze ook niet altijd consistent. De beelden dienen slechts ter illustratie van hetgeen in de toetsingscriteria
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
heel puntig wordt gesteld en geven in die zin slechts een extra en meerkleurige input aan de (llandschaps)architect(en), die de uiteindelijke concrete uitwerking moeten gaan maken. Goede ontwerpers (en die zijn hier wel nodig) kunnen met een dergelijke iets vrijere ‘relatieve’ kaderstelling beter uit de voeten, met een hogere kwaliteit als resultaat dan een ‘absoluut’ kader van strikte voorwaaerden en getallen.
30
31
Tuinderij
Criteria Tuinderij Tuinderij algemeen
De Tuinderij heeft een esthetische architectuur die geïnspireerd is op de enigszins utilitaire voormalige tuinderijgebouwen. Het vormt een engiszins hiërarchisch ensemble met een iets groter Huis en een poortgebouw. Alle gebouwen
•
Gebouwen vormen een samenhangend geheel
•
Gelijksoortige architectuur bij alle gebouwen
•
Eigentijdse architectuur gebaseerd op utilitaire
•
hebben een overeenkomst in architectuurstijl en materiaalgebruik. Alle woningen hebben een bij-
•
zondere aanbouw in de vorm van een kas, serre of veranda. Het grotere Huis ligt markant aan de boomgaard met uitzicht op het omringende
•
landelijk gebied en de Vecht. Dit huis geeft het en-
•
naar het oostelijk gelegen landelijk gebied en de
•
pretenderen te zijn. de collectieve tuin en vormen een soort open hof
•
Het Huis
van gelijke lagere volumes. Aan de Landrand
•
Landelijke architectuur met een vleugje Vechts
materiaalgebruik en kleur
•
Min of meer gelijke lagere volumes met een kap
Bouwwerken leggen in materiaalgebruik en kleur
•
Eenvoudig maar sierlijk gebouw
een relatie met Cromwijck
•
Voorzijde naar collectieve tuin
Alle woningen hebben een aanbouw in de vorm
•
Een kas, serre of veranda aan de collectieve tuin
Zonne-energievoorziening passend in architecSchuurtjes en bergingen meeontworpen in de Bijgebouwen hebben een kap
Tuinderij materiaal
bijzonder samengesteld volume dat met een in
•
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
aan de weg. Deze Poortwoning legt een link met
In de hoofdvolumes witte vlakken van stuc of
Poortwoning •
Poorthuis typologie
•
Laag tweezijdig volume
•
‘Vechts’ gezicht aan de Zandpadzijde
•
Voorkant naar de oprijlaan
•
Baksteen gelijksoortig aan Cromwijck
•
Een veranda aan de Vechttuin
•
Grote ‘staldeur’ garage aan de westzijde naar de toegangsweg
hout of keimwerk
Tuinderijhuizen
•
het naastgelegen Cromwijck, hetgeen ook tot uiting zal komen in de toe te passen gelijksoortige baksteen. Aan het Zandpad staat ook een prieeltje in de Vechttuin. Het prieeltje vertoont ook overeenkomst in bouwstijl en materiaalgebruik met de andere gebouwen op de Tuinderij.
In de hoofdvolumes baksteen vlakken in relatie tot
•
Verlichting aan de gevel ten gunste van oprijlaan
Cromwijck
•
Toegangspoort oprijlaan meeontworpen vanuit
•
Bijvolumes van wit of blank hout
•
Glazen aanbouw in zwart staal
•
Daken vlakke pannen of grijs metaal
•
Veranda hout of metaal
• Het Huis
Poortwoning
Tuinderijhuizen
Alle bouwwerken hebben een overeenkomst in
ligt gericht op het Zandpad de Poortwoning, een samenhang ontworpen poort de korrel markeert
Een serre aan beide zijkanten
Typologie en maat ondergeschikt aan Huis
architectuurstijl van het huis
De ‘bijgebouwen’ van de Tuinderij liggen rondom
•
•
tuur meeontworpen
zuidelijk gelegen rivier, zonder een buitenplaats te
Veranda aan voorzijde naar boomgaard
tuinderijgebouwen
van een kas, een serre of een veranda
semble dynamiek en ritmiek en maakt een gezicht
•
Prieel
Toegangspoort
32
•
Geen Hoofdhuis, wel bijzondere grotere typologie
•
Tweekapper met 2-assige kap
•
Gezicht naar 2 richtingen, boomgaard en Vecht
•
Architectuur met meer Vechtse allure
•
Ornamentiek in gevel
•
Hoger samengesteld volume
33
architectuur
Toegangspoort •
Meeontworpen vanuit architectuur
•
Transparant hekwerk
•
Verlichting aan hekwerk
•
Brievenbussen in hek opgenomen
Prieel •
Sierlijke architectuur
•
Bijzonder, maar klein volume
•
Manifeste kap
•
Eye-catcher
Tuinderij Het Huis
•
Tweekapper als één ontspannen Huis
•
•
Cromwijck en ‘bijgebouwen’, bruine baksteen en witte gevels
•
•
Tweekapper als hoofdmoment
Bestaand dubbelhuis aan de Vecht, bruine baksteen en witte stuc
•
34
35
Samengesteld volume met gezicht in twee richtingen
Versiering in de gevel
Tuinderij
De Tuinderijhuizen
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
•
•
Gebouwen op en rond Cromwijck, bruine baksteen en witte stuc
•
Simpel deels wit volume, grijs stalen dak, houten veranda. Tuinderijsfeer en toch ook Vechts in esthetiek
•
Hout en steen, utilitaire uitstraling
Eigentijdse kas in zwart als kenmerkende aanbouw
Moderne tuinderijwoning
36
•
37
Tuinderij
De Poortwoning
•
•
• •
Langgerekt volume met esthetisch functionele uitstraling
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
•
Langgerekt tweezijdig volume met muur langs pl aats
38
39
Poortwoning Singraven
Poortwoning Cromwijck / Valkenberg
Toegangspoort meeontworpen vanuit aarchitectuur
De Landerij
Criteria Landerij Landerijhof
De Landerij is achterop gelegen en is aan alle
•
Gebouwen vormen een samenhangend geheel
tectuur is daarom naast Vechts ook landelijk, als het
•
Overeenkomst in architectuur tussen alle gebouwen
ware het productiedeel van een landgoed. De Lande-
•
Landelijke architectuur
rij bestaat uit de landerijhof met schuurvormige vo-
•
Schuurachtige volumes
lumes rond een klein boers erf. De woningen krijgen
•
Gevel en kap harmoniëren in kleur
een ‘visueel duurzame materialisatie’ zoals hout en
•
Houtbouw of andere circulaire bouwwijze
•
Natuurlijke materialen en bescheiden toepassing
zijden omgeven door het landelijk gebied. De archi-
bijvoorbeeld een groen dak. De gevel naar het erf is zorgvuldig en sober gedetailleerd en heeft een grote
‘Cromwwijck baksteen’
‘staldeur’ aan het erf ter plekke van de garages. Aan de landschapszijde is een ‘open’ gevel die zich richt naar de omgeving, een ‘architectonisch oog’. De Landerijhuizen kunnen verschillende volumes
•
Garagedeuren opgenomen in architectuur
•
Bijzonder ‘venster’ naar de omgeving
•
Zonne-energievoorziening passend in architectuur meeontworpen
hebben, maar eenzelfde bouwstijl en materiaalkeu-
•
ze, waardoor er een eenheid binnen de hof bestaat.
Schuurtjes en bergingen meeontworpen in de architectuurstijl van het huis
Door de bescheiden toepassing van bruine baksteen wordt in materiaal ook een link gelegd naar Crom-
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
wijck. De twee grote expressieve schuurwoningen die
Grote schuren
aan de noordzijde liggen zijn een geval apart. Deze
•
maken een gezicht naar het landelijk gebied met een
Landelijke architectuur
•
Schuurachtig volume
•
Lang volume met lager ogende gootlijn
•
Expressievere uitstraling
•
Manifeste kap van bijzonder materiaal
•
Houtbouw of andere circulaire bouwwijze
markante kap van bijzonder materiaal.
Grote schuren
Landerijhof
40
41
De Landerij Het Landerijerf
•
•
Garagedeur opgenomen in architectuur
Landelijk ensemble van schuurachtige volumes van gelijke stijl en materiaal
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Gevel en kap zijn geheel in kleur en/of materiaal
•
•
Houtbouw met grasdak
•
Bijzonder ‘venster’ naar de omgeving
•
Sober en transparant
•
42
43
Open gevel en landelijke materialisering
De Landerij
De Grote Schuren
•
•
Eigentijdse eenvoud
Traditioneel met schwung
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
•
•
Hout met riet of staal
Manifeste kap
• •
44
Lang laag volume, manifeste kap
45
Maximale transparantie
Beeldkwaliteitsplan buitenruimte
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
47 46
Ontsluitingsstructuur
Criteria ontsluiting Openbare ruimte
Het ideaalbeeld voor landelijke ontsluiting: zo simpel en licht mogelijk, duurzaam en ook gewoon wonderschoon
•
Informele paden en wegen
•
Zoveel mogelijk open verhardingen
•
Sierranden van elementenverharding waar nodig
•
Landelijke verhardingsmaterialen
•
Bestaande betonplaten hergebruiken
•
Verlichting minimaal
Landerijerf
Karrespoor
Tuinpaden Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Tuinderijplaats
Zichtas Oprijlaan Wandelpaadje
48
49
Karrespoor gras
Tuinpaden
Wielspoor van betongranulaat op geogrid (2x 100 cm), midden teelaarde en gras (80 cm)
Betongranulaat met split kantoplsuiting naar opsluiting grasrand haag langs tuinen
Landerijerf
Betongranulaat op geogrid Toplaag met split Rabatstrook van klinkers Betonrand voor haag
Tuinderijplaats Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Hergebruik bestaande betonplaten
Olifantenpad Schelpenspoor
Zicht as
Betonplaten en gras
Oprijlaan
Betongranulaat op geogrid toplaag met split Rabatstrook van klinkers Verholen randen van smalle betonband
50
51
Groenstructuur Het ‘casco’ van de korrel bestaat uit belangrijke groene ruimten die de sfeer van het ensemble bepalen. Het is een samenhangend stelsel van paden en tuinen rijkelijk gevuld met grote bomen en bosjes, heesters en hagen. Een centrale noord-zuid as tussen Vecht en Landerij vormt de ruggengraat van het ensemble. Deze zichtlijn op het achterliggend groen eindigt aan de Landerij zijde op een grote boom en bewust niet in een woning. Het geheel moet een landelijke Vechtse sfeer uitstralen en optimaal gebruik maken van de bestaande groene en landschappelijke elementen via doorkijkjes naar het omringende landschap.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
nieuw + deels te behouden bestaand groen
52
53
Groenstructuur Bomen
De locatie heeft veel solitaire bomen en dichte (beuken)bosjes.
De boomwal aan de oostelijke zijde van het
De solitaire bomen die over het gehele gebied
terrein vormt een natuurlijke afbakening van de
verspreid staan zullen zo veel mogelijk worden
achtertuinen van de nieuwe huizen.
gehandhaafd.
De boomwal wordt uitgegeven aan de bewoners,
De bosjes die momenteel de scheiding vormen
maar moet als structurerende element gehand-
naar de Vechttuin moeten worden gedund om de
haafd blijven. Dit zal als kwalitatieve verplichting
relatie van het terrein met de Vecht te vergroten.
met een kettingbeding in de eigendomsakten
Hier kunnen nieuwe solitairen ontstaan.
worden opgenomen en eventueel ook in het bestemmingsplan. In de boomwal zullen bescheiden doorzichten gemaakt worden. Achter de boomwal ligt de Landrand. Die moet vooral open blijven en een landelijke sfeer uitstralen, met wilde weiden en houten hekjes en eventueel houten meubilair.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
zoveel mogelijk te behouden bestaande bomen
54
55
Laurierhaag
Oostelijk langs het terrein de bestaande Prunus laurocerasus haag grotendeels handhaven. Op strategische plekken haag onderbreken voor doorzichten naar het weiland.
Groenstructuur Hagen en hekjes
Landgoedhaagrand
Wintergroene afscherming van de tuinen naar de Vecht Rhododendron, hoge soorten in verschillende kleuren.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Oprijlaan haag
Langs de oprijlaan de bestaande haag handhaven.
Tuinderijtuin
Rond de tuinderijtuin hebben de huizen hagen en hekjes. Bij een moestuin past een haag van kleinfruit: zwarte bes, kruisbes, honingbes, bottelroos en aalbes. Bij een bloementuin past een haag van spirea, lavendel, potentilla of een laagblijvende rozensoort.
56
57
Groenstructuur
Criteria Landrand
De Landrand
De Landrand is eigenlijk de ‘gang’ van het woongebied, hier loopt de ontsluiting van zowel de Tuinderij als de Landerij.
Landrand
De Landrand begint met een mooie poort aan
•
Natuurlijk beheer
•
Streven naar grote diversiteit aan bloemen en planten
•
Plek maken voor insecten
•
Beperkte verlichting langs de weg op mooie landelijke palen
•
Wilde bloemenweiden
hof een Vechtse sfeer te geven.
•
Behouden van de meeste solitairbomen
Het gedeelte van de ontsluiting naar de Landerij
•
Integreren van de groene bomenwal
het Zandpad. De weg naar de Tuinderij heeft een sierlijke materiaalkeuze van afgestrooid gravel met een klinkerrand. De Landrand is in het eerste gedeelte ingevuld met bloeiende struiken en sierlijke solitairbomen, alles om de entree naar de Vecht-
is landelijker. De weg is een karrenspoor en loopt door bloeiende wilde weiden. Langs de hoofdontsluiting en aan de waterkanten worden bijzondere ‘bermen’ voorgesteld. Er kan in beginsel een assortiment planten en grassen worden aangeplant. Uiteindelijk kunnen de bermen verwilderen waardoor er een rijke soortensamenstelling ontstaat. Een rijke afwisseling van soorten trekt een weelde aan ongewervelde dieren en insecten aan, goed
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
voor de biodiversiteit. De wilde weiden hebben bovendien een uitgebreid wortelstelsel en nemen bij zware regenval aanzienlijke hoeveelheden water op. Uit onderzoek blijkt ook dat een wilde berm zwevend stof van de weg kan vasthouden. Al met al niet alleen mooi maar ook gezond dus.
deels te behouden bestaand groen/elementen
58
59
Groenstructuur
Criteria Tuinen
De tuinen
Tuinen
Notengaard
Fruitgaard
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Groente/bloementuin
Vechttuin
60
61
•
Zoveel mogelijk eetbare soorten
•
Natuurlijk beheer
•
Streven naar grote diversiteit aan bloemen en planten
•
Medegebruik alle bewoners
•
Plek maken voor insecten
•
Verlichting sporadisch en sfeervol
•
Gemengde hagen als schuilplaats voor kleine dieren en insecten
•
Wilde bloemenweiden
De Tuinen De Vechttuin
Vechttuin De vechttuin wordt een sierlijke tuin, die een mooie representatieve ruimte naar de Vecht maakt. De lijnen zijn slingerend en er staan veel bloeiende planten. De bestaande sloot wordt verbreed tot een sierlijke vijver. De Vechttuin staat al vol met bomen waarvan de mooiste exemplaren behouden moeten worden. Langs de oever van het water komt groot hoefblad en in de verbrede vijver mooie waterplanten, zoals de zwanebloem en de lisdodde. De tuin wordt begrensd door een mooie rand van lage hagen en ‘clumps’ van rhododendrons naar de tuinen van de Tuinderij huizen. Centraal in de tuin staat een mooi prieel.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022 62
63
.
De Tuinen
De Boomgaard
Fruitgaard Tegenover het Huis en centraal in het plangebied ligt de boom-
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
gaard. Deze fruitgaard grenst aan het open landschap. Langs de rand loopt een grindpad naar het einde van de gaard en biedt daar uitzicht over de grote open weiden aan de oostzijde van het plangebied. Op de kop staat een bankje. Onder de fruitbomen groeien wilde weidesoorten die één keer per jaar worden gemaaid en afgevoerd om zo een rijke bloei te ontwikkelen. De fruitgaard is ook een mooie plek voor bijenkasten. De boombeplanting bestaat uit goede fruitsoorten op halfhoogstam. De halfstam boom heeft een stam van 1,30m hoog. De kroon kan een hoogte van 6 m bereiken. De bomen staan 6 meter uit elkaar. Halfstam bomen dragen na 3 jaar al vruchten en als de kroon correct wordt geopend nog sneller. Een hoogstamboom draagt pas na 5-6 jaar vrucht. Onderhoud onder de halfstambomen gaat makkelijk en het fruit blijft goed toegankelijk Soorten: appel (Malus domestica), peer (Pyrus communis), kers (Prunus avium), pruim (Prunus domestica), abrikoos (Prunus armeniaca), kweepeer (Cydonia oblonga), moerbei( Morus nigra) en vijgenboom {Ficus carica).
64
65
De Tuinen
De Groente/Bloementuin
Nutstuin De centrale tuin wordt beheerd door de bewoners. De tuin kan een moestuin zijn met groenten en kruiden of een bloementuin met rozen of snijbloemen, de tuin is naar eigen smaak in te richten. Twee mooie kleine sierbomen geven de tuin structuur, bijvoorbeeld een hazelaar en/of krenteboompje. Er komt een kas met werkplaats en bergruimte centraal in de tuin te staan. Hier kunnen mensen samen aan de tuin werken, of gezellig bij elkaar komen. Dit is ook de plek voor een eventueel simpel niet commercieel tuinderijwinkeltje, waar het fruit, de noten en de honing van eigen bodem kunnen worden verkocht. Ze biedt ook ruimte voor een centrale WKO installatie. De paden zijn van gras, eventueel met een tegel- of grindspoor erin.
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022 66
67
De Tuinen
De Notengaard Notengaard Een klein eilandje op de kop sluit de Landrand ruimtelijk af. De tuin biedt uitzicht op het westelijk gelegen landelijk gebied. De notengaard heeft een landschappelijke inrichting, is in bezit en (hoofd)beheer bij één bewoner, maar is voor gemeenschappelijk gebruik open gesteld. Er kan in de notengaard eventueel een kleine gebruikshut worden geplaatst waar bijvoorbeeld gereedschap en een tafel en stoelen worden bewaard die voor gemeenschappelijk gebruik zijn. Eens per jaar worden door de bewoners de noten geraapt, en verdeeld, of verkocht in het ‘winkeltje’ op de Tuinderij. Bomen: Walnoot, (Juglans regia). hazelaar (Corylus avellana), Krenteboompje, Amandelboom (Prunus dulcis ‘Robijn’, Tamme kastanje (Castanea sativa.)
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022
Notengaard Landschappelijke inrichting, in beheer bij een bewoner, maar voor gemeenschappelijk gebruik. Bomen: Walnoot, (Juglans regia). hazelaar (Corylus avellana), Krenteboompje, Amandelboom (Prunus dulcis ‘Robijn’, Tamme kastanje (Castanea sativa.)
68
69
Colofon vorm en inhoud:
la4sale Marieke Timmermans Pepijn Godefroy
© 21 april 2022
Zandpad 41- plan met beeldkwaliteit - la4sale - april 2022 70
71