Beleidskader 'Steenwijkerland in de zon' in co-creatie - Advies A.pdf

RAADSCOMMISSIE Nummer: Datum vergadering: 16 mei 2017 Onderwerp: Realiseren van ambitie Nieuwe Energie met co-creatie Conceptbesluit: 1. in te zetten op co-creatie voor het realiseren van de ambitie uit de Notitie Nieuwe Energie; 2. de raad te vragen om in te stemmen met de voorgestane aanpak en te adviseren over de uitwerking ervan; 3. opdracht te geven voor het uitwerken van deze aanpak, met een eerste bijeenkomst in september. Samenvatting: Op 8 november 2016 heeft de raad met een motie opdracht gegeven voor het opstellen van een beleidskader voor zonneparken. Dit om de realisatie van de ambiteuze duurzaamheidsdoelstelling dichterbij te brengen. In februari dit jaar is een proces op hoofdlijnen vastgesteld, uitgaande van een consultatiebijeenkomst in juni. De voorbereiding hiervan heeft tot het inzicht geleid dat het beleidskader staat of valt met draagvlak in de samenleving. Een proces op basis van consultatie is hiervoor niet toereikend. Voorstel is om co-creatie in te zetten. De raad wordt gevraagd om in te stemmen met de voorgestande aanpak en te adviseren met betrekking tot rol en besluitvorming. Bijlagen: Bijgevoegd: .

Bestuurlijk traject: College 11-04-2017 Raadscommissi e 16-05-2017 advies A Raad Overlegd met: Jacob Klaas Star, REO, OW, CS (De Werkplaats) Communicatie: Zijn dit besluit en de achterliggende stukken openbaar? Ja [2] Ja, naar de pers: [2a] persbericht [2a] perscontact Parafen: Medewerker Petra Wagenaar paraaf Afdeling REO Afdelingshoofd paraaf Secretaris paraaf Portefeuillehouder weth. Dedden paraaf Besluit B&W: RAADSCOMMISSIE Vergadering d.d. 16 mei 2017 t.k.n. advies A (ter advisering; wordt alleen besproken in de commissie) advies B (ter besluitvorming aan de raad; er hoeft geen apart commissiestuk te worden aangemaakt) Voorstel Op basis van de Notitie Nieuwe Energie hebben we de ambitie een fors volume aan nieuwe energie op te wekken. Een van de mogelijkheden daarvoor is de realisatie van zonneparken. In 2016 is de verkenning van een aantal initiatieven voor zonneparken gestart. Gebleken is d at er maar beperkt draagvlak is voor zonneparken. Vanuit deze achtergrond heeft u op 8 november 2016 met een motie opdracht gegeven voor het opstellen van een beleidskader voor zonneparken. Dit beleidskader moet aan initiatiefnemers de gewenste helderheid bieden en de realisatie van zonneparken bevorderen. U stelt daarbij het realiseren van de ambitieuze duurzaamheidsdoelstelling voorop.

We hebben op 7 februari 2017 een globaal plan van aanpak voor het beleidskader vastgesteld en ter kennisneming aan u voorgelegd. Dit plan van aanpak was gebaseerd op de klassieke aanpak, namelijk eerst een inhoudelijke voorzet maken (Contourennota), dan inspraak organiseren en vervolgens het beleid vaststellen. Gelet op het geringe draagvlak voor zonneparken is het van belang de rol van de samenleving zorgvuldig te kiezen. We hebben voor de uitwerking van het plan van aanpak advies gevraagd aan de Werkplaats, een interne werkgroep met deskundigheid op het gebied van participatie. Dit heeft er toe geleid dat we ons plan van aanpak hebben bijgesteld. Op basis van onderstaande argumenten kiezen we voor een aanpak in co-creatie. We vragen u in te stemmen met de voorgestane aanpak en advies uit te brengen over de uitwerking ervan, met name over de door u gewenste rol. We betrekken uw advies bij de keuze voor de methodiek en verdere organisatie. Eind mei/begin juni nemen we daarover een besluit. Argumenten 1. Co-creatie is noodzakelijk bij het realiseren van duurzaamheidsdoelstellingen Bij onze verkenning van het zonnepark bij Woldmeenthe, maar ook bij een aantal particuliere verkenningen, is het gebleken: er is in de samenleving weinig draagvlak voor het realiseren van zonneparken.

Inwoners hebben veel vragen (Waarom niet zonnepanelen op het dak? Waarom geen windmolen op zee?) of vinden uitzicht of ruimtelijke kwaliteit belangrijker. Deze kritische reacties staan het opstellen van een gedragen beleidskader in de weg. Los van de inhoud is het een bekend fenomeen dat inspraak overwegend negatieve respons oplevert. ‘Inspraak’ zorgt niet voor betrokkenheid van mensen met positieve ideeën of initiatieven. En juist bij de realisatie van duurzaamheidsdoelstellingen hebben we ideeën of initiatieven uit de samenleving nodig. Beleid dat is opgesteld vanuit gedeeld eigenaarschap bevordert de realisatie er van. De Werkplaats heeft daarom geadviseerd te investeren in een open dialoog en in samenwerking. Als overheid, partners en betrokkenen samenwerken aan oplossingen voor het duurzaamheidsvraagstuk (co-creatie) krijgen initiatieven de gewenste versnelling. Voorwaarde is dat overheid en samenleving samen de mogelijkheden voor de energietransitie verkennen en dat de overheid niet op voorhand het zonnepark als oplossing dicteert. De centrale vraag voor co-creatie is dan: hoe geven we met elkaar invulling aan de ambitieuze duurzaamheidsdoelstelling (en niet: hoe ziet het beleidskader voor zonneparken er uit)? 2. Co-creatie sluit aan op onze ambities op het gebied van participatie/ andere bestuursstijl.

In de gemeente Steenwijkerland werken we in deze raadsperiode aan een andere bestuursstijl. Participatie en ‘eigen kracht’ zijn belangrijke thema’s. We kiezen bij voorkeur voor een hogere trede op de participatieladder, zoals voor samenwerken en zelf beslissen. Voor samenwerken kan ook ‘co-creatie’ worden gelezen. In de raadsvergadering van 8 november 2016 is een motie aangenomen waarin u om een concrete uitwerking vraagt van deze thema’s. Ons voorstel voor een aanpak van co -creatie voor de realisatie van de duurzaamheidsdoelstelling is zo’n uitwerking. De aanpak heeft alle vernieuwende onderdelen van het politiek kompas van het college in zich: bewonersbetrokkenheid, duurzaamheid, leefbaarheid en bestuursstijl. Overigens hebben we ook al succesvol ervaring opgedaan met samenwerken bij een aantal concrete gebiedsgerichte vraagstukken. Recente voorbeelden zijn de herstructurering van de wijk Torenlanden of de Visie op de binnenstad van Steenwijk. De nu voorgestelde aanpak van co-creatie gaat nog een stapje verder: we zoeken (nieuwe) partners voor een breed en strategisch vraagstuk en bepalen samen de oplossingen en randvoorwaarden. 3. Ook andere gemeenten passen co-creatie toe bij het duurzaamheidsvraagstuk Ook andere gemeenten verkennen andere bestuursstijlen èn worstelen met de realisatie van ambitieuze duurzaamheidsdoelstellingen.

Dit geeft mogelijkheden om in het co -creatieproces ondersteuning te vinden en te leren van ervaringen elders. De gemeente Borger-Odoorn grijpt bijvoorbeeld het vraagstuk van de energietransitie aan om een andere rolverdeling m et de samenleving te verkennen. Bij de voorbereiding is gesproken met de strategisch communicatieadviseur van de provincie Overijssel. De provincie herkent de opgave en kan op verschillende manieren ondersteuning bieden. 4. Noodzakelijke randvoorwaarden voor co-creatie worden vervuld Het vraagstuk ‘hoe realiseren we onze duurzaamheidsdoelstellingen’ leent zich voor co-creatie. Het is urgent, raakt verschillende belangen en bestaat uit korte termijn en lange termijn strategieën. Er valt iets te kiezen en er is voldoende beleidsruimte. De inwoners en ondernemers van Steenwijkerland zijn volwaardige gesprekspartners op dit thema. Ze hebben kennis , ervaring en middelen om ‘eigenaar’ te worden van oplossingen. Belangrijke randvoorwaarde is de actieve deelname van uw raad en uw intentie samen te werken en samen te beslissen. We vragen u bij de bespreking van dit voorstel uw beelden en ideeën hierover aan ons mee te geven. 5. De eerste bijeenkomst in september kan zorgvuldig worden voorbereid Een belangrijke randvoorwaarden voor co-creatie is tijd. Het proces mag niet onder tijdsdruk staan, maar mag tegelijkertijd ook niet stagneren.

Vanuit college en organisatie faciliteren we het proces optimaal. Idee is om in september te starten met een bijeenkomst met inwoners, raadsleden, ambtenaren, projectontwikkelaars, ondernemers en vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties. De periode vóór de zomer gebruiken we om deze bijeenkomst voor te bereiden en daarbij alvast partners te betrekken. We verkennen op dit moment de mogelijke methodieken en maken nog een inschatting van benodigde tijd en middelen. Een van de methodieken is de zogenaamde burgertop of G1000. Kanttekening De mogelijkheden en randvoorwaarden voor zonneparken in de gemeente zijn wat ons betreft onderwerp van gesprek in de co-creatie. De uitkomst van co-creatie is onzeker, maar geeft in ieder geval richting aan haalbare initiatieven. We hebben op 7 februari 2017 besloten om de besluitvorming met betrekking tot kleinschalige initiatieven voor zonneparken, van of dichtbij kernen en met draagvlak, niet op te schorten. Ook bij de voorgestelde aanpak van co-creatie behoeven deze initiatieven niet te worden opgeschort. Voorop staat dat bij deze kleinschalige initiatieven de lokale samenleving wordt betrokk en (in feite is hier sprake van lokale co-creatie). Daarnaast geldt voor deze initiatieven het toetsingskader van de provincie Overijssel, (Omgevingsverordening Overijssel).

Onze aanpak van co-creatie wijkt qua planning niet veel af van de eerder voorgestelde aanpak van consultatie. Bij consultatie zou besluitvorming plaatsvinden in november/december 2017. De aanpak voor co-creatie is nog niet bepaald en uitgewerkt. Het is echter aannemelijk dat in de maanden september-december de bijeenkomsten plaatsvinden. En in de aanpak van co-creatie komen, anders dan bij consultatie, de gesprekspartners samen tot ‘besluit’. We vragen u uw beelden en ideeën hierover mee te geven en werken dit concreet uit in mei/juni.