2-Bijlage CONCEPT - Nota Grondbeleid gemeente Stein

Zoals hierboven weergegeven vloeien winsten (tussentijds) nu af naar de Algemene Reserve en komen verliesvoorzieningen nu ten laste van de Algemene Reserve. Veel gemeenten kiezen ervoor om dit via een afzonderlijke Reserve te laten verlopen. Indien de gemeente Stein daar ook gebruik van wil dan kunnen de risico’s ten aanzien van de grondexploitaties in eerste instantie voortaan worden opgevangen door die afzonderlijke Reserve. Voor het grondbeleid wordt dan een afzonderlijk

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 24 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

weerstandsvermogen bepaald. Het weerstandsvermogen van de Algemene reserve kan dan constanter blijven. Beleidslijn: Reserve Grondexploitaties / Algemene reserve XXX Beleidskeuze Gemeenteraad XXX

Voorbereidingskosten Het voorbereiden van een BIE vergt tijd en geld. Dit betekent dat er voorafgaand aan het startmoment van de BIE (voorbereidings-)kosten gemaakt worden, die nog niet op het onderhanden werk kunnen worden geactiveerd doordat de betreffende BIE nog niet operationeel is. Het beschikbaar stellen van een dergelijk voorbereidingskrediet is een bevoegdheid van de raad. Voorbeelden van dergelijke voorbereidingskosten zijn kosten van het ambtelijk apparaat. Wanneer de gemeente kosten maakt, kunnen deze conform het BBV worden geactiveerd als immateriële vaste activa. De kosten die ten laste van dit krediet komen kunnen geactiveerd worden conform de voorwaarden die genoemd zijn in de Notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken van het BBV. De kosten mogen maximaal 5 jaar als overige nog te ontvangen bedragen blijven staan. Na maximaal 5 jaar moet het kostenverhaal zijn gerealiseerd dan wel dienen de kosten te worden afgeboekt ten laste van het jaarresultaat. Beleidslijnen: Voorbereidingsbudgetten Tijdelijke voorbereidingsbudgetten worden, conform de voorwaarden uit de Notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken (BBV) geactiveerd. Een voorbereidingsbudget wordt verleend door de gemeenteraad.

Waardering grondposities In hoofdstuk 3.1 is ingegaan op de verschillende soorten verwervingen: planmatig en strategisch. De verantwoording van de planmatige verwervingen vindt in de betreffende grondexploitatie van het project plaats. De gemeente waardeert strategische gronden die niet in exploitatie worden genomen (zonder toekomstige ontwikkelbestemming) af als de boekwaarde boven de marktwaarde van de huidige bestemming komt. Eens per 2 jaar, of eerder ingeval van gewijzigde marktomstandigheden, stelt de gemeente de marktwaarde voor de verworven grond vast, door middel van een onafhankelijke taxatie. Hiermee wordt aangesloten bij de vereisten van het BBV omtrent de waardering van strategische gronden. Beleidslijnen: Waardering grondposities • Planmatige verwervingen worden in de betreffende BIE van het project verantwoord; • Strategische gronden worden afgewaardeerd als de boekwaarde boven de marktwaarde van de huidige bestemming komt. Minimaal eens in de 2 jaar wordt de marktwaarde door middel van een onafhankelijke taxatie opnieuw vastgesteld.

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 25 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

4.2

Risicomanagement en reserves

4.2.1

Kans- & risicomanagement en weerstandsvermogen

Ruimtelijke projecten zijn altijd omgeven met de nodige risico’s, maar ook met kansen. Het optreden van deze risico’s dan wel kansen heeft invloed op de oorspronkelijk verwachte resultaten van projecten. Door jaarlijks, bij de herziening van de grondexploitaties, de risico’s en kansen binnen de grondexploitaties te identificeren en te analyseren worden de juiste beheersmaatregelen getroffen. Hierdoor wordt de kans op onverwachte, aanzienlijke financiële tegenvallers tot een minimum beperkt. Deze risicoanalyses zijn onderdeel van de jaarlijkse rapportage over de grondexploitaties in de paragraaf weerstandsvermogen in de jaarrekening en begroting en vormen één van de inputfactoren voor het bepalen van de noodzakelijke omvang van de Algemene Reserve.

Beleidslijn: Risicomanagement Jaarlijks bij de actualisatie van de grondexploitatiebegrotingen wordt een risicoanalyse uitgevoerd waarbij de risico’s en kansen worden geïdentificeerd en geanalyseerd, waarna beheersmaatregelen getroffen worden.

4.3

Planning- en control cyclus

Met de voorliggende Nota Grondbeleid stelt de gemeenteraad een beleidskader vast, waarin uitgangspunten, instrumenten en systemen zijn beschreven ten behoeve van de ontwikkeling van gronden binnen de gemeente. De Planning & Control cyclus (P&C) biedt instrumenten waarmee de gemeenteraad inhoudelijk geïnformeerd wordt over de individuele projecten. De belangrijkste instrumenten in de gebruikelijke P&C zijn de begroting en jaarrekening, welke conform de gemeentewet tevens verplicht zijn. Het BBV geeft nadere invulling aan deze verplichting. Bij de begroting wordt verwoord wat het grondbeleid per ontwikkeling zal zijn tijdens het opvolgende begrotingsjaar en de daarop volgende 3 jaren. Bij het vaststellen van de gemeentelijke begroting stemt de raad in met het beleid dat in de paragraaf Grondbeleid van de gemeentebegroting is verwoord. Bij de jaarrekening wordt door het college verantwoording afgelegd over het gevoerde grondbeleid en wordt inzicht gegeven in hoe de resultaten zich verhouden tot de begroting. Bij de jaarrekening wordt een herijking uitgevoerd van de gemeentelijke grondexploitaties, waarbij bijvoorbeeld de parameters en uitgangspunten worden herzien. Voor de producten die behoren te worden opgesteld binnen de P&C cyclus wordt verwezen naar paragraaf 5.2, waar omschreven staat welk product van de cyclus door wie wanneer wordt gemaakt.

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 26 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

5

Organisatie, samenwerking en verantwoording

In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de organisatorische kant van het grondbeleid: de rollen, de verantwoordelijkheden en de onderlinge verhoudingen tussen met name de Gemeenteraad en het College van B&W. Daarnaast wordt ingegaan op de wijze waarop gerapporteerd wordt en hoe de rapportages zijn ingebed in de ambtelijke organisatie.

5.1

Rolverdeling

Binnen de door de gemeenteraad vastgestelde kaders voor het grondbeleid geeft het college uitvoering aan de realisatie van de beleidsambities. Voor het functioneren van het grondbeleid is het college eindverantwoordelijk. De daadwerkelijke uitvoering van het grondbeleid vindt plaats door het ambtelijk apparaat. Gemeenteraad De Nota Grondbeleid is voor de gemeenteraad het toetsingskader voor de uitvoering van het gemeentelijk grondbeleid. De raad heeft het budgetrecht, wat inhoudt dat de Raad bevoegd is budget beschikbaar te stellen. In het kader van het grondbeleid geschiedt dit bijvoorbeeld door het vaststellen van een voorbereidingskrediet of bij vaststelling van de grondexploitatie. Met het vaststellen van de eerste grondexploitatie stelt de raad impliciet budget beschikbaar dat door het college benut kan worden voor de uitvoering van het project. College Het college is bevoegd bij de uitvoering van het gemeentelijk grondbeleid privaatrechtelijke overeenkomsten te sluiten en zal binnen het kader van de grondexploitatie dienen te handelen. Afwijkingen dienen te worden verantwoord aan de raad. Dit geschiedt door middel van de paragraaf grondbeleid in de jaarrekening, de toelichting bij de kadernota en in de uitgebreide vertrouwelijke toelichting op de herziening van de grondexploitaties.

Binnen deze financiële kaders is het college bevoegd om kosten te maken ten behoeve van de grondexploitatie en om overeenkomsten te sluiten. Jaarlijks vindt terugkoppeling aan de raad plaats over de voortgang van de ruimtelijke projecten. In onderstaande tabel volgt op hoofdlijnen de rolverdeling tussen gemeenteraad en college ten aanzien van het grondbeleid.

Grondbeleid Grondexploitatie

Kostenverhaal

Gemeenteraad • Vaststellen Nota Grondbeleid • Beschikbaar stellen budget • Vaststellen nieuwe grondexploitaties • Vaststellen grondexploitaties met zwaarwegende tussentijdse wijzigingen • Afsluiten grondexploitaties • Vaststellen kostenverhaalsregels

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

College van B&W • Uitvoering geven aan het grondbeleid • Aanvragen (voorbereidings-) budget • Rapporteren over de jaarlijkse actualisatie grondexploitaties • Rapporteren over zwaarwegende tussentijdse wijzigingen in grondexploitaties • Sluiten overeenkomsten

•

Sluiten overeenkomsten over kostenverhaal (anterieur en posterieur) 11 april 2025 Pagina 27 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

Verwervingen

• • •

Bouw- en woonrijp Uitgifte en verkoop

• •

Beschikbaar stellen budget voor verwerving Vestigen Voorkeursrecht Toepassen Onteigeningswet Vaststellen aanbestedingsbeleid Vaststellen van beleidsuitgangspunten voor uitgiftes (middels de onderhavige Nota Grondbeleid)

• • • • • •

• •

Samenwerking

•

Publiekrechtelijke kader vaststellen

Sturing en verantwoording

•

Controleren voortgang projecten Vaststellen begroting en jaarrekening

•

5.2

• • • •

Verwervingsplan / -strategie. Vestigen van voorlopig voorkeursrecht Uitvoering geven aan onteigeningsprocedures Sluiten van overeenkomsten Aanbesteding en uitvoering werken en diensten Vaststellen uitgifteprotocol, grondprijzen en uitgiftevoorwaarden (ter uitwerking van het middels deze Nota Grondbeleid door de Raad vastgestelde beleid) Verkoop van gronden en gebouwen in eigendom / erfpacht Het (ver)huren, (ver)pachten, in beheer en of gebruik geven / nemen van onroerende zaken Publicatie voornemen tot uitgifte Sluiten intentieovereenkomsten Sluiten samenwerkingsovereenkomsten Rapporteren over voortgang projecten via begroting, jaarrekening en vertrouwelijke toelichting op de grondexploitaties

Rapportages

Om de taken en verantwoordelijkheden in paragraaf 5.1 goed te managen is een goede informatievoorziening van essentieel belang. Door de vele geldstromen die gemoeid zijn met grondbeleid, is grondbeleid een vast onderdeel van de begrotings- en verantwoordingscyclus van de gemeente. Op grond van de Gemeentewet vormt het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor het kader. Naar aanleiding van het BBV dienen gemeenten in zowel de begroting als de jaarrekening een afzonderlijke paragraaf grondbeleid op te nemen. Deze paragraaf is het primaire instrument waarmee de raad wordt geïnformeerd over de financiële voortgang en de risico’s van ruimtelijke projecten. Daarnaast wordt de gemeenteraad geïnformeerd middels de uitgebreide vertrouwelijke toelichting op de jaarlijkse herziening van de grondexploitaties en de voortgangsrapportages op inhoud. Gemeenten kunnen zelf bepalen of er, naast de verplichte rapportages, meerdere producten worden opgesteld. In deze paragraaf worden enkele van deze P&C-producten toegelicht. Paragraaf grondbeleid Het BBV schrijft een zevental paragrafen verplicht voor in de begroting en de jaarstukken. Deze paragrafen gaan over onderwerpen die met meerdere programma’s in de begroting of jaarstukken samenhangen, dan wel programma-overstijgend zijn.

De belangrijkste paragraaf in het kader van het grondbeleid is de Paragraaf Grondbeleid. Conform de notitie van het BBV bevat de paragraaf grondbeleid ten minste: Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 28 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

•

Een visie op het grondbeleid in relatie tot de realisatie van de doelstellingen van de programma’s die zijn opgenomen in de begroting; • Een aanduiding van de wijze waarop de gemeente het grondbeleid uitvoert; • Een actuele prognose van de te verwachten resultaten van de totale grondexploitatie; • Een onderbouwing van de geraamde winstneming; • De beleidsuitgangspunten omtrent de reserves voor grondzaken in relatie tot de risico’s van de grondzaken. Het BBV geeft aan dat de Paragraaf Grondbeleid in essentie vormvrij is.

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 29 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

Bijlage 1: Tussenvormen van grondbeleid Samenwerkingsvormen (PPS) Naast deze hoofdvormen zijn er ook tussenvormen mogelijk met telkens bijbehorende voor- en nadelen. De keuze voor een bepaalde rol bevindt zich op een spectrum waarin steeds een meer of mindere mate een actieve dan wel faciliterende rol gekozen kan worden. De samenwerkingsvormen worden ook wel Publiek Private Samenwerking (PPS) genoemd. Hieronder worden de meest voorkomende varianten toegelicht: • Bouwclaimmodel Het bouwclaimmodel kan toegepast worden als de gronden volledig of gedeeltelijk in handen zijn van private partijen. Bij een bouwclaim komen de gemeente en de private partij overeen dat de gronden tegen een vooraf vastgestelde prijs (veelal de prijs voor ruwe bouwgrond) overgedragen worden aan de gemeente. In ruil hiervoor ontvangt de private partij in kwestie het recht op de afname van bouwrijpe kavels (een claim op te bebouwen kavels). Doordat de gemeente bouw- en woonrijp maakt en deze uitgaven bekostigt met de opbrengsten van de uit te geven gronden, ligt het financiële risico van de grondexploitatie in dit geval bij de gemeente. Bij deze samenwerkingsvorm voert de gemeente de grondexploitatie. • Joint Venture Bij joint venture voeren de gemeente en een (of meerdere) private partner(s) een gezamenlijke grondexploitatie.

In een overeenkomst wordt geregeld wie welke werkzaamheden voor zijn/haar rekening neemt en hoe kosten en risico’s worden verdeeld. Hiertoe wordt een aparte rechtspersoon opgericht: een grondexploitatiemaatschappij (GEM), vaak in de vorm van een CV/BV. De GEM draagt zorg voor het ontwikkelen van de grond, het uitgeven van kavels en het aanleggen van de openbare ruimte. De zeggenschap binnen de GEM wordt doorgaans evenredig verdeeld tussen de betrokken publieke en private partijen. • Concessiemodel Als het concessiemodel wordt toegepast, verkoopt de gemeente haar grondpositie in huidige staat (‘as is’) aan de ontwikkelende partij. Hierbij heeft de gemeente de mogelijkheid om in een privaatrechtelijke overeenkomst randvoorwaarden aan de ontwikkeling te stellen. Denk aan voorwaarden ten aanzien van het te realiseren woningbouwprogramma, de inrichting van de openbare ruimte of het moment van oplevering. De marktpartij wordt doorgaans middels een tender geselecteerd. De ontwikkelende partij ontwikkelt het woningbouwprogramma en draagt zorg voor de aanleg van de openbare ruimte. Zodra het project is afgerond wordt de openbare ruimte overgedragen aan de gemeente. De risico’s van de grondexploitatie en de woningbouwontwikkeling zijn in dit model voor rekening van de private partij.

De voor- en nadelen van een actieve en faciliterende rol zijn tevens (in meer of mindere mate) de voor- en nadelen van de PPS-vormen die hierboven toegelicht zijn. In de figuur hieronder worden de verschillende samenwerkingsvormen schematisch weergegeven.

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 30 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 31 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

Bijlage 2: Juridische kaders In deze nota zijn reeds enkele wetten benoemd die de kaders stellen voor de gemeentelijke deelname aan de grondmarkt. Een daarvan is de Omgevingswet. In deze bijlage worden de juridische kaders van overige wetgeving geschetst, die direct invloed uitoefenen op de manier waarop gemeenten deel kunnen nemen aan gebiedsontwikkelingen. Algemene beginselen van behoorlijk bestuur Bij gronduitgifte (zie hiervoor 4.1.3) en het in beheer geven van onroerende zaken (zie hiervoor 4.1.2) kan de gemeente kiezen tussen verkoop, vestiging van erfpacht, overdracht aan een CPO, verhuur en bruikleen. De mate van zeggenschap na de gekozen vorm van uitgifte verschilt per uitgiftevorm. Bij elk van deze vormen is de gemeente gebonden aan de algemene beginselen van behoorlijk bestuur. Een van die algemene beginselen is het gelijkheidsbeginsel. Op 26 november 2021 wees de Hoge Raad (met het zogenoemde Didamarrest) een arrest waarin duidelijk werd gemaakt dat overheidslichamen (onder andere) bij gronduitgifte in beginsel gelegenheid moet bieden tot mededinging. Daarop kan een uitzondering worden gemaakt als op basis van objectieve, redelijke en toetsbare criteria duidelijk is dat er sprake is van één (potentieel) geïnteresseerde partij. De uitzondering houdt dan in dat grond één-op-één wordt aangeboden aan die ene partij.

Uitzondering hierop is gemeentelijk (en landelijk) ook gronduitgifte aan corporaties. Gemeentelijk wordt voor wat betreft sociale huur enkel gehandeld met corporaties en worden gronden één-opéén uitgegeven. Om in geval van projectmatige bouw te voldoen aan de vereisten van het Didam-arrest kan gebruik gemaakt worden van een prijsvraag, waarbij ontwikkelaars een bod doen op de desbetreffende grond en een projectvoorstel indienen bij de gemeente. Op basis van toetsbare criteria kan dan de meest geschikte ontwikkelaar gekozen worden. Didam II Zoals hierboven is aangegeven heeft de Hoge Raad in het kader van het gelijkheidsbeginsel uitspraken gedaan in het zogeheten Didam-arrest. Op 15 november 2024 heeft de Hoge Raad geoordeeld dat het gelijkheidsbeginsel niet pas geldt vanaf de uitspraak per 26 november 2021, maar met terugwerkende kracht van toepassing is. Dit houdt niet in dat overeenkomsten die in strijd met het gelijkheidsbeginsel gesloten zijn nietig of vernietigbaar zijn. Wel heeft de overheid in dergelijke gevallen onrechtmatig gehandeld richting andere potentiële gegadigden. Overheden kunnen hierdoor verplicht zijn om schade, die de potentiële gegadigde heeft geleden of zal lijden, te vergoeden. Staatssteun Er zijn Europese regels over de geoorloofdheid van het verlenen van steun aan ondernemingen, in welke vorm dan ook.

Het verlenen van ongeoorloofde “staatssteun” moet voorkomen worden. Het speelt met name een rol bij de verwerving en uitgifte van gronden en ander vastgoed door de gemeente en bij de samenwerking met ontwikkelaars. Er is sprake van staatssteun als de gemeente voor meer dan de marktwaarde vastgoed verwerft dan wel voor minder dan de marktwaarde verkoopt. Waar van toepassing is in deze nota vastgelegd hoe wij het verlenen van ongeoorloofde staatssteun in die situaties voorkomen. Aanbestedingsregels De voor het inkoop- en aanbestedingsbeleid meest relevante wet- en regelgeving is nader uitgewerkt in het gemeentelijk aanbestedingsbeleid. Wij houden ons ook bij het grondbeleid aan dit beleid. Waar van toepassing wordt dit ook opgelegd aan private ontwikkelende partijen.

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 32 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

Het aanbestedingsrecht formuleert regels voor wanneer en op welke wijze zogeheten overheidsopdrachten aanbesteed moeten worden. Het aanbestedingsbeleid formuleert aanvullende lokale regels voor alle soorten overheidsopdrachten die de gemeente kent. Binnen gebiedsontwikkeling is hiervan sprake als bijvoorbeeld werken worden gerealiseerd of diensten worden verricht in opdracht van de gemeente. Van overheidsopdrachten kan ook sprake zijn als de werken niet op gemeentelijk eigendom worden gerealiseerd en ook niet direct in opdracht van de gemeente, maar de gemeente bijvoorbeeld wel het gerealiseerde openbaar gebied binnen een gebiedsontwikkeling geleverd krijgt. Ook dan is het gemeentelijk aanbestedingsbeleid van toepassing.

De uitgangspunten die gelden voor aanbestedende gemeenten zijn: • Conform het non-discriminatiebeginsel dient de gemeente gelijke kans te bieden aan private partijen bij het geven van opdrachten, zonder te letten op het land waar de betreffende partijen vandaan komen; • Conform het gelijkheidsbeginsel dienen alle private partijen een gelijke kans te hebben op het verkrijgen van een opdracht; • Conform het transparantiebeginsel dienen private partijen een gelijkwaardige informatieverstrekking te ontvangen bij de aanbesteding; • Conform het proportionaliteitsbeginsel dienen de eisen die gemeenten stellen in verhouding te staan tot de omvang van de aanbestede opdracht. Wanneer het gaat om de realisatie van vastgoed kunnen er zich ook situaties voordoen dat de gemeente een verantwoordelijkheid heeft, met name als zij eisen stelt aan dat vastgoed. Criteria hiervoor zijn vastgelegd in het zogenaamde Müllerarrest van het Europese Hof van Justitie. Als uitgangspunt geldt dat de gemeente handelt conform de in de aanbestedingsregelgeving geldende eisen. Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) Met name met betrekking tot het financiële deel van het grondbeleid is het zogeheten Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) van belang.

Specifiek is de door de commissie BBV uitgebrachte “Notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken” van belang. Hierin zijn richtlijnen in de vorm van ‘stellige uitspraken’ opgenomen waar gemeentelijke grondexploitaties aan moeten voldoen bij gebiedsontwikkelingen waar de gemeente zelf financieel verantwoordelijk is en hoe financieel omgegaan moet worden met gebiedsontwikkelingen waar de gemeente geen eigenaar is van de grond. De grondexploitaties van de gemeente voldoen aan deze richtlijnen en ook op de andere punten handelen wij conform deze richtlijnen. In hoofdstuk 6 wordt verder ingegaan op de financiële waardering en verantwoording van de gemeente Stein. Commissie BADO Specifiek voor grondexploitaties is de ”Notitie Grondexploitaties” van de commissie BADO (d.d. 3 september 2019) geschreven. In deze notitie wordt stilgestaan bij het proces van gebiedsontwikkeling en hoe een en ander financieel optimaal verantwoord kan worden door het aanleggen van dossiers. Deze Nota Grondbeleid draagt voor een groot deel bij aan het werken conform de in de notitie opgenomen systematiek en vult op onderdelen de notitie verder in. Vennootschapsbelasting voor overheidsondernemingen Overheidslichamen zijn per 1 januari 2016 verplicht tot het betalen van vennootschapsbelasting voor de activiteiten waarmee zij een onderneming drijven en winst behalen. Op basis van de daarvoor

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 33 van 34

Nota Grondbeleid – Gemeente Stein

vastgestelde criteria1 gelden de geclusterde grondexploitaties van gemeente Stein als een dergelijke onderneming. Daarmee ontstaat de verplichting tot het doen van aangifte. Om die reden geven wij jaarlijkse een indicatie van de te betalen vennootschapsbelasting in de begroting. Financiële verordening Op basis van artikel 212, eerste lid van de Gemeentewet moeten gemeenten een financiële verordening opstellen. Met deze verordening regelt de raad op hoofdlijnen de spelregels voor het financieel beleid, de financiële organisatie en het financieel beheer en heeft zo invloed op procedures rondom en vormgeving van het financiële proces.

1 Een activiteit wordt gezien als een onderneming indien cumulatief sprake is van:

• • •

een duurzame organisatie van kapitaal en arbeid waarmee wordt deelgenomen aan het economisch verkeer waarmee winst wordt beoogd (het winstoogmerk wordt geacht reeds aanwezig te zijn indien structureel overschotten worden behaald of als incidenteel overschotten worden behaald en in concurrentie wordt getreden met private partijen)

Metafoor Ruimtelijke Ontwikkeling B.V. i.o.v. Gemeente Stein

11 april 2025 Pagina 34 van 34