26. M 26.1 LL -Normenkader voor windturbines in Stichtse Vecht v3 - 4x tiphoogte - GEWIJZIGD 010725 - verworpen.pdf

Verworpen, de griffier

Reg.Nr. M 26.1, gewijzigde versie raad 01-07-25 Agendapunt 26. Motie vreemd aan de agenda

Voor: Lokaal Liberaal, D66, Streekbelangen, Het Vechtse Verbond, Samen Stichtse Vecht Tegen: VVD, GroenLinks, CDA, PvdA, ChristenUnie-SGP, PVV

Onderwerp: Normenkader voor windturbines in Stichtse Vecht De raad van de gemeente Stichtse Vecht, in vergadering bijeen op 1 juli 2025, constaterende dat: • de gemeente Stichtse Vecht bestaat uit kleinschalige dorpskernen, kwetsbare natuur en open cultuurlandschap; • er grote zorgen bestaan onder inwoners over de impact van windturbines op gezondheid, leefomgeving en landschap; • er op dit moment geen landelijk normenkader is vastgesteld voor afstands-en geluidsnormen voor windturbines; • de provincie Utrecht desalniettemin plannen ontwikkelt voor plaatsing van windturbines binnen onze gemeentegrenzen; • gemeenten op basis van de Omgevingswet bevoegd zijn eigen normen vast te stellen in het Omgevingsplan; kennis genomen hebbende van: • • • • • •

de Kamerbrief betreffende voorgenomen afstandsnormen windturbines 1; het ontwerpbesluit Windturbines leefomgeving2; het onderzoek van Arcadis, betreffende het PlanMER3 ; het onderzoek van Arcadis 4, als uitvloeisel van de Kamervragen gesteld door de leden Erkens/Leijten ; de visie van de Wereldgezondheidsorganisatie betreffende normering geluidsoverlast door windmolens5; het besluit kwaliteit leefomgeving, in het bijzonder art. 7.3 lid 2 en 36 en art. 7.4 lid 47;

overwegende dat: •

• •

1

in wetenschappelijke publicaties vrijwel uitsluitend geluid als maatstaf voor overlast van windturbines wordt gehanteerd. (Onder meer het Duitse Umweltbundesamt heeft hier in 2022 zeer uitgebreid onderzoek naar gedaan) 8; de afstandsnorm van 4x de tiphoogte leidt tot betere bescherming van gezondheid en leefomgeving ten opzichte van bijvoorbeeld 2 of 3x de tiphoogte 9; een overkoepelend onderzoek naar Europese normen van Arcadis betreffende afstand en geluid laat zien dat 4x de tiphoogte als algemeen aanvaardbaar beschouwd mag worden 10;

https://www.rijksoverheid.nl/documenten/kamerstukken/2025/06/03/afstandsnorm-windturbines https://www.platformparticipatie.nl/windturbinesleefomgeving/ontwerpbesluit-windturbinesleefomgeving/documenten-ontwerpbesluitwindturbinesleefomgeving/HandlerDownloadFiles.ashx?idnv=2706517 3 https://www.platformparticipatie.nl/windturbinesleefomgeving/ontwerpbesluit-windturbinesleefomgeving/documenten-ontwerpbesluitwindturbinesleefomgeving/HandlerDownloadFiles.ashx?idnv=2706519 4 https://open.overheid.nl/documenten/ronl-0b664dbf19b17e8adeff1020970a84586e0cb213/pdf 5 https://iris.who.int/bitstream/handle/10665/343936/WHO-EURO-2018-3287-43046-60243-eng.pdf 6 Artikel 7.3 Besluit kwaliteit leefomgeving 7 Artikel 7.4 Besluit kwaliteit leefomgeving 8 Zie de rapporten van Arcadis onder voetnoot 3, de beantwoording van kamervragen en dit zeer uitgebreide Duitse onderzoek: https://www.umweltbundesamt.de/sites/default/files/medien/479/publikationen/texte_692022_geraeuschwirkungen_bei_der_nutzung_von_windenergie_an_land.pdf 9 Zie het document PlanMER bij voetnoot 3 voor de verantwoording hiervan 10 https://open.overheid.nl/documenten/ronl-0b664dbf19b17e8adeff1020970a84586e0cb213/pdf 2

•

•

• • •

het demissionaire kabinet voornemens was afstandsnormen vast te leggen die 4x de tiphoogte betreffen waarmee het met deze motie beoogde effect bereikt zou zijn, maar dit door de kabinetsval niet gestand gedaan is11; het raadzaam is de voorgenomen landelijke norm van minimaal 4x de tiphoogte, met een minimum van 1100 meter, nu al vast te leggen in het omgevingsplan, om aanvragen die hier niet aan voldoen af te kunnen wijzen; de coalitieafspraak uit 2022 expliciet stelt dat er geen windturbines binnen de gemeentegrenzen van Stichtse Vecht geplaatst mogen worden; het zoekgebied 43 in beschermd Unesco-gebied ligt (Stelling van Amsterdam en Nieuwe Hollandse Waterlinie) en hiermee onder de werkingssfeer van het Besluit Kwaliteit Leefomgeving valt; in de bestemmingsplannen Landelijk Gebied Noord, Landelijk Gebied West, Landelijk Gebied Maarssen, Maarsseveense Plassen e.o. expliciet de mogelijkheid is opgenomen om kleine windmolens op agrarische grond mogelijk te maken;

roept het college op: 1. een verkenning te starten naar een normenkader voor windturbines in Stichtse Vecht om dit onderdeel uit te laten maken van het nog op te stellen omgevingsplan en daarbij in te gaan op de onderdelen a. t/m g en daarbij aan te geven of deze opgenomen zouden kunnen worden of niet: a. een afstandsnorm van minimaal 4 keer de tiphoogte, met een minimum van 1100 meter, tot woningen, scholen, zorginstellingen, recreatiegebieden en Natura 2000-gebieden; b. de cumulatieve geluidsbelasting te beperken tot maximaal 45 dB (Lden) overdag en 40 dB (Lnight) ’s nachts; c. slagschaduw te beperken tot maximaal 6 uur per jaar per woning en stilstandvoorzieningen verplicht te stellen bij overschrijding hiervan; d. landschappelijke, ecologische en cultuurhistorische waarden in bescherming te nemen door turbines te weren binnen zichtafstand van beschermde dorpsgezichten, historische lintbebouwing, stilte-en recreatiegebieden; e. verplichte inpassingsstudie bij windturbines hoger dan 150 meter; f. jaarlijks monitoren van geluid, slagschaduw en technische risico’s verplichten bij windturbines hoger dan 150 meter, en deze gegevens publiceren op de gemeentelijke website; g.

uitzondering mogelijk te maken op dit normenkader op basis van eerdere besluitvorming aangaande de bestemmingsplannen Landelijk Gebied Noord, Landelijk Gebied West, Landelijk Gebied Maarssen, Maarsseveense Plassen e.o. waarbij expliciet de mogelijkheid is opgenomen om kleine windmolens te realiseren conform de in de respectievelijke bestemmingsplannen genoemde regels

2.

de raad zo snel mogelijk te informeren over de uitkomsten van deze verkenning en een vervolgproces;

en gaat over tot de orde van de dag, Namens de fractie(s), Lokaal Liberaal Bas Verwaaijen

11

Kamerbrief staatssecretaris Jansen, https://open.overheid.nl/documenten/056977d8-aa16-4ac6-af8827c5747cd7cf/file

Toelichting

De energietransitie is noodzakelijk, maar dient zorgvuldig en met draagvlak te worden uitgevoerd. In de gemeente Stichtse Vecht – gekenmerkt door kleinschalige dorpskernen, kwetsbare natuur en open cultuurlandschap – bestaat brede zorg over de plaatsing van windturbines. Onderzoek aangaande ervaringen uit andere Europese landen (rapport Arcadis), onderbouwt het belang van een minimale afstand tussen turbines en gevoelige functies. In dit voorstel stellen wij een afstandsnorm van minimaal 4x de tiphoogte voor – een norm die in veel Europese landen explicitiet of impliciet al is vastgelegd. Daarnaast stelt het Besluit Kwaliteit Leefomgeving in art. 7.4, lid 1 en lid 4 dat “Geen activiteiten worden toegelaten die de kernkwaliteiten aantasten” aangaande werelderfgoed. Conform art 7.3 lid 1 en 2 valt het gebied 43 in beschermd gebied. Juridisch kader De Omgevingswet biedt gemeenten de mogelijkheid om via het omgevingsplan lokale eisen op te nemen over plaatsing, afstand en milieueffecten van windturbines en beleidsregels en toetsenkaders op te stellen in lijn met de lokale situatie en belangen van de omgeving. Nadere toelichting op het “waarom” van deze motie: Lokaal Liberaal was, is en blijft tegenstander van het plaatsen van windturbines op het grondgebied van Stichtse Vecht.

Het ontbreken van landelijke normen met betrekking tot de plaatsing van windturbines geeft initiatiefnemers nu vrij spel, er hoeft immers niet aan normen voldaan te worden, want die zijn er niet. Zo lang er geen landelijke normen zijn heeft een lagere overheid, zoals een gemeente, het recht eigen normen te stellen waar initiatieven aan moeten voldoen. Met de plannen van provincie Utrecht in het vooruitzicht is het daarom nú tijd voor actie! Lokaal Liberaal stelt met deze motie voor om normen te implementeren in het omgevingsplan. Normen, die nu dus nog ontbreken. Met de vaststelling van deze normen waarborgen we de belangen van onze inwoners.