I8.1 IGSD - Jaarstukken 2016.pdf

JAARSTUKKEN 2016 Intergemeentelijke sociale dienst Steenwijkerland en Westerveld Steenw ijkerland W esterveld R lOI-STFRNCE ZEEMAN „ I? O E P g | / l e t o u n t d n i s » a d v i s e u r s Controle Verklaring d.d 6-APfi"2fl17--^

Stcenwiikcrl aiid ^JG SD c Westcrvcld INHOUDSOPGAVE JAARVERSLAG. 1.1 INLEIDING 3 1.2 PROGRAMMAVERANTWOORDING 4 TOELICHTING PROGRAMMAVERANTWOORDING. 2.1 INKOMEN 5 2.2 BESLUIT BIJSTANDSVERLENING ZELFSTANDIGEN 9 2.3 PARTICIPATIEWET - RE-INTEGRATIE 10 2.4 BIJZONDERE BIJSTAND EN OVERIG MINIMA 13 2.5 COMPENSATIEREGELING SCHOONMAAKONDERSTEUNING STEENWIJKERLAND 15 PARAGRAFEN 15 3.1 WEERSTANDSVERMOGEN EN RISICOBEHEERSING 15 3.2 ONDERHOUD KAPITAALGOEDEREN 16 3.3 FINANCIERING 16 3.4 BEDRIJFSVOERING 16 3.4.1 Rechtmatigheid 16 3.4.2 Personeel en organisatie 17 3.5 LOKALE HEFFINGEN 17 3.6 VERBONDEN PARTIJEN 17 3.7 GRONDBELEID 17 JAARREKENING 18 4.1 BALANS PER 31 DECEMBER 2016 18 4.2 HET OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN IN DE JAARREKENING 20 4.3 OVERZICHT VAN DE INCIDENTELE BATEN EN LASTEN 21 4.4 TOELICHTING ALGEMEEN 22 4.5 TOELICHTING OP DE BALANS 25 4.6 TOELICHTING OP HET OVERZICHT VAN BATEN EN LASTEN IN DE JAARREKENING 32 4.6.1 Programma 1 - Uitvoering Regelingen 32 4.6.2 Programma 2 - Bedrijfsvoering 38 4.7 OVERIGE GEGEVENS 45 Sisa bijlage 46 Vtï , ,, lOI'STF.RNGE ZEEMAN G ^ K O E P .1 c Cyó u n t a n t s & a d v is e u r s JAARSTUKKEN 2016 Uontróle »órW,„nS d d

.JC rSD <r' Westerveld 1 Jaarverslag 1.1 Inleiding Deze jaarstukken geven d e resu ltaten weer over het jaar 2016. In 20 16 is uitvoering gegeven a an he t Plan van Aanpak 'V ertrouw en, On dern emen en V erbinden '. De uitvoering van het plan heeft geleid tot een wijziging van den ken en hand elen bij onze medew erkers, die past bij de opgav e uit de Participatiew et. De werkm ethode "Werkstap" is da ar o nders teu nend aan en maakt d e aanpak voor mensen met een afsta nd tot de arb eid sm ark t eendu idig. Door deze eenduidigheid is maatw erk per kan didaat mogelijk en kunnen er kwalitatieve tr ajecten t er o nde rste uning w orden ingezet. Ook is de relatie met keten partn ers, als de businessclub en de Kringloopwinkel, ver ander d wa ard oor er een effectieve sam enw erking is o ntstaan. De opgave is en blijft het zorgen d at mensen met een a fstand tot de a rbeidsmarkt participatie-fit worden, om daarm ee een zelfstandige en volwaardige dee lname aan het maatschappelijke ver keer mogelijk te maken. Hierbij sta at w erken in het reguliere bedrijfsleven vooro p. In 2016 is de inrichting van het Algemeen Bestuur in overeenste mm ing geb racht met de Wet Gemeenschappelijke Regeling, zoals deze vanaf 201 5 geld t. Het Algemeen Bestuur besta at nu uit zes vertegenw oordigers uit de colleges van de beid e gem eenten. Ook het Dagelijks Bestuur is van sam enstelling veran der d.

De afspraak is d at halverwege de collegeperiod e van de deelnemende gem eenten het v oor zitterschap van gem eente wisselt en daa rmee ook de sam enstelling van h et DB. Vanaf 1 juli 2016 is de heer E. Dedden, w eth ouder van S teenwijkerlan d, voorzitte r en zijn de heren K. Smidt en E. van Schelven, w ethouder s van W esterveld, leden. Tot 1 juli was de heer K. Smidt, we tho uder van Westerveld, vo orzitte r en waren mevrouw H.J. Frantzen-Boe ve en de heer E. Dedden (weth ouder s van Steen wijkerland ) leden. IIOI^STRKNCFIZF.FMAN / ( P K O E P / a. ,c c o u n id n ts & a d v is e u rs JAARSTUKKEN 2016 Controle J ^ j i n g d.d H

isJvsm^JksikuiJ < Wes lerv eld 1,2 Programm averantw oording In de programmaverantwo ording wo rdt ingegaan op de realisatie van beleidsdoelen per programm a. De programmaverantwo ording besta at uit de verantwoording over de realisatie per programm a en het overzicht van de alg emene dek kingsmiddelen. De IGSD ken t 2 program ma's: Programm a 1 - programm ako sten De prog ram mak oste n hebben betrekking op uitvoering van de regelingen voo r de dee lnemende gem eenten. De progr ammakosten zijn onderverdeeld in prod ucten Programm a 2 - apparaa tskosten De app ara atskosten zijn de kosten van d e bedrijfsvoering d ie de organisatie m aak t voo r de uitvoering van de regeling. De realisatie over 2016 is als volgt: Re ali sat ie 2 01 6 Be gro tin g 2 01 6 Be gro tin g 2 01 6 Om sch rijv ing | Bat en Lasten Sa ldo Bate n Last en Sa ldo 1 Bat en Last en Sa ldo Programma Programma 1 Programma 2 650 .787 2.23 5.71 1 21.26 5.256 6.75 5.83 2 20.61 4.469 4.520 .120 505. 000 1.58 4.04 5 19.5 92.9 75 6.32 9.33 7 19.0 87.9 75 4.745 .292 505 .000 1.58 4.04 5 19.3 83.9 50 5.009 .129 18.8 78.9 50 3.425 .084 Tot aal pro gra mm a's 2, 88 6. 49 8 28 .0 21 .0 88 25 .1 34 .5 89 2.0 89 .04 5 25 .92 2.3 12 23 .8 33 .2 67 2. 08 9. 04 5 24 .3 93 .0 79 22 .3 04 .0 34 Dekkin gsmidd elen Bijdrage geme enten programma 1 Bijdrage gemee nten programma 2 20.6 14.46 9 4.52 8.518 -20. 614.

469 -4.52 8.51 8 19.0 87.9 75 4.75 4.50 8 - -19.0 87.9 75 -4.75 4.50 8 18.8 78.9 50 3.43 4.30 0 - -18. 878. 950 -3.43 4.300 Tot aal de kk ing sm idd ele n 25 ,1 42 .9 87 - -2 5. 14 2.9 87 23 .8 42 .4 83 - -2 3.8 42 .48 3 22 .3 13 .2 50 - -2 2.3 13 .25 0 1 1 1 Tot aal sa ld o v an b ate n en la ste n 28 .0 29 .4 86 28 .0 21 .0 88 1 8. 39 8 25 .9 31 .5 28 25 .9 22 .3 12 | 1 9. 21 6 24 .4 02 ,2 95 24 .3 93 .0 79 | 9. 21 6 Totaal saldo: * voordeel -/-nadeel De realisatie van de program makosten (pro gramm a 1) per produc t ove r 2016 is als volgt: PROGRAMMA 1 To taa l Realisatie 2 01 6 Begroting 2 01 6 (na wi jzigingen) B a te n | L as te n S a ld o B at en | L as te n S a ld o W et W er k e n Bij sta nd 34 8 .4 1 9 14 .4 86 .7 57 14 .1 3 8 .3 3 8 j 2 7 0 .0 0 0 14 .4 4 2. 91 5 14 .1 72 .9 15 W et lOA W 34 .1 81 1 .0 8 4. 0 17 1. 04 9. 8 36 1 - 9 9 6 .2 7 5 9 9 6 .2 7 5 W et lOAZ - 1 5 3 .3 1 9 1 5 3 .3 19 i - 1 5 0. 1 8 5 1 5 0 .1 85 Bb z 17 9 .4 12 56 8 .8 5 6 3 8 9 .4 4 4 1 17 5 .0 0 0 5 5 0 .0 0 0 3 7 5 .0 00 Bi jz on de re bi jst an d e n m in im a 1 8 7. 0 98 1 .4 9 9. 7 11 1. 41 2. 61 3 i 6 0 .0 0 0 1 .3 78 .6 00 1. 31 8. 60 0 Sc hu ld hu lp ve rl en in g ! 4 9 0 .3 3 6 4 9 0 .3 3 6 - 4 7 5 .0 0 0 4 7 5 .0 0 0 W et In bu rg er ing 1 - - - - - Re -in te gr at ie 1 1. 6 7 7 1. 8 8 7. 1 7 3 1. 88 5. 49 6 - 1. 6 0 0 .0 00 1. 60 0. 00 0 Sc ho on m aa ko nd er st eu ni ng - 1.

09 5. 08 7 1. 09 5. 08 7 - - - 6 5 0 .7 8 7 2 1 .2 65 .2 56 2 0 .6 1 4 .4 6 9 50 5 .0 00 1 9 .5 92 .9 7 5 19 .0 87 .9 75 B ij d r a g e g e m e e n te n -2 0. 6 1 4 .4 69 -1 9. 08 7. 97 5 S a ld o p r o g ra m m a 1 { - - NB: de realisatie per gemeente is opgenomen in de toelichting op de jaarrekening In de volgende paragrafen wo rdt de pro gramm averantwo ord ing nad er toegelicht per pro duc t (pro gram ma 1). In d e rappor tage over het 4e kwarta al van 201 6 is ree ds uitg ebreid verslag gedaan van de resu ltaten ove r 2016. In deze jaarreke ning wo rdt, on der verw ijzing naa r die rapportage, een bek nop te inhoudelijke toelichting gegeven op programm a 1. Hierbij wo rdt de rela tie gelegd met de begrotin g en de doelstellingen zoals deze zijn opgenomen in het Plan van Aanpak 'Vertrouwen, O n dern eij ^ prcj^rhinHpn' ilOKS'l F.F.NGF, ZEEMAN K O E P d/t c o u n t d n ts & a d v is e u r s 6 APR 201? JAARSTUKKEN 2016 Controle ve^któring d.d.

Slccnwiikcrland .K K SD c Westerveld Per p rod uct is een to elichting op genomen in het volgende stra mien: Wat wilden w e bere iken Wat hebben we bereikt en gedaan Hierop w ord t een inhou delijke toelichtin g gegeven in hoofdstuk 2 - Toe lich ting pro gra mm ave ran two ord ing '. De vraag 'Wat heeft het gek ost' wo rdt toegelicht in de jaarrekening. Ook voo r de toelichting op de appar aatskosten (programma 2] verw ijzen wij na ar de jaarrekening. T oelichting programmaverantwoording 2 .1 Inkomen Beleid sdoel - wat wilden we bereiken Onder prod uct Inkom en vallen de regelingen WWB, lOAW en lOAZ. In de begroting is voo r prod uct Inkomen gefo rmuleerd da t de IGSD wil voo rkom en dat inwone rs een b eroep moeten doen op algem ene bijs tand op grond van de participatiew et. De IGSD wil dit bere iken door hen zoveel mogelijk naar werk toe t e leiden. Werk boven uitkering. Daar w aar dat niet lukt, inwone rs een v angnet bieden in de vorm van algemene b ijstand. Hiervoor zijn in d e be groting de volgende beleidsdoelstellingen g edefinieerd : Inkomen Voorkomen d at in woners een beroe p doen op alge men e bijstand op grond van de Particip atie wet do or hen zoveel mogelijk naar werk toe te leiden. Werk boven uitke ring. Daar wa ar dat niet lukt, inw oners een v angnet bieden in de vorm van algemene bijstand.

Dit is vertaald naa r de volgende concrete doelstellingen De IGSD wil 25% van d e ins troo m aan d e poort tegenhou den (Preventie quo te) De IGSD wil 100% van de aanvragen en bezwaarsc hriften tijdig afh ande len Ten o nre chte ve rlee nde uitkeringen terugvorde ren lOAW Aan werkloze werkn emers een uitkering verstrekken op het niveau van het sociaal minimum op grond van de Wet Inkom ensvoorziening Oudere en gedeelte lijk Arbeid songeschikte w erkloze We rknemers (lOAW). Doe lgro ep Inwoners geboren voor 1 januari 19 65 met onvoldoen de in komsten uit of in verband met arbeid die na hun 50®: werkloo s werden en een uitk erin g op grond van de W erkloosheid swet (WW) ontvingen van meer dan dr ie maanden; recht kregen op een loo nge relateerde Werkhervatting suitkering gedeeltelijk Arbeidsongeschikten (WGA-uitkering) die nadien is beëindigd omdat de mate van arbeidsongeschiktheid niet la nge r ten min ste 35% bedraagt. lOAZ Een uitkering verstrekke n aan in woners die zelfstandige wa ren op gro nd van d e Wet Inkomensvoo rziening Oudere en gedeeltelijk Arbeidsongeschikte geweze n Zelfstandigen (lOAZ) n lOKSTKKNCK ZEEMAN f { O E P c jA u n i a n l s & a d v is e u t s JAARSTUKKEN 2016 Controle v^Maring d.d 6..APfi..20ir..

Stccnwiikcr iand < Weslervelil In he t najaar van 2015 is do or de deelnemend e gem eenten het Plan van Aanpak 'V ertrouw en, Ondernemen en Verbind en' aangenome n. Hierin zijn aanvullende doelstellingen opgenomen voor wa t betreft klantenaa ntallen . Wat hebben we be reikt en gedaan In he t Plan van Aanpak zijn we uitgegaan van 1.23 0 uitkeringen (sta nd aug ustu s 20 15). In he t Plan van Aanpak is als doelstelling o pgenomen h et u itke ring enbesta nd te redu ceren naa r 1.030 per 31 december 2016. Deze doelstelling is bij de derde kwartaalrap por tag e bijgesteld naar 1 .090 klanten per 31 december 2016. Het klan tenaantal is aan het eind van het jaar 20 16 uitgekomen op 1.102. Ten op zichte van de oorspro nke lijk e doelstelling (1.030) is dat 7 2 hoger en ten opzichte van de bijgestelde doelstelling in het 3'' kwa rtaa l (1.090 ) is de daling 12 klan ten a chter gebleven. Klantenaantallen Regeling Stee nwij kcria nd Weste rveld Totaa l Totaa l Totaal Stee nwij kcria nd 2016 2015 2014 Algemene bijst and 777 246 1.0 23 1.122 1.138 lOAW/Z 60 19 79 81 70 Totaa l 83 7 26 5 1.1 02 1.2 03 1.2 08 Instroo m & u itstroom klanten IGSD In ond ers taa nde tabe llen is het verloop van het u itke ring enb esta nd (WWB / lOAW / lOAZ) opgenomen op basis van start- en eindd atum uitkering.

Steen wijkerl and 201 6 Westerveld Totaal 1 2015 1 Steenwijk erland Westerveld Totaal Stan d beg in ja ar 89 7 306 1.2 03 908 300 1.208 Instroom 321: 105 426 282 115 397 Uitstroom 381 146 527 293 109 402 Stand per jaareinde 83 7 26 5 1.10 2 897 306 1.203 Mutatie vorig jaar -60 -41 -101 -11 g -5 Ondanks een lag ere realisatie da n de doelstelling is e r in d e ontw ikkeling van d e klantenaantallen wel een trendbre uk waar t e nemen ten opzichte van v oorgaande jaren. Het aantal klanten daa lde ten o pzichte van vorig jaar met 10 1 (vorig jaar daling 5), terwijl de instroom hoger was dan h et vo rige jaar. Fo ort/p reventieq uote De preve ntiequ ote over 2016 is ruim 36%. De doelstelling van de IGSD is dat minimaal 35% van het aa ntal aanvragen niet le idt tot een uitke ring. De rechtmatigheid van een aanvr aag wo rdt bij de P oort getoet st aa n de geld ende wet- en regelgeving. De Poort w erk t me t he t principe d at ee n ieder die daad werkelijk recht heeft op een uitkering da ar ook voor in aanmerking komt. Eigen verantwoordelijkhe id v oor de besta ansvoorziening en het bestrijden van misbruik van sociale vo orzienin gen spelen een g rote rol bij deze beoordeling. Bezwaar & beroep Over het jaar 2016 zijn 154 bezw aarschrifte n ontva ngen (2015: 11 0). Dit bet eke nt een stijging van het aantal bezw aarzaken met 40%.

Over het jaar 2016 is 20 keer be roep aange tekend , 8 ke er ho ger beroep en 12 keer is er een verzoek om een voorlopige voorziening ingediend. Ook hierbij zien we e en forse stijging ten opzichte van 2 015. In heel 2 015 is in totaal 17 keer beroe p/ hoger beroep d an wel een verzoek voorlopige voorziening ingediend. We merk en d at de ve ran deren de w erkw ijze en de aan sch erping m.b.t. de uitvoering Participatiew et, en hetgeen d aarin verwacht wo rdt met betrekking tot de eigen verantwoor(r®jkhet||P? an de klant, leidt to t een iiorsTF.RNCF, ZEEMAN C K O E P u n ta n t s & a d v is e u r s JAARSTUKKEN 2016 Controle d.d 6...AP

Sl cc nw iik cr lu nd K ;st> < Wcst erve id toenam e van bezw aarschriften en b eroeps pro ced ures. De klanten m erken de effecten van dit veranderend e beleid en kunnen zich daa rin niet altijd vinden. Van alle be zwaarschriften die in gebracht zijn bij de Commissie B ezwaarschriften, 92 stuk s van de 173 afge handeld e bezwaren, is slechts 1 zaak geg rond verk laard do or de comm issie. D aarnaast zijn 3 6% van de bezwaa rschrif ten (63 stuks) via het proce s van mediaton en heroverwegin g opnieuw beo ord eeld. Dit heeft bij 21 gevallen e rto e geleid dat het bezwaa rsch rift d oor de klant is ingetrok ken en h et p rim aire b eslu it in stan d is gebleven. Verder heeft dit e r toe geleid da t 12 besluiten herzien zijn omdat tijdens de he roverw eging de klan t nieuwe feiten en om stan digh eden kon aa nto nen. In 30 zaken is he t besluit h erzien o md at h et p rim air e besluit onjuist bleek te zijn. D eb ite ur en In 2016 is een bedrag van € 650.787 ontv angen, verdeeld in € 150.6 82 voor W esterveld en € 5 00.10 4 voor Stee nwijkerland . In de be groting was uitgeg aan van een totaa l aan o ntvang sten en aflo ssingen va n respectievelijk € 160 .000 (W esterveld) e n € 345.000 (Steenw ijkerla nd).

De ontvangs ten voor W esterveld liggen o nder de begroting, m et name door lagere on tvangs ten uit hoofde van ren te en aflossingen op k apitaal verstre kkinge n (-/ - € 45.0 00). De ontv angsten uit terugvord ering va n uitkeringen inclusief fraudev orderin gen liggen boven begroting (+€ 16.0 00). De ontvangs ten voor d e gemee nte Steenwijk erland liggen boven b egroting d oor zowel hogere ontvang sten uit terugv ord erin gen WWB/IOAW inclusief fraud evo rderingen (+€ 93.000), ren te en aflossing van v ers tre kt kapitaal (+€ 47 .000 ) als uit hoofde van terugvord eringe n bijzondere bijstand (+€ 14.000) . De ontvangsten hebb en met name betrek king he bbe n op (rela tief) recent ontstane vo rdering en. Meer da n de helft (55% ) van de ontvan gsten hebben betrekking op vo rderinge n die zijn gereg istr eerd in 20 15-20 16. De mogelijke inbaarheid van vordering en is hoger in het e erste jaar na ont staan van de vo rdering , ech ter hieruit valt ook op te maken d at oo k op oudere vor deringen nog significante ontvangste n (wa ar onder aflossingen en ren te) gedaan worden. Han dh av ing De kern van Hoogw aardig Handhaven is dat klanten zoveel mogelijk vrijwillig de we t nale ven. H oogwaardig Handhaven nee mt daarbij h et gedrag van men sen a ls uitgan gspunt.

Het uiteindelijke doel is om h et gedrag van mensen zo te beïnvloeden dat ze uit eigen b eweging w et- en regelgeving naleven. Dit komt tot uiting in d e volgende 4 visie-ele menten van Hoogw aardig Hand haven: 1. Info rme ren op maat 2. Dienstverlening op m aat 3. Controle op maat 4. Sanctionere n op maa t De resultaten zoals h ieronder beno emd gaan in op het 3e element, te weten de controle op maa t. Deze controle op maat vindt pla ats bij de toegang tot de Participatiewe t, ma ar ook tijden s de periode dat ee n uitkering ve rstrek t wo rdt. Voor een to tale evaluatie van d e 4 vis ie-elementen verwijzen wij na ar de evalua tie Hoogwaardig Handhaven 201 6 die late r dit jaar afgerond wordt. Consulten Om de re sultate n van de controle op maat te kun nen meten, word t een onderscheid aan geb rac ht tu ssen cons ulten en onderzoeken. Het doel van consulten is de instroom in de Participatiewet/IOA W/Z te v w iin d ip n en daarmee een besparing te realiseren, he t zogenaa mde "han dha ven aan de p oort". Bij ccBsulbrlSjn^^^ C>711 O E P c c o u n id n ts Si a d v is e u rs JAARSTUKKEN 2016 ^ 7 rn nt rn ip vpfk larin g d .d .. fr-tPli-Mg--

Slccinv i iki;rland JGSf> <- Wesu-nclti worden aan het begeleiden van huisbezoeken om d e wo onsituatie te beoordelen, maar ook aan het inz etten van externe bro nne n welke alleen voor een han dha ver toegankelijk zijn. Resultaten wo rden gemeten aan de hand van zogenaamde besparingsbedragen naa r de t oekomst toe. Bij dit laatste gaat het om een fictieve besparing waarbij, conform de sy stem atiek van het RCF (Regionaal punt Coördinatie Fraudebestrijding), uitgegaan w ord t van d e gemidde lde kosten van één jaar u itkering . Besparingsresultaten consulten handhaving 2016 Besparingsiesullaten consulten Steenwijkerland Westerveld Totaal 130 108 15 22 13.747 € 14.193 12.578 € 13.300 € 26.325 C 27.493 € 178.711 € 298.053 € 25.156 € 13.300 € 203.867 € 311.353 Het totaal a antal co nsulten is ten opzichte van 2 015 toegenomen. Het aantal consulten met een besparing is afgen omen . Dit heeft te maken m et de inrichting van d e Poort. Hierdoor wo rden besparin gen reeds in het voo rtraject van het aa nvr aagpro ces g erealiseerd. Inkeerregeling fraude Bij de IGSD is sprak e van een g rot e m ate van fraude alertheid onder de med ewe rkers, w aarme e beoogd w ordt alleen een uitkering t e verstrek ken aan dieg ene d ie da ar ook daadwerkelijk recht op heeft. Fraude met uitkeringen ond erm ijnt het maatschappelijk draag vlak voor d e sociale wetgeving.

Het voorkom en van fraude heeft daarom abs olute priorite it. Kan frau de n iet w orden voorkomen, dan w ord t deze met inzet van alle toeges tane middelen opg espoord. We zien dat de p roblem atiek van onze doelgroep zw aar der word t en d e complexiteit in o nderzoeken to ene emt. Om de aanpa k van fraude kra cht hij te ze tten is er o ver het gehele jaar 201 6 een tw eed e handh aver, tev ens toez ichthoude r, ingezet. In de m aand oktobe r 20 16 is d e IGSD Steenwijkerland en Westerveld gesta rt m et de 'Ink eerr egeling Fraude '. Cliënten van d e IGSD Stee nwijkerland en W esterveld kond en tot 1 december 201 6 vrijwillig een melding doen ove r hun gewijzigde situatie (denk aan samen won ing, inkomsten uit w erk etc,). Het betrof hier me t na me wijzigingen die niet bek end waren bij de IGSD Steenw ijkerlan d en Westerveld. Wa nneer cliënten gebruik maakte van deze regeling werd alleen de teveel ontv angen uitk erin g teru gge vorderd en werd e r een boete opgelegd van 1 % i.p.v. de gebruikelijke 25%. In totaal hebben er 2 cliënten g ebruik gemaakt van deze 'Ink eerregelin g Fraude'. Beide cliënten hadden geen eerdere m elding gemaakt van in kom sten (werk en alim entatie ).

In tota al is e r € 4.723 te rug gev orderd en is e r € 47 aan boete opgelegd Onderzoeken We spreke n van een ond erzoek wanneer er tijdens de b ijstand spe riode sp rak e is van een fraudesignaal d at e r op wijst dat ee n uitkering mogelijk onrechtmatig v erstr ek t wordt. Het re sultaat van een o nderzoek kan h et beëindigen van een uitke ring zijn. Ook kan een ond erzoek e r to e leid en d at er fra ude gecon stateerd w ord t en dat er een bedrag van de k lant wo rdt terugg evo rderd. Resultaten van onderzo eken w ord en daarom opge deeld in ben adeling sbedragen (fra ude vorderingen) en besparingsbedragen. lAARSTUKKEN 2016 Hl lOr.STKRNCE ZEEMAN (' W O E P n t a n t s 14 a c rnntróle^/ejktarlng d.d ï d V i s e u r s

Benadelings- en besparingsresultaten onderzoeken 2016 _, K-rSD <r Wcslervcld SteenwijkfrlLind Besparings resultaten ondei-zoeken Aantal onderzoeken 47 43 Benade lingdoor onderzoel € 134.043 € 158.729 10 60 53 77.614 € 192.485 C 236.343 Besparing € 219.952 € 227.088 € 757168 € 26.600 € 295.420 € 253.688 Door de extra inzet op handhaving zijn er meer fraudemeldingen onderzocht waarbij het geconstateerde fraudebedrag verminderd is. De fraude wordt in een eerder stadium opgespoord. Doelstelling van handhaving is om fraude zo spoedig mogelijk op te sporen. Het besparingsbedrag als gevolg van deze onderzoeken is wel toegenomen Screen ingsp roject In 2016 is besloten om iedereen met een lopende uitkering, die voor 1 januari 2016 is ingestroomd, te screenen in 3 fasen. Deze bestond uit een administratieve screening op een aantal onderdelen. Bij bijzonderheden zijn dossiers aan een diepgaandere screening onderworpen (fase 2). Wanneer er dan aanwijzingen werden gevonden, welke kunnen duiden op een vorm van bijstandsfraude, zijn deze dossiers in de laatste fase onderzocht door de handhavers (fase 3]. Van de 119 dossiers uit fase 3 die zijn overgedragen aan de handhavers waren er 31 dossiers zonder resultaat. Dit komt o.a. doordat cliënten reeds zijn uitgestroomd, dan wel dat het onderzoek geen resultaat heeft opgeleverd. Bij 9 dossiers is een vorm van bijstandsfraude aangetoond.

De nog openstaande dossiers worden afgehandeld voor 1 mei 2017. 2.2 Besluit bijstandsverlening zelfstandigen Beleidsdoel - wat wilden we bereike n Bijstand verstrekken voor levensonderhoud en ter voorziening in de behoefte aan bedrijfskapitaal op grond van het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (Bbz2004). Besluit bijstandsverlening zelfstandigen (Bbz) Dit is vertaald naar de volgende concrete doelstellingen De IGSD wil 100% van de aanvragen en bezwaarschriften tijdig afhandelen. Het Regionaal Bureau Zelfstandigen in Zwolle (RBZ) behandelt de aanvragen en adviseert de IGSD over de te nemen beslissing. De IGSD stimuleert ondernemerschap bij uitkeringsgerechtigden in het kader van re- integratie en informeert via het RBZ zelfstandigen met financiële problemen over de mogelijkheden van het Bbz 2004. Wat hebben we b ereikt en gedaan De uitvoering van de Bbz voorzieningen voor zelfstandigen wordt uitgevoerd door het Regionaal Bureau Zelfstandigen (RBZ).

Door het RBZ worden een drietal regelingen uitgevoerd voor de IGSD-SW: Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (Bbz 2004); Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (lOAZ); Participatiewet, daar waar het personen betreft die (volledig) zelfstandige willen worden (voorbereidingstraject) of personen die toestemming krijgen on ^p be^^id en schaal zelfstandige activiteiten teen,plooien. I „.-STRKNCK ZF.F.MAN y n O F. p c t o u n t d n i s b a d v is e u r s JAARSTUKKEN 2016 ont ro ie ve rk la rin g a .d rm m

Sto;jmj.iksrkni! .jcrsn Wcsterveld Bbz - Steenwijkerland In Steenwijkerland zijn 35 aanvragen Bbz ingediend. Dit aantal ligt iet s hoger dan het tota al van v orig jaar. Opvallend is wel dat, n et al vorig jaar, het aantal aanv ragen van startend e zelfstandigen fors to egenom en is. Het aant al aan vrag en van gevestigde zelfstandigen is gestabilise erd. Het RBZ geeft aan da t dit beeld ook regionaal gesign aleerd w ord t. Deze aanvragen h ebben in 24 gevallen geleid tot een uitk erin g Bbz. In 11 gevallen is de a anvra ag afgewezen of niet verder behandeld. Bbz - Westerveld In Westerveld zijn e r 7 aanvr agen Bbz inge diend. Dit aantal ligt nagenoeg gelijk aan vorig jaar. In W esterveld is er dit jaar 1 startend e zelfstandige gewe est die een b eroep deed op deze regeling. Het aan tal g evestigde zelfstandigen d at een beroep heeft gedaan op d e Bbz is, net als vorig jaar, met 1 afgenomen. Deze aanvragen he bben in 5 gevallen geleid to t een uitkering Bbz. In 1 geval is de aanvra ag afgewezen. Er is nog 1 aanvraag van 2 016 in behandeling.

2.3 Participatiewet - re-integratie Beleidsdoel - wat wilden we b ereiken De doelstelling van pro duc t participatie is in de b egroting als volgt verw oord: Dienstverlening gericht o p een doelmatige en rechtm atig e uitvoering van de p articipat iew et en het uitvoere n van beleid voor onze doelgroepen en S W-m edewerkers Regie aan de poort, wa arbij werken naar verm ogen het uitgan gspu nt is Optimaliseren van de dienstverlening aan w erkgevers Faciliteren van werkzoekenden met afsta nd tot de arbeid sm ark t op weg naa r werk en zelfredza amheid Resu ltaatgericht en kostenefficiënt Beleidsdoelstelling - Re-integratie Werken volgens k lantprofielen * Inzet van specialisten voor d e verschillen de klantp rofielen * Handhaving aan de poort Inzet prim air gericht op a rbeid * Nadruk op ve rgroten w erkervarin g. Daar w aar klanten n og niet in staa t zijn om te participeren en in ee rste instantie p rim air zijn aangew ezen op hulpverlening, wo rdt g een actieve begeleiding ingezet.

De kansrijke klant w ord t maximaal gestimuleerd om actief o p zoek te gaan naa r werk en w ord t daarbij individueel ondersteund Werkgeversdienstverlen ing sam enw erking m et gemee nte, NWG doorontwik kelen sa menwerking in d e sub regio Samenwerking sociaal domein Voor het vergro ten van de we rke rva ring word t voor de klan tewvan g ^ e e n te Steenwijkerland actief g ebruik gemaakt van d e in fra str uctuu r Controle verkl C K O E P " & a d v is e u r s cl.d. rjmof;;: lAARSTUKKEN 2016

Sisü uvvj jlitfxl imi! jc rsn < vycfiicrYcId exp ertisecen trum). Projecten Het op sta rten en ver der uitbreid en van p rojecten d raa gt bij aan h et behoud of ve rgrote n van arbeids vaardig hed en van de klan ten c.q. medewerkers. Da arnaast is het noodzakelijk om opb rengsten te ge ner eren d ie een positieve bijdrage leveren aan het financieel resultaat. Inburgering Handhaven inburgerin gste rmijnen b etreffende lop ende tra jecten (alleen trajecten gesta rt voor 1-1-2 013 dienen nog een aa nbo d van de geme ente te krijgen) Wat hebben we bereikt en gedaan In 2016 is een aanzienlijke toenam e te zien in het aantal (re-integratie)activite iten. De focus is nog meer verlegd naa r re-integratie en toeleiding naar werk. Door het intensiveren van cliëntgesprekken in combinatie met d e implem enta tie van de Werkstapm ethodiek heeft een professio naliserin gsslag plaats gevonden. Alle cliën ten zijn in beeld en in beweging. Kortom; daa r w aar werk (nog) niet mogelijk is participeren o nze burge rs met een uitkering op gro nd van de Participatiew et naar v ermo gen. Ontwikkeling We rkstap Het afgelo pen jaar is de method e W erkstap geïntroduc eerd.

Middels deze methode word en werkplannen geg enereerd op hasis van individuele cliënt-competenties enerzijds en door de markt g evraagde co mpetenties anderzijds, waarmee de afsta nd van cliënten t ot d e arbeid smark t verkleind worden. Om dit te bereiken zijn alle cliënten, inclusief hun c ompete nties, ingevoerd in Werkstap. Dit gebeurt middels de zogenaamde 'zelfm take', aangevuld met observaties die plaatsvinden tijdens de diag nosewe ek bij NoordWestGroep. Inmiddels zijn alle cliënten in W erkstap ge plaatst en heeft bijna elke cliënt werkopd rachten die h em /haa r in staa t stellen de afstand tot de arbe ids ma rkt te verkleinen. Elke consulen t en praktijkopleider heeft d e Proeve van Bekwaamheid met goed gevolg afgelegd, zodat iedereen die m et We rkstap w erk t gecertificeerd ge bruiker is en exact wee t hoe het ontw ikkeltool W erkstap ingezet kan w orden om zo snel en efficiënt mogelijk de afstand tot de arbeidsma rkt te verkleinen en mensen te h elpen aan een regulie re baan. Uitstroo m, on twikk elin g en meedo en Het uitgangspunt van de Participatie wet is dat (kwetsbare) burgers naar vermo gen participeren in de samenleving. De focus ligt primair op werk en bijstands onafhank elijkheid. In 201 6 heeft d e IGSD een enorm e ontw ikkeling do orgemaakt, hetgeen heeft geleid to t noem enswaa rdige re sultate n op he t gebied van u itstroom naa r re guliere arbeid.

Met de inzet van het Werkgev ers Servicepunt (WGSP) stroom den 216 men sen uit de uitkering na ar een regu liere baan of startte n e en eigen bedrijf. Naast deze uitstroo m uit de uitkering heeft he t WGSP ook diverse person en op een baan g eplaatst voordat er spra ke was van e en uitkering . Het WGSP werkt sam en in (sub)re gionaal verban d w aarbij de vraag van de w erkgever leidend is. Cliënten die nog niet in sta at zijn om te werken, of actief te solliciteren n aar een betaald e baan, volgen een re- integratie traj ect. Deze traje cten b estaan onder ande re uit sollicitatietrainingen, werk -/leertraje cte n en werkstages bij zowel NoordWestGroep en Reestmond als bij reg uliere werkg evers. MKB Goed Werk nem ersc hap Om onze cliënten m eer k ans op suc ces in een sollicitatietra ject t e bieden, kunnen ze deelne men aan een MKB- Goed Werknemer scha p ass ess me nt. Hiermee help en we de kan didaat om aan een werkgever te laten zien dat ze misschien niet alle vereiste d iploma's hebben , maar wel heel le erg ier iaj|n su^ j^ge motivee rd zijn en goed lOFSTF.RNCE ZEEMAN G O E P rfccouniants & a d v is e u r s JAARSTUKKEN 2016 — - y Lontrole vdi+riaring d.d

Sleaii-Wi ikcrland .K rS D < Weslerveld zelfstandig kunnen werken. Want de meeste werkgevers vinden houding en ge drag het all erbelangr ijks te. Nog belangrijker dan vakken nis. In het assessment MKB Goed Werkne merschap worden cliënten vier werkdagen lang g eto ets t op arbeidsvaardigheden, leerhouding , motivatie en sociale v aard igheden. Na afloop van d it traject krijgen ze een uitgebreid rap port m et succe spunten en aanbe velin gen en als het goed ging: het MKB-GW certificaat d at bewijst dat je een prettige, leergierig e en gemotiveerde werknem er bent. In het afgelopen jaar hebbe n w e vijf keer een ass ess me nt met cliënten gedaan. Van de eerste gro epe n is 73% van d e dee lnemers u itgestro omd n aar w erk. Loonk ostensubsidies De Partic ipatiewet biedt de mogelijkheid om cliën ten met een arbeidsbep erking door middel van een subs idie (regulier e] werkz aamheden te laten v errichten. Deze (loo nko sten -]su bsid ie w ord t ve rst rekt a an d e werkgever. De subsidie dient als compe nsatie vo or de werkgever als de cliënt niet volledig productief kan zijn als gevolg van handicap of ziekte. Daarmee com pen seren we (gedeeltelijk] de loonkosten die de w erkgev er moet betalen .

Als gevolg van d e nieuwe werkwijze, waarbij de focus prim air op arbeidsinschakeling ligt, merken we da t veel cliënten die we bemiddelen een steeds g rotere afstand hebben t ot d e ar beids ma rkt als gevolg van handicap of ziekte. We verw achten d aarom da t de instrumenten (loonko sten -]su bsidie en exte rne jobcoaching vaker ing ezet z ullen wor den om burg ers met een a rbeidsbep erking ( reg uliere ] arb eid te laten verrich ten. Over he t jaar 2016 werden in tot aal 27 sub sidies v ers tre kt aan wer kge vers (kosten € 65.0 00 inclusief kosten voor bepaling lo onw aard e]. Hulpverlen ing en te genpres tat ie De bestandsscreenin g die is uitgevoerd voor alle cliënten in 'profiel 4' heeft geleid tot een toe name aan activiteiten. Daar waar nodig wordt hulp verlening ingezet. Deze hulpverlening is onde rdeel v an h et participatietraject van de cliënt. Naast hulpverlening kan er sprak e zijn van vrijwilligersw erk, te genpres tatie en toeleiding naar werk. Ontheffingen In 2016 is h et aan tal ontheffingen aan zienlijk afg enom en. Op 1 januari 2016 bedroeg het aantal o ntheffing en 425 en o p 1 januari 20 17 nog 302. Het aantal ontheffingen is derhalve afgenomen met 123, me t na me door een dalin g van h et aantal ontheffingen in profiel 4.

Inburgering - huisv esting Als gevolg van de toegenom en vluch telin genstroom is de landelijke taakstelling verhoogd v an 20.000 plaatsing en in het e ers te half jaar van 2016 naar 23.000 in h et tweede half jaar van 2016. In de gemeente Steen wijkerland zijn het afgelopen jaar 94 sta tus ho uders gehuisvest. De taak stelling van 11 3 hebb en w e niet gehaald omd at er in de gemeen te Ste enw ijkerlan d on vold oende woningaan bod was met e en passen de huurprijs. In 20 17 w orden 19 personen a an de huisvestingtaakstelling w orden toegevoegd. In de gem eente W esterveld hadden het afgelopen jaar 49 persone n gehuisvest moeten wo rden als gevolg van de taa kstelling. Er zijn ech ter 67 personen g eplaatst, dit beteken t da t er 1 8 perso nen extra gehuisvest zijn. Hiervan zijn een a antal AMV's (alle enstaande minderjarige vluchtelingen]. Deze jongeren tellen nu mee voor de taakstelling, maar bij verhuizing naa r een an dere gemeen te zou dit kunnen wijzigen. Vooralsnog heeft de gem eente Westerveld een 'voorspro ng' op de nieu we taakstelling 2017 v ajj ^S p ^|o nen. llorSTF.RNCEZEEMAN .Cy n O E P a cxr O u n t a n t s & a d v is e u r s IAARSTUKKEN2016 Conilólë vètisJdNuy d.d ^. APRjOr

SiBsmvjjlssicliuiiJ J ( .S i) C Wcs lerv ckl Pa rticip at ie in burg er aa rs Naast de inburgerin g zijn we eveneens veran twoorde lijk voor de toeleiding naar werk en voo r de par ticipat ie van de inbu rgeraars. In het vierde kwartaal van 2 017 zijn we gestar t met een diagnose -tra ject vo oralle sta tus houders [en oud-inburg era ars z ond er traject) in samenw erking met de Kringloopwinkel. Ongeveer 90 cliënten uit ons huidig bestand worden gescreend. Ook alle nieuw e instroom zal aan het diagno setraje ct gaan deelnem en. De begeleiding is in h anden van een jobcoach die meertalig is. In 201 6 stro omden 15 jonge sta tus houders uit n aar En tree-onderw ijs. Dit is een MBO 1 ople iding gecombineerd met d e cursu s inb urge ring. Voor deze opleiding krijgen de jongeren studiefina ncierin g, waard oor ze geen uitkering meer nodig hebben. D aarn aast draa gt deze opleiding bij aan een succesvolle inburgering en bet v ergroo t de kansen op do orstroom naar MBO-2 of MBO-3 onderwijs. Dit is belangrijk voor het behalen van ee n startkw alificatie, zod at de k ansen op reguliere arbeid ook v ergroo t wo rde n. In 2 017 willen we een vervolg geven aan de ze pilot doo r een nieuwe groep te laten s tarte n binnen het E ntre e- onderwijs. Ondanks d e uitstroom van 1 5 sta tus houders is het aantal st atu shouders met een uitke ring toeg enomen.

Dit heeft te maken met de toeg enomen vluchtelingenstroom en de verhoging van de landelijke ta akstelling. De begeleiding na ar w erk en p articip atie vraagt veel tijd en aa nda cht, waa rdo or o p korte t erm ijn uitstroom naa r werk vo or deze doelgroep meer complexer is. Door de inzet van bovengeno emd diagno setraject e n b et inzette n van werkstages willen we de a fstand tot d e arbeids ma rkt verkleinen. 2.4 Bijzondere bijstand en overig minima Beleidsdoel - wat wilden we bereiken De doelstelling zoals geform uleerd in de begroting voor produ ct Bijzondere bijstand en m inima, is om inw one rs met een inkomen op of rond bet sociaal minim um financieel te ondersteu nen . Op grond van de Participatiewe t kennen ge meenten hiertoe een verplichting. Daarnaast k ennen b eide gemeenten een minimabeleid. Met dit minimabeleid willen beide gemeenten inw oners financieel in sta at stelle n om te participeren. Beleidsdoelstelling - Bijzondere bijstand en overig m inima Bijzondere bijstand De afgelopen jaren heeft de IGSD vooral ingezet op h et bekend maken van de regelingen rond bijzondere bijstand en bet minimabeleid. Dit blijft de IGSD de kom end e jaren doen door : • inw one rs te info rmeren via de w ebs ite fwww.igsd-sw.nll. folders, nie uwsbrieven en advertenties in huis aan huis bladen, • aan vraagp roc edu res en aan vraagform ulie ren te vereenvoudig en.

Verder wil de IGSD de b eleidsre gels en uitvoeringsrichtlijnen in het kader van de bijzondere b ijstand van beide g eme enten zoveel mogelijk m et elkaar in ove reenstemming breng en. Dit vereenvoudigt de afdoening. Schuldhulpverlening De IGSD wil door u itvoering te geven aan d e poor twa chtersfunctie in het kad er van schu ldhu lpve rlening de ko sten van schuldhulpve rlen ing zoveel mogelijk beperken ten opzichte van de situ atie zoals deze tot 1 april 2015 gold. De gem eente Steenwijkerland wil de maatschappelijke pa rtic ipatie van d e inwoners vergroten en maatschappelijke kosten voorkom en doo r te stre ven naa r financiële zelfredjfcamh'^H"van schuldenaren. Bij voorkeur w ord t gestree fd naar een sch uldenv rije t o e k o m j 1', ZFE M A N JAARSTUKKEN 2016 (' H O E P n td n is ü a d v is e u r s Cnntrnlp veljklaring d.d ' 13

Siccluviikcri und ^.IGS D C Westerveld haalbaar. Sommigen slagen er op te rmijn pas in, an deren helem aal niet, daarbij is st abilisatie van de huidige to esta nd het hoogst haalbare. Met de integrale aanpa k van d e schu ldhulpverlening ste lt de g eme ente S teenwijkerland zich onderstaande subdoelen: Actief preven tiebe leid om te voorkomen dat mensen in de schulden kome n; Laagdrempelige voorzie ning voor alle inw oners uit Steenwijkerland; Actieve opstelling van de schuld ena ar: Eigen verantwoord elijkheid en k racht. Mensen moeten doen wat ze kunnen doen. Professionele hulp alleen als de omgeving het niet k an: eerst kijken of p rob lem en kun nen worden opgelost met inschakelin g van de sociale omgeving en /of vrijwillige inzet; Toekomstige inzet van s chuldhulpverlening w ord t afgestemd op de regelbaarheid van de schuldenaar en de schu ldsitua tie; Minimale wacht- en behandeltijd en; Perspectief op volwaardige participatie; Nazorg om de financiële zelfred zaam heid voor d e toeko mst te waarborgen . Wat hebben we bereikt en gedaan Schuldhulpverlen ing Sinds 1 a pril 2015 is de IGSD verantwoordelijk voor de toegang to t schuldh ulpv erlening via de pilot "IGSD aan de Poort". De IGSD bep aalt welke dienstverlening per individu noodzakelijk is om te werken aan een sta biele financiële s itua tie. De dienstverlening k enm erkt zich door maatw erk en laagdrempeligh eid.

Cliënten die be last zijn met schulden, zien meestal zelf geen mogelijkheid om de prob lematiek aan te p akke n. Naast het aan pak ken van een vaak passieve houding bij de cliënt, wordt geprobeerd via zorgvuldige begeleiding het leven van d e cliënt weer op de rit te krijgen. De IGSD bied t zelf schu ldhulpverleningstra jecten en indien nodig verwijst zij doo r na ar GKB. Dit wa nneer er sprake is van een cris issituatie of wa nneer een schuldsan erin gstraje ct en/o f bud getbeh eer nodig is. Binnen het te am Schuldhulpverlening is mo men teel sprak e van een actief klanten bes tand bestaande uit 18 1 klan ten. Door het team Schuldhulpverlening w ord t nauw samengewerkt met d iverse ke ten pa rtn ers zoals d e GKB, de vrijwilligers van het project 'In eigen han d', de voedselba nk, h et diaconaal platform, MEE, ZONL en Timpaan. Bij de IGSD zijn over het jaar 20 16 to taal 25 5 nieuw e meldingen sch uldhulpverlen ing b innengekom en. Wanneer ee n eenmalig contact of doorverwijzing niet vo ldoende is, vindt na de melding een in take gesprek plaats om de hulpvraag verde r inzichtelijk te krijgen. In 154 gevallen heeft een dergelijk intakegesprek plaatsgevonden. Van de mensen die zich meld en en geen intakegesprek krijgen (1 01 meldingen over 20 16) heeft ongevee r 70% vold oende gehad aan e en eenmalig contact of doorverwijzing.

Circa 30% verschijnt zon der verde r bericht niet m eer op uitnodigingen. De wachttijd tussen de melding en h et intak egespre k is gemiddeld 11 dagen. Nadat de intake heeft plaatsg evon den, w ord t middels m aatwerk b esloten welk prod uct ingezet w ordt. In tota al zijn bij de 154 intakegesprekke n in 201 6 199 producten ingezet. Het aan tal producten ligt hoger dan het aan tal inta kes /aanvrag en omdat één aanv raag m eerde re p roducten kan om vatten. OK.STKKNCF, ZEEMAN l{ O E P 4 c r o u n ta n ts & a d v is e u rs C o n tr ö Ik la r in g d.d JAARSTUKKEN 2016

SitsjiwJ.iksidiiriiJ ^.KrSi? West crvc ld De instroom over heel 2016 bestaat voor 41% uit klanten met ink omsten uit arbeid. Daarna volgt de gr oep mensen m et een uitkerin g bij de IGSD met 31%. Van de klanten heeft 15% een uitk erin g bij het UWV en 5% heeft een AOW uitkering bij de Sociale verzekeringsbank. 2.5 Compensatieregeling Schoonmaakondersteuning Steenwijkerland De Compensatieregeling Sch oonmaakonderste uning van d e gem eente Steenwijkerland werd tot 1 juli uitgevoerd door de IGSD. Deze opdr acht is na het opmaken van d e begroting aan de IGSD verst rek t m iddels een beschikking doo r de ge meente. Voor inw oners aan wie al een tegemoetkoming was toegekend, geldt d at zij deze blijven ontvan gen tot 1 januari 2017. De IGSD heeft to t he t einde van het jaar de betalinge n verzorg d. 3 Para gra fe n 3.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het wee rsta ndsvermogen van d e IGSD is, na vaststelling van h et r esultaat, zee r beperk t. Dit heeft alles te maken met de bep erkte bevoegdheid die de IGSD heeft om verm ogen op te bouwen. Gezien het risicoprofiel van de IGSD is er ook geen noodzaak om een ruim wee rsta ndsvermogen aan te hou den. Het risico ligt im mers bij de dee lnemende gem eenten waar ook d e reserv es wor den gevormd. De kosten wo rden ged ekt door het op basis van een tarief doorb ereken en van de dienste n aan de afnemend e gem eenten.

Op gron d van het beslu it van de beid e gemeen tera den mag het eigen vermogen van de IGSD niet meer bed ragen dan € 45.000. Mede door deze afspraak is het solv abiliteitsratio van de IGSD nihil. De deeln em end e gem eenten drag en conform deze afspr aken d aar me e het volledige solvabiliteitsrisico van de IGSD. Het belang rijkste risico van de IGSD betreft het person eel. Binnen de IGSD drukke n d e lasten van personeel in 2016 voor ruim 80% op de totale apparaa tsk osten . Ziekte of uitval van me dew erk ers zet niet alle en de (kwalite it van de] dienstverle ning en de voortgang van de werkzaamhed en onder dru k ma ar ook het bud get van d e IGSD. Binnen d e beg roting is een budg et be schikbaar voor tijdelijk personeel. Met ingang van februari 200 9 is de IGSD hoofdhu urd er van het Werkplein. De IGSD is daarm ee risicod rager voor leegstand binnen het gebouw . De netto schuldquote beo ord eelt de schuld als aand eel van de inko msten. Een netto-sch uldquo te van 100% betek ent dat d e netto sch uldenlast de omvang heeft van een jaaromzet. De ne tto schu ld van de IGSD ultimo 201 6 b ed raag t€ 1 17.694 (20 15: € 206.441], de n etto sch uldquote is 0,5% ( 201 5: 0,8%] Controle 7érkl OI'STF.RNGR ZEF.MAN 7 K O E P li c c ó u n td n ts Ü a d v is e u rs Controle verklaring d.d A.... JAARSTUKKEN 2016

Sicenwiikerlun ü „ K is n Wcatervsii) De kengetallen kunnen als volgt word en samen gevat Jaarverslag jaar 2016 Kengetallen: Verloop van de kengetallen Realisatie Realisatie 201 6 2015 ne tto schuldquote 0,5%! 0,8% j j netto schuldquote geco rrigeerd voor alle vers tre kte leningen 0,5% 0,8% solv abiliteitsratio nihil 1 nihil! 1 str ucturele exploitatieruimte nihil nihil grondexploitatie i n.v.t. n.v .t belasting capa citeit n.v.t.| n.v.t. De verplichting tot het opn eme n van deze kengetallen is ingevoerd na vaststelling van de beg roting 2016 , wa ard oor de begrotingscijfers ontbre ken . 3.2 Onderhoud kapitaalgoederen De IGSD heeft geen kapitaalgoederen. Voor de inve steringen in software, hardw are en inv ent aris is bij de oprichting van d e IGSD een financieringsovereen kom st aan gegaan met de gemeente Stee nwijkerland voor een periode van 10 jaar. 3.3 Financiering Op gron d van de wet FIDO (Financiering Decentrale Overheden) moet iedere ove rheidsorganisatie een treasurystat uu t vaststellen. Het sta tuut regelt de beperking van risico's bij de geldstrom en en geeft inzicht in de flexibiliteit en mate van tra nsparan tie van de financ ieri ngsstru ctuur. In januari 2006 heeft het algem een bestu ur het stat uu t vastgesteld. In 2016 zijn zowel de programm akosten als de a ppara atskosten door de IGSD betaald.

De gem eenten heb ben de financiën, doo r middel van be voorschotting, ter beschikking geste ld. Renterisiconorm De re nterisicon orm is een wettelijke norm die betr ekking heeft op de vas te schuld van de gem eente. Vaste schuld ontst aat w ann eer leningen worden afgeslote n met een rent typische looptijd van 1 jaar of lan ger. De norm geeft het bedrag aan waarover de gem een te zich per begrotingsjaar maximaal mag bloot stellen aan renterisico . Voor gemeenschapp elijke regelingen bed raagt de renterisico nor m 20% van het beg rotingstota al. De renterisicon orm als bedoeld in de Wet Fido wordt niet o versch reden. 3.4 Bedrijfsvoering 3.4.1 Rechtmatigheid De IGSD dient te voldoen aan wettelijke rech tma tigh eids eise n. De acco aan de uitvoering, zowel de getro uwheid van on ze cijfers als de rechtm atf de wet- en regelgeving ohb^tTf^WiiNGF, ZF,ET\TAN (; lï O E P a c'Cy it n ia n is » a d v is e u rs Contróle ve^a ring d.d 6 APR.ZQE JAARSTUKKEN 2016 16

Slccnwiiker land JCVSf) 3.4.2 Personeel en organisatie In 201 6 is uitvoering gegeven aan het Plan van Aanpak "Vertrouw en, Ond erne men en Verbinden". In paragraaf 1.1 is hierop een toelichting opgenom en. De IGSD past per 1 april 20 16 op een aan tal bedrijfsproc essen optim alisatie volgens het LEAN-principe toe. Lopende LEAN-trajecten worden ge ïmp lem enteerd en gebo rgd. In ok tober 2016 is me t een twe etal nieuwe processen gestart. Bij LEAN traje cten worden ee n aantal fasen d oorlopen waarbij de tw ee nieuw ge sta rte processen zich in de meet-fa se bevinden. Om het LEAN-principe in de toek omst bre ed in de o rga nisatie te kunnen uitdrage n w ord t momenteel eigen personeel opgeleid en vrijgemaakt voor het kunnen leiden van LEAN-trajecten. Ziekteverzuim Het ziekteverzuim van de IGSD is als volgt. Period e Inclusief Exclusief zwa ngersch ap zwangerschap 2007 10,2% 9,4% 200 8 5,2% 5,1% 2009 8,2% 6,1% 2010 4,1% 3,8% 2011 7,7% 4,5% 2012 4,7% 4,7% 2013 6,7% 5,1% 201 4 5,3% 3,9% 2015 7,5% 6,8% 201 6 9,0% 8,1% Het gem idde lde ziekteverzuim over 201 6 bed raagt 9,0%, g ecorrig eerd voor zwangerschapsverlof is dit 8,1%. Het ziekteverzu impercenta ge is ten opzicht van 201 5 g este gen met 1,5% respectievelijk 1,3%, met name als gevolg van lang durige ziekte. 3.5 Lokale heffingen De IGSD kent geen lokale heffingen.

3.6 Verbonden partijen De IGSD heeft geen verbond en partijen. 3.7 Grondbeleid De IGSD heeft gro nd noch grondbeleid. lorsTRRNGFZF.EMAN > 0 K O E P d t c o u n t d n t s & a d v is e u r s Controle Cedllaring d.d S JAARSTUKKEN 2016 17

4 Jaarr ekenin g 4.1 Balans per 31 december 2016 (voo r re sultaatbestem min g] A c t i v a SteenvviikcrLand „K -V Sf) •C Weslervgld (bedragen in eu ro's] Vaste activa Materiële vaste activa Overige investerin gen met economisch n ut 2016 128.097 2015 215.710 Vlotten de activa 128 .097 215.710 Totaal v aste activa 128 .097 215.710 Uitzettingen met een rentetypische looptijd <1 Jaar Overige vorderingen 882.490 1.511.493 Overlopende activa 882.490 644.618 1.511.493 695.630 Liquide middelen Bank 2.527.435 1.288.155 Tota al vlotten de activ a 4.054.543 3.495.278 Totaal activa 4.182 .640 3.71 0.98 8 vt lOrSTF.RNCF ZEEMAN O E P c <- gr a n t d n i s tS» a d v i s e u r s Controle v ^^a ri n g d .d &- APR""^7"" JAARSTUKKEN 2016

P a s s i v a (bedragen in euro's) Vaste pa ssiv a 20 16 20 15 &tSjmvvjjk£rJjUl!j Eigen vermogen Rese rves: Algemene reserve Gerealiseerde totaal van saldo van b aten en laste n Totaal e ige n vermoge n 2.004 10.4 02 9.268 [7.264) 2.004 2.004 Vaste schulden me t een rentetypische looptijd >éé n Jaar Onderhandse leningen Gemeente Steenwijkerlan d 225.000 225.000 300.000 300.000 Tota al vaste passiva Vlotten de passiva Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar Banksaldi Overige schulden 1.332.837 414.418 235.402 244.114 302.004 Overlopende passiva Tota al vlotten de passiva 1.747.255 2.199.983 3.947.238 244.114 3.164.870 3.408.984 Totaal passiva 4.182.640 3.710 .988 lOFSTRF.NCEZEF.MAN I I O E P a c t O u n I a n t s ( Contr&le verklarinri d.d. tb a d v i« e u f« 6..APR.M JAARSTUKKEN 2016 19

St cc nw iik cri aii d C We ste rvc lil 4.2 Het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening De realisatie op p rogram ma 1 - uitvoering regelingen en program ma 2 - bedrijfsvoering is als volgt Omsc -hrÉjv ifig Pro gra mm a Pro gra mm a 1 Pro gra mm a 2 T ot aa l p ro gr am m a' s Dekkingsmi ddelen Bijdrage gemeente n programma 1 Bijdrage gemeenten programma 2 To taa l d ek ki ng sm id de len Totaa l saldo : + vo ord eel •/•na deel Re ali sa tie 20 16 Be gr oti ng 2 01 6 Tna w ii zi ff in ee n l B eg ro tin g 2 01 6 650 .78 7 21.2 65.2 56 2.2 35. 711 6.75 5.83 2 20.6 14.4 69 505 .00 0 19.5 92.9 75 4.52 0.12 0 1.58 4.04 5 6.32 9.33 7 19.0 87. 975 505 .00 0 19.3 83.9 50 4.74 5.29 2 1.5 84. 045 5.00 9.12 9 18. 878 .950 3.42 5.08 4 2. 88 6. 49 8 28 .0 21 .0 88 25 .1 34 .5 89 2. 08 9. 04 5 25 .9 22 .3 12 23 .8 33 .2 67 2. 08 9. 04 5 24 .3 93 .0 79 22 .3 04 .0 34 20.6 14.4 69 4.52 8.51 8 -20. 614. 469 19. 087 .97 5 -4.5 28.5 18 4.75 4.50 8 -19. 087 .975 18. 878 .95 0 -4.7 54.5 08 3.43 4.30 0 -18. 878 .950 -3.4 34.3 00 25 .1 42 .9 87 -2 5. 14 2. 98 7 23 .8 42 .4 83 -2 3. 84 2. 48 3 22 .3 13 .2 50 -2 2. 31 3. 25 0 1 2 8. 02 9. 48 6 28 .0 21 .0 88 8. 39 8 25 .9 31 .5 28 25 .9 22 .3 12 9. 21 6 24 .4 02 .2 95 24 ,3 93 .0 79 9. 21 6 Het verschil tussen de begroting (na wijziging] en het werkelijke saldo van baten en lasten is € 1.301 .322 nadelig.

De belang rijkste afwijkingen zijn de volgende: He gro tin gsu fw ijk iiig Sa ld o (t en op zi ch te van be gr ot in g n a Afw ijkin g Afw ijki ng * vo or de el wi jzi gin g) Ba ten la st en •/ • n ad ee l Toe lich ting af wijki ng > G 50.00 0 PROGRAMMA 1 Wet 10 AW 34.1 81 87.7 42 -53.56 1 N Hoger aa ntal c lienten (g emi dde ld) Bijzo ndere bijsta nd e n m inim a 27. 098 121 .11 1 -94.01 3 N Hogere kosten v oor be wind voeri ng Re-in tegra tie 1.6 77 287 .173 -285 .496 N a) d efin itiev e P-bu dget hoger , b ) aanvu llende a/spr aken geme enten Sch oon maa kon ders teun ing - 1.09 5.0 87 -1.09 5.087 N Uitvoe ring op b asis van aanvulle nde o pdr ach t geme ente Steenwij'kerland Over ig 82. 831 81. 168 1.663 V Tota al 145 .78 7 1.6 72. 281 -1.52 6.494 N PROGRAMMA 2 Per son eels kos ten 403 .91 6 377 .13 8 26.77 8 V Algeme en 1.9 55 52. 767 -50.8 12 U Hogere procesko sten uitv oerin g en kosten v oor proce sverb eterin g (in tern ) Hui sves ting 215 .11 8 -4.6 81 219. 799 V Afkoop huurc ontrac t onderhu ur Faci litai re zak en 19. 803 -1.7 27 21.53 0 V ICT 13.5 22 5.6 46 7.8 76 V Tota al 654 .31 4 429 .14 3 225. 172 V To ta al 8 0 0 .1 0 1 2. 10 1. 42 4 -1 .3 01 .3 22 De (gedetailleerde] toelichting op de afwijkingen ten opzichte van de begroting na wijzigingen zijn opgenomen in de toelichting op de jaarreke ning (paragraaf 4.6].

IIOI-STF.ENGF ZEEMAN G -,K O E P lo u n ia n t s & a d v is e u r s ro n tr n ip v p ^ a ri n g d.H. . S M M - JAARSTUKKEN 2016 20

Slccinviike rland JG 'ifir C ' Westerveld 4.3 Overzicht van de incidentele baten en lasten Incidentele baten en lasten zijn ba ten en lasten die zich als gevolg van incidenteel beleid en in cidentele opd rac hten van de deelnem end e gem eenten maximaal drie jaar achtereen voordoe n. De IGSD onderke nt o p basis van deze definitie de volgen de incide ntele baten en lasten in de jaarrekening 2 016 : in cid en tel e b ate n en las ten Inc ide nte le bat en Inc ide nte le las ten Sal do PROGRAMMA 1 Re-integra tie - 169 .29 3 -169.2 93 Scho onmaako nder steun ing - 1.09 5.08 7 -1.095 .087 PROGRAMMA 2 Perso neel: frictiek osten 127 .31 3 -127.3 13 Perso neel: u itvoe ring sch oonm aako nd. 150 .564 -150. 564 Algemeen: fric tieko sten 1.9 55 -1.95 5 Huisve sting: af koop h uurc ontr act 335.0 00 335.0 00 Totaa l 335.0 00 1.544 .212 -1.209. 212 Per g em ee nt e Ste enw ijke rlan d We ster vel d -155.135 -1.095.087 -123.009 -150.564 -1.955 251.250 -14.158 -4.304 83.750 -1.274.500 65.288 De incidentele baten en lasten worden toegelicht in pa ragraaf 4.6. Controle *e rkiarii ty ü.cJ. lüFSTKKNGR ZEEMAN n W O E P a c .i o u n id n i» K a d v is e u rs 6 APR 2017 JAARSTUKKEN 2016 21

Stccnvviikerland JCrSty Wes tervc id 4.4 Toelichting algemeen Algemeen De jaarrekening is opgesteld m et inachtneming van de voorschriften zoals opgenomen in het Besluit Begroting en Verantw oord ing provincies en gem eenten (BBV) en de verord eni ng ex artikel 2 12 Gem eentewet, waa rin door h et algemeen bestu ur de uitgangspunten voor het financiële beleid, als med e de rege ls voo r het financiële beh eer en vo or de inrichting van d e financiële organisatie zijn vastgesteld . Con tinu ïteit De con tinu ïteit van de activ iteiten is geborgd in de overeen kom st tot het instellen van een gem eenschap pelijke regeling door de gem eenten S teenwijkerland en Westerveld. De jaarrek enin g is opgesteld op basis van een contin uïte itsveronde rstelling. Grondslage n vo or w aardering en resu ltaatb epaling De waar dering van de activa en passiva en de bepaling van het r esu ltaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het des betreffende balanshoofd a nders is vermeld, w orde n d e activa en passiva opgenomen tegen nominale w aar den. De baten en lasten w orden toeg ereken d aan h et jaar w aarop zij betrekking hebb en. Baten en win sten worden slec hts genomen voor zover zij op balansda tum zijn gerealiseerd.

Verliezen en risico's d ie hun oorsp ron g vinden voor het eind e van het begrotingsjaar, w ord en in acht genomen indien zij voor h et op mak en van de jaarreke ning bekend zijn geworden. Personeelslasten worden toegereken d aan het boekjaa r waarop ze betrekking heb ben . Als gevolg van het form ele verbod op het opn eme n van voor zieningen c.q. schulde n uit hoofde van jaariijks terugkerende arb eid sko stengere lateer de verplichtingen van vergelijkbaar volum e worden sommige personele lasten echte r toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt; daarb ij moet worden gedacht aan com pon enten zoals ziektekos tenpremie ten behoeve van gep ensioneerden , ove rlopen de vakantiegeld- en verlofaan spra ken en dergelijke. Voor arb eidsko sten gereiate erd e verplichtingen van een jaarlijks vergelijkbaar volume wo rdt geen voorziening getroffen of op a ndere wijze een v erplichting op genomen. De refer entieperiode is dezelfde als die van d e m eerjarenraming te w eten vier jaar. Indien er sprak e is van (eenm alige) schok effecten (reorg anisaties) dient wel een verp lichting gevo rmd te worden.

Materiële va ste ac tiv a De opgenom en materiële vas te activa betreft investe ring en met econo misch nut en zijn gew aardee rd tegen verkrijgings- of vervaardig ingsprijs ve rminderd met afschrijvingen en /of bijdragen van d erd en (voo r zover er een directe relatie besta at met het actief) en /of beschikkingen over re se ra ^ (v oty^ ov er het inve steringe n in de op enb are ruim te m et een maatschappelijk nut be treft). I • '^IOFSTKRN(;h-:ZF,KMAN rr i { O E p d c c o u n t d n i s & a d v i s e u r s JAARSTUKKEN 2016 Contról^^erklaring d.d S. API^^OE

SteenwiikerUind JO SD <r Westervcltl Afschrijvingen De volgende afschrijvin gstermijnen gelden (aan tal jaren]: Machines, apparat en en installaties 4 Overige materiële vaste activa, waar onder: - Inve ntarissen 10 - Interieur 10 - Automatisering 3 - l o De afschrijvingen geschieden tijdsevenredig op basis van de verwac hte econom isch e levensduu r. Op aanschaffingen in het verslag jaar wo rdt naa r tijdsgelan g afgeschreven. Afschrijvingen geschie den onafhankelijk van het resultaat van h et boekjaar. Uitze ttin gen m et e en rentetypisc he loo ptijd ko rte r da n één ja ar De uitzettin gen met een rentety pische looptijd korter dan één jaar wor den gew aardee rd tegen nom inale waarde. Voor verwac hte oninbaarheid is een voorziening in mindering geb racht. Deze voorziening wo rdt dyna misch bepaald en wo rdt statisch getoe tst. Overlo pen de a ctiva De overlope nde activa zijn gew aardee rd tegen de nominale waarde. Liquide m iddelen De liquide middelen zijn gew aardee rd tege n de nominale w aard e. Passiva Voor zover niet an de rs vermeld zijn passiva g ewaardeerd tegen d e nominale waarde. Eigen ve rmoge n Het eigen v ermogen bestaat uit de rese rve s en het gerealiseerde to taal van saldo van baten en laste n volgend uit het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening.

Pensioenen De IGSD heeft voor haar werkn emers de pensioenregeling onderg ebr ach t bij het Pensioenfonds voor overheid en ond erwijs ABP. Hiervoor in aanmerking kom end e w erk nem ers hebb en op ^ pensioe ngerech tigd e leeftijd rech t op een pensioen welke afhankelijk is van leeftijd, sa laris en dien s A e n . dJUGSD heeft geen verplichting tot het voldoen van aanvullend e bijdragen in geval van een tek ort bA ^^|t,y ii èlé 'r^^cla lv 'K ^('éff éFt'^n^^ J B L ^ o u n td n is üi d d v is e u rs rn n tr n ie ve fi< lar ing H.d JAARSTUKKEN 2016 V ... 23

Slccinviikerlund ..K iS fi hogere toek omstige premies. De IGSD heeft da arom alleen de verschuldigde premie s tot en met het einde van het boek jaar in de jaarreke ning verantwoord. De dekk ingsgraad van het Pensioenfon ds voo r ove rheid en ond erw ijs ABP was in decemb er 2016 9 6,6% [20 15: 97,2% bron: http://www .ab p.n l). Ve nn ootsc ha psbelas ting De IGSD tre ed t op als sociale dienst van de gem eenten S teenwijkerland en Westerveld . De activit eite n van d e IGSD zijn nie t belastingplichtig voor de ven noo tschap sbe last ing.. w lOI^STKKNCF, ZEEMAN G K O E P •I n t d n is & d d v is e u r s JAARSTUKKEN 2016 Lontroie ver{,anng d.d .&..APR..M.,

Steenwiike rlunü <r WgsicrvclU 4.5 Toelichting op de balans MATERIELE VASTE ACTIVA Het ond ers taande overzicht geeft he t ver loop wee r van de m ateriële vaste activa g edure nde het jaar 2 01 6: Boek­ waarde 1 januari Investe- 201 6 ringen Bijdragen Boek- Des- van waard e inves- Afschrij- derd en/ Afwaar- S ld ecem - teringen vingen reserves deringen ber 2016 Inv esteringe n m et eco nomisch nu t Overige materiële vaste activ a 215.710 Totaal investeringen met economisch nut 215.710 3.395 3.395 (91.008] (91.008] 128.097 128.097 De investeringen hebben betrekking op d e aan koo p van meu bilair op het Werkplein. UITZETTINGEN MET EEN RENTETYPISCHE LOOPTIJD KORTER DAN ÉÉN JAAR De post uitzettin gen met e en rentety pische looptijd korter dan één jaar w ord t ond erscheiden in: Stan d Voorziening Bo ek waa rd e Boekwaarde 31 decem - oninbaar- 3 1 de cem- 31 decem­ ber 201 6 beid her 20 16 be r2 01 5 Debiteur en Debiteuren soza Steenwijkerland Debiteuren soza W esterveld Gemeente Steenwijkerland Overige de biteur en Totaal u itzetting en met een rentetypisch e loop­ tijd korter dan één jaar 3.670.060 1.031.505 1.509 (2.924.843] (895.741] 745.217 135 .764 1.509 428.985 128.450 949.435 4.573 4.70 3.07 4 (3.820.584] 882 .490 1.511.493 De kans van het volledig terugvorde ren van vorderi ngen van debiteuren (klanten] van de IGSD is gering.

Jaarlijks w ord t e r een insc hatting gem aak t van het invo rd erings pe rcen ta^V oo pv erwac hte oninbaarheid is een voorziening in mindering geb racht. Het verschil tussen het ge sc ha tte »m j? «ö ^( ^5 pi tp |^|jl^l ^g ps 5i ^1 ^, y^ ]\^ If I c W O E P O u n I d n t s & a d y ic e u ti Cüriifóle|vgr'klarlng d.d JAARSTUKKEN 2016 25

Stecnwiikcriand JGsrr Wes tcrv eld in te vorderen gedeelte wo rdt afge dekt doo r de voorziening dubieuze deb iteure n. Met ingang van het jaar 2014 worden de deb iteuren IGSD op de balans van de IGSD verantwoord. Dat maakt het noodzakelijk d at er ook een voorziening w ord t getroffen voor d e oninbaarheid van de vo rderingen. Vorderingen waa rop geen aflossing heeft plaatsgevond en en welk e ouder zijn dan 1 jaar, zijn volledig voorzien. Voor vorderingen waa rop wel aflossing p laats he eft ge vond en in 201 6 is op basis van een sch atting de beno digde voorziening bepaald. Op basis van ou derd om en ervaringscijfers is 50% tot 90% voorzien. Deze voorziening w ord t statisch g etoetst. OVERLOPENDE ACTIVA De overlop ende activa zijn gew aar dee rd tegen nominale waarde.

De pos t ove rlopen de activ a wo rdt ond erscheiden in; Boe kw aa rd e Boekwa arde 3 1 decern- 31 decem ­ ber 20 16 her 2015 Openbare lic ham en en ver bon den partijen Door te belasten frictiek osten Steenwijkerland Door te belasten frictiekosten Westerveld Afrekening geme ente S teenwijkerlan d Doorbelaste k osten NWG 124.964 4.304 324.440 39.759 360.046 4.393 73.449 Overig e overlope nde ac tiva Netto uitkeringen & voor schotte n Overige nog te ontva ngen bedra gen Afrekening GKB Onverschuldigde betaling Vooruitbetaalde bedragen Totaal ov erlopende activa 43.050 108.101 644.618 84.505 24.573 32.652 116.012 695.630 De afreken ing van de frictiek osten is na ba lansdatum afge rekend en was ultimo 2 01 6 nog te vorderen. Dit De afre kening met de gem eente Steenwijkerland h eeft betrekking op de afrekening van zowel de programm a­ als de apparaatskosten 2016. Deze kosten wor den maandelijks bevoo rschot, per b alansd atum was ee n saldo van € 324.440 te on tvan gen van de g emeen te Steenw ijkerlan d. Voor de gemeente Westerv eld lag de bevoors chotting ged ure nde het jaar hoger dan de gerealisee rde kosten, waarmee p er saldo een bedrag van € 16 6.3 50 te betalen r esteert (zie: overlope nde passiva) De netto uitkeringen en voorsch otten dalen doo r een correctie op ve rrek eningen m et betr ekking tot ou de jaren.