Algemene beschouwing D66.docx

Voorzitter, geachte leden van de raad, toehoorders op de tribune, luisteraars thuis, D66 is blij met uw aandacht. Dank aan allen in dit huis voor het opstellen van de PPN Maarrrrr: Hoe komen we de winter door??? Het is traditie dat we in de zomer de perspectief nota bespreken. Die nota gaat gek genoeg over de vraag: Hoe komen we de komende winter door? Het is terecht om die vraag in de zomer te stellen want de raad bepaalt pas in de herfst - bij de programmabegroting - waar het geld van de inwoner volgend jaar aan uitgegeven wordt. Maar dan staat de winter al aan de poort te rukken en moeten we voorbereid zijn. D66 heeft de perspectief nota gelezen en die nota past precies in de trend die het College vijf jaar geleden al heeft ingezet. Behoudend en afwachtend. We krijgen uiteraard de nodige rapportages van de gemeente over de voortgang. En het beeld dat de gemeente schetst is overwegend positief. We hebben ons als D66 afgevraagd: Waar gaat het nu echt goed? waar gaat het echt niet goed? Op welke domeinen, in welke kernen met welke inwoners? Het college vindt dat het goed gaat in Steenwijkerland. En zolang de inwoner niet harder klaagt, blijft dat beeld in stand. Dan lijkt de inwoner redelijk tevreden met de bestaande situatie.

D66 maakt zich echter best zorgen over de inwoners met de laagste inkomens, over de leefbaarheid in onze kernen, over de jeugd die geen woning kan vinden, over het toenemende druggebruik en de verharding in de samenleving, over de ondernemers die nog steeds de gevolgen van Corona ondervinden, over het tekort aan arbeidskrachten, over de toenemende aantallen migranten die we niet fatsoenlijk kunnen huisvesten, over de huisvesting van arbeidsmigranten, over de verrechtsing van de samenleving, over de financiële situatie na 2026, over de beoogde investeringen, over het mooie platteland in onze gemeente, de natuurgebieden en de wijze waarop we een optimale balans vinden tussen natuur, landbouw, wonen en werken in deze gemeente. Al deze problemen spelen al langer dan vandaag. Het is maar de vraag of ze ooit echt opgelost zullen worden. Of dat er ondertussen al weer andere problemen zijn ontstaan. Maar waar D66 zich het meest zorgen over maakt is het geduld van de inwoners. De inwoner wacht tot het college besluit. De inwoner wacht tot het college de weg wijst. Deze gemeente kent volgzame inwoners met een groot vertrouwen in het college. Nog wel. Vorig jaar mocht de coalitie haar nieuwe coalitieakkoord presenteren. De naam is “Duurzaam doorbouwen” En daar zit volgens D66 precies het probleem. Want we bouwen helemaal niet duurzaam door.

Het lijkt wel alsof Steenwijkerland een gemeente van klimaatontkenners is. De aarde warmt kennelijk niet op, de poolkappen smelten niet, de waterspiegel stijgt niet, het weer is helemaal niet anders geworden, schoon drinkwater wordt helemaal geen probleem, de natuur gaat niet achteruit, biodiversiteit hebben we niet nodig om in leven te blijven, in Groningen zijn geen problemen met de gaswinning en de inflatie is niet het hoogst sinds tijden. En wat het allerergste is: de gemeente Steenwijkerland lijkt zich niet bewust dat we minder energie moeten verbruiken en minder van alle aardopbrengsten moeten verkwisten. Dat we gewoon moeten minderen. Op heel veel punten. Minderen, inschikken, delen en beter verdelen. Maar als de waarheid dichterbij komt, dan kijken de inwoners van deze gemeente naar hun leiders. Want straks stijgt de energierekening weer, wordt drinkwater duurder, gaan de lokale lasten omhoog, wordt voedsel duurder, is wonen niet meer te betalen is, sporten een luxe, net als muziekles, cultuur snuiven en alle andere geneugten van het leven? Wat gaan de leiders dan doen? Waarom hebben ze niet gewaarschuwd? Waar waren ze al die tijd mee bezig? In deze perspectiefnota ziet het programma duurzaam er zeer rooskleurig uit. Geen rode driehoekjes. Geen problemen dus. Echt waar? Ja echt waar. Volgens de perspectief nota is er GEEN ENKEL urgent probleem.

In het bestedingsplan is 215.000 euro opgenomen voor het programma duurzaam. Slechts 215.000 euro!!!! Terwijl iedereen merkt dat de brandstofprijzen weer stijgen. Terwijl de gelukkige eigenaren van zonnepanelen merken dat het elektriciteitsnet overbelast is. Terwijl we weten dat de energie betaalbaar is vanwege het energieplafond. Terwijl we weten dat de commerciële energieleveranciers straks gaan bepalen wanneer we kunnen wassen, koken, etc. Ondertussen heeft de Stichting duurzaam Steenwijkerland al lang gemerkt dat de trias energetica niet werkt. Inwoners gaan nauwelijks minder energie gebruiken, ze gaan nog onvoldoende isoleren en ze gaan onvoldoende duurzame energie opwekken en gebruiken. En hoe komt dat? Omdat ze stilstaan en afwachten. En daarin is het College hun voorbeeld. De inwoner wacht af wat de winter gaat brengen, of het echt zo slecht gesteld is met het klimaat en hoe de gemeente dan voor hen gaat zorgen. De inwoner denkt van wel. D66 vraagt zich nu al af wat het antwoord van het College zal zijn als de inwoner straks aan poort klopt. - Blijft het College dan nog steeds liever stilstaan en afwachten? - Of schudt het college de inwoner wakker en zegt: Aan de slag. Als je niks doet, ziet de toekomst er niet goed uit. Wij kunnen je dan niet helpen, je bent overgeleverd aan de markt.

- Of neemt het college het voortouw en laat zien hoe je minder energie en grondstoffen verbruikt, hoe je zuiniger omgaat met die energie en die grondstoffen door verkwisting tegen te en door duurzame energie zelf op te wekken en te verdelen onder haar inwoners. D66 heeft al jaren maar 1 vraag: Hoe houdt dit College voor haar inwoners energie beschikbaar en betaalbaar? Ook deze perspectiefnota geeft geen antwoord op die vraag. De belangrijkste vraag aan dit College is dan ook: Welke concrete acties heeft dit college genomen of neemt dit college om ervoor te zorgen dat alle inwoners op een menselijke manier en met voldoende energie de volgende winter doorkomen? D66 hoopt dat de echte leiders in dit college eindelijk opstaan en hun plan trekken.